Bob Thurman twierdzi, że każdy może być Buddą

Dziękuję. Jest to niezwykły wieczór dla mnie. Przypominający nieco sutrę Vimalakirti... ...pradawne dzieło ze starożytnych Indii... ...na początku którego przedstawiony jest Budda i spora grupa ludzi... ...która przybywa z największego pobliskiego miasta Vaisali, aby go zobaczyć... ...i aby podarować mu parasolki wysadzane klejnotami. W zasadzie są to tylko młodzi mieszkańcy miasta... ...ponieważ starszyzna jest wściekła na Buddę... ...gdyż ten, po przybyciu do miasta zaakceptował... ...jak to miał w zwyczaju ,pierwsze zaproszenie... ...a tamtejsza gejsza, można by rzec lokalna celebryta... ...jadąc rydwanem uprzedziła starszyznę i zaprosiła go.

A więc Budda zamieszkał z celebrytą, a starsi narzekali. "Przecież on powinien być religijny" "Co on tam robi w domu Amrapali wraz z pięcioma setkami mnichów jego świty"... ...narzekali i postanowili go zbojkotować. Nie przyszli wysłuchać jego nauk. Ale młodzi ludzie przyszli. I przynieśli parasolki z drogocennymi kamieniami i położyli je na ziemi. Jak tylko zdążyli położyć je wszystkie... ...tworząc z nich wielki stos. Budda wykonał coś w rodzaju ‘efektu specjalnego’... ...przekształcając stos w ogromne planetarium... ...cud wszechświata. Każdy spoglądał na nie i widział... ...całkowite połączenie pomiędzy wszystkimi formami życia we wszystkich wszechświatach.

Buddaistyczny wszechświat składa się z milionów, miliardów planet... ...z których każda zamieszkana jest przez ludzi... ...a istoty oświecone dostrzegają życie na każdej z tych planet. Wpatrując się w gwiaździste niebo, one nie widzą ... zwykłych kawałków płonącej materii... ...ani skał, ani płomieni, ani eksplodujących gazów. One widzą krajobrazy i ludzkie istoty... ...i bogów, smoki, stworzenia podobne do węży, boginie i tym podobne.

Budda dokonał tego specjalnego efektu na początku... ...aby wszyscy zaczęli zastanawiać się nad... ...współistnieniem oraz współzależnym charakterem wszystkich aspektów życia. Następnie Leilei (mój przedmówca) - znam jego inne imię - opowiadał o korelacjach... ...o całkowitej współzależności pomiędzy ludźmi... ...o tym, że znamy się od zawsze. Naturalnie, w buddaistycznym wszechświecie... ...przerabialiśmy to już miliardy razy, w wielu przeszłych wcieleniach. To nie ja o tym mówiłem. Ktoś inny to zrobił. I ciągle staramy się, ciągle staramy się zostać TEDsterami, ...jeśli tym właśnie jest współczesna forma oświecenia. Ja tak sądzę. Ponieważ w pewien sposób, odnoszenie się do wzajemnych połączeń... ...pomiędzy komputerami i całą resztą, jest kształtowaniem masowej świadomości... ...świata, w którym każdy może wiedzieć wszystko... ...co dzieje się na ziemskim globie.

I dlatego pewne kwestie stają się nie do zniesienia... ...współczucie to granica, za którą staje się nieznośne... ... że my tu sobie siedzimy zadowoleni w komfortowych warunkach, podziwiając... ...naturę umysłu czy czymkolwiek to jest... ...podczas gdy, istnieją ludzie doszczętnie sponiewierani przez chorobę... ...nie posiadający kawałka chleba ani własnego domu... ...czy też będący ofiarami okrutnych ludzi. Tak ciężko się z tym pogodzić. Wiedząc o wszystkim, stajemy się w pewien sposób zmuszeni przez technologię... ...do zostania Buddami, do uzyskania oświecenia.

I oczywiście, będziemy rozczarowani, gdy osiągniemy ten stan. Ponieważ sądzimy, że ze względu na nasze zmęczenie tym co robimy... ...małe zmęczenie, my naprawdę cierpimy... Delektujemy się naszym nieszczęściem w pewien sposób. Odrywamy się od niego, kręcąc się w kółko... ...ale zasadniczo odczuwamy tą wspólną niedolę... ...że tkwimy wewnątrz własnych ciał... ...a wszyscy pozostali są na zewnątrz. Czasami nawiązujemy nić porozumienia z inną osobą zamkniętą w jej ciele... i wówczas dwoje ludzi cieszy się sobą, ale każde z nich chce się wydostać ze swojego ciała... ...w ostatecznym rozrachunku to się nie udaje i wracamy do starego stanu rzeczy.

Ponieważ egocentryczny odbiór świata - z punktu widzenia Buddy błędny -... ...sprawia, że odbieramy to co jest w naszych ciałach za nas samych. I poprzez to istnieje podział na wnętrze i świat zewnętrzny, na siebie i innych... ...a inny diametralnie różni się od nas samych. I niestety każdy z tu obecnych jest skażony tym wpojonym sposobem percepcji... ...przynajmniej w jakimś stopniu. Dajmy na to, fakt, że ktoś siedzi obok ciebie jest w porządku ponieważ jesteś w teatrze... ...ale gdybyś siedział na ławce w parku i ktoś by podszedł i usiadł tak blisko... ...byś się wściekł. Czego on może chcieć ode mnie? Co to za jeden? I zapewne nie siedzielibyś tak blisko drugiej osoby... ...ze względu na założenie, że gra toczy się między tobą a wszechświatem - to zostało odkryte przez Buddę. To kosmiczne, podstawowe założenie, że każdy z nas jest pozostawiony sam sobie... ...a pozostali są inni... ...stawia nas w niemożliwej sytuacji, czyż nie jest tak? Kto jest w stanie przyciągnąć wystarczająco dużo uwagi? Kto jest w stanie 'wyrwać dla siebie wystarczająco dużo ze świata? Kto jest w stanie nie zostać przytłoczonym niezliczoną ilością innych istot... ...jeżeli jest się zasadniczo od nich odmiennym?

Tak więc współczucie pojawia się... ...gdy niespodziewanie człowiek odkrywa, że zatraca się w pewien sposób:... ...poprzez sztukę, poprzez medytację, poprzez zrozumienie, poprzez wiedzę... ...będąc świadomym, że tak naprawdę żadne granice nie istnieją.. ...będąc świadomym współistnienia wszystkich istot. Człowiek nie doświadcza własnej jaźni... ...o ile nie patrzy przez pryzmat złudzenia bycia od nich oddzielonym. Robiąc to, jest się zmuszonym odczuwać to co one czują. Na szczęście, niektórzy pytają - nie jestem do końca pewien ... ...ale osiągając ten etap o którym traktuje momentami buddaistyczna literatura... ...pojawia się pytanie: któż mógłby w ogóle zechcieć odczuwać współczucie? Jakież to okropne! Samemu jest się nieszczęśliwym. Ciągle doskwiera... ...ból. Człowiek rodzi się i umiera nie będąc nigdy zadowolonym. Nigdy nie ma się dość, będąc nawet miliarderem chce się zawsze więcej. Zawsze więcej - taka jest natura człowieka. Spróbujmy sobie wyobrazić jak by to było odczuwać cierpienie setki innych ludzi. To by było okropne.

Ale najwidoczniej jest to osobliwy paradoks życia. Kiedy nie jest się dłużej zamkniętym we własnej jaźni... ...to mądrość, czy pełnia zrozumienia czy też wiedza naukowa... ...o naturze świata, umożliwiają człowiekowi spożytkować jego potencjał umysłowy... ...rozbudzając przy tym empatię, wzmacniając naturalną zdolność do współodczuwania... I dzięki zrozumieniu... ...że człowiek to także inne istnienie, staje się możliwym dostrzeżenie głębszej natury egzystencji... ...oraz wyzwolenie się z żelaznych okowów: ja, mi, mnie, moje ... ...jak to Beatlesi śpiewali.

Tego wszystkiego nauczyliśmy się już w latach 60-tych. Szkoda tylko, że nikt nigdy do tego nie dorósł, i, od tamtego czasu, usiłuje się to stłamsić. Ja, mi, mnie, moje. To brzmi jak doskonała piosenka. Doskonałe nauczanie. Ale jak tylko uwolnimy się od tego zaczynamy interesować się innymi istotami. I czujemy się odmienieni. To przedziwne uczucie. Doprawdy przedziwne. Dalajlama ma w zwyczaju mawiać, że gdy w ludzkim umyśle zaczyna kiełkować współczucie dzieje się tak na skutek zrozumienia, że ludzka jaźń, ludzkie cierpienia i przyjemności są zbyt małym terenem dla rozumu. Czucie się w ten czy inny sposób jest zdecydowanie zbyt nużące, a koncentrowanie się na własnym samopoczuciu jedynie pogarsza sprawę. Podobnie, nawet doświadczając miłych chwil - kiedy przychodzi ich kres? Miła chwila kończy się wraz z uświadomienie sobie jak miła ona rzeczywiście jest. Gdyż następnie nie jest już nigdy dostatecznie przyjemna.

Bardzo podoba mi się spostrzeżenie Leilei, że sposobem na pomaganie dotkliwie cierpiącym fizycznie czy też na innej płaszczyźnie jest cieszenie się chwilą, pomaganie poprzez bycie zadowolonym. Uważam, że Dalai Lama powinien to usłyszeć. Szkoda, że nie było go tu. Pewnego razu rzekł do mnie - wyglądając na zatrwożonego, martwiąc się o tych co posiadają i o tych co nie mają nic - że jakieś 100 lat temu, zdecydowano się odebrać wszytko tym, co coś posiadali. Mowa tu o wielkiej rewolucji komunistycznej w Rosji, Chinach i innych państwach. Odebrano to wszystko w brutalny sposób, twierdząc, że zamierza się rozdać to każdemu, by tak naprawdę pogorszyć jedynie ówczesny stan rzeczy. Rewolucja nie pomogła ani trochę.

co mogłoby zniwelować tą potworną przepaść obecną w dzisiejszym świecie? Następnie Dalai Lama spojrzał na mnie. A więc odrzekłem: "Cóż, Ty jesteś tym pochłonięty. Nauczasz wszak, że lekarstwem jest szczodrość". To było wszystko, co mi wówczas przyszło na myśl. Czym jest cnota? Ale zarazem, uważam, że kluczem do uratowania świata, kluczem do współczucia, jest fakt, że robienie tego to dobra zabawa. Należy czynić to z radością. Szczodrość jest dobrą zabawą. Ot cały sekret. Dużo ludzi podziela mylne przekonanie, że Budda musiał być straszliwie nudny. Spotykając Dalai Lamę, ku ich zdziwieniu, okazuje się on być całkiem radosny. Pomimo faktu, że jego rodacy są bestialsko mordowani, a proszę mi wieżyc, że on odczuwa każde uderzenie w starą głowę każdego z mnichów, które ma miejsce w każdym chińskim więzieniu. On to odczuwa. Dalai Lama odczuwa obecny sposób hodowli jaków. Nie powiem co im się czyni. Ale on to czuje 'na własnej skórze'. A mimo to jest bardzo radosny. Przesycony wręcz radością.

Ponieważ otwarcie się w ten sposób sprawia, że nie da się inaczej. Co dobrego może wyniknąć z powiększenia ogólnej puli cierpienia o własny smutek? Trzeba starać się odnajdywać natchnienie, pamiętając przy tym, że na zmiany nigdy nie jest za późno. Spójrzmy na tą piękną rzecz zademonstrowaną przez moją przedmówczynię Chiho, która straszyła nas nadejściem 'człowieka lawy', po którym nastąpi tsunami. Aby ostatecznie rozkwitły kwiaty oraz drzewa i zapanowała sielanka. To urocze.

Więc, współczucie oznacza odczuwanie uczuć innych istot, a człowiek w zasadzie jest współczuciem. Mój czas dobiega końca. Istota ludzka jest współczuciem, ponieważ ku temu, predestynowany jest jego mózg. Mózg Jimiego zapamiętuje almanach. Ale on mógłby zapamiętywać potrzeby wszystkich istot, którymi on jest, będzie lub był. Mógłby zapamiętywać wszystkie rodzaje cudownych rzeczy aby pomóc innym istotom. Miałby przy tym wspaniałą zabawę.

Tak więc pierwsza osoba która stanie się szczęśliwa... gdy już zaprzestanie koncentrować się na egocentrycznym pojmowaniu zadowolenia - de facto sytuacji bycia ciągle niezadowolonym, gdyż jak twierdził Mick Jagger nie możliwym jest osiągnięcia zadowolenia w ten sposób. Więc stwierdzasz, że masz już dość sam siebie. I zaczynasz się zastanawiać jak inni ludzie mogą być szczęśliwi. Wstając rano myślisz, co można by zrobić choćby dla jednej osoby, choćby dla psa, dla swojego psa, kota, czy innego zwierzaka, albo też dla motyla. I pierwszą osobą, która stanie się szczęśliwą, gdy pomyślisz w ten sposób, nie robiąc jeszcze nic dla kogoś innego, będziesz ty sam, ponieważ rozszerza się pole twojej percepcji i nagle dostrzegasz cały świat, a w nim wszystkich ludzi. I uświadamiasz sobie, że właśnie obcowanie z tymi ludźmi jest kwiatem z ogrodu, który Chiho nam pokazała. To jest Nirvana. Mój czas dobiegł końca. Znam zasady TED-u. Dziękuję.