Barry Schwartz: Hoe we onze praktische wijsheid moeten gebruiken.

Het eerste wat ik wil doen is jullie allemaal bedanken. Het tweede dat ik wil doen is mijn mede-auteur, goede vriend en mede-leraar introduceren. Ken en ik hebben de afgelopen 40 jaar samengewerkt. Daar zit hij. Ken Sharpe.

(Applaus)

Veel mensen, zeker ikzelf en de meeste mensen met wie ik spreek hebben een soort algemene onvrede over hoe het allemaal werkt, met hoe onze instituten in elkaar zitten. De docenten van onze kinderen stellen ons teleur. Onze dokters hebben geen idee van wie we zijn en ze hebben niet eens genoeg tijd voor ons. We kunnen de bankiers zeker niet geloven, en de makelaars al helemaal niet. Ze hebben bijna het hele financiële systeem laten instorten. Zelfs als we ons eigen werk doen, moeten we veel te vaak een bepaalde keuze maken tussen wat we denken dat het goede is, en dat wat van ons verwacht wordt, of dat wat nodig is, of dat wat winstgevend is. Overal waar we kijken echt overal, maken we ons zorgen dat de mensen waar we afhankelijk van zijn niet echt onze belangen nastreven. en dat als ze onze belangen nastreven dan maken we ons zorgen dat ze ons niet goed genoeg kennen om uit te maken wat ze dan moeten doen om ons die belangen te laten verzekeren. Ze begrijpen ons niet Ze hebben de tijd niet om ons te leren kennen.

Er zijn twee soorten reacties die we gebruiken bij dit soort algemene onvrede. Als alles niet goed gaat, is onze eerste reactie: laten we meer regels maken, laten we een set gedetailleerde procedures maken om er zo zeker van te zijn dat de mensen het goede zullen doen. Geef docenten scripts die ze kunnen volgen in het klaslokaal, zodat zelfs als ze niet weten wat ze doen en het welzijn van onze kinderen ze niks kan schelen, zolang ze de scripts volgen, zullen onze kinderen opgeleid worden. Geef de rechters een lijst met verplichte straffen, op te leggen bij bepaalde misdaden zodat je niet hoeft te vertrouwen op het eigen oordeel van de rechters. In plaats daarvan hoeven ze alleen maar naar de lijst te kijken en te bepalen welke straf bij welke misdaad hoort. Stel limieten vast op wat de credit card bedrijven in rente kunnen heffen en wat voor kosten ze kunnen heffen. Steeds meer regels om ons te beschermen tegen een onverschillige, onzorgzame groep bedrijven waar we mee moeten omgaan.

Of - of misschien en - in aanvulling van de regels, laten we eens kijken of we enorm slimme stimulansen kunnen bedenken die, als we met mensen omgaan die niet specifiek onze belangen willen behartigen, dat het in hun voordeel is om toch onze belangen te behartigen -- de magische stimulansen die mensen juist laten handelen zelfs uit pure zelfzucht. We bieden leraren bonussen aan als de kinderen die ze doceren goede scores halen bij grote tests die ze gebruiken om de kwaliteit van de scholen te evalueren.

Regels en stimulansen -- straf en beloning. We hebben een hoop regels om de financiële industrie te reguleren als antwoord op de recente ineenstorting. De 'Dodd-Frank Act' is er een van, en bijvoorbeeld het nieuwe 'Consumer Financial Protection Agency' die tijdelijk binnengesmokkeld worden door Elizabeth Warren. Misschien zullen deze regels echt helpen bij een verbetering van de manier waarop deze bedrijven zich gedragen. We zullen zien. Daarnaast zijn we aan het worstelen met een manier om stimulansen te bedenken voor mensen in de financiële diensten-industrie om het nastreven van lange-termijndoelen interessanter te maken ook van de eigen bedrijven, in plaats van het nastreven van snelle winst. Als we dus de goede stimulansen vinden zullen ze -- zoals ik al zei -- uit eigenbelang juist handelen, en als we de goede regels en voorschriften bedenken, zullen ze ons niet allemaal het ravijn inrijden. Ken [Sharpe] en ik weten zeker dat je de bankiers kort moet houden. Als er een les te leren valt van de financiële ineenstorting is het dat wel.

Maar wat wij geloven, en wat we stellen in het boek, is dat er geen enkele set regels is, maakt niet uit hoe gedetailleerd, of hoe specifiek, of hoe zorgvuldig nageleefd en afgedwongen, er is geen set regels die ons zal geven wat we nodig hebben. Waarom? Omdat bankiers slimme mensen zijn. En, net als water, zullen ze kieren vinden in elke set regels. Je ontwerpt een set regels om ervoor te zorgen dat de specifieke reden waarom het financiele systeem bijna ineenstortte niet opnieuw kan gebeuren. Het is onbeschrijfelijk naief te denken dat het blokkeren van de oorzaakvan de financiële ineenstorting, alle mogelijke oorzaken van financiële ineenstorting geblokkeerd zou hebben. Dus het is gewoon een kwestie van wachten op de volgende en ons dan afvragen hoe we zo dom hebben kunnen zijn dat we ons daar niet tegen beschermd hadden.

Wat we echt heel erg nodig hebben, nog meer dan, of samen met, betere regels en behoorlijk slimme stimulansen, is dat we deugd nodig hebben, we hebben karakter nodig, we hebben mensen nodig die het goede wíllen doen. En, specifiek, de deugd die we het meest nodig hebben is de deugd die Aristoteles noemde; praktische wijsheid. Praktische wijsheid is de morele wil om het goede te doen en de morele vaardigheid om uit te vinden wat het goede is. Aristoteles was daarom erg geïnteresseerd in hoe de ambachtslieden werkten. En hij was onder de indruk van hoe ze nieuwe oplossingen voor nieuwe problemen improviseerden -- problemen die ze niet hadden voorzien. Hij bekeek bijvoorbeeld de steenhouwers die aan het werken zijn op het eiland Lesbos, en hoe ze ronde pilaren opmaten. Als je er goed over nadenkt, is het bijzonder moeilijk om ronde pilaren op te meten met een lineaal. Dus wat deden ze? Ze vonden een nieuwe oplossing voor het probleem. Ze hebben een buigbare lineaal bedacht, wat we vandaag de dag een meetlint zouden noemen -- een flexibele regel, een buigbare regel. En Aristoteles zei, ha, zij waardeerden tenminste dat soms, als je ronde pilaren moet ontwerpen, je de regels moet buigen. En Aristoteles zei dat vaak, als we met andere mensen moeten omgaan, we de regels moeten aanpassen.

Met andere mensen omgaan vraagt een bepaalde flexibiliteit die geen enkele set regels kan omvatten. Wijze mensen weten waar en hoe ze de regels moeten buigen. Slimme mensen weten hoe ze moeten improviseren. De manier waarop mijn mede-auteur, Ken en Ik het erover hebben is dat ze een beetje als jazzmuzikanten zijn de regels zijn als de muzieknoten op de pagina, en dat is waar je begint, maar dan dans je om de noten op de pagina heen, net de goede combinatie bedenkend voor dit specifieke moment met deze specifieke groep medespelers. Dus voor Aristoteles, het soort regelbuigen, het uitzonderingen vinden op regels, en de improvisatie, dat je ziet bij vaardige ambachtslieden is precies wat je nodig hebt om een vaardig moreel ambachtsman te zijn. En in de interactie met mensen, bijna de hele tijd, is het deze flexibiliteit die je nodig hebt. Een slim mens weet wanneer hij de regels moet buigen. Een slim persoon weet wanneer hij moet improviseren. Het meest belangrijk is nog wel dat, een slim mens dit improviseren en regelbuigen doet met de beste bedoelingen. Als je een regelbuiger en improvisator bent met het doel jezelf te helpen word je een meedogenloze manipulator van anderen. Dus het maakt uit dat je deze wijze kunst uitoefent in het belang van anderen en niet in je eigen belang. En dus is de wil om het goede te doen net zo belangrijk als de morele vaardigheid om te improviseren en uitzonderingen te vinden. Samen omvatten ze de praktische wijsheid waarvan Aristoteles dacht dat het de grootste deugd was.

Laat ik jullie een voorbeeld geven van praktische wijsheid in actie. Het geval van Michael. Michael is een jonge vent. Hij had een behoorlijk laag betaalde baan. Hij werkte voor vrouw en kind, en het kind ging naar een parochiale school. Toen raakte hij zijn baan kwijt. Hij raakte in paniek over of hij zijn familie nog wel zou kunnen onderhouden. Op een nacht had hij teveel gedronken, en beroofde een taxichauffeur -- stal $50. Hij beroofde hem terwijl hij hem onder schot hield. Met een speelgoedgeweer. Hij werd gepakt, berecht, en veroordeeld. De richtlijnen in Pennsylvania omtrent straffen vereisten een minimumstraf voor dit soort misdaad van twee jaar, dus 24 maanden. De rechter in de zaak, rechter Lois Forer vond dat dit nergens op sloeg. Hij had nog nooit een misdaad begaan. Hij was een verantwoordelijke man en vader. Maar werd geconfronteerd met wanhopige omstandigheden. Dit alles zou een familie ontwricht hebben. Ze bedacht daarom een straf -- 11 maanden. Niet alleen dat, maar elke dag werd hij vrijgelaten om te gaan werken. Breng je nacht door in de gevangenis, breng de dag door terwijl je een baan hebt. Dat deed hij. Hij diende zijn straf uit. Hij betaalde zijn schuld aan de maatschappij en vond een nieuwe baan. De familie was herenigd.

En ze leken goed op weg om een soort fatsoenlijk leven te leiden -- een vrolijk einde van een verhaal dat wijze improvisatie bevat van een slimme rechter. Maar het bleek dat de openbare aanklager niet blij was dat Rechter Forer de strafrichtlijn had genegeerd en een beetje haar eigen ding had uitgevonden, dus ging hij in hoger beroep. En vroeg om de verplichte minimumstraf voor een gewapende overval. Hij had tenslotte een speelgoedgeweer. De verplichte minimumstraf voor een gewapende overval is vijf jaar. Hij won het beroep. Michael werd veroordeeld tot vijf jaar in de gevangenis. Rechter Forer moest de wet volgen. En, tussen haakjes, het beroep werd toegekend nadat hij zijn straf had uitgezeten, hij was er dus uit en had een baan terwijl hij voor zijn familie zorgde en moest terug de gevangenis in. Rechter Forer deed wat ze moest doen, en toen verliet ze haar werk. Michael verdween. Dat is een voorbeeld van zowel praktische wijsheid als wel de omverwerping van wijsheid door de regels die, uiteraard, bedoeld zijn om de dingen beter te maken.

Beschouw nu Mevrouw Dewey eens. Mevrouw Dewey is een lerares op een Texaanse basisschool. Ze luisterde op een dag naar een constultant die de leraren aan het helpen was om de toetsscores van de kinderen hoger te maken, zodat de school de 'elite' categorie zou bereiken qua percentage kinderen die de grote tests haalden. Alle scholen in Texas concurreren met elkaar om deze mijlpalen te bereiken, en er zijn bonussen en nog meer andere cadeautjes die je krijgt als je de andere scholen verslaat. Dit was het advies van de consultant: allereerst: verdoe je tijd niet met kinderen die de test sowieso wel zullen halen. Ten tweede, verdoe je tijd niet met kinderen die de test toch niet halen en het niet uitmaakt wat je doet. Ten derde, verdoe je tijd niet met kinderen die te laat naar hier verhuisd zijn om hun scores nog mee te laten tellen. Focus al je tijd en aandacht op de kinderen die op de luchtbel zitten, de zogenaamde 'luchtbel'-kinderen -- kinderen waar jouw tussenkomst ze misschien net over de lijn kan trekken van zakken tot overgaan. Mevrouw Dewey hoorde dit, en schudde haar hoofd uit wanhoop terwijl andere leraren elkaar juist een beetje opjutten, en goedkeurend knikten. Het was net alsof ze een 'football'-wedstrijd gingen spelen. Voor Mevrouw Dewey was dit niet waarom ze leraar geworden was.

Nu zijn Ken en ik niet naïef, en we begrijpen dat je regels moet hebben. Je moet stimulansen hebben. Mensen moeten geld verdienen. Het probleem met het vertrouwen op regels en stimulansen is dat ze professionele activiteit demoraliseren. En ze demoraliseren professionele activiteit op twee manieren. Allereerst demoraliseren ze de mensen die de professionele activiteit uitvoeren. Rechter Forer stopt met haar werk, en mevrouw Dewey is compleet ontmoedigd. Daarbij, wordt de activiteit zelf ontmoedigd. De hele beoefening wordt ontmoedigd en de uitvoerenden worden ontmoedigd. Als je speelt met de stimulansen om mensen het goede te laten doen, krijg je mensen die verslaafd zijn aan stimulansen. Dat wil zeggen, het maakt mensen die alleen dingen doen voor de stimulans.

Het interessante hiervan is dat de psychologen dit al zo'n 30 jaar weten. Psychologen kennen al dertig jaar de negatieve gevolgen van het alles stimuleren. We weten dat als je kinderen beloont voor tekenen ze het tekenen niet meer belangrijk vinden en alleen nog geven om de beloning. Als je kinderen beloont voor het lezen van boeken geven ze niet meer om wat er in de boeken staat maar alleen nog om hoe lang ze zijn. Als je leraren beloont voor de scores van de kinderen, geven ze niet meer om educatie maar alleen nog om toetsvoorbereiding. Als je dokters beloont voor het uitvoeren van meer procedures -- wat nu het geval is -- dan doen ze er ook meer. Als we in plaats daarvan dokters gaan belonen voor het uitvoeren van minder procedures, dan zullen ze er minder doen. Wat we natuurlijk willen zijn dokters die precies de juiste hoeveelheid procedures uitvoeren en de juiste hoeveelheid uitvoeren om de juiste redenen -- met name om het welzijn van hun patiënten te dienen. Psychologen weten dit al decennia, en het wordt tijd voor de beleidsmakers om aandachtiger op te letten en te luisteren naar de psychologen, in plaats van naar economen.

Het hoeft zo niet te zijn. Ken en Ik denken dat er echte bronnen van hoop zijn. We hebben een groep mensen geïndentificeerd in al deze beroepen die we 'slimme schurken' noemen. Dit zijn mensen die gedwongen worden te werken in een systeem dat het volgen van regels vereist en stimulansen creëert, maar een manier vinden om de regels te buigen, om de regels te omzeilen. Er zijn dus leraren die bepaalde scripts hebben om te volgen, en ze weten dat als ze deze scripts volgen, de kinderen niks zullen leren. Wat ze doen is de scripts wel volgen, maar ze volgen ze op dubbele snelheid en pikken steeds kleine beetjes extra tijd en in die tijd onderwijzen ze de kinderen op de manier waarvan zij weten dat die effectief is. Dit zijn kleine, gewone, alledaagse helden. en ze zijn enorm te bewonderen, maar er is geen enkele manier waarop ze dit kunnen volhouden met een systeem dat ze of uitroeit, of neerhaalt.

Slimme schurken zijn dan beter dan niets, maar het is moelijk om je een slimme schurk voor te stellen die zoiets voor onbepaalde tijd volhoudt. Hoopvoller zijn mensen die we systeemveranderaars noemen. Dit zijn mensen die niet proberen de regels en richtlijnen te omzeilen, maar proberen het systeem te veranderen. En zo zijn er nogal wat. Een typisch voorbeeld is de rechter Robert Russell. Op een dag werd hij geconfronteerd met de zaak van Gary Pettengill. Pettengill was een 23 jaar oude veteraan die gepland had om carrière te maken in het leger, maar een ernstige rugblessure opliep in Irak, die hem dwong ontslag te nemen om medische redenen. Hij was getrouwd en zijn vrouw verwachtte een derde kind hij leed aan posttraumatische stresstoornis, naast zijn slechte rug, en terugkerende nachtmerries, en was begonnen met mariuhana te roken om een paar van de symptomen af te zwakken. Hij kon door zijn rug alleen maar parttime werk krijgen, en daarom verdiende hij niet genoeg om zijn familie te onderhouden. Hij begon marihuana te verkopen. Hij werd opgepakt bij een drugactie. Zijn familie werd uit hun appartement gezet, en de jeugdzorg dreigde met het weghalen van de kinderen.

Volgens de normale procedures van bestraffing, zou rechter Russel weinig keus hebben gehad behalve het veroordelen van Pettengill tot lange gevangenisstraffen als drugscrimineel. Maar rechter Russel had een alternatief. Dat was omdat hij in een speciale rechtbank zitting hield. Hij sprak recht in de Veteranen-rechtbank. In de veteranen-rechtbank -- de eerste in zijn soort in de Verenigde Staten. Rechter Russel heeft de veteranen-rechtbank opgericht Het was een rechtbank louter voor veteranen die de wet hadden overtreden. Hij had deze rechtbank opgericht precies omdat wetten met verplichte straffen het oordelen uit rechtspraak haalden. Niemand wilde niet-gewelddadige overtreders- en specifiek niet-gewelddadige overtreders die ook nog eens veteraan waren -- in de gevangenis gooien. Ze wilden iets doen aan iets wat we allemaal kennen, namelijk het draaideurprincipe van het strafrechtsysteem. Wat de veteranen-rechtbank deed, was dat het elke crimineel als individu behandelde, probeerde hun problemen te begrijpen, en antwoorden op maat probeerde te vinden voor hun misdaden die ze konden helpen om te rehabiliteren, maar vooral hen niet zouden vergeten nadat het vonnis was geveld. Hen bleef volgen, ze goed in de gaten hield, om er zeker van te zijn dat ze zich aan wat voor plan dan ook dat samen ontwikkeld was zouden houden om hen over de heuvel te krijgen.

Er zijn nu 22 steden die dezelfde soort veteranen-rechtbanken hebben. Waarom heeft dit idee zich verspreid? Nu, één reden is dat rechter Russel tot nu toe 108 veteranen heeft gezien in zijn rechtbank in februari van dit jaar, en van die 108, mogen jullie raden hoeveel er door de draaideur van het strafrechtsysteem terug naar de gevangenis zijn gegaan. Geen een. Geen een. Iedereen zou zo'n rechtssysteem willen dat zo'n succes heeft. Dit is een verandering van het systeem, en het lijkt erop dat het aanslaat.

Er is een bankier die een gemeenschapsbank met winstoogmerk oprichtte die bankiers aanmoedigt -- ik weet dat dit moeilijk te geloven is -- die bankiers die daar werken aanmoedigt om goed te doen door goed werk te verrichten voor hun cliënten met lage inkomens. De bank heeft geholpen met de wederopbouw van een doodbloedende gemeenschap. Hoewel de lenende mensen een hoog risico vertegenwoordigden volgens de normale standaard, waren er bijna geen wanbetalers. De bank werd winstgevend. De bankiers bleven de lenende mensen volgen. Ze maakten geen leningen om deze daarna door te verkopen. Ze onderhielden hun leningen. Zij zorgden ervoor dat de lenende partijen bijbleven met hun betalingen. Bankieren werd lang niet altijd zo gedaan zoals we nu in de kranten lezen. Zelfs Goldman Sachs bediende vroeger klanten, voordat het een instelling werd die alleen voor zichzelf zorgde. Bankieren was niet altijd zo, en het hoeft ook niet zo te zijn.

Zo zijn er voorbeelden van in de geneeskunde -- dokters op Harvard die het medisch onderwijs proberen te veranderen, zodat je niet de soort ethische erosie, en verlies van invoelend vermogen krijgt die de meeste medische studenten karakteriseert gedurende hun medische opleiding. En de manier waarop ze het doen is de derdejaarsstudenten patiënten geven, die ze een heel jaar volgen. Op die manier zijn de patiënten geen systemen van organen, en geen ziektes maar mensen, mensen met levens. En om een effectieve dokter te zijn, moet je mensen met levens behandelen, en niet alleen ziektes. Daarnaast is er ook een enorme hoeveelheid feedback, het begeleiden van studenten onderling, en het begeleiden van de studenten door de dokters, het resultaat is een generatie -- hopen we -- van dokters die tijd hebben voor de mensen die ze behandelen. We zullen zien.

Er zijn dus een hoop voorbeelden zoals deze waar we het over hebben. Elk voorbeeld laat zien dat het mogelijk is om te bouwen op karakter en dat te voeden en een beroep zuiver te houden tot de oorspronkelijke missie -- wat Aristoteles de ware 'telos' genoemd zou hebben. En Ken en ik geloven dat dit is wat beoefenaars eigenlijk willen. Mensen willen de mogelijkheid hebben om virtuoos te zijn. Ze willen toestemming om het juiste te doen. Ze willen niet het gevoel krijgen dat ze een douche moeten nemen om het morele vuil elke dag van hun lichamen te wassen als ze thuiskomen van hun werk.

Aristoteles dacht dat praktische wijsheid de sleutel was tot geluk. en hij had gelijk. Er wordt op dit moment een hoop onderzoek gedaan in de psychologie over wat mensen gelukkig maakt, en de twee dingen die eruit springen, studie na studie -- ik weet dat dit een schok gaat zijn voor jullie allemaal -- de twee dingen die het allerbelangrijkst zijn voor geluk zijn liefde en werk. Liefde: het succesvol onderhouden van relaties met de mensen die dichtbij je staan en met de gemeenschap waar je deel van uitmaakt. Werk: deelnemen aan activiteiten die zinvol zijn en tevreden stellen. Als je dat hebt, goede nauwe relaties met andere mensen, werk dat zinvol en bevredigend is, dan heb je niet veel meer nodig.

Nouja, om goed lief te hebben en te werken, heb je wijsheid nodig. Regels en stimuli vertellen je niks over hoe je een goede vriend, een goede ouder moet zijn, hoe je een goede echtgenoot moet zijn, of hoe je een goede dokter, of goede advocaat bent of een goede leraar. Regels en stimuli zijn geen vervangers van wijsheid. We betwisten zelfs dat er geen vervanging bestaat voor wijsheid. Praktische wijsheid heeft daarom niet echt heroïsche daden van zelfopoffering nodig van de beoefenaars. Door ons de wil en de vaardigheid geven om het juiste te doen -- ook voor anderen -- geeft praktische wijsheid ons ook de wil en de vaardigheid om onszelf recht te doen.

Dankuwel

(Applaus)