จานีน เบนีอุส : ปฏิบัติการเลียนแบบธรรมชาติ

ถ้าดิฉันจะเผยอะไร ที่ซ่อนเร้นจากสายตาเรา อย่างน้อยก็ในสังคมยุคปัจจุบัน ก็คงต้องเป็นอะไรบางอย่างที่เราหลงลืมไป ซึ่งครั้งหนึ่งเราเคยรู้จัก ดีเท่ากับที่เรารู้จักชื่อตัวเอง นั่นคือ เราอาศัยอยู่ในจักรวาลที่มีความสามารถ เราเป็นส่วนหนึ่งของดาวเคราะห์สุดยอดเยี่ยม และเราแวดล้อมไปด้วยอัจฉริยะ

เทคโนโลยีเลียนแบบธรรมชาติเป็นศาสตร์แขนงใหม่ ซึ่งพยายามเรียนรู้จากอัจฉริยะเหล่านั้น รับคำปรึกษาในการออกแบบจากพวกเขา ดิฉันอยู่ที่นี่ มันเป็นมหาวิทยาลัยของดิฉันด้วย ดิฉันมีอัจฉริยะรายล้อมอยู่รอบตัว จนดิฉันอดไม่ได้ ที่จะระลึกจำหมู่มวลชีวิตและระบบนิเวศ ผู้รู้จักการดำรงชีวิตอยู่อย่างงดงามบนโลกใบนี้ นี่คือสิ่งที่ดิฉันจะบอกให้คุณระลึกถึง ถ้าคุณยังลืมอีก ก็จงระลึกถึงสิ่งนี้ มันเป็นปรากฎการณ์ที่เกิดขึ้นทุกปี เป็นปรากฎการณ์ที่รักษาคำมั่นสัญญา ในขณะที่เราเบี้ยวสัญญา สิ่งนี้ยังคงเกิดขึ้น ฤดูใบไม้ผลิ

ลองนึกภาพการออกแบบฤดูใบไม้ผลิ นึกภาพการประสานงาน คุณคิดว่าการจัดปาฐกถา TED นี้ยุ่งยาก (หัวเราะ) ใช่ไหม? ลองนึกดู และถ้าคุณไม่ได้ทำอย่างนี้มาพักหนึ่ง ก็ขอให้ลองดู นึกภาพการจัดเวลา การประสานงานทั้งหมด โดยไม่มีกฎหมายบังคับลงมา หรือนโยบาย หรือพิธีสารการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ สิ่งนี้คงเกิดขึ้นทุกปี มีการแสดงออกกันมากมาย มีความรักเบ่งบานกลางอากาศ มีงานเปิดแสดงตัวเต็มไปหมด ดิฉันบอกได้เลยว่า สรรพชีวิตทั้งหลายนี้ ได้จัดอันดับความสำคัญในชีวิตของพวกมันไว้ดีแล้ว

ดิฉันมีเพื่อนบ้านคนหนึ่งที่คอยดึงดิฉันให้สัมผัสกับสิ่งนี้ เพราะเขาใช้ชีวิต โดยมากนอนหงาย ดูพงหญ้า ครั้งหนึ่ง เขามาหาดิฉัน เขาอายุราว 7-8 ขวบ เขามาหาดิฉัน คือว่ามันมีรังแตนอยู่รังหนึ่ง ซึ่งดิฉันปล่อยให้โตในสนาม หน้าประตูบ้าน คนส่วนมากมักจะขจัดมันทิ้งตั้งแต่เริ่มสร้างรัง แต่มันเป็นสิ่งน่าพิศวงสำหรับดิฉัน เหมือนพินิจดูกระดาษลายหินอ่อนเนื้อบาง และเขาก็มาหาดิฉัน มาเคาะประตู เขามีอะไรมาอวดดิฉันทุกวัน มาคอยเคาะประตูก๊อกๆ เหมือนนกหัวขวาน จนกว่าดิฉันจะเปิดประตู และเขาถามดิฉันว่า ดิฉันสร้างบ้านให้ตัวแตนอย่างไร เพราะเขาไม่เคยเห็นรังแตนใหญ่เท่านี้มาก่อน ดิฉันบอกเขาว่า "รู้ไหม โคดี้ ตัวแตนเป็นผู้สร้างรังเองแหละ" เราพิจารณาดูมันด้วยกัน และดิฉันเริ่มเข้าใจความคิดเขา คือว่ารังนี้สร้างได้งดงามมาก มันเป็นสถาปัตยกรรมที่สร้างได้อย่างแม่นยำ

ดิฉันฉุกคิดขึ้นมาว่า มันเป็นไปได้อย่างไร ที่ในชั่วชีวิตน้อยๆ ของเขา เขากลับหลงเชื่อเสียแล้ว ว่าอะไรที่ถูกสร้างขึ้นมาได้ดีขนาดนั้น ต้องเป็นฝีมือมนุษย์ เขาไม่รู้ได้อย่างไร นี่คือสิ่งที่เราหลงลืม ว่าเราไม่ได้เป็นนักสร้างคนแรก เราไม่ได้เป็นคนแรกที่แปรรูปเส้นใยพืช เราไม่ได้เป็นคนแรกที่ผลิตกระดาษ เราไม่ได้เป็นคนแรก ที่พยายามเรียงพื้นที่จัดเก็บของให้ได้กระชับที่สุด หรือสร้างให้กันน้ำได้ หรือควบคุมอุณหภูมิภายในโครงสร้าง เราไม่ได้เป็นคนแรกที่สร้างบ้านให้ลูกของเรา

สิ่งที่กำลังเกิดขึ้นอยู่ตอนนี้ ในศาสตร์ที่เรียกว่า เทคโนโลยีเลียนแบบธรรมชาติ คือมนุษย์เริ่มจะระลึกจำ ว่าสิ่งมีชีวิตต่างๆ สิ่งมีชีวิตอื่นๆ สมาชิกอื่นๆ ในโลกธรรมชาติ กำลังทำกิจกรรมคล้ายกับที่เราต้องทำ แต่พวกมันใช้วิธีการ ที่ให้มันดำรงอยู่ได้บนโลกใบนี้อย่างงดงาม มานานนับพันล้านปี นักเทคโนโลยีเลียนแบบธรรมชาติเหล่านี้ เป็นคนฝึกงานของธรรมชาติ พวกเขาเน้นเรียนรู้การทำงานของธรรมชาติ ดิฉันอยากจะให้คุณดูบางสิ่งบางอย่าง ที่พวกเขากำลังศึกษา เขาตั้งคำถามกับตัวเอง "ถ้าหากว่า เมื่อใดก็ตามที่ฉันเริ่มต้นคิดค้นอะไรสักอย่าง ฉันถามว่า 'ธรรมชาติแก้โจทย์นี้อย่างไร?'"

และนี่คือสิ่งที่พวกเขากำลังเรียนรู้ นี่เป็นภาพมหัศจรรย์ถ่ายโดยช่างภาพชาวเชคชื่อ แจ๊ค เฮดเลย์ เป็นเรื่องราวของวิศวกรคนหนึ่งจาก เจ อาร์ เวสต์ พวกเขาเป็นกลุ่มคนที่สร้างรถไฟด่วนหัวกระสุน มันได้ชื่อว่ารถไฟหัวกระสุน เพราะหัวรถมันกลมมน แต่ทุกครั้งที่มันแล่นเข้าไปในอุโมงค์ มันจะก่อคลื่นความดัน ที่ปล่อยเสียงดังสนั่นเมื่อหลุดออกมาจากอุโมงค์ หัวหน้าวิศวกรจึงบอกว่า "ไปหาทางหรี่เสียงรถไฟหน่อยสิ"

บังเอิญวิศวกรคนนี้เป็นนักดูนก เขาไปงานประชุมนกที่เทียบเท่ากับงานประชุมสมาคมออดูบอน เขาศึกษาหนังเรื่องหนึ่งเกี่ยวกับนกกระเต็น และเขาไตร่ตรองว่า "พวกมันเคลื่อนตัวจากอากาศ ซึ่งมีความหนาแน่นระดับหนึ่ง ไปสู่น้ำ ซึ่งมีความหนาแน่นอีกระดับหนึ่ง โดยไม่ทำให้น้ำกระฉอกเลย" ดูภาพนี้สิ น้ำไม่กระฉอก พวกมันเลยมองเห็นปลาได้ และเขาก็นึกว่า "ถ้าเราทำอย่างนี้บ้างจะเป็นไง?" หรี่เสียงรถไฟ ทำให้มันวิ่งเร็วขึ้นอีก 10 เปอร์เซ็นต์ โดยใช้ไฟฟ้าน้อยลง 15 เปอร์เซ็นต์

ธรรมชาติกันแบคทีเรียอย่างไร? เราไม่ใช่คนแรกที่ต้องปกป้องตัวเอง จากแบคทีเรียบางชนิด ปรากฏว่า -- นี่คือฉลามกาลาปากอส มันไม่มีแบคทีเรียเกาะอยู่บนผิวเลย ไม่มีสิ่งโสโครกบนผิว ไม่มีเพรียงเกาะ และไม่ใช่เป็นเพราะมันเคลื่อนที่เร็ว มันชอบผึ่งแดดใกล้ผิวน้ำ มันเป็นฉลามเคลื่อนตัวช้า ถ้าเช่นนั้นมันทำอย่างไรไม่ให้แบคทีเรียสั่งสมบนตัว? มันไม่ได้ใช้สารเคมี มันใช้ซี่ฟันลักษณะคล้ายกับ ที่ชุดว่ายน้ำยี่ห้อสปีดโดใช้ ที่ทำลายสถิติโอลิมปิค

แต่มันมีแบบลวดลายจำเพาะ เป็นลวดลายที่มีโครงสร้างสถาปัตยกรรม อยู่บนผิวของซี่ฟัน กันไม่ให้แบคทีเรียยึดเกาะได้ มีบริษัทชื่อว่า ชาร์คเล็ตเทคโนโลยี กำลังติดตั้งลวดลายแบบนี้บนพื้นผิวตามโรงพยาบาล เพื่อกันแบคทีเรียเกาะ ดีกว่าสาดน้ำยาฆ่าเชื้อโรค หรือสารทำความสะอาดแรงๆ ซึ่งปัจจุบันจุลินทรีย์จำนวนมากดื้อยาแล้ว การติดเชื้อจากโรงพยาบาล ฆ่าคนทุกปีในสหรัฐอเมริกา เป็นจำนวนมากกว่า คนที่ตายจากโรคเอดส์ มะเร็ง และอุบัติเหตุรถยนต์รวมกัน มากกว่าประมาณหนึ่งแสนคน

สัตว์ตัวนี้อยู่ในทะเลทรายนามีเบียน ไม่มีแหล่งน้ำจืดให้กินได้ แต่มันได้น้ำจากหมอก มันมีตุ่มอยู่บนเกราะปีก ตุ่มพวกนี้จะดึงน้ำเข้ามาเกาะ ปลายตุ่มจะจับน้ำ ด้านข้างเป็นผิวขี้ผึ้ง เวลาหมอกลง ละอองน้ำจะจับรวมตัวตรงปลายตุ่ม แล้วไหลลงตามด้านข้าง เข้าไปในปากแมลง มีนักวิทยาศาสตร์คนหนึ่ง อยู่ที่อ๊อกซ์ฟอร์ด เขาศึกษาเรื่องนี้ ชื่อ แอนดรู พาร์คเคอร์ ตอนนี้มีบริษัทพลังงานจลน์และสถาปนิก อย่างกริมชอว์ กำลังเริ่มดูการประยุกต์ใช้วิธีนี้ เคลือบอาคาร เพื่อจับน้ำจากหมอก ได้ดีกว่าตาข่ายจับหมอกของเราถึง 10 เท่า

คาร์บอนไดออกไซด์ ในฐานะวัสดุก่อสร้าง สิ่งมีชีวิตไม่ได้มองคาร์บอนไดออกไซด์เป็นก๊าซพิษ พืชและสัตว์ที่มีเปลือก ปะการัง ล้วนแล้วแต่มองมันเป็นวัสดุก่อสร้าง เดี๋ยวนี้มีบริษัทผลิตซีเมนต์ ก่อตั้งในสหรัฐอเมริกา ชื่อว่าคลารา ได้หยิบยืมสูตรจากปะการัง ใช้คาร์บอนไดออกไซด์เป็นวัสดุก่อสร้าง ในซีเมนต์ ในคอนกรีต แทนที่ซีเมนต์ซึ่งตามปรกติ จะปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์หนึ่งตันต่อการผลิตซีเมนต์หนึ่งตัน บริษัทนี้ใช้กระบวนการกลับกัน กลายเป็นว่าตรึงคาร์บอนไดออกไซด์ถึงครึ่งตัน ต้องขอบคุณสูตรจากปะการัง

เทคโนโลยีเหล่านี้ไม่ได้ใช้ตัวสิ่งมีชีวิต แค่ใช้พิมพ์เขียวหรือสูตร จากสิ่งมีชีวิต ธรรมชาติเก็บเกี่ยวพลังงานจากแสงอาทิตย์ได้อย่างไร? นี่เป็นโซล่าเซลล์แบบใหม่ ใช้หลักการเดียวกับการทำงานของใบไม้ มันประกอบตัวขึ้นมาได้เอง เอาไปติดตั้งบนพื้นผิวอะไรก็ได้ ราคาถูกมาก และชาร์จใหม่ได้ทุก 5 ปี เป็นบริษัที่ดิฉันมีส่วนเอี่ยวด้วย ชื่อว่าวันซัน ร่วมกับ พอล ฮอว์เคน

ธรรมชาติมีเทคนิคการกรองน้ำมากมายหลายวิธี มันแยกเกลือออกจากน้ำ มนุษย์เราใช้วิธีดันน้ำผ่านแผ่นเยื่อกรอง แล้วเราสงสัยว่าทำไมเยื่อกรองมันอุดตัน ทำไมมันเปลืองไฟนัก ธรรมชาติมีวิธีที่สง่างามกว่านั้น มันอยู่ในเซลล์ทุกเซลล์ เซลล์เม็ดเลือดในตัวเราทุกเซลล์ มีรูรูปนาฬิกาทราย เรียกว่า อาควาพอรินส์ มีหน้าที่ส่งน้ำออกไป เป็นกระบวนการออสโมซิสแบบซึมออก มันส่งโมเลกุลน้ำออกไป และทิ้งสารที่น้ำละลายไว้อีกด้านหนึ่ง บริษัทชื่อ อาควาพอริน กำลังทำเยื่อกรองเกลือ เลียนแบบวิธีการนี้

ต้นไม้และกระดูกปรับรูปตัวเองตลอดเวลา ตามร่องที่รับน้ำหนักมาก มีการเขียนชุดคำสั่งลงไปในโปรแกรมซอฟต์แวร์ตัวหนึ่ง ที่ตอนนี้ใช้สร้างสะพานน้ำหนักเบา สร้างขื่ออาคารน้ำหนักเบา บริษัทจีเอ็มโอเปิลก็ใช้มัน ทำโครงสร้างที่เห็นนี้ ในรถที่เรียกว่า รถไบโอนิค โครงสร้างน้ำหนักเบาใช้วัสดุน้อยที่สุด ซึ่งสิ่งมีชีวิตก็ต้องทำอย่างนั้น เพื่อได้ความแข็งแรงที่สุด

ด้วงตัวนี้ ต่างจากถุงมันกรอบ ด้วงใช้วัสดุชนิดเดียว ไคติน และหาหลายหนทาง ที่จะทำประโยชน์ได้หลายอย่าง มันกันน้ำได้ มันแข็งแรงและยืดหยุ่น อากาศผ่านได้ โครงสร้างมันสร้างสีได้ ในขณะที่ถุงมันกรอบมีวัสดุถึง 7 ชั้น เพื่อทำหน้าที่เหล่านั้น งานประดิษฐ์สำคัญอย่างหนึ่ง ที่เราต้องทำให้ได้ เพียงเพื่อให้เฉียดสิ่งที่สิ่งมีชีวิตเหล่านี้ทำได้ คือหาหนทาง ที่จะใช้วัสดุที่เราใช้กันอยู่ให้น้อยที่สุด และเติมดีไซน์ลงไป ในโลกธรรมชาติ เราใช้โพลีเมอร์แค่ 5 ชนิด เพื่อทำทุกอย่างที่เห็นกันอยู่นี้ แต่ในโลกสังเคราะห์ของเรา เราใช้โพลีเมอร์ราว 350 ชนิด เพื่อทำของเหล่านี้

ธรรมชาติเป็นนาโน เทคโนโลยีนาโน อนุภาคนาโน คนเป็นห่วงเรื่องนี้กันมาก อนุภาคนาโนอิสระ ที่ฉันคิดว่าน่าสนใจมากคือ เราไม่ค่อยได้ตั้งคำถาม "เราจะปรึกษาธรรมชาติถึงวิธีทำให้เทคโนโลยีนาโนปลอดภัยได้อย่างไร?" ธรรมชาติทำมานานแล้ว เช่นฝังอนุภาคนาโนในวัสดุ อย่างจุลินทรีย์ลดกำมะถัน ในกระบวนการสังเคราะห์ของพวกมัน จะปล่อยอนุภาคนาโนเป็นผลผลิตข้างเคียง ไปในน้ำ แต่แล้วมันจะปล่อยโปรตีนตามไป รวบรวมอนุภาคนาโนพวกนั้น ตกเป็นตะกอน

การใช้พลังงาน สิ่งมีชีวิตต่างๆ จิบพลังงาน เนื่องจากมันต้องทำงานหรือต่อรองเพื่อให้ได้มาทุกเม็ดทุกหน่วย วงการที่ใหญ่มากในตอนนี้ ในโลกของระบบสายส่งพลังงาน คือระบบส่งไฟฟ้าอัจฉริยะที่คุณเคยได้ยิน ทีปรึกษาสำคัญของเรา ได้แก่ พวกแมลงสังคม พวกเทคโนโลยีรวมฝูง มีบริษัทชื่อว่า รีเจน กำลังศึกษาการทำงานของมดและผึ้ง วิธีหาอาหาร หาดอกไม้ อย่างมีประสิทธิภาพที่สุด โดยทำงานเป็นทีมทั้งรัง เขามีอุปกรณ์ติดตั้งในบ้านคุณ มันจะสื่อสารกัน ผ่านชุดคำสั่งตามโปรแกรม และหาวิธีใช้ไฟฟ้าน้อยที่สุดในช่วงเวลาที่คนใช้ไฟกันมาก

มีกลุ่มนักวิทยาศาสตร์ที่คอร์เนลล์ กำลังทำสิ่งที่เขาเรียกว่า ต้นไม้สังเคราะห์ เขาบอกว่า "ต้นไม้ไม่มีปั๊มอยู่ด้านล่างสักหน่อย" มันใช้กระบวนการคายน้ำเป็นแรงหลอดดูดน้ำขึ้นมา ทีละหยด ดึงขึ้นมา คายออกทางใบและดึงขึ้นมาทางราก พวกเขาจึงสร้าง -- ลองนึกภาพอะไรคล้ายๆ กับกระดาษปิดผนัง เขาคิดจะติดตั้งมันไว้ภายในอาคาร เพื่อดึงน้ำขึ้นมาโดยไม่ต้องใช้ปั๊ม

ปลาไหลไฟฟ้าอเมซอน ใกล้สูญพันธ์เต็มที บางชนิด ผลิตไฟฟ้าถึง 600 โวลต์ ด้วยสารเคมีที่มีอยู่ในร่างกายเรา น่าสนใจว่า ไฟ 600 โวลต์ไม่ทำให้มันไหม้เกรียม เราใช้ท่อพีวีซีห่อหุ้มลวด ใช้เป็นฉนวน สัตว์พวกนี้ใช้อะไรเป็นฉนวน ปกป้องตัวเองจากกระแสไฟ? เรายังต้องถามคำถามแบบนี้

กังหันลมอันนี้มาจากวาฬ วาฬหลังค่อมมีครีบเป็นขอบร่องหยักๆ ขอบร่องหยักๆ นี้ เล่นลู่กับการไหลในลักษณะที่ ช่วยลดแรงต้านถึง 32 เปอร์เซ็นต์ กังหันลมนี้จึงสามารถหมุนได้ในกระแสลมอ่อนๆ

สถาบันเอ็มไอทีเพิ่งผลิตชิพวิทยุใหม่ขึ้นมา มันใช้พลังงานน้อยกว่าชิพปรกติของเราอีก มีฐานคิดมาจากอวัยวะรูปหอยโข่งในโพรงหูเรา สามารถจับสัญญาณอินเตอร์เน็ต ระบบไร้สาย ทีวี และสัญญานวิทยุได้ด้วยชิพตัวเดียว ท้ายที่สุด ในระดับระบบนิเวศ

ที่ไบโอมิมิครีกิลด์ บริษัทที่ปรึกษาของดิฉัน เราทำงานร่วมกับกลุ่มสถาปนิก เฮช โอ เค ดูการสร้างเมืองทั้งเมือง ในฝ่ายวางผัง เราบอกว่า สมควรหรือไม่ที่เมืองของเรา จะให้บริการทางระบบนิเวศ ได้ดีพอๆ กับระบบธรรมชาติท้องถิ่นที่เมืองเข้ามาแทนที่? เราจึงพัฒนาสิ่งที่เราเรียกว่า มาตรฐานการทำงานทางนิเวศ ซึ่งเมืองต้องทำให้ถึง

คำถามก็คือ -- เทคโนโลยีเลียนแบบธรรมชาติ เป็นแนวทางสร้างนวัตกรรมที่ทรงพลังมาก ถามว่า "อะไรที่คุ้มค่าต่อการแก้โจทย์?" ภาพนี้น่าทึ่งมาก ดร. อดัม นีแมน เป็นภาพที่แสดง มวลน้ำทั้งหมดในโลก ตามสัดส่วนกับปริมาตรโลก รวมน้ำแข็ง น้ำจืด และน้ำทะเลทั้งหมด และบรรยากาศที่เราหายใจ ตามสัดส่วนกับปริมาตรโลก ภายในลูกกลมๆ นี้ ชีวิต ตลอดระยะเวลากว่า 3.8 พันล้านปี ได้สร้างถิ่นอาศัยแสนอุดมสมบูรณ์ให้แก่เรา

เราอยู่ในสายวิวัฒนาการยาวไกล ของสิ่งมีชีวิต ที่กำเนิดมาบนโลกใบนี้ และถามว่า "เราจะอยู่ที่นี่อย่างงดงามได้อย่างไรในระยะยาว?" เราจะทำอย่างที่ชีวิตต่างๆ เรียนรู้มาได้อย่างไร? นั่นคือสร้างสภาพที่เอื้อต่อชีวิต เป็นโจทย์ท้าทายในการออกแบบ แห่งศตวรรษเลยทีเดียว ซึ่งหากจะทำให้ได้ เราต้องมีทางเตือนตัวเองให้ระลึกถึงอัจฉริยะเหล่านั้น หาให้เจออีกครั้ง

โครงการใหญ่อันหนึ่ง ความคิดยิ่งใหญ่ ที่ดิฉันได้เกียร์ติร่วมงานด้วย เป็นเว็บไซต์ใหม่ ซึ่งดิฉันอยากเชื้อชวนให้คุณเปิดเข้าไปดู ชื่อว่าถามธรรมชาติ AskNature.org ที่เราพยายามจะทำ ในลักษณะเดียวกับ TED คือจัดเรียบเรียงข้อมูลทางชีววิทยา ตามโจทย์การออกแบบและวิศวกรรม

เราทำงานร่วมกับอีโอแอล หรือโครงการสารานุกรมชีวิต ซึ่งเป็นความมุ่งหวังของ เอ็ด วิลสัน เขากำลังรวบรวมข้อมูลชีวภาพทั้งหมด เข้าไว้ในเว็บไซต์เดียว และนักวิทยาศาสตร์ที่ร่วมให้ข้อมูลในอีโอแอล จะตอบคำถาม "เราเรียนรู้อะไรจากสิ่งมีชีวิตชนิดนี้ได้บ้าง?" ข้อมูลนั้นจะเข้าไปอยู่ใน AskNature.org และหวังว่า นักประดิษฐ์ที่ไหนก็ตามในโลก ในขณะที่กำลังคิดสร้างอะไรขึ้นมา จะสามารถพิมพ์คำถาม "ธรรมชาติเอาเกลือออกจากน้ำได้อย่างไร?" และไม้ป่าโกงกาง เต่าทะเล และไตของเราจะปรากฎขึ้นมา

เราจะเริ่ม มีความสามารถที่จะทำ แบบเดียวกับโคดี้ ได้สัมผัส กับต้นแบบมหัศจรรย์เหล่านี้ ผู้เฒ่าที่อยู่ที่นี่ มานานกว่าเรามากนัก หวังว่า ด้วยความช่วยเหลือจากพวกเขา เราจะเรียนรู้ที่จะอยู่บนโลกใบนี้ อยู่ในบ้านของเรา แต่ไม่ใช่ของเราคนเดียว ขอบคุณมากค่ะ (ปรบมือ)