Robert Legato over het creëren van ontzag

Ik werkte aan de film "Apollo 13" en tijdens dat werk ontdekte ik iets over hoe onze hersenen werken. Wanneer wij vervuld zijn van enthousiasme of ontzag of genegenheid of zoiets, dan verandert dit onze waarneming van dingen. Het verandert wat we zien en wat we ons herinneren. Ik stelde mezelf tot doel om een Saturnus V-lancering te herscheppen voor deze film. Omdat ik hem de wereld instuur, voelde ik me wat onzeker, dus deed ik een experiment. Ik bracht een groep mensen als deze naar een filmzaal en draaide archiefmateriaal. Ik wilde simpelweg ontdekken wat mensen zich herinnerden. Wat was er memorabel aan? Wat moest ik proberen na te bootsen? Wat moest als voorbeeld dienen?

Dit zijn de beelden die ik iedereen liet zien. Ik ontdekte dat vanwege de aard van de beelden en het feit dat we deze film maakten, er zich een emotie had ingenesteld in onze collectieve herinneringen van de betekenis van deze lancering. Toen ik direct na de vertoning vroeg naar hun meest memorabele beelden, veranderden ze die. Opeens waren er camerabewegingen... ... shots werden gecombineerd... en ik was echt nieuwsgierig, ik bedoel: waar keek je nou in vredesnaam net naar... ...en hoe kom je bij deze beschrijving? Ik ontdekte dat ik niet moest herscheppen wat ze zagen, maar wat ze zich herinnerden.

Dit zijn onze beelden van de lancering, gebaseerd op aantekeningen en mensen vragen wat ze dachten. De combinatie van de verschillende beelden creëerde hun collectieve herinnering aan wat ze gezien hadden. Niet hoe het er werkelijk uitzag. Dit is wat we creëerden voor "Apollo 13".

(Geluiden van lancering)

Wat je nu ziet is de samenvloeiing van een aantal verschillende mensen, verschillende herinneringen, inclusief de mijne. Een vrije interpretatie van het onderwerp. Ik nam alles op met korte lenzen. Dat betekent dat je dicht op de actie zit. Maar ik sneed het beeld als een tele-shot wat een gevoel van afstand creëert. Dus ik maakte iets dat je nog nooit echt zo gezien hebt. (Muziek) Daarna laat ik je precies zien waarop je reageerde toen je hierop reageerde.

(Muziek)

Tom Hanks: Hallo Houston, dit is Odyssey. Goed om jullie weer te zien! (Gejuich) (Muziek)

Rob Legato: Ik doe net alsof ze voor mij klappen.

(Gelach)

Nu sta ik op een parkeerterrein. Het is in feite een stuk blik en ik herschep de lancering met brandblussers, vuur. Ik gooide was voor de lens zodat het op ijs leek... Dus als je ook maar iets geloofde van wat ik je net liet zien, dan reageerde je op een complete leugen. Dat vond ik behoorlijk fascinerend.

In dit geval; dit is de climax van de film. Ik speelde dit klaar door een schaalmodel te pakken en het uit een helikopter te gooien. Dat is wat ik deed. Hier film ik. Ik ben een nogal middelmatige cameraman. Er ontstond een mooie schijnwaarheid, door de raket helemaal naar beneden te volgen. Ik probeerde wanhopig om haar in beeld te houden. Toen kwam ik bij het volgende stuk. We hadden een NASA-adviseur. Een astronaut die echt bij die Apollo 15-missies was geweest en die kon controleren of mijn weergave klopte. Iemand scheen dat blijkbaar nodig te vinden.

(Gelach)

Ik begrijp niet waarom.

Hij is een held, een astronaut. We waren allemaal nogal opgewonden. Ik was zo vrij om te zeggen dat sommige van de beelden helemaal niet zo slecht waren. Misschien dat we er wel een beetje trots op waren. Dus ik liet hem binnenkomen om eens goed te checken wat we aan het doen waren en ons een dikke tien te geven. Ik liet hem wat shots zien waaraan we werkten en wachtte op de gehoopte reactie. En die kreeg ik. (Muziek) (Geluiden van lancering) Ik liet hem deze twee shots zien en hij vertelde me wat hij ervan dacht.

("Dat is verkeerd") (Gelach)

Oké. (Gelach) Over dat soort dingen droom je.

(Gelach)

Hij draaide zich naar mij en zei: "Zo'n raket zou je nooit ontwerpen. De raket zou nooit opstijgen terwijl de stellage-armen bewegen. Kun je je voorstellen wat voor ongelukken dat kan brengen? Zo zou je nooit een raket ontwerpen." Hij keek me aan en ik dacht: Hé, had je gemerkt dat je praat tegen degene die op een parkeerterrein met brandblussers een film in elkaar knutselt?

(Gelach)

Ik ga niet met je in discussie. Jij bent een astronaut, een held en ik kom uit New Jersey, dus --

(Gelach)

Ik laat je nog wat beelden zien. Zeg maar wat je ervan vindt. Toen kreeg ik de reactie waar ik op hoopte.

Ik liet hem dit zien. Het zijn daadwerkelijke beelden van de Apollo 15-missie waar hij bij betrokken was. De reactie die ik kreeg, was interessant.

("Dat is ook verkeerd") (Gelach)

Ik liet toen min of meer doorschemeren dat hij het zich anders herinnerde. Hij herinnerde zich een perfect veilig stellagesysteem, een perfect veilige lancering. Want hij zit in een raket met honderdduizend kilo stuwkracht, gebouwd door de laagste bieder... Hij hoopte dat het allemaal zou werken.

(Gelach) (Applaus)

Hij paste zijn herinnering aan.

Maar Ron Howard liep Buzz Aldrin tegen het lijf, die niet bij de film betrokken was en dus niet wist dat we die beelden hadden nagemaakt. Dus hij reageerde volstrekt natuurlijk.

Ron Howard: Buzz Aldrin kwam naar me toe en zei: "Hé, dat lanceringsfilmpje ... Ik zag beelden die ik nooit eerder gezien had. Hebben jullie... in welke kluis hebben jullie die gevonden? Ik antwoordde: "Geen kluis, Buzz, die hebben we van A tot Z zelf gemaakt."

Hij zei: "Huh, helemaal niet slecht. Mogen we die gebruiken?"

(Explosie) ("natuurlijk") (Gelach)

RL: Ik vind hem een nationale held.

(Gelach)

Nou, 'Titanic' was... mocht je het verhaal niet kennen, het eindigt slecht.

(Gelach)

Jim Cameron filmde de echte Titanic. Hij vernietigde de 'suspension of disbelief'. Hij filmde echte dingen: een Mir-onderzeeër -- of eigenlijk twee Mir-onderzeeërs -- dalen af naar het wrak. Hij creëerde deze betoverende beelden. Het is erg mooi en roept een heleboel emoties op maar hij kon niet alles filmen. Om het verhaal te vertellen moest ik de gaten opvullen. Nogal intimiderend, omdat ik nu binnen de echte beelden moest laten zien wat er echt gebeurde en ik was de enige die het nog kon verprutsen.

Dit zijn de beelden die hij filmde. Behoorlijk overweldigend. Ik draai het even af, zodat je het kan absorberen en beschrijf mijn reacties van toen ik het voor het eerst zag. Ik kreeg het gevoel... mijn hersenen wilden het tot leven zien komen. Automatisch wilde ik dit schip, dit magnifieke schip in al zijn glorie zien, en vervolgens terug zien veranderen in hoe het er nu uitziet.

Ik toverde een effect tevoorschijn dat ik je ga laten zien, dat min of meer de kern van de film is voor mij. Dit is waarom ik de film wilde doen. Daarom wilde ik de dingen creëren die ik creëerde.

Ik laat je nog iets zien. Iets interessants waaraan je kan zien waar we emotioneel heen wilden. Dit is achter de schermen... een paar kleine shots. Wanneer je mijn beelden zag, zag je in feite dit: een stel kerels die een schip ondersteboven draaien, en de kleine Mir-onderzeeërs zijn eigenlijk zo groot als kleine voetballen, gefilmd in rook. Jim daalde vijf kilometer af en ik ging zo'n vijf kilometer verderop en nam dit op in een garage.

Maar waar je op reageert en waar je naar kijkt had hetzelfde gevoel, datzelfde spookachtige dat Jims beelden hadden en ik vond het zo fascinerend dat je hersenen min of meer, als je eenmaal gelooft dat iets echt is, verplaats je er je hele gevoel in, de hele sfeer ...en toch is het volledig onecht. Het is volledig fantasie, maar niet voor jou. Dat vond ik erg fascinerend om te onderzoeken en gebruiken. Dit zette me aan tot het maken van het effect dat ik je zal laten zien. Een soort magische overgang, waarbij ik het publiek het sein wilde laten geven zodat het een naadloze ervaring voor ze werd. Ik liet niet mijn interpretatie zien, maar wat jij wilde zien. Het volgende shot, direct hierna -- Hier kan je zien wat ik deed.

Kort gezegd: als er twee onderzeeërs in beeld zijn filmde ik het, want waar is anders de camera? En als Jim het filmde, was er maar één onderzeeër, omdat hij van de andere boot filmde en ik herinner me niet meer of dit van mij of van Jim was. Ik zal het aan hem geven, want hij kan een compliment gebruiken.

(Gelach)

Oké. Nu de Titanic-overgang. Dit bedoelde ik: hier wilde ik één staat van de Titanic omtoveren in de andere. Ik zal het eenmaal afspelen. (Muziek)

(Muziek)

Waar ik op hoopte was dat het voor je ogen smelt.

Gloria Stuart: Dat was de laatste keer dat de Titanic daglicht zag.

RL: Ik dook nog eens de filmzaal in waar ik lette op waar ik naar keek, of waar we naar keken. Uiteraard kijk je naar de twee mensen op de scheepsboeg en dan, op een bepaald moment wijzig ik de omgeving van het schot. Het verandert in het roestige wrak. Ik draaide het iedere dag en zocht het exacte moment waarop ik stopte naar hen te kijken en de omgeving begon op te merken. Het moment van wegkijken markeerden we tot op het frame nauwkeurig. Daar begon ik ze te veranderen, zodat je niet zag waar het begon en waar het eindigde. Ik laat het nog een keer zien. (Muziek) Ik gebruik wat onze hersenen van nature voor ons doen, namelijk: zo gauw je je aandacht verplaatst, verandert er iets. Ik liet het sjaaltje wapperen, voor het spookbeeld, alsof ze er nog steeds waren, op dat wrak. Ze zijn er voor altijd begraven...

...of zoiets. Dat heb ik net verzonnen.

(Gelach)

Dat was toevallig ook de laatste maal dat IK daglicht zag. Het was een lange film om aan te werken. (Gelach)

'Hugo' was een andere interessante film, want de film zelf gaat over illusies. Ons brein wordt bedrogen zodat het opeenvolgende bewegende beelden waarneemt als film. Daarvoor moest ik nog iets doen. Sacha Baron Cohen is een heel pientere kerel, een komiek. Hij wilde een hommage brengen aan het soort Buster Keaton-achtige slapstick, door met zijn beenbeugel aan een rijdende trein te blijven hangen. Erg gevaarlijk, erg onmogelijk om te doen, vooral op ons platform, want de trein kan letterlijk geen kant op, omdat hij precies in onze set past.

Ik zal je de scène laten zien en dan gebruik ik de truc, bedacht door Sergei Eisenstein: als je een camera laat meebewegen met een bewegend object, lijken stilstaande dingen te bewegen, en de bewegende dingen lijken stil te staan. Je ziet dus een trein die niet beweegt, en wat wel beweegt is de vloer.

Dit is het shot. Dat is een kleine video van waar je naar kijkt: onze kleine test. Dit is wat je feitelijk ziet. Dat vond ik wel interessant, want deel van de hommage van de film is het verzinnen van dit soort geniale trucs. Maar deze komt helaas niet uit míjn koker. Dat zou ik wel willen, maar het is uitgevonden in 1910 of zoiets... Ik vertelde het aan Marty en het is iets dat je je moeilijk kan voorstellen totdat je het daadwerkelijk ziet gebeuren. Ik vertelde hem wat ik ging doen en hij zei: "Even kijken of ik het goed begrijp. Dat ding met de wielen... dat beweegt niet."

(Gelach) (Applaus)

"En dat ding zonder wielen... dat beweegt."

"Precies." (Gelach)

Dat brengt me bij de volgende en laatste --

Dit komt Marty niet onder ogen, toch? (Gelach) Dit wordt toch niet bekeken buiten... ? (Gelach)

Het volgende is een voorbeeld van een alles-in-één-shot-theorie. Het is een heel elegante manier om een verhaal te vertellen, vooral als je iemand volgt op een reis en die reis vertelt je dingen over zijn persoonlijkheid, op een heel beknopte manier. We wilden iets doen gebaseerd op het shot in 'Goodfellas', een van de grootste shots ooit -- een Martin Scorsese-film -- waar je Henry Hill volgt en voelt hoe het is om gangster te zijn die door de Copacabana loopt en op een bepaalde manier behandeld wordt. Hij was de meester van zijn universum en we wilden dat Hugo hetzelfde voelde, dus creëerden we dit shot.

(Muziek) Dat is Hugo. (Muziek) We dachten dat als we de camera met hem mee konden laten bewegen, dan konden we voelen hoe het is om deze jongen te zijn, die meester van ZIJN universum is. Zijn universum is achter de schermen van een bepaald treinstation waarin alleen hij de weg kent. We moesten het doen voelen alsof dit zijn normale, alledaagse leven is. Dus het idee van één shot was erg belangrijk. Daarbij filmden we in 3D, wat betekent dat er een grote camera aan een gigantische stok hangt. We moesten een steadicamshot creëren om je te laten herbeleven wat je voelde toen je het 'Goodfellas'-shot zag.

Nu ga je zien hoe we het in werkelijkheid deden. Het zijn eigenlijk vijf verschillende shots op vijf verschillende tijdstippen met 2 verschillende jongens. Links zie je waar het shot eindigt en het shot rechts neemt het over, en nu wisselen we de jongens. Van Asa Butterfield, de ster van de show, naar zijn stand-in. (Muziek) Ik wil niet zeggen 'zijn stuntdubbel'. Hiervoor bouwden we een krankzinnige installatie. Hier heb je set drie en we gaan hier het allerlaatste moment van het shot in. Dat is het steadicamshot. Al het andere schoten we van kranen en dergelijke en het gebeurde letterlijk over vijf verschillende sets, twee jongens, verschillende tijdstippen, en het moest voelen alsof het allemaal één shot was. Mooi voor mij was dat het waarschijnlijk mijn best beoordeelde shot ooit was. Ik was best trots toen het af was. Misschien moet je nooit trots zijn op dingen...

maar hier was ik trots op, en ik ging naar een vriend van me en zei: "Dit is zo'n beetje het best beoordeelde shot waaraan ik ooit gewerkt heb. Wat denk je dat de reden was?"

Hij zei: "Omdat niemand weet dat je er iets mee te maken had."

(Gelach)

Alles wat ik kan zeggen is dankjewel... en dat is mijn presentatie voor jullie. (Applaus)

(Applaus)