Rachel Armstrong: nền kiến trúc tự tái tạo?

Tất cả những công trình ngày nay đều có 1 vài điểm chung. Chúng đều được xây dựng bằng kỹ thuật Victoria. Bao gồm bản thiết kế, chế phẩm công nghiệp và tiến hành xây dựng bởi những nhóm nhân công. Tất cả những nỗ lực này tạo ra 1 công trình chết. Và điều đó có nghĩa là chỉ có sự trao đổi năng lượng 1 chiều từ môi trường sống tới nhà cửa và đô thị của chúng ta. Nó không bền vững. Tôi tin rằng có 1 cách duy nhất có khả năng giúp chúng ta xây dựng những công trình bền vững thực sự là bằng việc gắn kết chúng với thiên nhiên, và không cô lập chúng từ thiên nhiên.

Và bây giờ, để làm được điều đó, chúng ta cần có 1 loại ngôn ngữ đúng đắn. Những cơ thể sống luôn trao đổi không ngừng với thế giới tự nhiên, qua những tập hợp của những phản ứng hóa học được gọi là sự trao đổi chất. Đây là sự chuyển đổi của 1 nhóm vất chất này sang một nhóm khác, hoặc thông qua sự sản sinh hay hấp thụ năng lượng. Và đó là cách mà những vật liệu sống tận dụng những nguồn tài nguyên sẵn có 1 cách bền vững. Tôi hứng thú trong việc sử dụng những vật liệu biến chất trong thực hành kiến trúc. Nhưng nó không tồn tại. Nên tôi phải làm ra nó.

Tôi đang làm việc với Kiến trúc sư Neil Spiller ở trường kiến trúc Bartlett. Và chúng tôi hợp tác với nhiều nhà khoa học quốc tế để chế tạo ra loại vật liệu mới này. bằng cách tiếp cận từ dưới lên. Nghĩa là chúng tôi bắt đầu từ con số 0. 1 trong những cộng tác viên của chúng tôi là nhà hóa học Martin Hanczyc, và anh ta rất hứng thú về sự chuyển đổi từ những vật liệu chết sang vật liệu sống. Và đây chính xác là cái quá trình mà tôi quan tâm tới, khi chúng tôi nghĩ về vật liệu bền vững.

Martin, anh ta nghiên cứu 1 hệ thống được gọi là Tiền tế bào (Protocell). Và nó đây-- và ma thuật của nó nằm ở 1 túi chất béo nhỏ. Và nó có 1 pin hóa học bên trong. Và nó không có ADN. Túi nhỏ này có khả năng tự điều khiển theo 1 cách mà chỉ có thể mô tả là sự sống. Nó có khả năng tự di chuyển trong môi trường của nó. Và hướng theo độ chênh lệch(gradient) hóa học. Và có thể cho ra những phản ứng phức tạp. đáng mừng là một vài trong số đó có liên quan về mặt kiến trúc. Và đây. Đây là những Tiền tế bào (protocells), đang tạo hình môi trường của chúng. Chúng tôi chưa biết chúng làm như vậy như thế nào. Đây, đây là 1 Tiền tế bào (protocell), và nó đang đang lột da 1 cách mãnh liệt. bây giờ, trông nó như là sự hình thành của 1 loại hóa chất. Đây là 1 quá trình rất dữ dội.

Đây, chúng tôi làm cho 1 Tiền tế bào chiết ra khí CO2 từ khí khuyển và chuyển hóa nó thành cacbonat. Và đó là cái vỏ bao quanh tinh thể chất béo dạng cầu. Chúng khá là giòn. Nên bạn chỉ thấy được 1 phần của nó ở đây. Nên cái chúng tôi đang cố gắng làm là đưa những công nghệ này vào việc xây dựng công trình kiến trúc theo cách tiếp cận từ dưới lên, đối lập với lại phương pháp Victoria hiện tại theo kiểu từ trên xuống. mà trong đó cấu trúc đè nặng lên vật liệu. Điều đó cực kỳ vô lý.

Vậy, vật liệu từ dưới lên thực sự tồn tại ngày nay. Chúng đã được đưa vào sử dụng trong kiến trúc từ thời cổ đại. Nếu bạn đi vòng quanh thành phố Oxford, nơi chúng ta đang ngồi đây, và nhìn vào những công trình bằng gạch, như tôi đã thích thú làm 1 vài ngày trước đây, thì bạn chắc sẽ thấy rằng rất nhiều trong số đó được làm bằng đá vôi. Và nếu bạn nhìn kỹ hơn, bạn sẽ thấy, trong đống đá vôi đó là những vỏ sò và những bộ xương nhỏ chồng chất lên nhau. và chúng bị hóa thạch hơn nhiều triệu năm rồi.

Đây là 1 khối đá vôi, tự nó, không có gì thú vị 1 cách cụ thể. Nó chỉ đẹp thôi. Nhưng thử tưởng tượng những đặc tính gì có thể có trong khối vôi đá này nếu bề mặt của nó thực sự đang trao đổi chất với bầu không khí xung quanh. Có lẽ nó có thể chiết ra CO2. Liệu nó có làm cho khối đá vôi này có nhiều tính chất mới? Nhiều khả năng điều đó xảy ra. Nó có thể biến đổi. Nó có lẽ còn có thể tự tạo, và thậm chí phản ứng lại với những thay đổi đột ngột trong môi trường lân cận.

Vậy, những kiến trúc sư không bao giờ thấy vui với chỉ duy nhất 1 khối vật liệu thú vị như vậy. Họ nghĩ rộng hơn. Đúng không? Nên khi chúng tôi nghĩ tới việc sản xuất quy mô lớn những vật liệu biến chất này, chúng tôi bắt đầu nghĩ về những rào cản sinh học như là sự tái tạo của san hô, hoặc sự cải tạo khu vực nào đó của 1 thành phố mà bị nước xâm hại. Nên, 1 trong những ví dụ điển hình dĩ nhiên là thành phố lịch sử Venice. Hiện nay, Venice, như bạn biết đấy. có 1 sự gắn bó mật thiết với biển và được xây dựng trên những cọc gỗ. Nên chúng tôi vừa đưa ra 1 kế hoạch mà có khả năng cho công nghệ Tiền tế bào (protocell) mà chúng tôi đang nghiên cứu để tu sửa thành phố Venice cho chắc chắn hơn. Và Kiến trúc sư Christian Kerrigan cũng đưa ra nhiều thiết kế cho chúng ta thấy thực sự nó có khả năng hình thành 1 dãy đá vôi dưới lòng thành phố như thế nào.

Vậy, đây là công nghệ ngày nay chúng ta có được. Đây là công nghệ Tiền tế bào (protocell), tạo nên 1 vỏ bọc hiệu quả giống như là những khối đá vôi ngày trước, và đặt nó vào 1 môi trường cực kỳ phức tạp, dựa vào những vật liệu tự nhiên. Chúng ta đang quan sát vào những mạng tinh thể để nhìn thấy được quá trình kết nối trong đó. và bây giờ đây là phần rất thú vị. Chúng ta không muốn đá vôi chất thành đống ở mọi con kênh đào đẹp như vậy. Cái chúng ta cần là nó được dựng 1 cách sáng tạo quanh những cọc gỗ.

Từ những biểu đồ này bạn có thể nhìn thấy Tiền tế bào (protocell) thực sự đang di chuyển cách xa khỏi ánh sáng, hướng về phần móng tối mịt ở dưới. Chúng tôi quan sát nó trong phòng thí nghiệm. Những Tiền tế bào (protocell) có thể di chuyển xa khỏi ánh sáng. Nó còn có thể di chuyển gần về hướng ánh sáng. Bạn chỉ phải chọn loại phù hợp. Để chúng ko chỉ tồn tại như thực thể duy nhất, chúng ta cần thiết kế nó về phương diện hóa học. Và đây là những Tiền tế bào (protocells) đang gắn chặt vào đá vôi 1 cách rất đặc biệt, bao quanh bộ móng của Venice, củng cố nó một cách hiệu quả.

Đây ko phải là công việc ngày trước ngày sau là xong. Nó cần có thời gian. Cần nhiều năm để điều chỉnh và kiểm định công nghệ này để chúng ta có thể sẵn sàng đưa nó vào thực nghiệm trên từng cái móng một của những công trình bị hủy hoại nặng nề nhất ở Venice. Nhưng dần dần, khi những công trình đó đã được tu sửa, chúng ta sẽ thấy sự mở rộng của 1 dãy đá vôi dưới lòng thành phố. Bản thân sự lớn mạnh đó là một cái bình chứa CO2 Nó còn thu hút được những sinh vật biển lân cận, những sinh vật đó sẽ tìm được môi trường sinh thái thích hợp trong hệ thống kiến trúc này.

Điều này thật thú vị. Bây giờ chúng ta có 1 nền kiến trúc gắn kết 1 thành phố với thế giới tự nhiên theo 1 cách gần gũi và trực tiếp. Nhưng có lẽ điều hấp dẫn nhất là là những trang thiết bị cho công nghệ hiện có ở khắp mọi nơi. Đó là những hóa chất thuộc trái đất. Chúng ta đều có nó. Điều đó có nghĩa là công nghệ này phù hợp cho những nước đang phát triển cũng như là những nước tiên tiến trên thế giới. Vậy, tóm lại, tôi đang chế tạo vật liệu biến chất như là 1 sự cân bằng với kỹ thuật Victoria, và xây dựng kiến trúc theo cách tiếp cận từ dưới lên.

Mặc khác, những vật liệu biến chất này có những đặc tính của 1 cơ thể sống, có nghĩa là chúng có thể hoạt động theo những cách tương tự như vậy. và có thể mong đợi có được nhiều hình thể và công năng trong việc thực hành kiến trúc. Và cuối cùng, trong tương lai 1 người nào đó quan sát kinh ngạc về 1 công trình đẹp trong không gian, và thấy gần như khó có thể khẳng định công trình này được xây dựng bởi 1 quá trình tự nhiên hay 1 quá trình nhân tạo. Xin cám ơn (Vỗ tay)