2,568,522 views • 12:51

A e dini qe ne kemi 1.4 milion antena radio dhe celuaresh te instaluara ne gjithe boten? Dhe keto jane stacione qendrore. Ne gjithashtu kemi me shume se 5 bilion te ketij lloji ketu . Keto jane telefonat celulare. Dhe me keto telefona celulare, ne trasmetojme me shume se 600 terabait te dhena cdo muaj . Kjo eshte 6 me 14 zero — nje numer shume i madh. Dhe transmetimi me Vale eshte bere nje domosdoshmeri sikurse rrjeti elektrik dhe i ujit Ne e perdorim cdo dite ate ne jeten e perditshme — ne jeten tone private, dhe ne ate te bisnesit . Dhe ne na kerkohet disa here, shume perzemersisht , ti fikim telefonat celular ne disa evente si ky per me mire. Dhe kjo eshte arsyeja kryesore pse vendosa te hedh drite mbi problemet qe kjo teknologji ka, sepse eshte kaq fondamentale per jetet tona.

Dhe nje nga keto ceshtje eshte kapaciteti . Menyra se si ne transmetojme te dhenat me vale duke perdorur valet elektromagnetike—- ne vecanti, valet e radios. Valet e radios jane te kufizuara. Ato nuk mjaftojne; ato jane te shtrenjta; dhe ne kemi vetem nje hapsire te kufizuar per te . Dhe ky kufizim nuk perputhet me kerkesen e transmetimit te te dhenave me vale dhe numrin e baiteve dhe te dhenave qe transmetohen cdo muaj. Dhe keto vale jane jashte spektrumit . Ka edhe nje problem tjeter. Efektshmeria. Keto 1.4 milion antena celularesh, ose stacione qendrore, konsumojne shume energji. Dhe mendoni qe, shumica e energjise nuk perdoret per te transmetuar valet e radiove , por perdoret per te ftohur qendrat e transmetimit. Keshtu efikasiteti i nje qendre transmetimi eshte rreth 5%. Dhe kjo perben nje problem te madh. Ka edhe nje ceshtje tjeter qe ju e dini te gjithe. Ju duhet te fikni telefonat celulare gjate fluturimit me avion . Ne spitale, qe kane te bejne edhe me ceshtje sigurie. Dhe siguria eshte nje tjeter ceshtje. Keto vale radiosh depertojne permes mureve. Ato mund te interceptohen, dhe dikush mund te perdori rrjetin tend nqse ai ka qellim abuzimi .

Pra keto jane ceshtjet kryesore. Por nga ana tjeter, ne kemi 14 bilion nga keto: llambat qe bejne drite. Dhe drita eshte pjese e spektrit elektromagnetik . Prandaj ti hedhim nje sy ne kontekts te gjithe spectrit elektromagnetik, ku ne kemi rreze gama. Sigurisht qe nuk do ti afrohemi shume, sepse mund te jete e rrezikshme. Rezet-X jane te dobishme kur ju shkoni ne spitale. Pastaj ka edhe drite ultraviolet. qe jane mire per tu nxire. por nga ana tjeter te rrezikshme per njeriun. Infra te kuqe— per shkak te rregulloreve për sigurinë e syve, ju mund ta perdorni ate ne fuqi te ulet. Dhe pastaj ne kemi valet e radios, qe kane te bejne me ato qe sapo permendem. Dhe diku ne mes, kemi kete spekter te dukshem te drites. Eshte drita, dhe drita ka ekzistuar per shume miliona vjet. Ne fact, ajo na ka krijuar , ka krijuar jeten , dhe ka krijuar te gjitha gjerat e gjalla. Pra është natyrshem e sigurt për t'u përdorur. Dhe do te ishte mire ta perdronim per transmetimin e te dhenave.

Jo vetem aq, une e krahasova ate ne te tere spektrin. E krahasova me spektrun e valeve te radios—- masen e saj — me masen e drites se dukshme. E merrni me mend? Ne kemi 10,000 here me shume spektrum , qe na pret ne ta perdorim ate. Keshtu qe jo vetem qe kemi kete numer te madh te spektrit, le ta krahasojme ate me numrin qe sapo permendem . Ne kemi 1.4 milion antena te vendosura, stacione radio cellulare qe s'duhen . Dhe shumezoji per 10,000, perfundimi del me shume se 14 bilion. 14 bilion eshte numri i llampave qe jane ekzituese. Pra keshtu qe ne e kemi te ndertuar infrastrukturen . Ne tavan, ju mund te shikoni gjithe ato llampa. Po te shkoni ne katin e pare, ju shikoni keto llampa.

A mund ti perdorim ato per te komunikuar? Po. Cfare na nevojitet ? E vetmja gje qe duhet te bejme eshte ti zevendesojme keto llampa inkadeshente, me llampa fluoreshente, me kete teknologji te Led-it, Llampa Led. Nje LED eshte nje semikonduktor. Eshte nje paisje elektronike. Dhe ka nje vecori shume te zgjuar. Intensiteti saj mund te rregullohet ne shpejtesi te medha, dhe mund te fiket shume shpejt. Dhe kjo eshte baza e asaj qe ne kemi eksploruar me teknologjine tone. Pra le te demostrojme si e bejme ate. Le te shkojme tek me e aferta me spektrin e dukshem te drites — te telekomanda . Ju e dini qe telekomandat kane LED me infra te fuqe— ti e ndez LED, dhe nqs eshte fikur, ti e fik ate. Ajo krijon nje shpejtesi te vogel te dhenash ne 10,000 bit per sekonde, 20,000 bits per sekonde. E pa mjaftueshme per nje video ne Youtube.

Ajo qe ne kemi bere eshte qe kemi zhvilluar nje teknologji me te cilien ne mund te zevendesojme driten e vogel tek telekomanda. Ne transmetojme me teknologjine tone, jo vetem nje transmetim te vetem , por njemije transmetime te dhenash ne paralel, me shpejtesi me te medha. Dhe teknologjia qe ne kemi zhvilluar— quhet SIM OFDM. Dhe modulacioni hapsinor— keto jane terma teknike, dhe nuk po futem ne brendesi — por kjo se si ne e gjeneruam kete burim drite qe transmeton te dhena.

Ju do te thoni , "OK, kjo ishte e bukur— nje skeme e krijuar per 10 minuta" Por jo vetem kaq. Ajo c'ka ne kemi bere eshte ne ne gjithashtu kemi krijuar nje demostrues. Dhe une po e shfaq per here te pare ne publik. demostruesin e drites se dukshme. Dhe cfare kemi ketu eshte nje abazhur i zakonshem pune . Ne futem nje llampe me LED ne te, qe vlen 3 dollare, duke futur sinjalin e teknologjise tone. Dhe ajo cfare kemi ketu eshte nje vrime e vogel. Dhe drita futet permes kesaj vrime. Aty eshte marresi . Marresi do te konvertoje kete ngarkese te vogel delikate ne nje aplitude qe ne krijojme aty ne nje sinjali elektrik. Dhe ai sinjal elektrik konvertohet ne te kundert ne nje vale te dhenash shume te shpejte. Ne te ardhmen ne shpresojme qe ne mund te integrojme kete vrime te vogel ne keto telefona . Jo vetem qe do integrojne nje detektor fotografish aty , por mbase duke perdorur dhe kameran e brendshme.

Keshtu qe cfare ndodh kur une ndez driten ? Sic do te prisnit, eshte nje drite, nje drite tavoline. Vendos librin nen te dhe lexon. Ajo ndricon vendin . Por ne te njejten kohe, ti shikon kete video qe eshte duke u transmetuar . Dhe kjo eshte nje video , HD video qe transmetohet permes kesaj rreze drite. kritike. Ju mendoni , Ha, ha , ha. Qe eshte nje shpikje e vogel e bere me disa trukime ketu ." Por me lejoni ta bej.

( Duartrokitije )

Edhe nje here. Prape nuk e besoni ? Eshte kjo drite qe transmeton kete video HD ne nje qark te ndare. Dhe nqs shikoni tek drita, eshte duke ndricuar sic ju e prisnit. Ju nuk e vute re me syrin tuaj . Nuk mund ta dalloni ate ndryshim te hollesishem ne amplitude qe na impresionon mbi kete llampe. Ajo ka si qellim ndricimin , por ne te njejten kohe, ne bejme te mundur edhe transmetimin e te dhenave.. Dhe sic mund ta shikoni , edhe drita nga tavani vjen ketu tek marresi. Mund ta anashkaloje driten konstante, sepse te gjithe marresit jane aktive ne keto ndryshime te hollesishme. You mund te beni edhe pyetje kritike tani edhe me vone. Ju thoni , "Ok, me duhet te te kem patjeter drite gjithe kohen qe kjo te punoje?" Pergjigja eshte po . Por, ti mund ta ulesh ndricimin ne nje nivel qe te duket si e shuar. Dhe ju akoma jeni ne gjendje te transmetoni te dhena— eshte e mundur.

Pra, une ju permenda juve te kater sfidat. Kapacitetin: Ne kemi 10,000 here me shume spekter, 10,000 here me shume LED-e te instaluara nje nje siperfaqe. Do te ishit dakort me mua, duke shpresuar, qe nuk eshte me ceshtje te kapaciteti. Efektshmeria: Keto jane te dhena permes ndricimit— eshte e para mbi te gjitha nje paisje ndricimi . Dhe nqs se llogarit sasine e energjise transmetimi te dhenave eshte i lire — efektshmeri me energji te larte. Une nuk permend efektshmerine e energjise se larte te ketyre LED llampave . Nqs e gjithe bota do ti vendoste ato, ne mund te shpetojme shume impjante elektrike. Ta leme menjane kete.

Dhe pastaj une permenda disponueshmerine. Do te ishit dakort me mua qe ne kemi drita ne spitale. Duket te shikojme cfare mund te bejme. Ju keni drita ne nje avion. Keshtu gjithandej ku ka ndricim. Shikoni verdalle. Ne cdo vend . Shikoni telefonin tuaj . Ka nje drite flashi , nje LED ndricues. Keto jane burime te fuqishme per transmetimin e te dhenave.

Dhe pastaj vjen siguria. Do te ishit dakord me mua qe drita nuk kalon permes mureve. Keshtu qe asnjeri, nqse une do te kisha drite ketu, nqse une kam te dhena sigurie asnjeri nga ana tjeter e murit s'do te ishte ne gjendje ti marri ato te dhena. Dhe vetem aty ku ka drite ka te dhena. Keshtu nqs une nuk dua qe marresi te marre te dhenat, cfare mund te bej, ta fik ate. Keshtu qe te dhenat shkojne ne ate drejtim , dhe jo me aty. Tani ne mund te shikojme se ku jane duke shkuar te dhenat.

Keshtu qe per mua, programet per kete , per mua jane pertej imagjinates per momentin. Ne kemi pasur nje shekull dhe krijues programesh inteligjent e te mrekullueshem . Dhe ju mund ta kini vene re, qe ku kemi ndricim , ka mundesi per te transmetuar te dhena. Por une mund t'ju jap disa shembuj. Vertet ju mund ta shikoni reagimin tashme. Kjo eshte nje mjet i telekomandueshem nen oqeane. Dhe ata perdorin driten per te ndricuar hapsiren perreth . Dhe kjo drite mund te perdoret per te transmetuar te dhena qe keto gjera te perdoren per te komunikuar me njera-tjetren.

Brendesisht ne ambjente te sigurta si ky impjant naftembajtes — ku nuk mund te perdoresh RF, mund te krijoje shkarkese eletrike ne antene , por mund te perdori driten— sic e shikoni aty ka shume ndricim . Ne spitale, per disa intrumente mjeksore; ne rruget per rregullimin e trafikut. Ndricuesit baze te makinave, jane te paisura me LED mbapa, dhe makinat mund te shkembejne te dhena me njera-tjetren per te parandaluar aksidentet ne nje menyre qe ato mund te shkembejne informacion. Semaforet mund te komunikojne tek makina dhe keshtu me radhe . Ne kemi miliona llampa neper rruge te vendosura ne tere boten. Dhe cdo llampe rruge do te ishte nje burim i lire transmetimi. Ne e quajme ate nje Li-Fi, drite- besueshmerie. Dhe pastaj kemi kabinat e avionit. Ka me qindra drita nje nje kabine avioni, dhe cdonjera nga keto drita mund te jete nje transmetues i fuqishem i te dhenave . Keshtu qe ju mund te kenaqeni duke pare videot tuaja te preferuara te TED-it gjatë fluturimit te kthimit ne shtepi. Jeta online. Mendoni qe ky vizion mund te jete i mundur.

Pra, e gjithe ajo qe na nevojitet eshte te fusesh nje mikrocip te vogel ne cdo burim energjie . dhe kjo do te kombinonte me pas dy funksione baze: Ndricimin dhe Transmetimin telegrafik te te dhenave. Dhe eshte kjo simbioze qe une personalisht besoj qe mund te zgjidhe kater problemet tona kryesore qe perballen me ne ne transmetimin e radiovaleve ne ditet e sotme. Dhe ne te ardhem , ju nuk do te keni vetem 14 bilion llampa ndricimi, ju mund te keni 14 bilion Li-Fis te vendosura ne te tere boten— per nje te ardhme te paster, te gjelber, madje nje te ardhme te ndritshme

Falemderit

( Duartrokitje )