อิสราเอลกับอิหร่าน: เรื่องราวความรัก?

วันที่ 14 มีนาคมที่ผ่านมา ผมได้โพสโปสเตอร์นี่ลงบนเฟสบุ๊ค (Facebook) มันเป็นรูปของผมกับลูกสาว กำลังถือธงอิสราเอลอยู่ ผมจะพยายามอธิบายว่าอะไรอยู่ในหัวของผม ตอนที่ผมโพส

ไม่กี่วันก่อน ขณะที่ผมกำลังเข้าแถวรอคิวจ่ายเงิน ที่ร้านขายของชำ เจ้าของร้านกับลูกค้ารายหนึ่ง กำลังคุยกัน และเจ้าของกำลังอธิบายให้กับลูกค้าฟังว่า อิสราเอลกำลังจะโดนจรวดยิงนับ 10,000 ลูก ลูกค้าจึงบอกว่า เปล่า 10,000 ลูกต่อวันต่างหาก (เสียงหัวเราะ)

จรวด 10,000 ลูก นั่นแหละคือคำอธิบาย และนั่นแหละคือสถานการณ์ปัจจุบันของอิสราเอล เราได้ทำสงครามกับอิหร่านมานับ 10 ปีแล้ว และผู้คนก็ต่างหวาดกลัว ทุกๆ ปีมันรู้สึกเหมือนกับจะเป็นช่วงนาทีสุดท้าย ที่เราอาจจะแก้ไขปัญหานี้กับอิหร่านได้ มันเหมือนกับว่า ถ้าเราไม่ทำอะไรซักอย่างตอนนี้ มันก็จะสายเกินไป มาเป็นเวลา 10 ปีแล้ว

เพราะฉะนั้นพอถึงจุดๆ หนึ่ง สำหรับผมที่เป็นนักออกแบบกราฟฟิก ผมเลยสร้างโปสเตอร์เกี่ยวกับมันขึ้นมา และผมก็โพสอันที่ผมให้คุณดูเมื่อกี้ลงไป ผมมักออกแบบโปสเตอร์ และโพสลงในเฟสบุ๊ค เพื่อนผมจะกดถูกใจบ้าง ไม่กดมันบ้าง ส่วนใหญ่มักไม่ชอบมัน ไม่กดแบ่งปันมัน ไม่อะไรทั้งนั้นน่ะแหละ เหมือนวันปกติทั่วๆ ไป จากนั้นผมก็เข้านอน และก็จบวันสำหรับผม แต่ตอนที่ผมตื่นขึ้นมากลางดึก เพราะผมมักจะตื่นขึ้นมากลางดึกอยู่ตลอด ผมไปที่คอมพิวเตอร์ และเห็นจุดสีแดงๆ พวกนี้ บนเฟสบุ๊คน่ะ แบบที่ผมไม่เคยเห็นมาก่อน (เสียงหัวเราะ) และผมก็แบบว่า "นี่มันเกิดอะไรขึ้นเนี่ย" ผมจึงลองเข้าไปค้นดู และขณะนั้นผมเห็นคนมากมายกำลังคุยกับผมอยู่ ส่วนใหญ่เป็นใครก็ไม่รู้ บางคนมาจากอิหร่านซะด้วยซ้ำ มันแบบว่า อะไรกันเนี่ย เพราะคุณต้องเข้าใจอะไรอย่างนึงนะ ในอิสราเอล เราไม่คุยกับคนจากอิหร่าน เราไม่รู้จักใครในอิหร่าน ในเฟสบุ๊ค มันเหมือนกับว่าคุณจะมีแค่เพื่อน ที่อยู่รอบๆ บ้านคุณแค่นั้น และตอนนี้คนจากอิหร่านกำลังพูดกับผมอยู่

ผมจึงตอบกลับไปหาเธอ และเธอบอกผมว่า เธอได้เห็นโปสเตอร์ เธอจึงเรียกครอบครัวมาดู เพราะพวกเขาไม่มีคอมพิวเตอร์ เธอเรียกพวกเขาให้มาดูโปสเตอร์ และตอนนี้พวกเขาทั้งหมดกำลังนั่งร้องไห้อยู่ในห้องกันอยู่

ผมเลยแบบว่า โวว ผมเรียกภรรยาผมให้เข้ามา และบอกเธอให้ดูสิ่งที่เกิดขึ้น ผู้คนกำลังร้องไห้ และเมื่อเธอได้อ่านข้อความพวกนั้น เธอก็เริ่มร้องไห้เช่นกัน และตอนนี้ทุกคนเลยร้องไห้กันหมด (เสียงหัวเราะ)

ผมเลยไม่รู้ว่าต้องทำยังไง แต่ปฏิกิริยาแรกของผม ในฐานะของนักออกแบบกราฟฟิก ก็คือต้องโชว์ให้ทุกคนเห็น ในสิ่งที่ผมได้เห็น และเมื่อคนอื่นๆ เริ่มเห็นมันเข้า และเริ่มกดแบ่งปันมัน ทุกอย่างมันจึงเริ่มต้นขึ้น วันต่อมา ตอนที่ทุกคนกำลังพูดถึงมัน ผมจึงบอกกับตัวเอง เหมือนกับที่ภรรยาผมบอกกับผม ฉันก็อยากได้โปสเตอร์เหมือนกัน และนี่คือเธอครับ (เสียงหัวเราะ) เพราะว่ามันได้ผลแล้ว เอาภาพชั้นลงโปสเตอร์เดี๋ยวนี้

ผมคิดว่าโปสเตอร์นั่นก็โอเคนะ แต่ความจริงแล้ว ผมคิดว่านี่มันไม่ได้เกี่ยวแค่กับผมเท่านั้น มันเกี่ยวข้องกับผู้คนทั้งอิสราเอล ที่ต้องการพูดอะไรบางอย่าง เพราะฉะนั้นผมจึงอยากถ่ายภาพทุกคนที่ผมรู้จัก ถ้าพวกเขาต้องการ และผมจะใส่มันลงในโปสเตอร์ และผมจะกดแบ่งปันมันไปให้

ผมไล่ไปตั้งแต่เพื่อนบ้าน เพื่อน นักเรียน และผมก็แค่ขอภาพจากพวกเขา และผมก็ทำโปสเตอร์ให้ และนั่นแหละจุดเริ่มต้น และนั่นแหละคือจุด ที่มันถูกปลดปล่อย เพราะทันใดนั้น ผู้คนจากเฟสบุ๊ค เพื่อนๆ และคนอื่นๆ เพิ่งจะเข้าใจว่าพวกเขาสามารถเป็นส่วนหนึ่งของมันได้ ไม่ใช่แค่ผู้ชาย 1 คนที่ออกแบบโปสเตอร์ แต่พวกเขาทั้งหมดสามารถเป็นส่วนหนึ่งของมันได้ด้วย พวกเขาเลยส่งภาพมาให้ผม และบอกกับผมว่า "ออกแบบโปสเตอร์ให้ฉันหน่อย และโพสไปบอกชาวอิหร่านด้วยว่า พวกเราชาวอิสราเอลก็รักพวกคุณด้วยเหมือนกัน" มันกลายเป็น คุณรู้มั้ย พอถึงจุดๆ หนึ่งมันใหญ่โตมาก ผมหมายถึงว่ามีรูปมากมาย ผมเลยวานเพื่อนนักออกแบบกราฟฟิก ให้มาช่วยออกแบบโปสเตอร์กับผม เพราะผมไม่มีเวลามากพอ มันมีจำนวนมหาศาลจริงๆ ในช่วงไม่กี่วันนั้น นั่นคือหน้าตาของห้องนั่งเล่นผม

และเราได้รับภาพ และโปสเตอร์จากอิสราเอล แต่เรายังได้ข้อคิดเห็น และข้อความมากมายจากอิหร่าน เราจึงนำข้อความเหล่านี้มาทำเป็นโปสเตอร์ เพราะผมรู้ว่าคนส่วนใหญ่เป็นยังไง พวกเขาชอบไม่อ่าน พวกเขาชอบดูรูป และถ้ามันเป็นรูป บางทีพวกเขาจะอ่านมัน

นี่เป็นเพียงตัวอย่างบางอัน

("คุณเป็นเพื่อนชาวอิสราเอลคนแรกของฉัน ฉันหวังว่าเราทั้งคู่จะกำจัดนักการเมืองหน้าโง่ของเราได้ ยินดีที่ได้รู้จักคุณ")

("ฉันรักสีฟ้านั่น ฉันรักดาวนั่น และฉันรักธงนั่น") อันนี้มันมีความหมายมากสำหรับผมเพราะเรื่องราวของมัน ที่เกี่ยวกับเด็กผู้หญิงที่ถูกเลี้ยงในอิหร่าน ที่ต้องเดินบนธงอิสราเอลทุกเช้าเพื่อเข้าโรงเรียน และตอนนี้เมื่อเธอเห็นโปสเตอร์ของเรา เธอเริ่มที่จะเปลี่ยนแปลงความคิด และตอนนี้เธอรักสีฟ้านั่น เธอรักดาวนั่น และเธอรักธงนั่น เธอกำลังพูดถึงธงอิสราเอล และเธอหวังว่าเราจะได้เจอกันบ้าง ไม่กี่วันหลังจากที่ผมโพสโปสเตอร์อันแรก

วันต่อมา ชาวอิหร่านก็เริ่มตอบโต้ด้วยโปสเตอร์ของพวกเขาบ้าง อะไรนะ พวกเขาก็มีนักออกแบบกราฟฟิกเหมือนกันเหรอ! (เสียงหัวเราะ) มันบ้ามากๆ คุณจะเห็นว่าพวกเขายังอายอยู่ ไม่มีใครที่อยากแสดงหน้าตา แต่พวกเขาอยากช่วยส่งต่อข้อความ พวกเขาอยากโต้ตอบ พวกเขาอยากบอกสิ่งเดียวกัน มันเลยกลายเป็นการสื่อสาร เป็นการสื่อสาร 2 ทาง ทั้งจากชาวอิสราเอลและชาวอิหร่าน ส่งข้อความเดียวกันให้แต่ละฝ่าย

("เพื่อนชาวอิสราเอลของฉัน ฉันไม่ได้เกลียดคุณ ฉันไม่ต้องการสงคราม")

นี่มันไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน และนี่เป็นคน 2 คน ที่ควรจะเป็นศัตรูกัน เรากำลังจะทำสงครามกัน และทันใดนั้น คนในเฟสบุ๊คกลับเริ่มบอกว่า "ฉันชอบคนนั้น ฉันรักคนนี้" และในจุดๆ หนึ่ง มันเป็นอะไรที่ยิ่งใหญ่มาก

และมันกลายเป็นข่าว เพราะเมื่อคุณนึกถึงตะวันออกกลาง คุณจะนึกถึงแต่ข่าวร้าย และทันใดนั้น มีบางอย่างเกิดขึ้น ที่เป็นข่าวดี ผู้สื่อข่าวจึงให้ความสนใจ พวกเขาบอกว่า "เอาล่ะ เรามาพูดถึงเรื่องนี้กัน" และพวกเขาก็มา และมันเยี่ยมมาก

ผมจำวันนึงได้ มิเกล (Michal) กำลังพูดกับนักข่าว และเธอถามเขาว่า "ใครจะดูมันบ้าง" และเขาตอบว่า "ทุกๆ คน"

เธอเลยถามว่า "ทุกๆ คนในปาเลสไตน์เหรอ หรืออิสราเอล ทุกๆ คนคือใคร" เขาตอบ "ทุกๆ คน"

"ซีเรียล่ะ" "ซีเรียด้วย"

"เลบานอนล่ะ" "เลบานอนด้วย" ไล่ไปไล่มา เขาจึงพูดว่า "วันนี้คน 40 ล้านคนจะรู้จักคุณ ทุกๆ คนน่ะ" คนจีนก็มี และนั่นมันแค่เริ่มต้นเท่านั้น

บางอย่างที่บ้ามากก็เกิดขึ้นมา ทุกๆ ครั้งที่ประเทศใดประเทศหนึ่งเริ่มพูดถึงมัน เยอรมันเอย อเมริกาเอย อะไรก็ตาม เพจในเฟสบุ๊คก็จะถูกสร้างขึ้นมาด้วยโลโก้เดียวกัน กับเรื่องราวเดียวกัน เพราะฉะนั้นในตอนเริ่ม เรามี "อิหร่าน-รัก-อิสราเอล" (Iran-Loves-Israel) ที่ชาวอิหร่าน ที่นั่งอยู่ที่กรุงเตหะราน (Tehran) พูดว่า "เอ้า อิสราเอลรักอิหร่านเหรอ งั้น อิหร่าน-รัก-อิสราเอล" คุณมี ปาเลสไตน์-รัก-อิสราเอล (Palestine-Loves-Israel) คุณมี เลบานอน เมื่อไม่กี่วันก่อน และเพจอีกนับไม่ถ้วนในเฟสบุ๊ค ที่อุทิศให้กับข้อความเดียวกัน เพื่อส่งต่อความรักให้กันและกัน

ผมเพิ่งจะเริ่มเข้าใจจริงๆ ว่าบางอย่างมันได้เกิดขึ้นแล้ว ก็ตอนที่เพื่อนของผมบอกว่า "ลองค้นหาด้วยคำว่า 'อิสราเอล' ในกูเกิ้ล (Google) ดู" และนั่นเป็นภาพแรก ที่เป็นผลการค้นหาจากกูเกิ้ลในตอนนั้น เมื่อคุณพิมพ์คำว่า "อิสราเอล" หรือ "อิหร่าน" พวกเราได้เปลี่ยนวิธีที่ผู้คนมองตะวันออกกลาง เพราะคุณไม่ได้อยู่ในตะวันออกกลาง คุณอยู่ที่อื่น และเมื่อคุณต้องการเห็นตะวันออกกลาง คุณจะค้นหาในกูเกิ้ลและพิมพ์คำว่า "อิสราเอล" และคุณจะเจอแต่ผลค้นหาที่เลวร้าย และในช่วงเวลาไม่กี่วันคุณจะได้ภาพพวกนั้น ในวันนี้ เพจ อิสราเอล-รัก-อิหร่าน มีคนกดถูกใจ 80,831 และในอาทิตย์ที่ผ่านมาคน 2 ล้านคน เข้าไปที่เพจ และกดแบ่งปัน กดถูกใจ หรืออะไรก็ตาม เขียนข้อคิดเห็นในหนึ่งในภาพพวกนั้น

นั่นคือสิ่งที่เราทำเป็นเวลากว่า 5 เดือนมาแล้ว ผม มิเกล และเพื่อนผมไม่กี่คนกำลังสร้างรูปภาพ พวกเรากำลังแสดงความเป็นจริงใหม่ ด้วยการสร้างรูปภาพ เพราะทั้งโลกมองเราอย่างนั้น พวกเขาเห็นภาพของเรา และพวกเขาเห็นแต่สิ่งเลวร้าย พวกเราจึงกำลังสร้างภาพที่ดี มันก็แค่นั้นแหละ

ลองดูอันนี้สิ นี่คือเพจ อิหร่าน-รัก-อิสราเอล นี่มันไม่ใช่ อิสราเอล-รัก-อิหร่าน (Israel-Loves-Iran) นี่มันไม่ใช่เพจที่ผมสร้างขึ้น นี่คือชายคนหนึ่งในกรุงเตหะรานในวันรำลึก ถึงการเสียชีวิตของทหารชาวอิสราเอล ที่เอาภาพทหารชาวอิสราเอลขึ้นในเพจของเขา นี่คือศัตรู อะไรนะ

("เรารู้สึกเสียใจอย่างสุดซึ้งต่อครอบครัวที่สูญเสียคนรักในการโจมตีที่บัลแกเรีย (Bulgaria)")

เป็นอย่างนี้กันทั้ง 2 ทาง มันเหมือนกับว่าเราต่างเคารพกันและกัน และเราเข้าใจ และเห็นอกเห็นใจกันและกัน พวกเรากลายเป็นเพื่อนกัน และเมื่อถึงจุดๆ หนึ่ง เรากลายเป็นเพื่อนกันในเฟสบุ๊ค และได้กลายเป็นเพื่อนกันในชีวิตจริง คุณสามารถไปท่องเที่ยว และเจอพวกเขาได้ ไม่กี่วันก่อนผมอยู่ที่มิวนิก (Munich) ผมไปเพื่อเปิดนิทรรศการเกี่ยวกับอิหร่าน และผมเจอกับคนในเพจที่นั่น ที่บอกผมว่า "โอเค คุณกำลังไปที่ยุโรป ผมไปด้วย ผมจะไปจากฝรั่งเศส จากฮอลแลนด์ จากเยอรมัน" และแน่นอนคนจากอิสราเอลก็มา และเราได้เจอกันเป็นครั้งแรกที่นั่น ผมจะได้เจอกับคนที่น่าจะเป็นศัตรูของผม เป็นครั้งแรก และเราจับมือกัน ไปดื่มกาแฟ ต่อด้วยการสนทนาที่น่าสนใจ และเราพูดถึงอาหาร และบาสเกตบอล ก็แค่นั้นแหละ จำภาพที่เห็นในตอนแรกได้มั้ยครับ ณ จุดๆ หนึ่ง เราได้เจอกันในชีวิตจริง และเราได้กลายเป็นเพื่อนกัน

และมันก็เกิดขึ้นในอีกทางนึงด้วย เด็กหญิงที่เราเจอในเฟสบุ๊ค ไม่เคยไปที่อิสราเอล เกิดและโตที่อิหร่าน อาศัยอยู่ในเยอรมัน กลัวชาวอิสราเอลมาก จากสิ่งที่เธอรู้เกี่ยวกับเรา ได้ตัดสินใจในไม่กี่เดือนที่คุยกับเราทางอินเตอร์เนท ที่จะมาที่อิสราเอลกับชาวอิสราเอล เธอขึ้นเครื่องบิน และมาถึงที่สนามบินเบน กูเรียน (Ben Gurion) และพูดว่า "โอเค นั่นมันก็ง่ายกว่าที่คิดนี่นา"

เมื่อไม่กี่อาทิตย์ก่อน ความตึงเครียดระหว่างทั้ง 2 ประเทศเพิ่มสูงขึ้นอีก เราเลยจัดเคมเปญใหม่ขึ้นมา ชื่อว่า "ยังไม่พร้อมที่จะตายในสงครามของคุณ" (Not ready to die in your war) สิ่งที่เราต้องการสื่อยังคงเหมือนเดิม แต่เราต้องการให้มันยิ่งดุดันมากขึ้น และอีกครั้ง มีบางอย่างที่น่าทึ่งได้เกิดขึ้น สิ่งที่ยังไม่ได้เกิดตอนที่เราทำเคมเปญครั้งแรก ตอนนี้คนจากอิหร่าน ที่ไม่ยอมแสดงหน้าตา และส่งมาแค่รูปเท้า หรือปิดหน้าปิดตาไว้ ตอนนี้พวกเขาส่งรูปหน้ามา และบอกว่า "โอเค ไม่มีปัญหา เราเห็นด้วยกับคุณ" แค่ดูว่าพวกเขามาจากไหนกันบ้างก็พอ เพราะทุกๆ คนที่ส่งมาจากอิสราเอล เราก็จะเจอคนที่ส่งมาจากอิหร่านเช่นกัน พวกเขาแห่ส่งภาพมากันทั้งนั้น บ้าเนอะ

บางที (เสียงปรบมือ)

คุณอาจถามว่าเจ้าหนุ่มนี่มันเป็นใครกัน

ผมชื่อ รอนนี่ เอ็ดดรี้ (Ronny Edry) อายุ 41 ปี ผมมาจากอิสราเอล เป็นพ่อลูก 2 เป็นสามี และผมเป็นนักออกแบบกราฟฟิก เป็นอาจารย์สอนมันด้วย และผมไม่ได้อ่อนต่อโลกขนาดนั้น เพราะเวลาส่วนใหญ่ หลายๆ ครั้ง ผมถูกถามว่า "เอาล่ะ แต่ว่า นั่นมันไร้เดียงสามากๆ ที่ส่งคำหวานข้ามไปให้"

ผมเคยอยู่ในกองทัพ เป็นพลร่มอยู่ถึง 3 ปี ผมรู้ว่ามันเป็นยังไง ผมรู้ว่ามันจะย่ำแย่ได้แค่ไหน เพราะฉะนั้นสำหรับผม นี่มันเป็นสิ่งที่กล้าหาญมากๆ ที่พยายามเอื้อมมือไปถึงอีกฝั่งก่อนที่มันจะสายเกินไป เพราะเมื่อมันสายเกินไป จะมาแก้ไขอะไรก็คงไม่ได้แล้ว บางทีสงครามก็หลีกเลี่ยงไม่ได้ แต่บางที บางทีด้วยความพยายาม เราอาจทำได้ โดยเฉพาะในฐานะของคนอิสราเอล พวกเราอยู่ในระบอบประชาธิปไตย พวกเรามีอิสระในการพูด และบางทีเจ้าสิ่งเล็กๆ น้อยๆ นี่มันอาจช่วยได้ก็ได้ พวกเราต่างคนก็ต่างทำหน้าที่เหมือนทูต พวกเราก็แค่ส่งข้อความออกไป และหวังในสิ่งที่ดีที่สุด

ดังนั้นผมอยากจะเชิญมิเกล ภรรยาของผม ให้ขึ้นมาร่วมกับผม บนเวที เพื่อถ่ายรูปกับคุณซัก 1 รูป เพราะภาพคือทุกสิ่ง และบางทีภาพนี้มันอาจช่วยเราเปลี่ยนเปลงอะไรบางอย่าง ยกมันขึ้น อย่างนั้นแหละ และผมจะถ่ายมัน และผมจะโพสมันในเฟสบุ๊ค กับข้อความอย่าง "อิสราเอลเพื่อสันติสุข" หรืออะไรประมาณนั้น

โอ้ พระเจ้า อย่าร้องนะ

ขอบคุณครับ (เสียงปรบมือ)