Eric Whitacre: Een virtueel koor van 2000 stemmen

Ik wou altijd een rocklegende worden. Ik droomde daarvan, en enkel daarvan. Om precies te zijn, ik wou een pop-ster worden. Dit was in de late jaren '80. Maar bovenal wou ik het vijfde lid zijn van Depeche Mode, of Duran Duran. Ze wilden me niet hebben. Ik kon geen muziek lezen, maar ik speelde synthesizer en elektronische drums. Ik ben opgegroeid in een klein boerendorp, in het noorden van Nevada. En ik was ervan overtuigd dat dat mijn hele leven zou zijn.

Maar toen ik naar de Universiteit van Nevada, Las Vegas ging als 18-jarige, moest ik tot mijn grote verbazing vaststellen dat er geen basiscursus pop-ster bestond, of zelfs maar een vergelijkbare richting. De koorleider daar wist dat ik kon zingen en nodigde me uit om bij het koor te komen. Ik zei: "Ja, dat zou fantastisch zijn. Klinkt goed." Maar toen ik de kamer verliet zei ik: "Nooit van m'n leven." De koormensen van mijn middelbare school waren nogal nerdy, en ik wou absoluut niets met die mensen te maken hebben. Een maand later kwam een vriend naar me toe en zei: "Man, luister. Jij moèt bij dit koor komen. Op het einde van het semester maken we een reis naar Mexico, volledig op kosten van het koor. En de sopraangroep zit vol ontzettend hete meisjes." En weet je, voor Mexico en babes zou ik praktisch alles doen.

De eerste dag in het koor ging ik bij de bassen zitten en was ik wat rond aan 't kijken, om te zien wat zij deden. Ze namen hun partituren. De dirigent gaf de maat aan, en, boom, ze barstten los in het Kyrie uit het "Requiem" van Mozart. Mijn hele leven was in zwart-wit geweest, en ineens was alles in overdonderend Technicolor. Mijn hele kijk op het leven veranderde toen -- in dat éne moment van dissonantie en harmonie, van mensen die samen zingen, met een gezamenlijke visie. Voor het eerst in mijn leven, voelde ik me deel van iets dat groter was dan mezelf. De sopranen waren inderdaad knap, zo bleek.

Een paar jaar later besloot ik een koorstuk te schrijven als tribuut aan deze dirigent die mijn leven had veranderd. Tegen dan kon ik muziek leren, of begon het toch langzaamaan te kunnen. Dat stuk werd uitgegeven. Toen heb ik nog een stuk geschreven, dat ook werd uitgegeven. Toen ben ik beginnen dirigeren, om uiteindelijk een master te doen op de Juilliard School. Nu bevind ik me in een onverwachte situatie: ik sta voor jullie als professionele klassieke componist en dirigent.

Nu, een paar jaar geleden e-mailde een vriend me een link naar een Youtube filmpje, en hij zei: "Dit moèt je zien!" Het ging over een jonge vrouw, die me een fan video had gestuurd, waarin ze de sopraanlijn zong van één van mijn stukken, "Sleep" genaamd.

(Video) Britlin Losee: Hallo Meneer Eric Whitacre. Mijn naam is Britlin Losee, en dit is een video die ik voor jou wil maken. Ik ga "Sleep" zingen, en ik ben een beetje nerveus. ♫ Als er geruis is ♫ ♫ in de nacht ♫

Eric Whitacre: Ik was stomverbaasd. Britlin was zo onschuldig en lief, en haar stem was zo puur. Ik hield van de kleine teddybeer die achter haar op de piano zat. Zo'n intiem filmpje.

Toen kreeg ik een idee: wat als ik 50 mensen zou zoeken die allemaal hetzelfde zouden doen: hun deel zingen -- sopraan, alt, tenor en bas -- waar ze ook zijn in de wereld, en zij zouden hun filmpjes op YouTube zetten, dan zouden we dat allemaal samen kunnen brengen in een virtueel koor. Dus schreef ik op mijn blog: "OMG (oh mijn god) OMG." Ja, ik heb echt "OMG" geschreven, hopelijk voor de laatste keer (toch openbaar). (Gelach) Ik riep zangers op om mee te doen. Ik zette de muziek online van een stuk dat ik had geschreven in 2000, genaamd "Lux Aurumque", wat "licht en goud" betekent. En zowaar, mensen begonnen hun filmpjes te uploaden.

Nu moet ik vertellen dat ik, daarvoor, een filmpje had geüpload, waarin ik zelf dirigeerde. Het was opgenomen in complete stilte, omdat ik de muziek in mijn hoofd hoorde, denkend aan het koor dat langzaam vorm zou nemen. Later heb ik er mijn begeleiding op de piano aan toegevoegd, zodat de zangers ergens naar zouden kunnen luisteren. En de filmpjes bleven maar binnenstromen...

(Gezang) Dit is Cheryl Ang uit Singapore.

(Gezang) Dit is Evangelina Etienne.

(Gezang) uit Massachusetts.

(Gezang) Stephen Hanson uit Zweden.

(Gezang) Dit is Jamal Walker uit Dallas, Texas.

(Gezang)

Er was zelfs een kleine sopraansolo in het stuk, dus heb ik audities gehouden. En een aantal sopranen hebben hieraan deelgenomen. Later is mij verteld, ook door een aantal zangers die hieraan meegedaan hebben, dat zij tot 50 à 60 pogingen hebben opgenomen voor ze juist de goede versie hadden en die uploadden. Hier is onze winnaar van de sopraansolo. Dit is Melanie Myers uit Tennessee. (Gezang) Ik houd van het kleine glimlachje bij de hoogste noot -- een beetje als "Geen probleem, alles gaat goed."

(Gelach)

En uit de massa kwam Scott Haines, een jonge man, naar voren. Hij zei: "Dit project, hier ben ik al heel mijn leven naar op zoek. Ik zou graag degene zijn die dit alles samenbrengt." Ik antwoordde: "Bedankt, Scott. Ik ben zo blij dat je me gevonden hebt!" Scott heeft alle filmpjes tot één video samengebracht. Hij heeft het geluid opgepoetst. Hij heeft ervoor gezorgd dat alles paste. Anderhalf jaar geleden hebben we dit filmpje op YouTube gezet. Dit is "Lux Aurumque", gezongen door het Virtuele Koor.

(Gezang)

Ik zal het daar stopzetten uit tijdsgebrek. (Applaus)

Dank u. Dank u.

(Applaus)

Dank u. Maar er is meer, veel meer. Dank u!

Ik reageerde op dezelfde manier als jullie. Ik moest wenen toen ik dit voor het eerst zag. Ik kon de poëzie ervan gewoon niet bevatten -- al deze zielen op hun eigen verlaten eiland, die elektronische berichten per fles naar elkaar versturen. De video was ontzettend populair. Binnen een maand hadden we een miljoen hits en heel veel aandacht. Daardoor begonnen een hoop zangers te vragen: "Mooi, wat is Virtueel Koor 2.0?" Dus besliste ik dat Virtueel Koor 2.0 hetzelfde liedje zou zingen als Britlin, "Sleep", een stuk dat ik ook in 2000 heb geschreven -- poëzie van mijn vriend Charles Anthony Silvestri. Ik maakte opnieuw een dirigeervideo, en we begonnen inzendingen te accepteren. Deze keer kregen we wat volwassener zangers. (Gezang) Maar ook wat jongere.

(Video) Sopraan: ♫ Op mijn kussen ♫ ♫ Veilig in bed ♫ Eric: Dat is Georgie uit Engeland. Ze is slechts negen. Is dat niet het schattigste dat je ooit gezien hebt?

Iemand heeft zelfs alle acht video's gedaan -- een bas die zelfs de sopraanstemmen zingt. Dit is Beau Awtin. (Video) Beau Awtin: ♫ Veilig in bed ♫

Eric: Ons doel -- nogal arbitrair gekozen -- was gebaseerd op een filmpje van MTV, waarin iedereen "Lollipop" zong. Mensen van alle windstreken die enkel dat kleine melodietje zongen. 900 in het totaal. Dus vertelde ik de zangers: "Dat is ons doel. Dat is het record dat wij moeten verbreken." Vanaf 10 januari aanvaardden we geen inzendingen meer, tegen dan hadden we 2 051 filmpjes uit 58 verschillende landen. Dank u. (Applaus) Malta, Madagaskar, Thailand, Vietnam, Jordanië, Egypte, Israël, zo noordelijk als Alaska en zo zuidelijk als Nieuw-Zeeland.

We hebben ook een pagina gemaakt op Facebook waar zangers hun ervaringen konden delen, hoe het voor hen was, hun gevoel tijdens het zingen. Ik heb er een paar uitgekozen. "Mijn zus en ik zongen vroeger altijd samen in koren. Maar nu is ze piloot in de luchtmacht en constant op reis. Het is zo leuk om weer eens samen te zingen!" Ik vind het echt schitterend dat ze met haar zus zingt. "Niet alleen is de muziek zo mooi, maar het is ook fantastisch om te weten dat ik deel ben van een wereldwijde gemeenschap van mensen die ik nog nooit ontmoet heb, maar met wie ik me toch verbonden voel." Mijn persoonlijke favoriet: "Toen ik mijn echtgenoot vertelde dat ik hieraan mee ging doen, zei hij dat ik er de stem niet voor had." Ja, ik ben er zeker van dat velen van jullie dat ook al gehoord hebben. Ik zelf ook. "Dat deed zo veel pijn, en ik heb geweend, maar diep van binnen wilde ik dit doen, ondanks zijn woorden. Meedoen aan dit koor is een droom die uitkomt, want ik heb nog nooit in een koor gezeten. Toen ik mijn marker op de Google Earth-kaart zette, moest ik naar de meest nabije stad gaan, ruim 600 km van mijn huis. Ik woon in de Great Alaskan Bush, en de satelliet is mijn verbinding met de rest van de wereld."

Twee aspecten hiervan raakten me diep. Ten eerste het feit dat mensen alles zullen doen om anderen te vinden en te leren kennen. De technologie maakt niet uit. Ten tweede, dat mensen zich echt verbonden voelden. Het was niet gewoon een virtueel koor. Er zijn vriendschappen ontstaan tussen mensen die elkaar nog nooit ontmoet hebben. Ikzelf voel ook een soort virtueel esprit de corps met hen allen. Ik voel een intieme band met dit koor -- bijna als een familie.

Ik zou deze talk willen eindigen met een eerste versie van "Sleep" door het Virtuele Koor 2.0. Dit is een première. We zijn nog niet klaar met het filmpje. Zoals je je kan voorstellen, 2 000 YouTube filmpjes samenstellen vraagt ontzettend veel van mens en machine. Maar we hebben de eerste drie minuten al. Het is een geweldige eer voor mij om dit eerst aan jullie te kunnen laten zien. Jullie zijn de allereersten die dit te zien krijgen. Dit is "Sleep", door het Virtuele Koor.

(Video) Virtuele Koor: ♫ De avond hangt ♫ ♫ onder de maan ♫ ♫ Een zilverspoor op een duistere duin ♫ ♫ Ik sluit mijn ogen, mijn hoofd rust ♫ ♫ Ik weet dat de slaap zo komt ♫ ♫ Op mijn kussen, ♫ ♫ veilig in bed, ♫ ♫ zoeven duizenden beelden door mijn hoofd ♫ ♫ Ik kan niet slapen ♫ ♫ mijn geest breekt los ♫ ♫ maar mijn leden lijken wel van lood ♫ ♫ Als je geruis hoort in de nacht ♫

Eric Whitacre: Dank u, dank u zeer. Dank u. (Applaus) Dank u zo! Dank u, dank u.

(Applaus)