Wael Ghonim: De Egyptische revolutie van binnenuit

Dit is Revolutie 2.0. Niemand was een held. Omdat iedereen een held was. Iedereen heeft iets gedaan. We gebruiken allemaal Wikipedia. Denk aan het concept van Wikipedia, waarbij iedereen bijdraagt aan de inhoud. Uiteindelijk heb je de grootste encyclopedie ter wereld gebouwd. Vanuit een idee dat krankzinnig leek, ontstond de grootste encyclopedie ter wereld.

In de Egyptische revolutie, de Revolutie 2.0, heeft iedereen iets bijgedragen -- klein of groot, ze hebben iets bijgedragen -- om ons één van de meest inspirerende verhalen te brengen uit de geschiedenis van de mensheid, wat revoluties betreft. Het was echt heel inspirerend om al die Egyptenaren volledig te zien veranderen. Als je het van een afstand bekijkt, dan ging Egypte al 30 jaar bergaf -- het ging bergaf. Alles ging slecht. Alles ging verkeerd. We stonden alleen bovenaan de statistieken van armoede, corruptie, gebrek aan vrije meningsuiting, gebrek aan politiek activisme. Dat waren de resultaten van ons fantastische regime. Toch gebeurde er niets. Dat was niet omdat de mensen gelukkig waren, of niet gefrustreerd. Integendeel, ze waren extreem gefrustreerd. De reden waarom iedereen zweeg, is wat ik de psychologische angstbarrière noem. Iedereen was bang. Niet iedereen. Er waren een paar moedige Egyptenaren, die ik moet danken omdat ze zo moedig waren -- die protesteerden met een paar honderd man, een pak slaag kregen en gearresteerd werden. Maar de meerderheid was bang. Iedereen wilde eigenlijk niet in de problemen geraken.

Een dictator kan niet leven zonder machtsvertoon. Ze willen dat mensen in angst leven. Die psychologische angstbarrière werkte al zoveel jaren, en dan komt daar het internet, technologie, BlackBerry, sms. Het helpt ons allemaal om verbinding te komen. Platformen als YouTube, Twitter en Facebook hielpen ons erg, want ze gaven ons de indruk: "Wow, ik ben niet alleen. Er zijn veel gefrustreerde mensen." Er zijn veel gefrustreerde mensen. Er zijn veel mensen die dezelfde droom delen. Er zijn vele mensen die om hun vrijheid geven. Waarschijnlijk hebben ze het beste leven ter wereld. Ze leven gelukkig. Ze leven in hun villa's. Ze zijn gelukkig. Ze hebben geen problemen. Maar toch voelen ze de pijn van de Egyptenaar.

Velen van ons zijn niet echt gelukkig als we een video zien van een Egyptische man die vuilnis eet terwijl anderen aan de haal gaan met miljarden Egyptische ponden uit de rijkdom van het land. Het internet heeft een grote rol gespeeld door deze mensen te helpen om hun mening te uiten, om samen te werken, om samen te denken. Het was een educatieve campagne.

Khaled Saeed werd gedood in juni 2010. Ik herinner me de foto nog. Ik herinner me elk detail van die foto. De foto was vreselijk. Hij werd gefolterd, brutaal doodgefolterd. Maar wat was het antwoord van het regime? Hij was gestikt in hasj. Dat was hun antwoord: "Hij is een crimineel. Hij ontsnapte aan al die slechte dingen." Maar de mensen namen het niet. De mensen geloofden het niet. Door het internet kwam de waarheid aan het licht, en iedereen kende de waarheid. Iedereen begon te denken: "die man had mijn broer kunnen zijn". Hij kwam uit de middenklasse. We herinnerden ons allemaal zijn foto.

Er werd een pagina gecreëerd. Een anonieme administrator nodigde mensen uit om aan te sluiten bij de pagina, en er was geen plan. "Wat gaan we doen?" "Weet ik niet." In enkele dagen waren er duizenden mensen -- boze Egyptenaren, die aan het Ministerie van Binnenlandse Zaken zeiden: "Genoeg. Pak diegenen die deze man hebben vermoord, en zorg dat ze berecht worden." Maar natuurlijk luisterden ze niet. Het was een ongelooflijk verhaal -- hoe iedereen zich eigenaar begon te voelen. Iedereen was eigenaar van deze pagina. Mensen begonnen ideeën aan te leveren. Eén van de belachelijkste ideeën was: hey, laten we stil blijven staan. Laten we de straat op gaan, naar de zee kijken, rug naar de straat, in het zwart gekleed, een uur lang stil blijven staan, niets doen en gewoon weggaan, terug naar huis. Voor sommige mensen was dat: "Wow, stilstaan. En volgende keer is het vibreren." Mensen maakten het idee belachelijk. Maar toen de mensen de straat op trokken -- de eerste keer waren het duizenden mensen, in Alexandrië -- was het gevoel -- het was verbazend. Het was schitterend. Want het verbond mensen uit de virtuele wereld, bracht ze naar de echte wereld, en ze deelden dezelfde droom, dezelfde frustratie, dezelfde woede, hetzelfde verlangen naar vrijheid. En ze namen dit initiatief. Maar leerde het regime iets? Niet echt. Ze vielen ze aan. Ze mishandelden ze, hoe vreedzaam die kerels ook waren -- ze protesteerden niet eens. De zaken ontwikkelden zich, tot de Tunesische revolutie.

Die hele pagina werd, ik zeg het nog eens, beheerd door mensen. De rol van de anonieme administrator was ideeën verzamelen, mensen erover helpen stemmen, en ze vertellen wat ze aan het doen waren. De mensen filmden en namen foto's. Ze rapporteerden schendingen van de mensenrechten in Egypte. Ze suggereerden ideeën. Ze stemden over ideeën. Ze voerden ze uit. Mensen maakten video's. Alles gebeurde door en voor de mensen, en dat is de kracht van het internet. Er was geen leider. De leider was iedereen op die pagina. Het Tunesische experiment, zoals Amir zei, inspireerde ons allemaal, toonde dat er een weg was. Ja, we kunnen het. We kunnen het doen. We hebben dezelfde problemen, we kunnen gewoon de straat opgaan.

Toen ik de straat zag, op de 25ste, ging ik terug en zei: "Egypte zal na de 25ste nooit meer het Egypte van voor de 25ste zijn. De revolutie is aan de gang. Dit is niet het einde, dit is het begin van het einde." Ik werd gearresteerd in de nacht van de 27ste. Gelukkig had ik de plaatsen en zo aangekondigd. Maar ze hielden me vast. Ik ga niet vertellen over mijn ervaring, want dit gaat niet over mij. Ik werd 12 dagen vastgehouden, geblinddoekt, met handboeien om. Ik hoorde niets. Ik wist niets. Ik mocht met niemand praten. En ik ging naar buiten. De volgende dag was ik op het Tahrirplein. Ik merkte zoveel verandering op dit plein, dat ik dacht dat 12 jaar voorbij waren gegaan. Ik had nooit gedacht dat ik die Egyptenaar zou zien, de ongelooflijke Egyptenaar. De angst is geen angst meer. Het is kracht -- het is macht. Mensen hadden zo'n macht. Het was verbazend te zien hoe iedereen zoveel macht had en nu om zijn rechten vroeg. Volledig omgekeerd. Extremisme werd tolerantie.

Wie had gedacht, voor de 25ste, dat honderdduizenden christenen gaan bidden, en tienduizenden moslims ze gaan beschermen, en vervolgens gaan honderdduizenden moslims bidden, en tienduizenden christenen gaan ze beschermen. Dit is verbazend. Alle stereotypen die het regime ons probeerde op te leggen, met hun zogenaamde propaganda, of doorsnee-media, werden ontmaskerd. Deze hele revolutie toonde ons hoe afzichtelijk zo'n regime was, en hoe groots en verbazend de Eyptische man, de Egyptische vrouw, hoe simpelweg verbazend deze mensen zijn als ze een droom hebben.

Toen ik dat zag, ging ik terug en schreef ik op Facebook. Dat was een persoonlijk geloof, los van wat er aan de hand was, los van de details. Ik zei: "We gaan winnen. We gaan winnen omdat we geen verstand hebben van politiek. We gaan winnen omdat we hun smerige spelletjes niet spelen. We gaan winnen omdat we geen agenda hebben. We gaan winnen omdat de tranen die uit onze ogen komen, eigenlijk uit ons hart komen. We gaan winnen omdat we dromen hebben. We gaan winnen omdat we bereid zijn voor onze dromen op te komen." En dat is wat er gebeurde. We wonnen. Dat was om geen andere reden dan omdat we in onze droom geloofden. De overwinning is hier niet het detail van wat er op het politieke toneel gaat gebeuren. De overwinning is de verovering van de waardigheid van elke Egyptenaar.

Er was een taxichauffeur die me vertelde: "Luister eens, ik adem vrijheid. Ik voel dat ik een waardigheid heb die ik al zoveel jaren kwijt was." Voor mij is dat een overwinning, los van de details.

Mijn laatste woorden voor jullie zijn een uitspraak waarin ik geloof, die de Egyptenaren hebben aangetoond, dat de macht van de mensen veel sterker is dan de mensen aan de macht.

Heel veel dank.

(Applaus)