Caroline Casey: Nhìn xa hơn những giới hạn

Có ai trong số các bạn còn nhớ các bạn muốn trở thành ai khi 17 tuổi không? Các bạn có biết tôi đã muốn làm gì không? Tôi đã từng ước trở thành một tay đua. (Tiếng cười) Tôi muốn đua xe, và muốn trở thành một cô nàng cao bồi và tôi ước là Mowgli trong "Quyển sách rừng xanh" Bởi vì những điều đó đều thật tự do biết mấy cảm nhận làn gió len qua từng sợi tóc -- đó chính là tự do. Và vào sinh nhật lần thứ 17 của tôi, bố mẹ tôi, những người biết rất rõ niềm đam mê tốc độ của tôi, đã tặng tôi một bài học về cách lái xe như là một món quà sinh nhật. Không phải để tôi lái xe, mà cho tôi giấm mơ được lái xe.

Cũng vào sinh nhật 17 tuổi tôi đă đi cùng em gái tôi mà không hề hay biết gì, như tôi vẫn vậy trong suốt cuộc đời -- cô em gái có thị lực kém của tôi -- đến gặp một chuyên gia về mắt. Bởi vì những người chị luôn có nhiệm vụ phải hỗ trợ em mình Và em gái tôi đã mong muốn trở thành một phi công -- Chúa hãy giúp nó. Vì thế, tôi đã có một cuộc kiểm tra mắt chỉ để lấy lệ Vào hôm sinh nhật 17 tuổi đó, sau cuộc kiểm tra mắt qua loa đó bác sĩ đã nhận ra đó tình cờ chính là sinh nhật tôi Bác ấy đã hỏi tôi "Thế cháu định tổ chức sinh nhật thế nào nào?" Tôi nhớ đến bài học lái xe đó và tôi trả lời, "Cháu sẽ học lái xe ạ." Ngay lúc đó, không ai nói một lời nào đó là một trong những khoảng lặng kinh khủng khi bạn nhận ra rằng có điều gì đó không ổn. Bác sĩ quay sang phía mẹ tôi, ông hỏi, "Chị vẫn chưa nói gì với cháu sao?" Vào ngày sinh nhật 17 tuổi, giống như Janis Ian đã từng nói, Tôi đã phát hiện ra sự thật khi 17 tuổi: Từ khi sinh ra tôi đã hoàn toàn bị mù.

Và bạn biết không, sao tôi có thể sống đến tuổi 17 mà không hề hay biết điều đó? Ồ nếu ai đó nói rằng nhạc đồng quê chẳng mạnh mẽ chút nào, hãy để tôi nói với bạn điều này: Tôi có thể thành công như ngày hôm nay là nhờ sự hâm mộ của bố tôi dành cho Johnny Cash và bài hát "Cậu bé tên Sue." Trong 3 người con của bố mẹ tôi, tôi là con cả. Tôi ra đời năm 1971. Chỉ một thời gian ngắn sau khi tôi được sinh ra, bố mẹ tôi phát hiện ra rằng tôi mắc một chứng bệnh gọi là mắt bạch tạng. Tôi biết điều đó chẳng có nghĩa lý gì với các bạn hết. Nhưng hãy để tôi kể cho các bạn nghe phần quan trọng nhất của câu chuyện. Tôi không nhìn thấy chiếc đồng hồ này và không thể biết được thời gian vì thế hỡi chúa đáng kính, woohoo! tôi co thể mua thêm một chút thì giờ Nhưng quan trọng hơn, hãy để tôi nói với các bạn -- Tôi sẽ tiến lên thật gần trên này. Đừng sợ, Pat. Này. Các bạn có nhìn thấy bàn tay này không? Phủ bên ngoài bàn tay này là một lớp kem Vaseline. Mọi quý ông trong khán phòng này, kể cả anh, Steve, đều là George Clooney. (Tiếng cười) Và các quý bà, các vị đều thật đẹp. Mỗi khi tôi muốn mình trông xinh đẹp, tôi sẽ bước ra xa cách chiếc gương ba phít, tôi sẽ không phải nhìn thấy những nếp nhăn hằn rõ trên khuôn mặt từ những cái nheo mắt mà tôi vẫn hay làm để tránh những tia sáng tối tăm

Điều lạ là hồi ba tuổi rưỡi, ngay trước khi tôi bắt đầu đến trường bố mẹ tôi đã có một quyết định kỳ quái, khác thường nhưng vô cùng dũng cảm Không cần trường học cho học sinh có nhu cầu đặc biệt. Không nhãn mác. Cũng không giới hạn. Năng lực và khả năng tiềm tàng của tôi. Bố mẹ tôi đã quyết định nói với tôi rằng tôi có thể nhìn. Cũng giống như cậu bé Sue của Johnny Cash, một cậu bé được đặt cho cái tên của con gái, tôi đã lớn lên và học từ những kinh nghiệm cách để trở nên cứng cỏi và những kĩ năng sinh tồn khi bố mẹ không còn bên cạnh để bảo vệ tôi, hay đều đã qua đời. Nhưng quan trọng hơn, họ đã dạy tôi biết cách tin tưởng, hoàn toàn tin rằng tôi có thể làm được. Vậy nên khi tôi nghe người chuyên viên về mắt nói về những điều đó, một từ "không" thẳng thừng, mọi người hãy tưởng tượng tôi đã suy sụp như thế nào. Đừng nghĩ sai về tôi, bởi vì khi tôi lần đầu tiên nghe điều đó -- ngoài việc cho rằng bác sĩ kia thật điên rồ -- tôi như bị một cú thụi mạnh vào ngực -- giống như thế này "huh". Ngay lập tức tôi lấy lại được bình tĩnh. Nó giống như thế này. Lúc đó điều đầu tiên tôi nghĩ đến là mẹ tôi người đang khóc nức nở bên cạnh tôi. Và trong khi bước ra khỏi phòng khám, tôi đã thề với chúa, "Mình sẽ lái xe. Mình sẽ lái xe. Mọi người điên rồi. Mình sẽ lái xe. Mình biết mình có thể lái xe."

Và cũng với cùng một quyết tâm lì lợm mà bố tôi đã truyền cho tôi khi tôi mới chỉ là một đứa trẻ -- ông đã dạy tôi cách chèo thuyền, dù biết rằng tôi chẳng thể nhìn thấy tôi đang đi đâu, cũng chẳng thể nhìn thấy bờ, tôi cũng không thể trông thấy những cánh buồm và không thấy được đích đến. Nhưng bố tôi bảo tôi hãy tin tưởng và cảm nhận những cơn gió lùa vào mặt tôi. Chính những làn gió phả vào mặt đã làm tôi tin rằng ông bác sĩ bị điên và tôi sẽ lái xe. Trong 11 năm tiếp đó, tôi thề rằng không ai có thể phát hiện ra là tôi bị mù, bởi vì tôi không muốn thất bại, tôi không muốn là một người yếu đuối. Tôi đã tin là tôi sẽ thành công. Tôi đâm qua cuộc đời như cách mà chỉ mình làm được. Tôi đã từng là một nhà khảo cổ học, và tôi làm vỡ các thứ. Và rồi tôi quản lý một nhà hàng, và tôi vấp chân lên các thứ. Và rồi tôi đi làm massage. Và rồi tôi đi thiết kế vườn cảnh. Và rôi tôi đi học kinh doanh. Những người tàn tật nhận được nền giáo dục rất tốt. Tôi đỗ vào và nhận được công việc tư vấn toàn cầu với Accenture. Và họ thậm chí còn không biết. Niềm tin có thể đưa bạn đi xa đến mức đáng kinh ngạc.

Năm 1999, khi tôi đã làm công việc đó được hai năm rưỡi, một chuyện xảy ra -- tuyệt vời thay, mắt tôi quyết định rằng, đủ rồi. Và trong một thời gian ngắn, vô cùng bất ngờ, chúng suy giảm rõ rệt. Và tôi đang thuộc một trong những môi trường cạnh tranh cao nhất thế giới, nơi mà bạn làm mạnh, chơi mạnh, anh phải là số một, anh phải là số một. Và hai năm đó, tôi thực ra chỉ thấy được rất lờ mờ. Và tôi đã đứng trước quản lý nhân sự, năm 1999 nói một điều mà tôi chưa bao giờ nghĩ mình sẽ nói. Tôi đã 28 tuổi. Mọi người đã có ý niệm chung về những việc tôi làm được và không làm được. Và tôi chỉ đơn giản nói là, "Xin lỗi. Tôi không nhìn thấy, và tôi cần giúp đỡ." Nhờ giúp đỡ có thể vô cùng khó khăn. Các bạn đều biết nó rất khó khăn; bạn không cần phải tàn tật mới biết điều đó. Chúng ta đều biết chấp nhận điểm yếu và thất bại khó khăn đến thế nào. Và điều đó thật đáng sợ, phải không? Nhưng lòng tin đã nâng đỡ tôi suốt thời gian đó.

Có thể nói, sống trong thế giới bình thường khi bạn không nhìn thấy được, khá là khó - thực sự khó khăn. Sân bay là một nơi khủng khiếp. Lạy chúa tôi. Và làm ơn, những nhà thiết kế ở đây. Các nhà thiết kế, làm ơn giơ tay lên, dù tôi không nhìn thấy các bạn. Tôi luôn vào nhầm toilet cho đàn ông. Và không có phải vì tôi có vấn đề về thính giác. Nhưng tôi có thể nói với các bạn, dấu hiệu nho nhỏ cho toilet đàn ông hay phụ nữ được xác định bằng một hình tam giác. Bạn đã bao giờ thử nhìn hình đó với một lớp vaseline trước mắt chưa? Một hình thật quá nhỏ, đúng không? Và bạn biết mệt mỏi thế nào khi phải cố gắng tỏ ra hoàn hảo trong khi bạn không như thế, hoặc tỏ ra là ai khác bản thân bạn?

Vậy nên sau khi thú nhận mình không nhìn thấy với người quản lý nhân sự, họ cho tôi đi gặp chuyên viên nhãn khoa. Và tôi không hề biết người đó sẽ thay đổi cuộc sống của mình. Nhưng trước khi gặp anh ta, tôi đã rất mất định hướng. Tôi không biết mình là ai nữa. Và người chuyên viên nhãn khoa đó, ông ta không cần kiểm tra mắt tôi. Lạy chúa, đó là cách điều trị. Và ông ta hỏi tôi vào câu hỏi, trong số đó có rất nhiều "Tại sao?" Tại sao cô phải đấu tranh quá mệt mỏi để không phải là mình? Và cô muốn làm gì, Caroline?" Bạn biết đấu, khi bạn đi làm cho một công ty tư vấn toàn cầu, họ gắn một con chip vào đầu bạn, và bạn sẽ như thế này, "Tôi yêu Accenture. Tôi yêu Accenture. Tôi yêu công việc của mình. Tôi yêu Accenture. Tôi yêu Accenture. Tôi yêu công việc của mình. Tôi yêu Accenture." Bỏ việc là thất bại. Và ông ấy hỏi, "Cô có yêu nó không?" Tôi thậm chí không thể thốt lên lời vì quá nghẹn ngào. Tôi cảm thấy quá -- làm sao để tôi nói với ông ta được? Lúc đó ông ấy hỏi tôi "Khi còn nhỏ cô muốn làm gì?" Giờ nghe này, tôi sẽ không nói với ông ta "Tôi muốn đua xe ô tô và xe máy." Không phù hợp với thời điểm lúc đó chút nào. Thế nào ông ấy cũng nghĩ tôi bị điên. Và khi tôi rời văn phòng ông ấy, ông ấy gọi tôi lại và nói "Tôi nghĩ đến lúc rồi. Tôi nghĩ đã đến lúc dừng chiến đấu và làm điều gì khác." Và cánh cửa đóng lại. Và cái yên lặng bên ngoài một văn phòng bác sĩ, cái yên lặng đó, rất nhiều chúng ta đều biết. Ngực tôi đau nhói. Tôi không biết mình sẽ đi đâu. Tôi không biết. Nhưng tôi biết trò chơi đã kết thúc.

Và tôi về nhà, và bởi nối đau trong ngực quá nhức nhối, tôi nghĩ "Mình sẽ chạy." Không phải là một điều hợp lý cho lắm. Và tôi chạy theo con đường mình đã biết quá rõ. Tôi biết đường chạy này quá rõ, như lòng bàn tay mình vậy. Tôi luôn luôn chạy trên đó một cách hoàn hảo. Tôi đếm số bước và những cột đèn và mọi thứ mà những người thị lực kém thường đụng phải. Và có một hòn đá tôi luôn luôn quên. Tôi chưa bao giờ vấp vào nó, chưa bao giờ. Lúc đó tôi đập mạnh vào hòn đá đó, bật khóc không dừng được. Đổ vỡ, thảm hại trên một hòn đá giữa tháng 3 năm 2000 -- thời tiết đặc trưng của Ireland một ngày thứ 4 -- xám xịt, nước mũi nước mắt vòng quanh -- tự than vãn một cách lố bịch.

Tôi đã vấp ngã, và tôi đã đổ vỡ, và tôi đã tức giận. Và tôi không biết phải làm gì. Tôi ngồi đó khá lâu, "Làm thế nào tôi có thể đứng lên khỏi hòn đá này và về nhà được? Bởi tôi sẽ là ai? Tôi sẽ là ai?" Và tôi nghĩ về cha mình, tôi nghĩ rằng "Lạy chúa, giờ con thật không đúng với Sue." Tôi cứ nghĩ đi nghĩ lại trong óc, chuyện gì đã xảy ra? Sai lầm ở đâu? Tại sao tôi không hiểu? Và bạn biết đấy điều đặc biệt về nó đó là tôi chỉ đơn giản không có câu trả lời nào; tôi đã mất niềm tin. Nhìn xem lòng tin đã đưa tôi tới đâu. Và giờ tôi đã đánh mất nó. Và giờ tôi thật sự không thể thấy. Tôi như bị vò nát. Khi đó tôi nhớ rằng người chuyên viên nhãn khoa hỏi mình "Cô muốn là ai? Cô muốn là ai? Khi còn nhỏ cô muốn là ai? Cô có yêu việc mình làm không? Làm điều gì đó khác biệt. Cô muốn là ai? Làm điều gì đó khác biệt. Cô muốn là ai? Và thật chậm rãi, chậm rãi, chậm rãi, điều đó xảy ra. Nó xảy ra như thế này. Giây phút nó đến nó nổ tung trong tâm trí tôi và trong trái tim, một điều khác biệt, "Chà, Mowgli trong "Quyển sách rừng xanh" thì sao? Mình cũng không kỳ dị hơn thế là bao." Và khoảnh khắc đó, khoảnh khắc điều đó đến với tôi, xin thề với Chúa, nó giống như là 'woohoo!' bạn biết không -- một điều để tin tưởng. Và không ai có thể bảo tôi không. Phải, anh có thể nói tôi không thể làm khảo cổ. Nhưng anh không thể bảo tôi, không, cô không thể làm Mowgli, bởi vì sao anh biết không/ Chưa ai từng làm việc đó, thế nên tôi sẽ làm nó. Và tôi là trai hay gái không quan trọng, giờ tôi sẽ biến đi.

Thế là tôi đứng dậy khỏi hòn đá, và, lạy chúa tôi, tôi chạy về nhà. Tôi chạy như bay về nhà, và tôi không ngã, tôi không va đập. Và tôi chạy lên cầu thang, và có một trong những quyển sách tôi luôn yêu quý, "Du hành trên chú voi của tôi" viết bởi Mark Shand -- không biết ai trong số các bạn biết quyển này không. Tôi với lấy quyển sách xuống, và ngồi lên ghế sofa nghĩ rằng "Tôi biết mình sẽ làm gì. Tôi sẽ làm Mowgli. Tôi sẽ đi xuyên Ấn Độ trên lưng một con voi. Tôi sẽ trở thành một người quản voi." Và tôi không biết làm cách nào mình sẽ trở thành một người quản voi. Từ chuyên viên tư vấn quản lý toàn cầu tới người quản voi. Tôi hoàn toàn không biết làm cách nào. Tôi hoàn toàn không biết thuê voi thế nào, kiếm voi thế nào. Tôi không nói tiếng Hindi. Tôi chưa từng tới Ấn Độ -- không có bất cứ ý niệm nào. Nhưng tôi biết mình sẽ làm được. Bởi vì, khi bạn đưa ra một quyết định vào đúng nơi đúng lúc, Chúa ơi, cả vũ trụ sẽ làm điều đó cho bạn.

Chín tháng sau cái ngày vấp ngã đó, tôi có cuộc gặp không biết mặt trước duy nhất trong cuộc đời và một chút voi cao 2 mét 3 tên là Kanchi. Và cùng nhau chúng tôi sẽ băng qua hàng ngàn cây số xuyên Ấn Độ. (Vỗ tay) Điều có tác động mạnh mẽ nhất, không phải là những thứ tôi chưa đạt được trước đó -- Chúa ơi, tôi đã làm được một số việc. Nhưng bạn biết đấy, tôi đã tin vào một điều sai lầm. Bởi tôi không tin vào bản thân -- chính bản thân tôi, mọi điều về tôi -- mọi điều về tất cả chúng ta. Bạn có biết chúng ta đều tỏ ra là người khác đến mức nào không? Và bạn biết không, khi bạn thực sự tin vào bản thân mình và mọi thứ của mình, những điều xảy ra thật phi thường.

Và bạn biết không, chuyến đi đó, hàng ngàn cây số đó, đã gây đủ tiền cho 6000 cuộc giải phẫu mắt. 6000 người được nhìn thấy nhờ vào đó. Khi tôi xuống khỏi con voi, bạn có biết điều tuyệt vời nhất là gì không? Tôi bỏ việc ở Accenture. Tôi ra đi, và trở thành một nhà doanh nghiệp xã hội, tôi thành lập một tổ chức với Mark Shand gọi là Gia đình Voi, hoạt động về bảo tồn voi châu Á. Và tôi thành lập Kanchi vì tổ chức của tôi sẽ phải được đặt theo tên con voi của tôi, bởi vì tàn tật giống như một con voi trong phòng. Tôi muốn các bạn nhìn điều này theo cách tích cực -- không từ thiện, không thương hại. Tôi muốn hoạt động duy nhất trong lĩnh vực lãnh đạo kinh doanh và truyền thông để hoàn toàn thay đổi lại sự tàn tật theo một cách khả thi và đầy hào hứng. Điều đó thật phi thường. Đó là điều tôi muốn thực hiện. Và tôi thôi không nghĩ về những câu "không", hay không nhìn thấy, hay tất cả những thứ không thể đó nữa. Điều đó dường như là khả thi.

Và bạn biết đấy, phần kỳ lạ nhất là, khi tôi đi tới TED, chân thành mà nói, tôi sợ đến chết điếng. Và tôi nói, đây là những khán giả tuyệt vời, và tôi đang làm gì trên này? Nhưng khi tôi đang tới đây, bạn sẽ rất vui khi biết rằng, tôi có dùng cây gậy có biểu tượng trắng của mình, vì thật tuyệt khi không phải xếp hàng ở sân bay. Và tôi đi đến đây cảm thấy tự hào một cách hạnh phúc rằng mình không nhìn được. Có một chuyện là, một người bạn rất tốt của tôi, nhắn tin cho tôi khi tôi đang lên, biết rằng tôi cảm thấy rất run. Dù tôi tỏ ra tự tin, tôi thấy rất run. Anh ấy nói "Là chính mình." Thế nên tôi ở đây. Đây là tôi, bản thân tôi.

(Vỗ tay)

Và tôi đã học được, bạn biết không, ô tô và xe máy và những chú voi, đó không phải là tự do. Tuyệt đối sống đúng với chính mình, đó là tự do. Và tôi chưa bao giờ cần đôi mắt để thấy -- chưa bao giờ. Tôi đơn giản chỉ cần tầm nhìn và niềm tin. Và nếu bạn thực sự tin tưởng -- tôi muốn nói rằng tin tưởng từ đáy lòng -- bạn có thể tạo ra thay đổi. Và chúng ta cần tạo ra nó, bởi mọi cá nhân trong chúng ta -- phụ nữ, đàn ông, gay, không gay, tàn tật, hoàn hảo, bình thường, sao cũng được -- mọi người trong chúng ta phải là bản thân tốt nhất của chính mình. Tôi không muốn bất cứ ai là vô hình nữa. Chúng ta đều phải được công nhận. Và quá đủ với những nhãn mác, những giới hạn -- bỏ chúng đi. Bởi chúng ta không phải những lọ mứt; chúng ta là những con người phi thường, khác biệt, tuyệt vời.

Xin cảm ơn.

(Vỗ tay)