Shunisi achinarliki kelasi 18 minut davomida bizning ma'rizamiz paytida 4 ta hayot Amerikalik olamdan ko'z yumadi sababi ular yegan ovqat bo'ladi.
Mening ismim Jamie Oliver. Yoshim 34da. Men Angliydagi Esseksdanman. Va oxirgi 7 yil davomida men betinim ishlab kelaman odamlarnign hayotini saqlash uchun. Men doktor emasman. Men oshpazman. Meing qimmat asbob uskunam yoki dorilarim yo'q. Men ma'lumot va ta'lim berishdan foydalanaman.
Men shunga astoydil ishonamanki, oziq-ovqat uylarimizda juda katta kuchga ega va u bizni bir birimizga bog'laydi. Hozirda biz juda yomon holatdamiz. Amerika, siz yana birnichi o'rindasiz. Faqat bu safar eng nosog'lom davlat orasida birnichisiz.
Qaysi biringizning bolalaringiz bor qo'lingizni ko'taring iltimos? Iltimos qo'lingizni ko'taring. Xola, tog'a ammalar..davom etavering.. qo'lingizni ko'taring. Xola, tog'alar ham. Demak, ko'pchiligingiz. Biz, So'ngi 4 ta avlodlar bolalarimiz taqdiriniga qisqa yashashni " sovg'a qildik" yani ular otan- onalaridan qisqaroq yashaydi. Sizning farzandingiz sizdan 10 yil kam yashaydi sababi biz ularga namuna qilgan oziq-ovqatlanish tarzidir Shu xonaning ikkidan uch qismi Bugun, Amerikada, statistika bo'yicha ortiqcha semiz Sizlar durust ko'rinasiz, lekin xavotir olmang, siz ham vaqti bilan semirib ketasiz.
To'g'rimi? Yomonlashib borayotgan sog'liq statistikasi judam ham aniq. Biz o'lim, qotillik, uy ichidagi jinoyat av qotillik haqida gapirishdan to'xtamaymiz CNN kabi yangiliklarning eng oldingi betida bularni ko'rasiz. Uydagi qoitllikka qarang, reytingda eng pastda to'g'rimi?
Bularning qizil rangda ko'rsatilgan har biri oziq ovqatga bo'g'liq kasalliklardir. Har bir shifokor, har bir mutaxassis buni sizga aytadi. Haqiqat shuki, oziq ovqatga bog'liq kasalliklar eng katta qotildir. Amerika Qo'shma Shtatlarida, hozirda, ayni paytda. Bu umumjahon muammosi. Bu Katastrofa- halokat yoqasi. Butun dunyo bo'ylab tarqalyapti. Angliya, odatdagiday sizdan keyin turibdi.
Ular juda yaqin edi, lekin unchalik yaqin emas. Biz uchun inqilob kerak Meksiko, Avstraliya, Germaniya, Hindiston, Xitoy ularning hammasida semizlik va nochor salomatlik katta muammodir. Chekishga qarang. Hozirda u semizlikdek kamroq turadi. Amerikaliklar uchun ortiqcha semizlikka sarflanga pul sog'liqga ketadigan mablag'ning 10% ketadi. Yiliga 150 milliard dollar. 10 yil ichida bu 2 baravar oshadi. Yiliga 300 milliard dollar. keling, rostini aytaylik, sizda bunday pul yo'q.
Men bu yerga oziq ovqat inqilobini boshlash uchun keldim. Men bunga astoydil ishonaman. bizga bu kerak. Hozir ayni vaqt. Bu juda muhim payt. Men buni 7 yildan beir qilib kelaman. Amerikada 7 yildan beri harakat qilaman Hozir natija pishib yetilgan ayni payt Men muammoning ayni nuqtasiga kirdim Men G'arbiy Virjiniaga, Amerikadagi eng nosog'lom shtatga bordim. O'tgan yili shunday edi u. Bu yil bizda yangi shtat, uning ustida ishlaymiz.
Xuntington, G'arbiy Virjinia. Go'zal shaharcha. Men chin dilim bilan odamlarga sizning Xalqingizga bizni o'rab turgan va biz o'rganib qolgan haqiqatni ko'rsatmoqchiman. Men sizga ba'zi bir qadrdon odamlarimni tanishtiraman Sizning xalqingiz. Sizning bolalaringiz. Mening do'stim Brittanining rasmi U 16 yoshda Uning yana 6 yillik umri qolgan sababi u yeb o'rgangan ovqat U Amerikaliklarnign 3- avlodi qaysiki, oziq ovqat ta'siri ostida o'smagan uyda maktabda ovqat qilishni o'rganmangan uning onasi, uning onasinining onasi o'rgangan. Lekin u yo'q. Uning 6 yillik umri qolgan. U o'z jigarini yegan ovqatlari bilan nobud qilayapti.
Stacy, Edvardlar oilasi Bu oddiy oila. Stacy harakat qiladi, lekin u ham 3-avlod u hech qachon, na uyda na maktabda ovqat qilishni o'rganmagan. Oila haddan tashqari semiz. Justin 12 yoshda U 350 pound ( 159 kg) Uni mazax qilishadi. Qizi Katie, 4 yoshda U bog'chaga borishdan avvaloq juda semiz edi. Marissa. Unda hammasi yaxshi. Sizga o'xshagan. Lekin bilasizmi? Uning otasi, juda semiz edi otasi uning quchog'ida vafot edi Keyin, uning hayotida 2- eng muhim kishi amakisi semizlikda vafot etdi. Endi uning o'gay otasi juda semiz. Ko'rib turganingizdek, semizlik va oziq-ovqatga bog'liq kasalliklar faqat shu odamnigina qiynamaydi; ularning do'stlari, oilasi a'zob chekadi. aka-ukalari, opa-singillari.
Pastor Steve. Juda ruhlantiruvchi odam. Mening Huntington, Vest Virginidagi hamkorlarim biri. Unda bir katta muammo bor. U odamlarni ko'mishi kerak. Va u bundan juda charchagan. U do'stalrini ko'mish joniga tekkan, oilasini, qo'shnilarini ko'mish. Qish kelsa, odamlar 3 marta ko'p vafot etadi. U bundan juda zerikkan. Bu oldi olsa bo'ladigan kasallik. Umr bekor nobud bo'layapti. Aytgancha, mana bu narsalarda ular ko'miladi. Biz bunga moslashmaganmiz. Buni eshikdan ham olib chiqishga sig'maydi. Borar joyiga ham olib borolmaysiz.
Bu uchburchak, ko'rayapsizmi ozi- ovqat ta'siri. Men buni tushunishingizni xohlayman. Siz balkim bularni ilgari eshitgandirsiz, lekin keling yana bir esga olaylik. Oxirgi 30 yil ichida Bizning yurtimizning yuragiga nayzaday botgan nima edi? Keling rostini aytaylik. Xo'sh, bu zamonaviy hayot.
Main Street dan boshlaylik. Fast Fud ( tezkor ovqat) san'oati butun yurtni qamradi. Biz buni bilamiz. Mashhur brand nomlari eng muhim kuchlardir. yurtimiznning kuchli kuchlari. Supermarketlar ham. Katta kompaniyalar. Juda katta kompaniyalar. 30 yil avval, ovqatning katta qismiz asosan, tabiiy va mahalliy edi. Endi esa unga ishlov berilgan va har qil kimyoviy moddalar qo'shilgan, ortiqcha masalliqlar, va shu kabialr bilasiz. Ovqatning katatligi,va miqdori katta muammodir. Oziq-ovqat pachkalaridagi yozvlar muammo. Bu yurtda oziq ovqta pachkalarida yozish sharmandalik. Ular o'z o'zini boshqarihni xohlaydi. Sa'noat o'zini o'zi tekshirishni xohlaydi. Man ahvoli! Ular bunga loyiq emas. Siz qanday qilib , uglevodi ko'p ovqatni yo'gi kam deb maqtab sotasiz?
Uy. Eng katta muammo uyda u bizning yuragimiz bo'lib kelgan ovqatlanish madaniyati va ovqatlarni me'ros qilib keladi aynan shu jamiyatimizni tashkil etgan. Endi esa bu boshqa sodir bo'lmayapti. Biz ishga boramiz, hayot o'zgaradi, va har doim yaxhsilanib boradi lekin biz bunga boshqacha qarashimiz kerak ortga bir qadam tashlab, muvozanatni tekshirishimiz kerak. Biz buni 30 yildan beri qilmayapmiz. Masalan, juda oddiy misol hozirda. Edvardlar oilasi.
( Video) Jamie Oliver: Keling suhbatlashaylik. BU narsa siz va oilangiz ichiga kiradi. har haftada. Va bu bolalaringizni vaqtidan avval nobud qiladi. Qanday his qilayapsiz o'zingizni?
Stacy: Juda xafa va tushkunman. lekin, men bolalarimni muvvafaqiyatli bo'lishini xohlayman lekin bu ahvolda bo'lmaydi. Men ularni nobud qilayapman.
JO: Ha, siz huddi shunday qilayapsiz. Lekin biz buni to'xtata olamiz. Man shu oddiy holat. keling maktablarga qarang. men ular haqida mutaxassis emasman. Mayli, qani maktablar. Maktab nima? kim uni kashf etdi? uning maqsadi nima? Maktablar doim bizga yordam berishi kerak bizni ijodkor qilib ajoyib narsalarni bajaradigan qilishi kerak hayot uchun maosh topish va boshqa narsalar. ancha vaqtdan beri bu shunday namuna bo'lib kelgan to'g'rimi? Lekin biz uni rivojlantirmadik masalan, amerikadagi sog'liqqa oid falokatlar Maktabdagi ovqat e'tiborga loyiq ko'pchilik bolalar, kuniga 31 million- aslida kuniga ikki marta, odatdagidan ham ko'proq nonushta va tushlikni, yiliga 180 kun demak, maktab ovqati juda muhim ko'rib turgan avholdna kelib chiqqan holda.
Men so'kinishni boshlamasimdan oldin , aminmanki siz buni kutib turibsiz...
Men bir narsani aytishim kerak, bu juda muhim keyingi 3 oy davomida umid qilamanki mo'zisa yuz beradi Maktab oshpazlari, Amerikaning oshpazlari men o'zimni sizlarga yordamchi qilib beraman Men sizlarni yerga urmayapman. Ular qo'lidan kelgan hamma narsai qilishga harakat qilayapti. Lekin ular buyruq bajarishadi va ularga berilgan buyruq noto'g'ridir. Butun sistema hisobchi bugalterlar tomonidan boshqariladi. Biznesmen odamlar orasida oziq ovqat haqida yetarlicha biiladiganlari yo'q Muammo ana shunda. Agar siz ovqat mutaxassisi bo'lmasangiz, va pulingiz ko'p bo'lmasa siz unchalik ham ijodkor bo''lib muammoni hal qilolmaysiz. Agar siz hisobchi bo'lsangiz, bunda holda siz faqat bir narsa qilolasiz arzon bo'lmag'ur narsa sotib olish.
Endi, haqiqat esa bolalar kuniga yeydigan ovqati fast- fud, nosog'lom tezkor ovqatlar ishlov berilgan umuman yangi emas. Ximiyaviy qo'shimcha moddalar, E raqamlari, siz ishonmaydigan masalliqlar qo'shilgan Yetarli savzabotlar berilmaydi. Yog'da qivurilgan kartoshkani sabzavot deb aytishadi. Nonushtaga pizza berishadi. ularga xatto qoshiq, vilka berishmaydi Pichoq va Vilka? yo'q ular juda xavfli Sinfxonada qaychi boru lekin oshxonada pichoq, vilka yo'q Agar maktabda pichoq va vilka bo'lmasa siz chindan ham nosog'lom tezkor fast fud ovqatlarini yeshishga majburlayapsiz. Chunki ularni qo'lda yesa bo'ladi. Aytgancha fast fud degani bu gamburgerlar, shunga o'xshash narsalar Pitzalar va shunga o'xshash narsalar Aytganimdek, sog'liqni saqlash uchun ajratilgan mablag'ning 10 % semizlikka ketadi. Va bu hali 2 karra o'sadi. Biz bolalarmizga o'rgatmayapmiz ovqat haqida, boshlang'ich maktablarda Biz bolalarimizga ovqat haqida o'rgatmaymiz, to'g'rimi? Bu boshlang'ich maktabdan bir kichik klip, va bu Angliya uchun oddiy ahvol.
Bola: Kartoshka. Jamie Oliver: Kartoshka? demak bu kartoshka deb o'ylaysan? Bu nima? Bu nima bilasanmi? Bola: kapusta brokolli
JO: Bunischi? bizning qadrdon do'stimiz/ Bu nima? Bola: ravoch
JO: Yo'q, bu nima deb o'ylaysan. Bola: Piyoz. JO: piyoz? yo'q.
Jamie Oliver: siz bir zumda muammoni tushunib yetasiz bolalarimiz ovqat qayerdan kelishini bilmaydi
Video: JO: Bu nima bilasizmi? bola: hmm. nok. JO: Buchi? Bola: bilmayman. JO: Agar bolalar bu narsalarni bilmasa ular uni hech qachon yemaydi.
JO: oddiy hol. Angliya va Amerika, Angliya va Amerika. Buni nima tog'irlay oladi bilasizmi> ikki marta 1 soatdan o'tirib ma'lumot berish. Biz bolalarimizdan boshlab o'rgatishimiz kerak maktlarda ovqat haqida.
Men sizga shuni aytmoqchimanki, bu narsa bizdagi muammoni yaqqol ko'rsatadi. Masalan, oddiy sutdan boshlaylik. Maktabda har bir bora sut ichishga haqli. Bolalaringiz nonushtada,tushlikda sut ichishadi, shundaymi? 2 butilka sut. Va ko'pchilik bolalar ichishadi. Lekin sut endi yetralicha yaxhshi emas. Chunki kimdir, sut san'oatida- meni to'g'ri tushining, men sutni maqullayman, lekin kimdir sut san'oatida kimgadir ko'p pul to'lab sutlarga har qil ximikatlar, ranglar va qo'shimcha soxta maza va shakar qo'shsak ko'proq bolalar uni ichadi deb bu narsani boshlagan. Xuddi shudnay.
Va endi buni hamma takrorlaydi. Olma sa'onati shu ustida ishlamoqda olmaga kaamel surib bersak ko'proq olmalar yeyiladi deb Meni tushunayapsizmi? Menimcha, sutga ortichqa maza tam qo'shish kerak emas. To'g'rimi? Hozir hamma narsada shakar bor. Men bu masalliqlarni hammasi yaxshi bilaman. U hamma narsada. Xatto sutda ham. zamonaviy muammodir bu. Man sut. Mana katon. hammasida juda ko'p shakar va bir butilka gazlanga ichimliklaringizda qancha bo'lsa shuncha va ular buni kuniga 2 marta iste'mol qiladi. Keling sizga ko'rsatay. Man bu bir bola iste'mol qiladigan shakar kuni 8 choy qoshiq shakar bu bir haftada bu bir oyda Va men besh yil boshlang'ich maktabida beriladigan shakar solib chiqdim faqatgina sutga qo'shiladigan. Bilamdim siz qanday qaraysuz, lekin avholimizdan kelib chiqsak, dunyodagi xohlagan sudya statistik ma'lumotlarga va natijalarga qarab istalgan hokimiyatni bolalarga az'ob berishda ayblagan bo'lardi. Men shundya deb ishonaman.
Men bu yerga kelib bugun SPID yoki rak kasaliga davo topdim degim kelardi, shunda siz meni eshitishga jon deb talpingan bo'lardingiz. Men aytgan yomon yangiliklarni oldini olsa bo'ladi. Bu xushxabardir. Juda ham yaxhsilab oldini olsa bo'ladi. Bizda muommo bor, keling o'ylab ko'ring biz qayta tiklanishimiz kerak. demak, nima qilish kerak? Man javobim. Bir joydan turib men qayta tiklay olmayman birdaniga qilib ham bo'lymaydi lekin haqiqiy o'zgarish, ko'zrlaringizg qarab aytamanki 10 yil ichida butunlay o'zgarishi mumkin farzanlaringiz hayoti baxti- va unutmaylikki, yaxhshi ovqat yesangiz aql ham yaxhshi ishlaydi. va umr uzunroq bo'ladi hamma o'zgaradi.
Demak, supermarketlar yana qayerda siz xarid qilasiz? har haftada qayta qayta. hayotingizda supermarketda qancha pul ishlatasiz? Yaxhsi ko'rasiz ualrni. Xohlagan narsangizni sotishadi. Lekin ular bizdan qarz. Har bir katta supermarketda oziq ovqat mutaxasisi bo'lishi kerak. Ular bizga tog'ri bozor qilsihni o'rgatish kerak. Ovqat pishirishni o'rgatish kerak, tez, mazali har faslga oid band odamlar uchun masalan. Bu qimmat emas. Ba'zi joylarda bor. Va buni hamma joyda qilish kerak Amerika bo'ylab, tez va yaqin orada. Katta oziq ovqat brand va firmlari oziq-ovqat haida ta'lim berishi kerak biznezinign qoq markazida. aytishga oson bilaman lekin bu kelajagimiz. birdan bir yo'li.
fast fud- tezkor ovqat sa'noatida juda katta raqobat Menda juda ko'p maxfiy qog'ozlar va biitmlar bor edi fast fud restoranlari haqida. ha ular shunday qiladi. qisqasi ular bizni shakar, tuz, yo'g' va boshqa narsalar bilan nobud qiladi Va hamma uni yaxshi ko'radi, shundaymi? Va muammo yechiming bir qismi mana shu odamlarda. Biz hokimiyatni ishga qolishimiz kerak barcha fast fud va restoran tarmoqlari bilan ishlash uchun 5, 6 va 7 yil ichida bizni ortiqcha shakar, yo'g va kimyomiviy, yeb bo'lmas masalliqlardan qutqarishi kerak.
Endi oziq ovqat pachklaridagi yozuvlarga kelsak aytganimdek, be'manilik ko'p narsani to'g'irlash kerak. Mayli, Maktablar maktablarda qarzimiz bor shu yiliga 180 kundagidey 4 yoshdan boshlab 18, 20, 24 qaysi yoshda bo'lsa ham ularga to'g'ri pishirilgan yaxhshi yangi ovqat berish kerak mahalliy o'simliklardan. Yangi qoida o'rnatish kerak yangi va to'g'ri ovqatlanish haqida bolalaringiz uchun.
Bu ahvolda, juda muhim narsadir bu har bir Amerikalik bola, maktabni bitirgach kamida 10 ovqatni pishirishni bilib ketsin. Bu ularning hayotini saqlaydi. Hayotiy hunar.
bu degani studentlar, yosh ota-onalar bir ilojini qilib oddiy ovqatlar pishira oladi degani, hech qanday moddiy qiyinchiliklarga qaramay. Agar ovqat qila olsangiz, pul kamligining ahamiyati yo'q. Agar ovqat qila olsangiz, vaqtnign ahamiyati yo'q Ish joylari. Biz uncha u haqida gapirmadik. Hozir ma'suliyatni birga ko'tarishimiz kerak ular o'z ishchilarini nima bilan boqayapti. Bu ishchilar Amerikalik bolalarning ot-onalari. Marissaning otasi uning qo'llarida vafot etdi, Menimcha uni hursand qiladagan narsa bu Amerikaning ish xonalari odamlarini yaxshilab boqsa. Bularni nazardan chetda qoldirib bo'lmaydi. Uylarga qaytaylik.
Endi qarang, biz buni bajara olsak ishonamanki qilish mumkin. Siz namuna bo'la olasiz. Chindan ham. Lekin uylar, ovqat pishirishni yana bizga va avlodlarimizga o'rgatib borish kerak. Buni huddi falsafadek qo'ldan qo'lga o'tkazish kerak. Bu men uchun romantikaday lekin agar 1 odam 3 ta odamga biror nimani pishirishni o'rgatsa va ular yana 3 ta odamga o'rgatsa bu o'zini 25 marta takrorlagan bo'ladi, va shundya qilib butun Amerika Aholisini qamraydi. Ha biroz hayolparastlilik, lekin eng muhimi bu odamlarga ularnign har birining qilgan ishi va harakati o'zgartirish kirita oladi degani. Biz yoqotgan narsamizni qaytarishimiz kerak. Huntington oshxonasi, men bu dasturni tayyorlagan joy, bizda tv dastur bor, umid qilamanki u ko'p odamlarni o'zgarishga ruhlantiradi. Men o'zgarish kiritish mumkinligiga to'liq ishonaman. Huntington oshxonasi. Men jamoa bilan ishlayman. Men maktablarda ishladim. Men mahalliy o'zini oqlaydigan mablag' topib bu hududdagi hamma maktablarni suni'y ovqatlardan qutultirib, yangi ovqatlanish olib keldim maktabga olti yarim ming.
keragi shugina, har maktabga 6,5 ming Oyiga 25 ming oshxonaga yiliga 5,000 kishi aholinign 10 % Va bu odamlar odamlar uchun Mahalliy oshpazlar mahalliy odamlra pishirishni o'rgatadi. Tekin oshpazlik darslari, mana sizga tekin dars Bu haqiqiy sodir bo'layotgan hodisa Amerika bo'ylab, bir ortga qarang, juda ajoyib narsalar sodir bo'layapti Huddi farishtalar bordek bu yerda Amerika bo'ylab ajoyib ishlar qilayapti maktablarda, dalalarda, bog'larda, ta'lim sohasida Buni qilayotgan ajoyib odamlar bor Muammo shundaki, ular o'z maqsadlarini bir maktabdan 2-siga o'tazmoqchi lekin bunga pul yo'q. Biz mutaxassilar va farishtaday odamlarni darrov tanishimiz kerak, va ularga kerakli narsalarni topishga yordam berishimiz kerak ularni qo'llab quvatlashimiz kerak. Amerikaning bizneslar Mrs. Obama qilayotgan ishalrni qo'llash kerak.
Bilaman, bu g'alatidir Angliyalik odam oldingizda turib sizga bu haqida gapirgani Men bunga befarq emasman. Men o'zim otaman. Va men bu yurtni sevaman. Va men chindan sihonamanki, agar bu davlatda o'zgarishlar bo'lsa butun dunyo bo'ylab ajoyib ishlar sodir bo'ladi Agar Amerika boshlasa, boshqalar davom ettiradi Bu juda muhim.
Biz Huntingtonda ba'zi bo'lmayotgan ishlarni qilishga harakat qilayotganimizda, sehrli tayoqcham bo'lsa nima qilardim degandim bilasizmi? Eng ajoyib insonlar oldida turib butun Amerikani yurgizayotgan odamla oldida turib gapirsam degandim Bir oy o'tgach, TED menga qo'ng'iroq qilib bu nishonni berdi. Men bu yerdaman. Mening tilagim Men biroz sekinman, chunki Dislexiyam bor Mening tilagim Siz kuchli va o'zini oqlaydigan harakat boshlang har bir bolaga oziq-ovqat haqida o'rgating oilalarni yana ovqat pishirishga ruhlantiring va odamlar hamam joyda semizlikka qarshi kurashda quvvatlang
You can share this video by copying this HTML to your clipboard and pasting into your blog or web page. This video will play with subtitles.
You either have JavaScript turned off or have an old version of the Adobe Flash Player. To view this rating widget you
need to get the latest Flash player.
If your browser allows only "trusted sites" to execute Javascript, you should add the "googleapis.com" domain to your whitelist to allow our Flash detection to work properly.
Got an idea, question, or debate inspired by this talk? Start a TED Conversation, or join one of these:
Huntington W.Va shtatida Haddan tashqari semizlikka qarshi kurashish proyekti haqida ta'sirli hikoyalarni biz bilan birga baham ko'rgan, TED sovg'asi sovrindori Jamie Oliver biz nima uchun ovqat haqida o'rganishimiz , va befarqlik bilan qaramasligimiz kerak ekanligi aytadi.
Jamie Oliver is transforming the way we feed ourselves, and our children. Full bio ยป
Translated into Uzbek by Nafissa Yakubova
Comments? Please email the translators above.
03:18 Posted: Dec 2006
Views 685,253 | Comments 122
20:08 Posted: May 2008
Views 1,430,283 | Comments 368
19:42 Posted: Sep 2008
Views 445,058 | Comments 179
Just follow the guidelines outlined under our Creative Commons license.
This comment will be attributed to . Not ? Sign Out.