Return to the talk Return to talk

Transcript

Select language

Translated by Hiwa Foundation
Reviewed by Hiwa Foundation II

0:11 ئەمە سەردەمی کەش و هەوا ناسی و زیندەوەر ناسی و تەکنەلۆژیای زانیارییە کەواتە ئێستا سەردەمی زۆر شتی چیاوازە کە ئێمە تیایاندا دەژین. بەڵام بە دڵنیاییەوە شتێک هەیە کە ئەویش سەردەمی گۆڕانکارییە، لەم کاتەدا زۆر گۆڕانکاری دەگوزەرێت زیاتر لە هەموو کاتێک کە لە مێژوی مرۆڤایەتیدا ڕوویدا بێت لەسەر زەوی ئێوە بە شێوەیەک لە شێوەکان دەزانن، بەڵام قورسە بە دەستیان کە بەباشی لێی تێبگەن من هەوڵم داوە چەند شتێک یەکبخەم وەک سەرەتایەکی باش بۆ ئێوە هەوڵم داوە ئەوە نیشان بدەم... لەگەڵ ئەوەی بە ڕەنگاوڕەنگی دەرناکەوێت ئەوە ئەو شتەیە منی قەلەق کردووە لەو ٥٠ ساڵەی هەڵاوساندا کە ئێوەی تیادان. لەوە دەچێت کە ئێوە حەزتان لە ژیانی نەوەکانی پێشوو بێت یان نەوەکانی داهاتوو.. دایکتان، باوکتانن، منداڵەکانتان، ئەو شتانەی کە دەتوانن بیگۆڕن لە جەند ساڵی داهاتودا.. وە ئەم ٥٠ ساڵەی هەڵاوسان بەشێوەیەک لە شێوەکان تۆ بە تەنهایت. لەو ٥٠ ساڵەدا ئەگەر تەماشای ڕێژەی ژمارەی دانیشتوان بکەیت، ڕێژەی دانیشتوانت بۆ دەردەکەوێت کە دوو بەرامبەر زیادی کردووە و بەرەو سێ بەرامبەر و نیو دەڕوات لەو کاتەی لە دایک بووم کاتیک مندالێکی تازەت دەبێت بە تێپەڕ بوونی کات ئەو منداڵە خوێندنی ئامادەیی تەواو دەکات خەڵک زۆر زیاتر دەبێت وەک لەوەی کە لە پێشتردا دەژیان لەو کاتەی کە لە دایک بووە؟ ئەوە شتێکە کە پێشتر نەبووە، ئەوە زۆر گەورەیە کاتێک لە داهاتوودا ئەو پرسیارە دەکرێت کە ئایا ئەوە هەموو بەشی مرۆڤایەتیی نیە

1:30 ئێستا بەشەکەی منرۆڤ پەیوەندی بە ئاژەڵەوە هەیە: تەماشای بەشی لای چەپی ئەوە بکە کە ناوم ناوە بەشی (لایەنی) مرۆڤ.. مرۆڤ و ئاژەڵی ماڵی و هێلانەی ئاژەڵەکان بەرامبەر بەشی سروشتی... ئاژەڵە کێوییەکان و ژیانیان هەموو ئەو ئاژەڵانەی کە ئێسکی پشتیان هەیە لەگەڵ باڵندەکان و تا دوایی لەسەر زەوی و ئاسمان، ئاژەڵی ئاوی نا چۆن هاوسەنگییان ڕادەگیرێت؟ بە دڵنیاییەوە ١٠٠٠٠ ساڵ پێش ئێستا، شارستانی دەستی پێکرد ئەو بەشەی پەیوەندی بە ژیانی مرۆڤەوە هەمبوو (یەک لەسەر سێ) ڕێژەکەی پێک دەهێنا با تەماشایەکی بکەین سەرنجی ئەو هێڵکارییە بدەن، ئەو ڕەنگە سپییە دەبینن لە ناوەڕاستدا کە ئەوە هەڵاوساندنی ئەو ٥٠ ساڵەیە. مرۆڤ، کێڵگە، ئاژەڵی ماڵی لە %٩٧ی ڕێژەی هەموو زەوی پێک هێناوە هەموو سروشتی دەرەوە لە %٣ی پێک دەهێنن. ئێمە بردمانەوە نەوەکانی داهاتوو بە هیچ شێوەیەک خەمی ئەم یارییەیان نییە.. تەواو بوو گەورەترین کێشە لە ٢٥ سالی دوایدا سەری هەڵدا کە لە %٢٧وە بەرز بۆیەوە بۆ %٩٧ لە ڕاستیدا ئا ئەمەیە ئەو وێنەیەی کە خەممان دەداتێ لەبارەی ئەوەی کە ئێمە مرۆڤ بەرپرسە لە ژیان لەسەر زەویدا ئێمە وەک خوایەکی پێش بینی نەکراو دەردەکەوین لە شێوەی ستایلی یۆنانییەکان کە تا ڕادەیەک یارییان لەگەڵ ژیان دەکرد و بە شێوەیەکی زیرەکانە هەڵسوکەوتیان نەدەکرد

2:46 ئەو هێڵکارییەی سێیەم تەکنەلۆژیای زانیارییە ئەوەی لێرەیە یاساکانی (مۆرس)ە، کە پەیوەندی بە ڕێژەوە هەیە لە زانیاریدا، بەڵام ئەوە شتێکی زۆر باشە بۆ نیشاندانی زۆر شت لەسەر تەکنەلۆژیای زانیاری کۆمپیتەر و چۆنیەتی بەکارهێنانی، ئینتەرنێت، هەتا دوایی، ئەوەی کە گرنگە ئەوەیە بەشێوەیەکی ڕاست لە هێڵکارییەکەدابەرەو سەرەوە بەرز دەبێتەوە هیچ رێگرییەک نییە لەبەر دەمیدا ئێستا ئەمانە تاقی بکەرەوە و بەراوردیان بکە ئەمە قەبارەی زەوییەکە لەسەر هەمان پێکەنین شێواز دەڕوات. بۆ ئەوەی ئاسانتر و ڕوون تر بێت، هەر جوارییانم لەسەر هێڵکارییەک داناوە پێویست بەوە ناکات بە وشە باسی بکەین ئەوەی یەکەمیان مرۆڤە بەرامبەر سروشت ئێمە بردومانەتەوە پێویستمان بە بەدەست هێنانی تر نییە ژمارەی مرۆڤەکان کەواتە ئەگەر تۆ چاوەڕێی بەرزبونەوەی پیشەسازی دەکەیت بۆ ئەوەی بە دەستی بهێنیت ئەوە هەڵبژاردەیەکی باس نییە ... پارێزگاری کردن لە گیانەوەرانی سروشت. ژمارەی دانیشتوان بەرز دەبێتەوە، بە شێوەیەک بۆ ماوەیەک بەردەوام دەبێت قازانج کردنێکی باش لە کاری دکتۆری منداڵان، قەبر هەڵکەندن، جوتیاری، کڕین و فرۆشتنی خانوو، هتد ئەمانە هەمووی پەیوەندی بە لەش و بازوی مرۆڤەوە هەیە، کە پێویستی بە خواردن هەیە بگوازرێتەوە، خانوو کردن، هەتا دوایی.. تەنکلەلۆژیای زانیاری کە پەیوەندی بە مێشکمانەوە هەیە، تەواو بوونی نیە.. ئێستا ئەوە خۆشترین بەشە کە هەمان بێت، تۆ بۆ زۆر بوونی چانس دەگەڕێیت؟ ئەوە هەر بەرز دەبێتەوە بۆ سەرەوە وە دوایی، قەبارەی زەوی. بە شێوەیەک لە شێوەکان ئەمانە گرێ بدەین بە زەوییەوە دەبێت بە کاریگەری خراپ کە تیایدا بژیت

4:17 کەواتە ئەمە ئامانجەکەی دەبێت لەو هەموو شتەدا کە باسمان نەکرد بە هۆی چەند هۆکارێکەوە لێی تێناگەم، بە ڕاستی من مەبەستم هەیە مەبەستەکە ئەوەیە کە هەموو جیهان ببێت بەوەی کە خەڵک بیەوێت و جێگر بێت کاتێک منداڵەکانم دەگەنە ئەم تەمەنەی من ... وا بزانم ئەوەیە ... بە شێوەیەکی تر نەوەکانی داهاتوو وا بزانم ئەوە مەبەستەکەیە کە هەموان لەوانەیە هەوڵی بۆ بدەین وا بزانم ئەوە مەبەستێکی بێ هیوایانەیە بە شێوەیەکی تەکنیکی دەتوانرێت ئەوە بەدەست بهێنرێت ئابوریانە، دەتوانرێت بەدەست بهێنرێت ، سیاسیانە چەند هیوایەک دەگەیەنێت کۆمەڵێک خەڵک ... ئەو ماحاڵە شێوازی ژیانی ڕابردوو لەگەڵ ئەو هەموو بەرگرییەی گۆڕانکاریدا هیچ پەیوەندییەکی بە داهاتووە وە نییە ئەوە نەبێت کە شتەکە هەیە پێویستە خۆمانی لەگەڵ بگونجێنین من ١٥ لە سەدی کاتی خۆم بەسەر دەبەم هەوڵ دەدەم جیهان ڕزگار بکەم، ٨٥ لە سەدەکەی تر، شتێکی باوە کاتی خۆمانی تیادا بەسەر دەبەین لەو ١٥ لە سەدەدا، سەرنجەکەی من لەسەر مێشکی مرۆڤە، شارەزایی و بیرکردنەوە بە شێوەیەک هەوڵ دەدەیت منداڵەکان ڕزگار بکەیت لە قوتابخانەی توند وجدی کە زانیاری و باوەڕ بەیەکەوە کۆ دەکاتەوە و پێیان دەبەخشێت بەو شێوەیە وەری بگرە کە بیر دەکەنەوە لەگەڵ ئەوەشدا پرسیار و گفتوگۆ بکە دەربارەی بابەتی گرنگ، باوەڕ بە هەموو شتێکی ناو کتێب مەکە بە شێوەیەکی فراوان بیر بەرەوە و داهێنەر بە، دەتوانن بەو شێوەیە بن سیستەمی قوتابخانەکانمان تێکشاون و ناتوانن خۆیان ڕێک بخەنەوە و قازانجت پێ بگەیەنن لەسەر ئەو شتانەی کە گرنگن لە ژیاندا یان ئەوەی کە پەیوەندی بە ڕزگار بوونی شارستانییەوە هەیە، ئەوان قازانجت پێ دەگەیەنن لە بەدەست هێنانی زانیارییەکی زۆردا ناتوانین بە باشی باسی ئەوە بکەین چونکە کاتمان بەدەستەوە نیە ئەوە بابەتێکی فراوانە. با دڵنیاییەوە شتێک هەیە، لە داهاتودا بابەتێکی گرنگ هەیە ...پێویستن بەڵام، بەڵام ئەمە ڕاست نییە کە شتێکی زۆر بکەیت لە کاتێکی کەمدا، ئێمە بەو شێوەیە وا هاتوین کە کار بکەین بە شێوەیەکی ڕێکوپێکانە کە وزەیەکی کەم و شتێکی کەم بەکاردەهێنین باپیرە گەورە گەورەی بە شان و بازوو کاریان کردووە لەگەل ئەوەشدا ئێمە بیر دەکەینەوە کە هێزێکی زۆر هەیە کە گرنگە بۆ شێوازی ژیانی ئێمە لەگەڵ ئەو هەموو ئامێرە سەرسوڕهێنەرەی تەکنەلۆژیا کە هەمانە دەتوانین کاری زۆر زیاتر بکەین کە قازانجی زۆر زۆرترە: پارێزگاری کردنی شتی و دوبارە بەکارهێنانەوەی

6:19 ڕێگەم بدەن بە خێرایی باسی ئەوە بکەم کە چیمان کردووە مرۆڤ هێزی بەسەر فڕۆکەدا هەیە.. جیهانێکی نەرم و نیان بەشێوەیەک منی جوڵاند بە ڕێگەیەک لە ساڵی ١٩٧٦ ، ١٩٧٧ بردنەوەی خەڵاتی (کریمەر) لەسەر مێژوی دروست کردنی فڕۆکە کە لە دوای (ئەلباترۆس) دەهات. وە دەستمان کرد بە دروست کردنی چەند جۆرێک فڕۆکەی تاک و بونەوەر ئەوەتا گەورەترین فڕۆکە هەیە کە هاوشێوەی (پتڕۆسادر) کە کلکی نییە هەوڵداەن بۆ هەڵفڕاندنی ئەو فڕۆکەیە بە شێوەیەکی ڕاست وەک ئەوە وایە کە تەقە بەو ئاڕاستە بکەیت کە بەرەو کۆتای دەڕوات و دەیبڕێت، ئەوە کارێکی زۆر قورسە کوڕینە ئەوە وای لی کردم کە زۆر ڕێز لە سروشت بگرم ئەوە قەبارەی تەواوی ڕاستی بونەوەرەکان بوو ئێمە لەسەر زەوی هەندێ شتمان کردووە، لە ئاسماندا، لەناو ئاودا بە شێوازی زۆر جیاواز، عادەتەن لەگەڵ هەندێ کاری ئەلکترۆنی یان سیستەمی هێزی کارەبایی لە ناویاندا هەیە. من وا هەست دەکەم هەموویان یەک شتن جا زەوی بێت یان هەوا یان ئاو لێرەدا من سەرنج دەخەمە سەر هەوای ئاسمان. ئەو فڕۆکەیەی کە بە وزەی خۆر کار دەکات کە بۆ ١٦٥ میل کەسێک هەڵدەگرێت و دەیگوازێتەوە لە فەڕەنساوە بۆ ئینگلتەرا وەک نیشانەیەک بۆ نیشاندانی وەزەی خۆر وەک هێزی گرنگ لە داهاتووماندا دوای ئەوەی وزەی خۆرمان بەکار هێنا بۆ ئۆتۆمبیلەکانی جەنەڕاڵ مۆتۆڕس بەناوی سەن ڕەیسەرکە پێسبڕکێیەکی بردەوە لە ئوستڕالیا خەڵکێکی زۆرمان بینی کە بیریان لە ئۆتۆمبیلی کارەبایی کردەوە کە دەتوانیت خۆتی لەگەڵ بگونجێنیت، دوای چەند ساڵێک کاتێک پێشنیاری ئەوەمان بۆ جەنەڕڵ مۆتۆڕس کرد کە ئێستا کاتی خۆیەتی کە کارێک بکەین بەناوی کاریگەری ئەوان پاڵپشتیان کرد وە ئەم کاریگەرییە کەیە کە ئێمە گەشەمان پێداوە بە هاوکاری ئەوان لە بەرنامەکانیاندا ئەم شۆرتە ئەوان بایەخێکی زۆریان پێ داوە تا بیگۆڕین بۆ بەرهەمێکی بازرگانی

7:47 بەو پێشەکییەوە، با یەکەم ڤیدۆی دوو خولەکی نیشان بدەین کە فڕۆکەی بچوک نیشان دەدات لە کاتی چاودێری کردنیاندا وە گۆڕینیان بۆ فڕۆکەی زەبەلاح ئەو کەسەی قسە دەکات فڕۆکەیەکی زۆ بچوک بەرپرسی خزمەت گوزاری (ئەی ڤی)یەکەو هەڵدان بۆ چاودێری کردن سەرەنجام جوڵاندنی چاویلکەکان بە بێ هۆکار بڕینی لا بردنی نمونەیەکی بچوک کراوە دەتوانێن ڕێنمایی بکات ئەگەر لێخوڕەکە کۆنتڕۆڵی هەبێت بەسەر ئامێرەکەدا، ئەوە زۆر باشترە کە هەڵ گرتنو و کۆکرنەوە هەروەها ڤفڕین و کۆنتڕۆڵی بە دەست و وزە بەخشی بە باترییەکە، ئەوە شتێکی نادیارە و با ئاسانی هەستی پێ ناکرێت ئەوە وێنەیەکی کوالیتی بەرز دەدات بە بەڕێوبەوبەرەکە کە (جی پی ئێس)ی تیدا بەکار هاتووە دەتوانێت بە شێوەیەکی سەربەخۆ کۆنتڕۆڵ بکرێت بەشێوەیەک ڕێکخراوەکان بنیشێنێتەوە بێ ئەوەی تێکبشکێت فڕۆکە تازەکان ئەم سەردەمە زۆر نایابانە کار دەکەن خەڵک دەتوانێت بەشێوەیەکی نەرم هاتوچۆ بکات لەسەر ڕێگەی پێی ئەوان کار دەکەن بە هۆی وزەوە دەتوانن کاریگەری بکەنە سەر یەکتری لە هەوادا سروشتی ئەو هەوایەی کە بەهۆی ووزەی خۆرەوە دەگۆڕێت مرۆڤ و باڵندە قورسەکان بۆیان ڕوون بۆتەوە کە سروشتی بەخشندەیە لەگەڵ ئەواندا لە دابین کردنی وزەیەکی تازە و گرنگ، فڕۆکە قورسەکان دەستیان کردووە بە فڕین بۆ ماوەی زیاتر لە ١٠٠٠ میل و بەبەرزی زیاتر لە ٥٠٠٠٠ پێ مۆسیقا ووزەی خۆر وەک شتێکی تازە و بەربەرەکانی هاتە کایەوە کە وەک سمبوڵی خزمەت کردن کە بەهۆی ڤۆڵتییەی دەستکردەوە ووزە بەرهەم دەهێنێت دەبێت بە بەشێکی گرنگ لە ووزەی جیهانی داهاتوودا لە ساڵی ١٩٨١، بە درێژایی ١٦٣ لە پاریسەوە بۆ ئینگلتەرا تەنها بە هۆی وزەی خۆرەوە بنکەیەکی دروست کرد بۆ دۆزینەوەی ڕێگاکانی تر مۆسیقا ئەو پەیامەی کە لەو هەموو گۆڕانکارییە ڕوی داوە بە هۆی بیرۆکە و تەکنەلۆژیاوە دەبێتە هۆکارێک لە بەرهەمهێنانی بە دەست هێنراوی زۆر نایاب لە ئەنجامدان و بەدەست هێنانی کەمتر کە یارمەتیمان دەدات کە هاوسەنگییەک دروست بکەین لە نێوان تەکنەلۆژیا و سروشت دا. ئاستی ئەم کارە بەرز دەبێتەوە کاتێک ئێمە بە خێرایی بەرەو بەربەرێکانی دەڕۆین لە داهاتودا وەزیر فولر بەڕونی ئاماژەی پێدا: هیچ سەرنشینێک نییە لەناو گەشتی ئاسمانی و زەوی، تەنها گروپێکن. ئێمە، گروپەکە دەتوانیت وە دەبێت کاری زیاتر بکەین لە کاتێکی کەم، زۆر کەم

9:55 پاوڵ ماکگرریدی: ئەگەر تەماشای ڤیدیۆکەی دووەم بکەین، ئەوەی یەک خولەکە بە خێرایی ئیشی پێبکە، کە ئەوە نیشان دەدات کە ڕێگە دۆزەرەوەکەی فڕۆکەیە لە هەندێ گەشتەکانی دا لە ساڵی ڕابردوو لە هاوای وە چەند دیمەنێک و ئاستێک نیشان دەدات لە جوانی لە داوی خۆیەوە لە دوای ئەوە ٧١،٥٣٠ پێ بەرز دەبێتەوە بەرزتر لەهەر فڕۆکەیەکی تر کە پێشتر فڕیوە ئەوە زۆر جوانە: تەنها بە هۆی ئەو ووزە تازەی خۆرەوە بە هۆی فڕۆکەیەکی نایابی کێش سوکەوە، تۆ دەتوانی بەو شێوەیە بەرز بیتەوە ئەوە بەشێکە لە پڕۆگرامێکی دوورو درێژ کە ناسا سپۆنسەری دەکات وە ئێمە زۆر بە ووریاییەوە کار دەکەین لەسەر هەموو شتەکان تاوەک تیمێک هەوڵبدەین وە لەگەڵ ئەو ئەنجام نایابەیە وەک ئەو گەشتە هەروەها ئێمە ئێستا کار لەسەر پلانێکی گەورەتر دەکەین... ٢٢٠ پێ هەروەها لە قەبارە ناوەندیەکدا، ، ئەگەر یەک بزوێنەری بەنزین کە دەتوانێت ووزە پاشەکەوت بکات لە ڕۆژدا، وە بەکاری بهێنێتەوە لەشەودا وە بە بەرزی ٦٥،٠٠٠ پێ بۆ ماوەی مانگێک مۆسیقا ئێستا دەنگی ( ڕای مۆرگان) دەبیستن لەوێ، بەڕێوەبەری پڕۆژەکان هەیە. هەرکاتێک ئەوان دەیکەن بەڕاستی بە کۆمەڵ کاردەکەن،. ئەو پڕۆگرامەکە بەڕێوە دەبات، ئەوەتا لە کۆتایدا، شتێکمان نیشان دەدات کە لە ئاهەنگ گێڕان دەچێت ڕای مۆرگان: تازە ئێمە ئەو ئامادەکارییانەمان تەواو کرد کە بۆ ماوەی حەوت مانگ خەریک بووین لە هاوای بۆ ئەو کەسانەی لەدەرەوە دەژین، زۆر قورسە بۆیان کە دوو بن لە ووڵاتی خۆیان و ماڵیان هاوکاریەکی هاوڕێیانە، بەوەڕ بەخۆبوون، ڕێزگرتنێکی زۆر لە لایەن خەڵکی هاوی و سەربازەکانی ئەو شوێنە بەرامبەر ئێمە ئەنجام درا مۆسیقا ئەمە سەرەتایە کە وای لە هەوڵدانەکەمان کرد چێژی هەبێت و لە بیر نەچێتەوە سەرۆک وەزیران: ئێمە کاتێکی زۆرمان هەیە بۆ پەیوەندی نێودەوڵەتی کە لە ئینتەرنێتەوە بڵاودەبێتەوە لەکاتێکدا فڕۆکەکە دەفڕێت، ئەوە دۆزینەوەیەکی چاکە لە کاتێکدا فڕۆکەکە دەفڕێت. ئەوە مەبەستەکەیە: کەشوهەوا ئەو پارچەیەی کە کۆنتڕۆڵی بەرزو نزمی زەوی دەکات یارمەتی ژیان دەدات کە سەرکەوتوو بێت لەسەر زەوی کە لێکۆڵینەوەیەکی زۆر گرنگە. هەروەها ئێمە بەوشێوەیە دەیبینین وەک ئەو پیاوە هەژارەی لە وێستگەی سەتەلایت دایە لەبەرئەوەی بە بەرزی و لا ئاستێکی ڕاست بمێنێتەوە بە درێژایی کات لە مانگێکدا ٢٠٠٠ جار نزیکتر لە (جی- ئێف- سی) ڕاستی لەسەتەلایت دا ناتوانێت کەسێکی ئازا بهێنن و بفڕێت و پیشانتانی بدەین

12:21 بەڵام ئێستا با تەماشای کۆتاییەکەی تر بکەین لەو ڤیدیۆیەی کە بینیتان لەسەر فڕۆکەی (٩ یان ٨) پاوەندی لێکۆڵینەوەکان نیشانیان داوە کە (کێنان) پێشکەوتنی بەخۆیەوە بینیوە وە کارێکی زۆر باشیان ئەنجام داوە. لە شوێنێکدا لە وێستگەکان کە نزم بونەتەوە بۆ ١٨ یان ٢٥ گرام کێشی ئەو دەبێت بە یەک لەسەر سێ گرام، وە ئەو شتەی کە ئەو دەیەوێت باسی بکات لێکۆڵینەوەکانە کە کێشەکەی (٢) ئۆنسە لەگەڵ کامێرایەکی ڤیدیۆ، ئەو پاتریەی کە کاری پێدەکات پەیوەندی تەلەفونی، ئامێری ڕاکێشان و هەتا دوایی. وە ئێمە هەڵیدەفڕێنین، هیوامان وایە هەمان سەرکەوتنمان هەبێت کە دوێنێ شەو هەمان بوو کاتێک تاقیکردنەوەکەمان ئەنجامدا کەواتە (مات کێنان) هەر کاتێک کە تۆ کێشە نیە ڕێگە بدەیت ئەو بڕوات. بەڵام سەرات، پێویستە سەرەتا لەوە دڵنیا بین کە لەسەر شاشەکە دەردەکەوێت، کەواتە تۆ ئەوە دەبینیت کە دەردەکەوێت ئەوە بێنە پێش چاوی خۆت کە تۆ (مشک) یان (مێش)ێک بیت لە ناویدا تەماشای کامێراکەی دەکەیت مات کێنان: ئەوە ئیش دەکات سەرۆک وەزیران: بەڵام ئێستا ئێمە هەوڵدەدەین ڤیدیۆکە کار بکات. ها ئەوەتا ئێم کەی: دەتوانیت ڕووناکی ناو ماڵەکە ئیش پێ بکەیت؟ سەرۆک وەزیران: ڕووناکی ماڵەکە، هەروەها دەتوانین بە باشی ئێوە بیبینین بە باشی بتوانین فڕۆکەکە بفڕێنن ئێم کەی: باشە، ئێمە هەوڵدەدەین چەند تاقیکردنەوەیەک بکەین لە دەوری داو بیهێنینەوە ناوەوە ئەوەتا چەپڵە سەرۆک وەزیران: ڤیدۆکە ، لەسەرتادا بە باشی کاری دەکرد، وە من نازانم بۆچی ڤیدۆکە ئاوا ئەڕوات ئۆو، ئەوە تەنها یەک خولەک بوو، بەڵام وابزانم پارێزراو دەبن لەوانەیە ، بۆ ئەوەی لە نزیکی کۆتایی گەشتەکە بین ئێمە بەشێوەیەکی کلاسیک دەیکەین باشە ئەگەر ئەمە بەرت بکەوێت، ئازارت نادات پێکەنین باشە چەپڵە زۆر سوپاس چەپڵە

14:59 بەڵام ئێستا، وەک ئەوەی دەڵێن ڕیکلامێکی زۆر شتێکی زۆر باشترمان بۆ ئێوە ئامادە کردوە، کە ئێستا کاری لەسەر دەکەین ئەو فڕۆکانەی کە (٦) ئینجن....(١٥) سم... لە قەبارەدا هەروەها، فڕۆکەکەی (مات) لە بەرگی دەرەوەی (زانستی بەناوبانگ) لە مانگی ڕابردوودا ئەوە نیشان دەدات کە ڕێگە نیشاندەری دەبێت. هەروەها بۆ چەند ساتێک، قەبارەیەکی لەو شێوەیە کە (جی-پی-ئێس) و (کامێرای ڤیدیۆیی) تێدایە. ئێمە فڕۆکەیەکی لەو شێوەیەمان هەبوو کە (٩) میل لە هەوادا و (٣٥) میل لە یەک کاتژمێردا کە پاترییەکی (شەحنیكی) کەمی تێدایە بەڵام، بڕێکی زۆر لە تەکنەلۆژیا هەیە لەم بوارەدا چەند میلێک هەیە بە درێژایی ئەو ڕێگایە لە بەدەست هێنانی چەند شتێکی نایاب ئەمەیان ڤیدیۆی تێدا نیە بەڵام، ئێوە هەستێکتان بۆ دروست دەبێت لە بارەی ئەوە و کاریگەرییەکەی باشە، ئەوەتا پێکەنین مات کینان: ببورە باشە چەپڵە لێدان سەرۆک وەزیران: ئەگەر بتوانن ئەوانە دەست بەدەست بگەیەنن کە تەواو بون، بەڵی، وابزانم کەمێک لە ڕێکخستنەکەم لەدەست چوو، تەماشای ڕوناکیەکەم کرد ڕوناکیەکە لە خانوەکەی دا. لە ڕاستیدا، خانوەکە لە شوێنێکی باشدا نەبوو پێکەنین بەڵام ئێوە لە سەرەتادا ئەوە دەبینن کە دەبوو تەواو بوایە ئێمە ئێستا کار لەسەر پڕۆژەکە دەکەین... تەنانەت باڵەکە دەشەکێتەوە لە قەبارەی داڵێک یان پەپولەیەک... بۆندەکەی (دامەزراوەی گەشەپێدانی وەزارەتی بەرگری ئەمریکا)، کارکردن لەگەڵ (کالتیچ) لە (زانکۆی کالیفۆڕنیا لە لۆس ئەنجلس) دا

16:29 کاتێک ئەمانە ڕابەری دەکات، نازانم، ئایا ئەوە کردارییە؟ نازانم بەڵام وەک هەموو توێژینەوەیەکی سەرەتایی، کاتێک تۆ زۆرت لێدەکرێ کارێک بکەی کە دوورە لە هەبوونی تەکنەلۆژیا دەتوانی بگەیتە ئەو شتەی کە تەکنەلۆژیای وورد، یان تەکنەلۆژیای گەورەتر بەکار بێنین دەتوانیت کاری باش بکەیت کاتێک بۆت دەردەکەوێت کە سروشت چەند کاریگەری هەیە. کاتێک تۆ دەگەیتە باسی ئەو تەرازوە بچوکانە ئەوەت بۆ ڕوون دەبێتەوە کە زۆر شت لە سروشتەوە فێر دەبیت نەک لەگەڵ ٧٤٧ بەڵام کە دەچیتە بەشی خوارەوەی جیهانی سروشت سروشت ٢٠٠ ملیۆن دەبێت کە بوونی هەیە هەرگیز هەڵە ناکات. لەبەرئەوەی ئەگەر تۆ هەڵەیەک بکەیت هیچ کەسێک لە نەوەکانی پێش خۆت بە جێ ناهێڵن ئێمە بێجگە لە سەرکەوتن هیچ شتێکی ترمان لە سروشتەوە وەرنەگرتوە بۆ تۆ و بۆ باڵندەکانیش، ئێمە شتی تازەی زۆر فێر دەبین لە بابەتە سەرنجڕاکێشەکانی سروشتەوە

17:11 لە کۆتایدا، دەمەوێت بگەڕێمەوە سەر وێنە گەورەکە وە من تەنها دوو بەشم ماوە تا باسی بکەم و ڕای خۆمانی لەسەر بدەین ئەوەی یەکەمیان تەنها دەخوێنمەوە، من بە سێ ڕستە باسی دەکەم وە باسی ئەوە دەکات کە من دەمەوێت بەدرێژایی ملیۆنەها ساڵ لە چینێکی نایابدا، بەخت دروست بوو بەرگێکی تەنک کە ژیانی داپۆشی بوو بە ناڕەحەت، نەگونجاو، سەرنجڕاکێش وە ناسک. لا ناکاودا، ئێمەی مرۆڤ... کە بەم داوییانەدا دروست بووین ئیتر لەمەودوا ئەو هاوسەنگیە نابینرێت کە لە سروشت دا هەبوو ژمارەی دانیشتوان زیادی کرد، تەکنەلۆژیا و زانیاری گەیشتە ئاستێکی زۆر نالەبار. ئێمە ئێستا وێنەی سروشت دەکێشین ئەوە شتێکی زۆر جدییە: ئێمە زۆر زیرەک نین. ئێمە کەموکورتیمان لە زیرەکیدا هەیە لە تەکنەلۆژیادا ئێمە زۆر پێشکەوتوین. ئەمە بەرەو کوێ دەڕوات؟

18:00 باشە، بە پشت بەستن بەو ڕستانە، من بڕیارم داوە هەندێک شتی دەرەکی (کێوی) بکێشم من هەموو (٢٥) ساڵێک وێنە دەکێشم. ئەمە یەکێکیانە کە هەوڵدەدات ئەو نیشان بدات کە جیهان چیتر گەورەو فراوان نابێت تاڕادەیەک لە ڕۆژمێر دەچێت، هەر هێڵێکی ناڕێک، ئاستی سروشت بەشەکان و هەروەها دایناسورەکان، وە بەتێپەڕبونی کات ئێمە هەندێ مرۆڤمان بینی لەگەڵ جەند ئەشکەوتێکدا... باڵندەکان لە ئاستێکی بەرز دەفڕین، دوای بە ڕیز ڕۆشتن دوای ئەوە گەیشتینە ئەو شارستانیەی کە لە بەشی سەرەوەی تەلەڤیزیۆنە بچوکەکەیە کە دەمانچەیەکی تێدایە. دوای ئەو قەرەباڵغی ئۆتۆمبیل، وە سیستەمی کارەبایی ووزە لەگەڵ هەندێک خاڵ لەسەر دیجیتاڵ، کە یارمەتی گەیشتن دەدات بە... هیچ فکرەیەکم نیە هەروەها من چەند سیسرکێکی سروشتی لە شێوەی ڕۆبۆت بەرەڵاکردوە بەڵام دەتوانی ئەو شتە پڕبکەیتەوە کە حەزت لێیە، ئەو شتێک نیە کە پێشبینی بکرێت ئەمە ئاگادارکردنەوەیەکە و دەبێت ئەمە بەجدی بیری لێبکەینەوە وە ئەو کاتەی کە ئەمە ڕوودەدات، ئەوە (١٠٠) ساڵ یان (٥٠) ساڵ نیە شتەکان بە شێوەی ئەم (١٠) ساڵە. (١٠) ساڵی داهاتوو ڕوودەدات ئەوە کاتێکی زۆر کورتەو و پێویستە بڕیار بدەین کە دەبێت ئێمە چی بکەین هەروەها ئەگەر توانیمان چەند بڕیارێک وەربگرین لە بارەی ئەوەی کە جیهان چۆن دەبێت بەنرخ بێت، بەردەوام بێت کاتێک منداڵەکانت دەگەنە ئەو تەمەنەی تۆ وابزانم دەتوانین بەدەستی بهێنین. ئێستا، من وتم ئەوە ئاگادارکردنەوەیەکە نەک پێشبینی بێت، ئەوە لە پێش ئەمەم پێش دروست کردنی شێوازی تازەی ڕۆبۆت دروست کردوە (سیسرک) وە ئێستا من دەستم کردوە بە پێشبینی بەڕاستی.... ئایا ئەوە لە پێشبینییەک زیاتر نەبوو کە دەمویست؟ من واهەست دەکەم کە ئەو شێوازە زیرەکەی (ئازایەتی) کە لەسەر زەوی ڕزگاری بوە ئەوە بناغەکەی کاربۆن نیە، بەڵکو بناغەکەی سلیکۆنە کەواتە ئەمانە بۆ کوێ دەچن، نازانم

19:38 لێرە لە کۆتا خاڵدا، تۆزێک گرنگی دەدەین بە بەشی کۆتایی کە هەمووی پەیوەندی هەیە بە گۆڕینی گەشتەکە بە شێوەیەکی پراکتیکی کە هەندێک باڵی هەیە و کۆنتڕۆڵ کراوە بە ئامێرێک کە ووزەکەی بە شێوەی لاسیکیە... کە نیشانتان دەدەین مات کینان: ٣٢ گرام. ببورە. یەک گرام سەرۆک وەزیران: دوێنێ شەو چەند جارێک پێچمان پێداوە وە هەوڵماندا بەتوندی پاڵ بە بەشی سەرەوەی بنێین بۆ دەرەوە. نزیکەی گرامێک دەبێت بۆرییەکە بۆشاییەکی تێدا بوو بەقەدەر پەڕەیەکی تەنک ئەگەر ئەمە بەرت بکەوێت، من دڵنیات دەکەمەوە کە ئازارت نادات بەڵام ئەگەر هەوڵ بدەیت بیگریت یان بەرزی بکەیتەوە ئەوا دەشکێت کەواتە، لەسەرخۆ، بەشێوەی هیندیەکانی ناو دارستان یان شێوەیەکی تر ڕەفتار بکە هەروەها کە دێتە خوارەوە.... ئێمە تەماشای دەکەین بەرەو کوێ دەڕوات ئێمە بەو شێوەیە دەبینین کە بەشێک ببە لە خۆشی (تێد)دا چەپڵە لێدان وە پرسیار دەکەیت کە ئایا ئەو پراکتیکیە؟ وا دەردەکەوێت ئەگەر من بەو جۆرە نەبم پێکەنین چەپڵە لێدان بەداخەوە، ئێمە چەند گۆڕانکاریەکی تەواو نەکراومان هەیە لەوانەیە بتوانین بیهێنینە خوارەوە بەڵام لەوانەیە بەرزبێتەوە بۆ ئاستێکی بەرز پێکەنین زیاتر لەوەی کە پێشتر هەبوە. وە من دەمویست ئەوە بکەم چەپڵە لێدان تەنها چەپڵە لێدان

21:30 بەڵام من دەمەوێت دوو خاڵ باس بکەم. یەکەمیان، ئێوە وا هەست دەکەن کە ئەوە بێمانایە هیچ شتێکی تێدا نیە. هێشتا، ئەگەر من پەروانەم دروست نەکردایە وەکو ئەمە، تۆزێک تەماوییە، لە ساڵی (١٩٣٩)... ماوەیەکی زۆر زۆر پێش ئێستا یاریگایەکی چیمەنی نەرم دروست نەدەبوو باڵندەی دەریایی، تیشکی خۆر دروست نەدەبوو کاریگەری ئۆتۆمبیل و بڕیاردان دروست نەدەبوو لەسەر ناردنە دەرەوەی دوکەڵ لە ئۆتۆمبیلەکانی کالیفۆرنیا زۆرێک لەمانە.... یان یەکچونەکان.... ڕوویاندا لە چەند کاتێکدا لە دوو (١٠) ساڵی تر. ئەو کاتە پێم نەزانی کاتێک لێکۆڵینەوەم دەکرد لەسەر کارکردنی چەند دەستێک وە تیمێک وەک ئەوەی دەیانەوێت سیستەمی پەروەردەیی بنیات بنێن کەواتە، وابزانم زۆر گرنگە وەک سمبولێک وە باوەڕم وایە کە ئەوەش گرنگە. دەتوانیت بیری لێبکەیتەوە شێوە سیمبولێکە بۆ فێربون و تێد کە بەشێوەیەک لە شێوەکان ڕات دەکێشن بۆ بیرکردنەوە لە تەکنەلۆژیا و سروشت وە هەموویان کۆبکاتەوە لە شتێکدا کە ئەم کۆنفرانسە وا لێبکات، وابزانم گرنگتر بێت لە هەر شتێکی تر کە لەم ووڵاتە و لەم سەردەمەدا ڕوودەدات سوپاس، چەپڵە لێدان