Rreth 4 vjet me pare, gazeta "New Yorker" publikoi artikullin per vendin e fshehtë te kockave te zogut dodo ne nje grope ne ishullin e Mauritius. Tani, ishulli i Mauritiusit eshte nje ishull i vogel ne bregdetin lindor te Madagaskarit. ne Oqeani Indian, dhe eshte vendi ku eshte zbuluar zogu "dodo" dhe eshte zhdukur, pergjat 150 viteve. Te gjithe ishin te entuziasmuar per kete zbulim arkeologjik sepse menduan qe ata me ne fund do te mund te mblidhnin nje skelet komplet te zogut dodo.
e kane skelete te dodo-s ne koleksionet e tyre, asnje bile as edhe Muzeu Historik i Natyres i tanishem ne ishullin e Mauritiusit-- ka skeletin i cili eshte bere nga kockat e nje dodo te vetme. Mirepo, kjo nuk eshte krejt e vertete e verteta eshte se Muzeu Britanik kishte nje specie komplete te dodos ne koleksionin e vet deri në shekullin e 18te i cili ishte i teri i balsamuar por nga zelli per te hapur vend te lire, ata ia kan keputur koken dhe kembet, dhe ia dogjen pjeset e tjera te kockave. Nese e shikoni faqen e tyre te internetit sot, ata listojme faktikisht 3 speciet, duke thene, pjesa tjeter ka humbur ne nje zjarr.
Jo e gjitha eshte e vertete. Gjithsesi ne ballinen e ketij artikulli ishte kjo foto, dhe une jam nje nga njerzit qe mendojne qe Tina Brown ishte e madhe qe pruri fotot ne New Yorker, sepse kjo foto krejtesisht ka shkundur boten time. U fiksova me kete projekt-- jo vetem nga vet bukuria e fotos, dhe ngjyra, thellesia e ceket e fushës, hollësi që është e dukshme, teli qe mund ta shikoni ne sqep qe ruajtesi i ka perdorur per te lidhur këtë skelet sebashku, ka një histori të tërë këtu. Dhe mendova me vete, a nuk do te ishte e mrekullueshme po te kisha nje skelet personal te zogut dodo? (Te qeshura)
Dhe kështu - unë dua të theksoj këtu në këtë pikë që Kam kaluar jetën me fiksimin ndaj objekteve dhe historitë qe ata tregojnë, dhe kjo ishte me e reja. Pra fillova te shikoj rreth e rrotull nese ndonjeri shet ndonje komplet ndonje lloj modeli qe do te mund te gjeja, dhe kam gjetur mjaft informacione adresimi, plot piktura te kendshme. pa shans: asnje skelet i dodo's per mua. Por demi ishte bere kisha shpëtuar disa qindra fotografi te skeleteve te dodo's ne dosjen time "Projektet Krijuese" kjo është një depo për trurit tim, çdo gjë që unë ndoshta mund të jem i interesuar Sa here qe kam lidhje interneti, fus gjera te reja aty, gjithshka nga unazat e bukura e deri tek fotot e kabinave. celesi qe Marquis du Lafayette i dergoi George Washington-it per te festuar sulmin e Bastille-s. Celesi Rus per leshimin e nukleares. ajo lart eshte nje foto qe e kam gjetur ne eBay; kete ketu poshte e bëra për veten time, sepse nuk mund te blija ate ne eBay. Kostumet e kaloresve te stuhise, hartat e Tokës së Mesme-- kjo eshte nje qe e vizatova vet. Ja dhe dosja e skeletonit te dodos. Kjo dosje permban 17000 foto-- mbi 20 gigabytes informacion dhe kjo është në rritje të vazhdueshme. Dhe nje dite, duhet te ishte disa jave me vone, ndoshta nje vit me vone, isha ne nje dyqan arti me femijet e mi po blija disa mjete balte - do të benim artizanat ate ditë. bleva disa lloj argjilash, disa me tela armature, e disa materiale te ndryshme. E shikova argjilen dhe mendova, ndoshta, po, ndoshta mund te bej vet nje kafke të dodos
me duhet te theksoj tashme -- se nuk jam gdhendes jam nje krijues i modeleve me viza te drejta. Me jep nje vizatim, nje objekt skene ta kopjoj, me jep nje vinç, skelë, pjese nga "Star Wars"-- veçanërisht pjese nga filmi "Star Wars"-- mund te bejë kete gjë gjat gjithë dites. ajo eshte menyra qe kam bere jetesen per 15 vite. Por po me japesh dicka si kjo-- nje shok imi Mike Murnane ka gdhendur kete; eshte nje maket per Star Wars, pjesa e dyte-- Kjo s'eshte puna ime, kjo eshte dicka qe bejne njerzit e tjere -- dragonj, linja te buta.
megjithatë, ndjeva qe kisha pare mjaft foto skeletesh te dodos që të jem në gjendje të te kuptoj topologjine dhe ndoshta edhe te kopjoj atë -- mendoj, nuk do te ishte edhe aq veshtire. pra fillova te kerkoj fotot me te mira qe mund ti gjeja. mblodha te gjitha referencat, kam gjetur kete pjese te bukur te references. kjo eshte qe dikush e shet ne eBay; ishte qarte nje dore femre, shpresojme qe eshte dora e nje femre. duke shpresuar qe ishte perafersisht madhesia e dores se gruas sime, i kam bere disa matje te thonjeve te saj, dhe morra masen e kockave. e zmadhova atë deri ne madhesine aktuale, dhe fillova ta perdor atë, bashkë me referencat tjera qe pata, fillova te bej krahasimet ne mes tyre si madhesia e references per te gjetur me saktesi se sa i madh duhet te ishte sqepi, saktësisht sa i gjatë, e te tjera e te tjera.
Pas disa orëve, une perfundimisht arrita nje kafke te dodos te bukur dhe te arsyeshme. Dhe nuk mendoja qe te vazhdoja, Une-- eshte si nje lloj deshire, e di, si te pastrosh nje dhome e cila eshte shum rrëmuje duke kapur gjerat nje nga nje; nuk mundesh te mendosh te gjithen pernjehere. Nuk po mendoja per skeletin e dodos; sapo verejta qe kisha perfunduar kafkën, teli i armatures te cilin e kisha perdorur per ta mbajtur lart ishte ngjitur mbrapa saktesish atjet ku do te ishte shpina. Dhe njera nga gjerat qe isha i interesuar dhe fiksuar gjate ketyre viteve eshte shpina dhe skeleti, duke mbledhur disa qindra. faktikisht une kuptova mekaniken e rruazës aq sa te filloj kopjimin e tyre. pra nga butoni ne buton, rruaze ne rruaze, une ndertova timin. Faktikisht, gjate fundit te dites, une kisha nje kafkë te arsyeshme, nje pjese te mire te rruazave dhe gjysmen e legenit
Dhe prape, vazhdova punen, duke kerkuar sa me shume referime, cdo copëz te referimit qe munda ta gjej-- vizatime, foto te bukura. Ky djali -- me pelqen se ka skanuar nje kembe te dodos -- ne vizore. Kjo ishte nje nga saktesite qe une doja, dhe une vetem kopjova qdo kocke të fundit dhe e vendosa në të dhe afersisht pas-- do te thosha gjashtë javëve, e perfundova, e pikturova, e montova skeletin e dodos tim. Ju mund te shihni qe kam bere po ashtu nje etikete muzeumi per te e cila permban nje histori te permbledhur te dodos dhe TAP Plastika me beri-- edhe pse une nuk e kisha fotografuar ate-- nje vitrine muzeumi. Une nuk kam hapsire ne dhomen time per këtë. por me duhej te perfundoja ate qe kisha filluar.
Dhe kjo faktikisht me beri qe te shoh nje ndryshim tek une. Prap, sic e ceka, jeta ime eshte bere e hipnotizuar nga objektet dhe tregimet qe ata tregojne, po ashtu kur i bej ato per vete, kur i marr ato, duke i cmuar, dhe duke u zhytur ne to. Dhe ne kete dosje, "Projekte Kreative," qe jane projekte me tonelata qe jam duke punuar tani, projekte qe kam punuar deri me tani, gjera qe do te mund te kisha dashur te punoj ndonje dite, dhe gjerat qe une do te doja ti gjeja dhe ti bleja dhe ti kisha dhe -- ti shoh e ti prek. Por tani ketu ishte nje kategorise se re gjerash qe mund te skulpturoja kjo ishte e ndryshme, qe une -- une kam nje R2D2, por ajo-- sinqerisht, lidhur me skulpturimin, per mua, kjo eshte e lehtë.
Keshtuqe shkova prap dhe pashe ne doset e mia "Projekte Kreative", dhe u ndodha perballe Falkonit Maltez. Tanime kjo eshte qesharake per mua: te bie ne dashuri me objektet e noveles te Hammett, sepse eshte e vertet qe bota eshte e ndare ne dy lloje te njerzve njerezit Chandler-dashes dhe njerezit Hammett-dashes, une definitivisht jam Chandler-dashes. Por ne kete rast, nuk eshte per -- nuk eshte per autorin, nuk eshte per librin apo film, apo historine. eshte lidhur me objektin perbrenda dhe jashte tij. Dhe ne kete rast, ky objekt eshte-- luan prezantuesin-- ne disa nivele.
Se pari, eshte nje objekt ne bote. kjo eshte "Fajkoi i Kniphausenit." Eshte nje ene ceremoniale zbrazjeje e bërë rreth 1700 për një Kont suedez, dhe eshte shume e mundshme qe objekti prej te cilit Hammett u frymezua per Skifterin Maltez. Ketu eshte nje zog i trilluar, te cilin Hammetti e krijoi per Librin e tij. I ndertuar nga fjalet, eshte nje motorr qe e shtyn komplotin per librin e tij duke perfshire edhe filmin, ne te cilin eshte krijuar nje karakter tjeter : replika qe paraqet gjene qe Hammett e ka krijuar me fjale, i inspiruar nga Fajkoi i Kniphauserit, dhe kjo paraqet skifterin ne film. Dhe pastaj ja tek eshte niveli i katert, i cili eshte nje objekt teresisht i ri ne botë replike e bere per film, paraqitese i saj, behet, ne te drejten e tij nje gje kretesisht tjeter, nje objekt teresisht tjeter i deshires.
Dhe tani qe erdhi koha per te bere pak kerkime. Une ne te vertet kam bere disa kerkime disa vite me pare -- ja pse dosja egziston. Une do te kisha blere nje kopje, nje kopje plehrë, te Skifterit Maltez ne eBay, dhe kisha shkarkuar mjaft piktura qe aktualisht te kisha nje reference te arsyeshme. Pro une e zbulova, ne kerkimet e metejshme, duke dashur nje referim te sakte, qe zogu kishte -- nje origjinal te ketij zogu ishte shitur ne ankandin Christie ne vitin 1994, keshtuqe kontaktova nje shites antikash i cili kishte katalogun origjinal te Christie-s, dhe aty une gjeta kete pikture te mrekullueshme, e cila përfshinte referencë per madhesine. une e skanova foton, e zmadhova saktesish ne madhesine reale.
Kam gjetur nje reference tjeter .Avi Chekmayan, nje botues nga Nju Gjersi, i cili faktikisht gjeti kete Skifter Maltez prej rrëshire tek nje treg vjetersirash ne vitin 1991, edhe pse iu deshen 5 vite qe ta vertetonte origjinalitetin e tij- tek drejtuesit e ankandit duke bere specifikime, sepse kishte mjaft polimika per kete. Ishte bere prej rreshire, i cila nuk ishte nje material i zakonshem per replikat e filmave ne kohen qe eshte bere filmi. me duket qesharake qe mori kaq shume kohe per te vertetuar atë, sepse duke krahasuar me kete gje, mund t' ju them-- eshte e vertete, eshte gjeja e vertete, eshte e bere nga saktesisht i njejti model si ky. Ne kete, pasi ankandi ishte kaq i diskutueshëm, Profilet ne histori, shtepija e ankandit qe e shiti kete-- mendoj qe ne vitin 1995 perafersisht 100,000 dollare -- ata ne te vertete perfshine - ju mund te shifni ne pjesen e poshtme-- jo vetem pamjen frontale, por po ashtu anen, pjesen mbrapa dhe pamjen e anes tjeter.
pra tani, une kisha te gjitha topologjite e duhura per te kopjuar Skifterin Maltez. Por si behet, si fillon dicka e tille? Une me te vertet nuk e di Keshtu bera, prap, sikurse me kafken e dodos i rrita te gjitha referencat ne madhesine reale, dhe pastaj fillova te kepus pjeset negative duke perdorur keto shabllone si referencat e formave. pra morra argjilen, dhe ndertova nje blok te madh me te, dhe e kalova ate ne disa forma, deri sa fitova profilet e sakta. Dhe dalengadale, pupel ne pupel, detaj ne detaj, kam punuar dhe arritur -- duke punuar perballe televizorit-- dhe super argjila-- ketu jam i ulur afer gruas sime-- eshte e vetmja fotografi qe kam bere ne tere procesin. duke e cuar me tej, une arrita nje kopjim te arsyeshem te Skifterit Maltez. Por prape, une nuk jam skulptor.
dhe nuk di shume nga truket, e dini, nuk e di sesi shoku im Mike arrin kaq siperfaqe te bukura, te shkelqyera me argjilen e tij; une pa dyshim nuk e kuptoja. Pra shkova poshte ne punishte, dhe e modelova ate ne rreshire, sepse ne rreshire, do te kisha mundur absolutisht ta bej te lemuar si xham. tani, ka disa menyra qe te mund te arrish siperfaqe te lemuar. preferenca ime eshte perafersisht 70 shtresa te kesaj -- auto mbushes me ngjyre te zeze mat. e kam bere me spray perafersisht 3-4 here ne dite, dhe pikon shume, por qe me lejon me te vertet te arrij nje siperfaqe te lemuar mire. dhe mund ta bej ate te lemuar si xham. Oh, duke perfunduar me nji ferkues shume te holle. Tani, gjë e madhe për të mbaruar atë në këtë pikë ishte se sepse ne film, kur ata e sjellin zogun ne fund, dhe e vendosin ate ne tryeze, ata faktikisht e rrotullojne ate. Pra une aktualisht mund te bej screen-shot dhe ngrirjen e figures qe te sigurohem. dhe po ndjek te gjitha dredhite e drites ne kete gje dhe po sigurohem ndersa e mbaj driten ne te njejten pozicion, po marr te njejten tip te reflektimin ne te-- kjo eshte niveli i detajeve qe po kerkoj. arrita me kete: skifterin tim Maltez. dhe eshte i bukur. Dhe mund ta shpall me autoritet ne kete kohe, kur e kam perfunduar, te gjitha kopjet e gjendura -- dhe jane vetem disa kjo eshte më e ngjashmja. prezantuesi i Skifterit origjinal Maltez sesa kushdo qe e ka skulpturuar. Tani origjinali, me duhet te ju them,
eshte skulpturuar nga nje djale qe quhet Fred Sexton. kjo eshte ku -- behet cuditshem. Fred Sexton ishte shok i ketij djaloshit qe quhej George Hodel. Djale i tmerrshem -- pranuar nga shume njereze qe eshte vrases i Black Dahlia. Tani, James Ellroy beson qe Fred Sexton, skulptori i skifterit Maltez, ka vrare nenen e James Elroy-it. une do te shkoj ne nje me te panjohur sesa ky, ne vitin 1974, gjate prodhimit te komedise se cuditshme vazhdimit te "Skifterit Maltez," e thirrur "zogu i zi," me aktor George Segal, Muze i qarkut te artit ne Los Angeles ka pasur nje origjinal allcie te Skifterit Maltez-- nje nga 6 allcite origjinale. mendoj, te bera per filmin -- te vjedhura nga muzeu, Shume njerez menduan qe ishte nje marifet publiciteti per filmin. John's Grill i cili faktikisht eshte dukur shkurt ne "Skifterin Maltez," eshte nje restaurant qe punon ende ne San Francisco, Elisha Cook llogaritet ndër klientët e rregullt i cili ka luajtur Willmer Cook ne film, ai i kishte dhene restorantit nje nga allcite origjinale te Skifterit Maltez. ata e kishin në kabinetin e tyre për rreth 15 vjet, derisa dikush e vodhi prej aty ne janar te vitit 2007 mund te shihet qe deshira per kete objekt vjen vetvetiu me zhdukjen e perseritur.
pra ja ku e pata kete Skifter qe ishte i bukur. Dukej me te vertete i shkëlqyer ai -- drita reflektonte me te vertet bukur ne te, ishte me i mire sesa çdo gje qe kisha mundur te beja apo te arrija ne kete bote. Mirepo kishte nje problem. Dhe problemi ishte, qe : une e doja kete objekt ne teresi, doja qe te kishte peshen e vertete te tij. ai eshte bere me rreshire dhe ishte shume i lehte. Une mbaj lidhje me nje grup online. eshte nje grup maniak konstruksionesh si puna ime i quajtur Forumi i Props Replika, njerzet bejne tregeti aty, marrin e japin informacione per props te filmave. Dhe doli se një nga djemtë aty, një mik i imi që kurrë nuk e kam takuar në të vërtetë, por e bera shok permes disa detajeve te props, ishte manager i fonderise lokale. Ai mori modelin e Skifterit, ai në fakt bëri derdhjen e dyllit per mua ne bronz, dhe ky eshte bronzi te cilin morra. Dhe kjo eshte, pas disa gervishjeve me acid, ky eshte i perfunduari.
Dhe kjo -- me jep kenaqesi te thelle Po e vendos ketu, me vone sonte, ju mundeni... dua që ju të vini ta merrni e ta peshoni ne dore Doni te dini -- sa i fiksuar qe jam. Ky projekt eshte vetem per mua, dhe ende I shkova deri aty sa të blija në eBay nje gazete kineze te San Francisco-s te vitit 1941 ne menyre qe ta mbeshtillja zogun ashtu sic duhet... sic eshte ne film. te qeshura Po, e di! (te qeshura) (Duartrokitje) ja sic mund ta shikoni, ai peshon 27 pound e gjysem. kjo eshte vetem gjysma e peshes se qenit tim, Huxley.
Por ketu ka nje problem. Tani, ky eshte perparimi me i fundit i Skiftereve. ne anen e majte eshte nje plehre -- nje kopje te cilen e kam ble ne eBay. ketu eshte Skifteri prej argjile qe e prisha, sepse duhet ta merrja perseri nga forma. Kjo ishte hedhja ime e pare, kjo eshte vepra ime, dhe ky eshte bronzi im Ndodh dicka kur ben formen dhe derdhjen, cdo here qe e hedh ne silikon dhe derdh ne rreshire, humbet nje pjese te volumit, nje pjese te madhesise. Kur e mbajta bronzin perkunder argjiles, ishte me e shkurter 3/4 inc. Po, jo, me te vertet, kjo ishte si ahhh-- pse nuk e mbajta ne mend kete? Pse nuk fillova ta bej me te madhe? Pra cfare te bej? Mendoj qe kam 2 zgjedhje. nje, ta godas me laser, gje te cilen e kam bere, te bej nje skanim 3D- kam nje skanim 3D te Skifterit. Kuptova peshen e sakte qe eshte tkurrur duke shkuar nga forma e dyllit ne ate te bronzit. dhe e zmadhova ate mjaft saqe te bej nje kopje 3D litiografi te kesaj, te cilit do ti jap shkelqim, pastaj do ta dergoj tek mjeshtri i formes dhe do ta kem ate ne bronz. Apo ...
jane disa njerez te cilet zoterojne origjinalet, dhe kam tentuar qe te flas me ta duke shpresuar qe ata do te me lejojne qe ti shpenzoj disa minuta ne prezencen e zogut te vertete, ndoshta t'i beja ndonje foto, apo ndoshta te nxirrja nje skaner dore lazer qe e kam i cili futet ne nje kuti ushqimi, dhe do te mundja, pa e prekur zogun fare, ju betohem, te kisha nje skanim perfekt 3D. Poashtu jam i gatshem te nenshkruaj kontrate duke thene qe nuk do le asnje tjeter qe ta ket, pervecse une ne zyren time, premtoj. Do tia kisha dhene nje atyre po ta donin. dhe pastaj, ndoshta, do te kisha mundur te arrija me perfundu kete detyre. Por me te vertet, nese te gjithe do te jemi te sinqerte me veteveten, me duhet ta pranoj qe ti dilja ne fund ketij ushtrimi nuk ishte kurre piknisja e kesaj detyre. Ju falemnderit
You can share this video by copying this HTML to your clipboard and pasting into your blog or web page. This video will play with subtitles.
You either have JavaScript turned off or have an old version of the Adobe Flash Player. To view this rating widget you
need to get the latest Flash player.
If your browser allows only "trusted sites" to execute Javascript, you should add the "googleapis.com" domain to your whitelist to allow our Flash detection to work properly.
Got an idea, question, or debate inspired by this talk? Start a TED Conversation.
Në EG'08, Adam Savage flet për magjepsjen e tij me zogun dodo, dhe se si ajo e drejtoi në kërkime të dyfishta të çuditshme dhe habitshme. Kjo është një aventurë e këndshme përmes mendjes së tij të ngulët krijuese.
Adam Savage, the host of "MythBusters" on the Discovery Channel, is a longtime special-effects artist and a minor obsessive. Full bio »
Translated into Albanian by dardan sylaj
Reviewed by Helena Bedalli
Comments? Please email the translators above.
17:14 Posted: Jun 2008
Views 246,704 | Comments 52
17:18 Posted: Feb 2007
Views 300,006 | Comments 54
20:02 Posted: Mar 2009
Views 868,973 | Comments 155
Just follow the guidelines outlined under our Creative Commons license.
This comment will be attributed to . Not ? Sign Out.