Philip Zimbardo
7,638,726 views • 23:16

Các triết gia, nhà soạn kịch, nhà thần học đã vật lộn với câu hỏi này hàng thế kỉ: Điều gì khiến cho con người ta sai lầm? Thật thú vị, tôi đã đặt ra câu hỏi này hồi còn nhỏ. Tôi lớn lên ở khu ổ chuột South Bronx nằm trong lòng New York, và tôi đã sống chung với những thành phần bất hảo, như tất cả những đứa trẻ khác trong khu phố này. Tôi đã có những người bạn thật sự - những đứa trẻ ngoan, sống trong tình cảnh giống trong Dr. Jekyll-Mr. Hyde bộ phim của Robert Louis Stevenson. Đó là những người nghiện ngập, luôn gặp rắc rối và vào tù ra tội Một vài người đã bị giết, một số chết do thiếu thuốc.

Vì thế khi đọc tác phẩm của Robert Louis Stevenson, tôi biết đó không phải là hư cấu. Nhưng câu hỏi duy nhất ở đây là: Tác phẩm này muốn nói điều gì? Và quan trọng hơn nữa, là ranh giới thiện - ác... mà những kẻ may mắn thường nghĩ là cố định và không thể thâm nhập được; họ cho rằng mình đang ở phe thiện, còn những kẻ khác ở bên phía ác... Tôi biết rằng ranh giới đó có thể xê dịch và thâm nhập được. Người tốt có thể bị cám dỗ và bước qua ranh giới và trong một số tình huống thuận lợi hiếm hoi, những đứa trẻ hư có thể phục thiện khi được giúp đỡ, sửa đổi, và cải tạo,

Tôi muốn bắt đầu với bức vẽ tuyệt đẹp này của nghệ sĩ người Hà Lan M.C. Esche Nếu bạn nhìn vào nó và tập trung vào màu trắng, Bạn sẽ thấy một thế giới đầy những thiên thần. Nhưng hãy nhìn sâu hơn nữa, và lúc đó, những gì xuất hiện là quỷ dữ, ác quỷ trên thế giới. Và điều đó nói cho chúng ta nhiều điều.

Một: Thế giới đang, đã, và sẽ luôn luôn đầy những cái tốt và cái xấu, vì thiện và ác là hai thái cực âm và dương trong sự tồn tại của con người. Nó cũng nói cho tôi một vài điều khác. Nếu bạn nhớ ra, Lucifer vốn là thiên thần mà Chúa yêu quý. Rõ ràng, Lucifer có nghĩa là " ánh sáng". Nó cũng có nghĩa là " sao mai" trong một số bản kinh Và rõ ràng, ông ta đã không vâng lời Chúa. đó là đỉnh điểm của sự bất tuân đối với quyền thế. Và khi đó, Michael, tổng thiên thần đã được phái đến để đuổi Lucifer khỏi thiên đường, cùng các thiên sứ sa ngã khác. Và thế là, Lucifer phải xuống địa ngục, trở thành Satan. trở thành quỷ dữ, và lực lượng của cái ác trong vũ trụ bắt đầu.

Nghịch lý thay, chính Chúa là người đã tạo ra địa ngục để giam giữ cái ác. Nhưng Người lại không thể giam giữ nó ở đó. Và như thế, sự chuyển biến lớn lao này, từ thiên sứ mà Chúa yêu mến thành Ác qủy với tôi, đã tạo ra tình huống để tìm hiểu những con người biến đổi từ chỗ bình dân lương thiện thành những kẻ phạm tội ác

Hiệu ứng Lucifer, mặc dù tập trung vào phần tiêu cực — phần xấu mà con người có thể trở thành, chứ không phải phần xấu nằm trong bản ngã của con người - đã dẫn tôi tới một định nghĩa tâm lý: Quỷ dữ là sự thi hành của quyền lực. Và đó là điểm mấu chốt, chính là quyền lực Để cố tình làm hại tinh thần con người, gây đau đớn thể xác, hủy hoại con người đến chết, hoặc những ý tưởng, và để thực hiện tội ác chống lại loài người. Nếu bạn tìm kiếm trên Google chữ "evil" (quỷ dữ), một từ bị nhiều người ghét bỏ vào thời nay, bạn sẽ có ngay 136 triệu kết quả chỉ sau 1/3 giây đồng hồ.

Một vài năm trước - tôi chắc chắn tất cả các bạn đều bị sốc, giống như tôi vậy với sự thật về những người lính Mỹ đã lạm dụng tù nhân ở một nơi xa lạ trong trận chiến Abu Ghraib gây tranh cãi ở Iraq. Và đã có những người đàn ông và phụ nữ đã hành hạ tù nhân bằng những cách không thể tưởng tượng nổi. Tôi thật sự rất sốc, nhưng không ngạc nhiên, vì tôi đã nhìn thấy những điều tương tự, khi tôi là giữ vai trò là người quản tù trong một nghiên cứu về Nhà Tù ở trường Stanford.

Ngay lập tức quân đội chính quyền của Bush nói..."cái gì?" Những gì tất cả những chính quyền nói mỗi khi có chuyện lộn xộn xảy ra là "Đừng đổ tội cho chúng tôi. ĐÓ không phải là do chế độ của chúng tôi... Đó chỉ là một vài con sâu làm rầu nồi canh, một vài tên lính biến chất." Giả thiết của tôi là, các anh lính Mỹ đều tốt, thường là vậy. có lẽ chỉ có hoàn cảnh là xấu Nhưng làm thế nào, làm thế nào để tôi đi đến giả thiết này

tôi đã trở thành chuyên qia quan sát một trong số những người bảo vệ, Sergeant Chip Frederick và ở vị trí đó, tôi đã tiếp cận với hàng tá những bài báo cáo điều tra. tôi đã tiếp cập anh ta, và có thể tìm hiểu anh ta gọi anh ta sang nhà tôi, tìm hiểu anh ta thực phân tích tâm lý để xem anh ta là nguời tốt hay xấu. Và thứ ba, tôi đã tiếp cận hết tất cả 1,000 bức ảnh mà những người lính này đã chụp nhưng bức ảnh này đầy những thứ bạo lực hoặc dâm tục Tất cả chúng đều đến từ máy ảnh của những người lính mỹ này Vì mỗi người đều có máy ảnh số hoặc điện thoại họ chụp mọi thứ. Hơn 1000 tấm.

Và những gì tôi là chỉ là phân loại chúng thành nhiều loại khác nhau Nhưng những người này là lính dự bị quân đội của mỹ Họ hoàn toàn không phải là những người lính cho sứ mệnh này Và tất cả đều xảy rả ở đúng một nơi, Tier 1-A, trong ca làm việc đêm Tại sao? Tier 1-A là trung tâm tình báo quân đội. Nó là một nhà tù để chấp vấn. CIA ở đó. Những người chấp vấn từ hiệp hội lớn cũng tất cả đều ở đó, và họ không khai thác được thông tin gì về sự nổi loạn. Vì thế họ đặt áp lực lên những người lính, cành sát quân đội đó, buộc họ đi qua cái ranh giới giữa thiện và ác, cho phép họ phá vỡ ý chí của kẻ thù, để chuẩn bị họ cho sự chấp vấn, thuyết phục họ, để khai thác thông tin. Đó là những lời nói trại hoa mỹ và đó là cách mà nó được hiểu Hãy đi xuống ngục tối đó.

(Máy ảnh chớp) (uỵch) (Máy ảnh chớp) (Uỵch) (Thở) (Tiếng chuông)

Hơi khủng khiếp nhỉ Đó là một trong những mô tả trực quan của cái ác. Và nó có lẽ không làm bạn khỏi suy nghĩ rằng lý do tôi ghép đôi người tù này với cánh tay dang ra với những vần thơ của Leonardo da Vinci về nhân loại là người tù đó bị tâm thần, người tù đó từng ngày bao quanh chính chính mình sự đê tiện xấu xa và họ đã từng phải bôi nhọ anh ta nên anh ta sẽ không thôi nát thêm nữa nhưng những tên lính gác cuối cùng cũng gọi anh ta là "Thằng tồi" (Shit Boy) Anh ta đã làm gì trong nhà tù đó thay vì phải trong một bệnh viện tâm thần?

Mỗi lần có chuyện gì, cựu thư kí của bộ quốc phòng Rumsfeld đều đến Ông ta đi xuống và nói: " Tôi muốn biết ai chịu trách nhiệm? Ai là người con sâu làm rầu nồi canh?" Đó là một câu hỏi tệ Bạn phải điều chỉnh lại và hỏi là: " Cái gì phải chịu trách nhiệm?" Vì "Cái gì" có thể là ai đó, nhưng cũng có thể là tình huống nào đó, và hiển nhiên nó là thật mù quáng.

Thế thì làm cách nào những nhà tâm lý học bắt đầu hiểu được sự biến đổi như thế của tính cách con người, bạn có tin rằng họ là những người lính tốt trước khi họ đi đến ngục tối đó? Có 3 lý giải. Cách lý giải quan trọng nhất là về tính khí Hãy nhìn vào bên trong con người của những người xấu đó,

Đó là nền móng của tất cả những gì về khoa học xã hội, là nền móng của tôn giáo và chiến tranh Những nhà tâm lý xã hội học như tôi đã đến và nói rằng: "Vâng, con người là những diễn viên trên sân khấu, nhưng bạn sẽ phải ý thức về tình huống trong phim đó là gì Ai đóng vai các nhân vật đó? Mặc trang phục gì? Có đạo diễn trường quay hay không?" và chúng ta quan tâm đên những nhân tố bên ngoài xung quanh mỗi cá nhân, môi trường xấu? Và những nhà khoa học xã hội đã dừng ở đó, họ quên mất một điểm quan trọng mà tôi đã khám phá ra khi trở thành chuyên gia quan sát cho Abu Ghraib Quyền lực nằm ở chế độ đó Chế độ đó tạo ra tình huống làm thối nát từng cá nhân, và chế độ đó là một cơ sở văn hóa, kinh tế, chính trị hợp pháp Và đó là nơi quyền lực cho ra những tên làm hoàn cảnh xấu.

Nên nếu bạn muốn thay đổi một người, bạn phải thay đổi hoàn cảnh. nếu bạn muốn thay đổi hoàn cảnh, bạn phải biết nơi mà quyền lực sinh ra, trong chế độ đó Vì thể hiệu ứng Lucifer liên quan đến việc hiểu biết sự chuyển đổi tính cách con người với 3 nhân tố đó và đó là một sự tác động qua lại mạnh mẽ. Con người đã mang gì vào hoàn cảnh đó? Hoàn cảnh mang đi những gì từ họ? Và chế độ mà nó tạo ra và gìn giữ hoàn cảnh đó là gì?

Quyển sách của tôi, "hiệu ứng Lucifer", đã xuất bản, nó viết về, cách bạn hiểu được làm thế nào một người trở nên xấu xa? và có nó nói rất chi tiết về nhưng điều tôi sẽ nói hôm nay. trong khi quyển "Hiệu ứng Lucifer" của tiến sĩ Z tập trung vào cái xấu thì nó thật sự ca tụng khả năng vô hạn của trí tuệ con người tạo ra tất cả chúng ta những người tốt bụng hay độc ác, chu đáo hay lãnh đạm, sáng tạo hay phá hoại, và nó làm một số trong chúng ta thành kẻ con đồ Tin tốt là câu chuyện tôi kể đi đến hồi kết nó cũng làm cho một số trong chúng ta thành người hùng. Đây là một bản hình mấu tuyệt vời của người new york đã tóm gọn toàn bộ bài nói của tôi: "Tôi không phải là cảnh sát tốt cũng không phải là cảnh sát xâu, Jerome. Giống như chính bạn, tôi là một sự kết hợp phức tạp của những tính cách tốt và xấu dù có hiện hữu hay không, mà nó phụ thuộc vào hoàn cảnh" (Tiếng cười)

Có một nghiên cứu mà một số các bạn nghĩ mình biết, nhưng rất ít người từng đọc. Bạn đã xem bộ phim này. Đây là Stanley Milgram, đứa trẻ Do thái từ Bronx, và cậu ta hỏi" Sự tàn sát có thể xảy ra lúc này tại đây không?" Người ta trả lời : " Không, đó là Đức Quốc xã, đó là Hitler, đó là năm 1939" Cậu ta lại nói" Vâng, nhưng giả dụ Hitler hỏi chú, "Anh có dám làm giật điện chết một người lạ không?" " Không đời nào, không phải tôi, tôi là người tốt" Cậu ta nói" Sao chúng ta không đặt chú trong tình huống và cho chú cơ hội để xem chú sẽ làm gì?"

Và thế là những gì cậu ta làm là kiểm tra 1000 người bình thương 500 New Haven, Connecticut, 500 Bridgeport. và người cai quản nói : " những nhà tâm lý học muốn hiểu bộ nhớ Họ muốn cải thiện bộ nhớ con người, vì bộ nhớ là chìa khóa đi đến thành công" Đúng không? " Chúng ta sẽ cho bạn 5 đô— 4 đô cho thời gian của bạn" và nói " Chúng ta không muốn những sinh viên đại học, Chúng tôi muốn những người từ 20 đến 50 tuổi" Ở nghiên cứu sau, chúng đâm vào người phụ nữ Những con người bình thường: thợ cắt tóc, thư kí, người lao động chân tay,

Vì thế, khi bạn ra đời, có người sẽ là người học hỏi và có người sẽ là người chỉ dạy Người học là những người trung niên vui tính Anh ta gắn chặt vơi thiết bị sốc điện trong một phòng khác. Người học có thể ở tuổi trung niên, có thể 20 tuổi Và một trong số các bạn được ra lệnh bởi người cầm quyền, là người mặc áo thí nghiệm. " Việc bạn phải làm như một giáo viên là đưa người này tài liệu để học. nếu anh ta trả lời câu hỏi đúng, hãy tán thưởng anh ta nếu sai, bạn phải nhấn nút trên ghế sốc điện Nút đầu tiên là nguồn điện 15 Vôn nên anh ta thậm chí sẽ không cảm nhận được nguồn điện này" Đó la chìa khóa. Tất cả cái xấu sẽ bắt đầu với 15 vôn, và sau đó bước tiếp theo là thêm 15 vôn nữa, Vấn đề ở đây là bằng cách tiếp tục như vậy, nguồn điện sẽ lên đến 450 vôn Khi bạn làm thế, người đó sẽ gào thét lên "Tôi bi đau tim. Cho tôi ra khỏi đây"

Bạn là người tót. Bạn phàn nàn "Thưa ngài, ai sẽ chịu trách nhiệm niếu điều gì đó xảy ra với anh ta?" Người thí nghiệm nói" Đừng lo, tôi sẽ chịu trách nhiệm" tiếp tục đi" Và câu hỏi là ai sẽ là người tăng nguồn điện trong suốt quá trình cho đến khi đạt được 450 vôn.? Chú ý là ở đây khi nguồn điện lên đến 375 vôn, nó sẽ thông báo: " Nguy hiểm. Sốc điện rất mạnh" Khi đạt đến đây, có "XXX"— kí tự khiêu dâm của nguồn điện (Tiếng cười)

Milgram hỏi 40 nhà tâm thần học "Mấy phần trăm người Mỹ sẽ chịu đựng được đến cuối cùng?" Họ nói chỉ 1 phần trăm. Vì đó là hành vi ác dâm và chúng ta biết, tâm thần học biết, chỉ 1 phần trăm người Mỹ là cuồng dâm Đây là dữ liệu. Chúng có thể có vài chỗ sai. 2/3 có thể chịu đựng đến 450 vôn. Đây chỉ là một nghiên cứu Milgram đã thực hiện hơn 16 nghiên cứu. Và nhìn này. Trong nghiên cứu thứ 16, ở đâu bạn thấy một ai đó giống bạn vươt qua được thí nghiệm, 90 phần trăm đã vượt qua được thí nghiêm,. Trong nghiên cứu 5, nếu bạn thấy ai đó chống đối, thì đó là 90 phần trăm còn phụ nữ thì sao? Nghiên cứu 13- không khác so với đàn ông. Milgram định lượng cái xấu là sự sẵn lòng của con người mù quán tuân theo quyền lực, để đi đến 450 volts. Và nó như bộ mặt thật của bản chất con người Một bộ mặt theo nghĩa bạn hầu như có thể làm mọi người hoàn toàn nghe lời theo số đông, không theo bên nào

Cái tương đương bên ngoài là gì? Theo tất cá các nghiên cứu thì đó là do nhân tao Điều gì hợp lệ trong thế giới thực? 912 công dân mỹ đã tự sát hoặc bị giết bởi gia đình và bạn bè họ ở rừng Guyana năm 1978, vì họ mù quán nghe theo người này, mục sư của họ không phải thầy tế, mục sư của họ, Reverend Jim Jones. Hén ta thuyết phục họ tự sát hàng loạt. Và vì thế, hén ta là hiệu ứng Lucifer hiện đại, một người của Chúa trở thành thần báo tử Nghiên cứu Milgram đều về quyền lực của cá nhân điều khiển con người Hầu hết chúng ta đều ở trong những thể chế, vì thế nghiên cứ nhà tù Stanford là nghiên cứu về sức mạnh của một thể chế ảnh hưởng hành vi cá nhân Thú vị là Milgram và tôi học cùng lớp thời trung học ở trường James Monroe ở Bronx, năm 1954

Nghiên cứu này, tôi đã thực hiện với sinh viên đại học của tôi, đặc biệt là Craig Haney— chúng tôi cũng bắt đầu quảng cáo. Chúng tôi không có tiền, vì thế chúng tôi chỉ có những quảng cáo nhỏ rẻ tiền nhưng chúng tôi muốn sinh việc đại học nghiên cứu đời sống nhà tù 75 người tình nghiện đã làm bài kiểm tra tính cách Chúng tôi phỏng vấn. Chọn 24 người có điều kiện sức khỏe tốt nhất Phân họ làm tù nhân và gác ngục một cách ngẫu nhiên. Trong ngày một, chúng tôi biết chúng tôi có người tốt Tôi sẽ đưa họ vào tình huống xấu

Và thứ hai, chúng tôi biết không có sự khác biệt giữa con trai trở thành canh ngục và những người sẽ trở thành nhà tù Những đứa trẻ sẽ trở thành tù nhân Chúng tôi nói" Đợi ở nhà ở nhà trọ. Nghiên cứu sẽ bắt đầu vào chủ nhật" Chúng tôi không nói cho họ biết cảnh sát thành phố đang đến thực hiện việc bắt giữ người (Video) Sinh viên: Một chiếc xe cảnh sát đậu phía trước, và một cảnh sát đi đến cửa trước gõ cửa, và nói anh ta đang tìm tôi Và họ đưa tôi ra khỏi cửa ngay tại đó họ đặt hai tay tôi tựa vào xe Đó là thực sự là một chiếc xe cảnh sát, đó thật sự là một cảnh sát và có vài người hàng xóm trên đường không biết rằng đó là một thí nghiệm Có máy quay và những người hàng xóm xung quanh Ho đưa tôi vào xem rồi chở tôi quanh Palo Alto Họ đưa tôi đến sở cảnh sát, tầng hầm của sở cảnh sát, rồi họ đưa tôi vào khám Tôi là người đầu tiên bị bắt đưa về, nên họ đưa tôi vào khám nơi giống như một căn phòng có cửa sổ gắn thanh trên đó Bạn không thể nào nghĩ đó không phải là nhà tù thật Họ nhốt tôi trong đó, trong căn phòng nhỏ xuống cấp này. Họ đang làm thí nghiệm một cách rất nghiêm túc

Philip Zimbardo: Đây là những tên tù đang bị mất nhân tính hóa Họ sẽ trở thành những con số. Đây là người quản ngục tiêu biểu cho quyền lực và sự ẩn danh Quản tù bắt tù nhân dọn toilet bằng tay không, bắt họ làm những việc bẽ mặt khác Họ lột trần tù nhân. Quấy rối tình dục họ Họ bắt đầu làm những việc thoái hóa, như bắt học làm theo thú dâm Bạn đã thấy việc kích thích dương vật trong nhóm lính ở Abu Ghraib Quản tù của tôi đã làm điều đó trong 5 ngày. Phản ứng mạnh mẽ đến nỗi những đứa trẻ khỏe mạnh mà họ đưa về cũng suy sụp trong vòng 36 giờ Nghiên cứu này đã kết thúc sau 6 ngày vì nó vượt ra kiểm soát 5 đứa trẻ đã bị suy sụp tinh thần

Có sự khác biệt nào giữa việc các chiến binh đi đến những trận chiến mà làm thay đổi diện mạo họ hay không? Có sự khác biệt nào nếu họ là nhưng người vô danh, trong cách họ đối xử với nạn nhân của họ? Chúng ta biết trong những văn hóa khác, họ đến chiến tranh, họ không thay đổi diện mạo của mình. Trong những nền văn hóa khác, họ vẽ chính mình như " Chúa tể của những con ruồi" Trong một số văn hóa họ còn đeo mặt nạ. Trong nhiều trường hợp ,người lính giấu mặt trong đồng phục. Vì thế nhà nhân loại học, John Watson, đã tìm ra 23 nền văn hóa có 2 mấu dữ liệu. Họ có thay đổi diện mạo của mình không? 15 Họ có giết người, tra tấn, hành hạ không? 13 Nếu họ không thay đổi diện mạo của mình, chỉ một trong 8 sự giết người, tra tấn hay hành hạ. Chìa khóa nằm ở trong vùng đỏ Nếu họ thay đổi diện mạo, 12 trên 13, tức là 90%, giết, tra tấn, hành hạ, Và đó là sức mạnh của sự nặc danh.

Vì thế 7 quá trình xã hội hóa mà nó bôi trơn cho sự trượt dài của cái xấu là gì? Thực hiện bước nhỏ đầu tiên thiếu suy xét bất nhân tính hóa người khác, bất cá nhân hóa bản thân. sự truyền bá trách nhiệm cá nhân. làm mù quán sự phục tùng với quyền lực. Không tuân theo chuẩn mực của tổ chức Thụ động tuân theo cái xấu thông qua sự không hoạt động hoặc sự thờ ơ.

Và nó diễn ra khi bạn ở trong một tình huống mới. Mô hình phản ứng theo thói quen của bạn không làm việc Nhân cách và đạo đức của bạn bị gạt bỏ. "Rất đễ để nhìn thấy hành vi của kẻ bất lương; nhưng lại rất khó để hiểu được anh ta"