Al Gore: Nieuwe ideeën over de klimaatcrisis

De slideshow die ik hier twee jaar geleden gaf, heb ik ondertussen zowat 2000 keer gegeven. Deze ochtend geef ik een korte slideshow die ik voor de allereerste keer breng, dus -- wel, het is -- ik wil, of hoef de lat hier niet hoger te leggen; ik probeer hem eigenlijk te verlagen. Want dit is wat ik samengescharreld heb om de uitdaging van deze sessie te proberen aan te gaan.

En door Karen Armstrong's geweldige presentatie werd ik eraan herinnerd dat welbegrepen religie niet om geloof draait, maar om gedrag. Misschien zouden we hetzelfde moeten zeggen over optimisme. Hoe durven we optimistisch zijn? Optimisme wordt soms een geloof genoemd, een intellectuele houding. Zoals Mahatma Gandhi's beroemde uitspraak luidt: "Je moet de verandering belichamen die je wenst te zien in de wereld." En de afloop waar we optimistisch over wensen te zijn, gaat er niet komen door het geloof alleen, als dat geloof geen leidt tot nieuw gedrag. Maar het woord "gedrag" wordt, denk ik, soms ook misverstaan binnen deze context. Ik ben een fervent voorstander van het vervangen van gloeilampen en het kopen van hybride wagens, en Tipper en ik hebben 33 zonnepanelen op ons huis geplaatst, en geothermische waterputten gegraven, en al dat andere. Maar, hoe belangrijk het vervangen van gloeilampen ook mag zijn, het is veel belangrijker de wetten te vervangen. En wanneer we ons dagelijks gedrag veranderen, vergeten we soms het onderdeel burgerschap en democratie. Om hier optimistisch over te kunnen zijn, moeten we enorm actief worden als burgers binnen onze democratie. Om de klimaatcrisis te kunnen oplossen, moeten we ook deze democratische crisis oplossen. En we hebben er één.

Dit verhaal heb ik al lang proberen te vertellen. Ik werd er recent aan herinnerd door een vrouw die langs het tafeltje liep waar ik aan zat, en naar me staarde terwijl ze langs me door liep. Ze was ruim zeventig, met een vriendelijk uitziend gezicht. Ik dacht er niets van, tot ik uit mijn ooghoek keek en zag dat ze van de andere kant kwam, en me nog steeds aan zat te staren. En dus zei ik: "Hoe maak je het?" En ze zei: "Weet je, als je je haar zwart zou verven, leek je als twee druppels water op Al Gore." (Gelach)

Vele jaren geleden, toen ik een jong congreslid was, heb ik verschrikkelijk veel tijd gespendeerd aan de controle van nucleaire wapens -- nucleaire wapenwedloop. Militaire historici hebben me geleerd, tijdens die queeste, dat militaire conflicten meestal in drie categorieën gestopt worden: locale veldslagen, regionale of theatrische oorlogen, en de zeldzame, maar zeer belangrijke globale, wereldoorlog. Strategische conflicten. Elk niveau van conflict vergt een verschillende verdeling van middelen, een verschillende aanpak, een verschillend organisatiemodel. Milieu-uitdagingen vallen binnen dezelfde drie categorieën, en we denken vooral na over lokale milieuproblemen: luchtvervuiling, watervervuiling, het dumpen van gevaarlijk afval. Maar er zijn ook regionale milieuproblemen, zoals zure regen van het Midwesten tot het Noordoosten, en van West-Europa tot de Noordpool, en van het Midwesten uit de Mississippi naar de dode zone van de Golf van Mexico. En hier zijn er veel van. Maar de klimaatcrisis is het zeldzame, maar verschrikkelijk belangrijke globaal, of strategisch conflict. Alles wordt beïnvloed. En we moeten onze reactie in verhouding organiseren. We hebben een wereldwijde, globale mobilisatie nodig voor hernieuwbare energie, milieubescherming, efficiëntie en een globale overgang naar een lage-koolstof-economie. Er is werk aan de winkel. En we kunnen de beschikbare middelen en politieke wil mobiliseren. Maar de politieke wil moet gemobiliseerd worden om aan die middelen te kunnen.

Laat me jullie deze dia's tonen. Ik dacht te starten met het logo. Wat hier ontbreekt is natuurlijk de noordelijk ijskap. Groenland blijft. 28 jaar geleden zag de poolijskap -- de noordelijke ijskap -- er zo uit aan het einde van de zomer bij de herfstnachtevening. Afgelopen herfst ben ik naar het 'Snow and Ice Data Center' gegaan in Boulder, Colorado, om te praten met de onderzoekers, hier in Monterey, van het 'Naval Postgraduate Laboratory'. Dit is wat er de laatste 28 jaar gebeurd is. Om het in perspectief te zetten, het vorige record komt van 2005. Dit is wat er afgelopen herfst gebeurd is. Het heeft de onderzoekers werkelijk ontzet. Geografisch is de noordelijke ijskap even groot -- ze ziet er niet even groot uit, maar ze is precies even groot als de Verenigde Staten, min een gedeelte met ruwweg dezelfde grootte als de staat Arizona. De hoeveelheid die in 2005 verdwenen is staat gelijk aan het volledige gebied ten oosten van de Mississippi. De extra hoeveelheid die vorige herfst verdween staat hieraan gelijk. Het ijs komt terug in de winter, maar niet als blijvend ijs - als dun ijs. Kwetsbaar. De overblijvende hoeveelheid kan volledig verdwijnen in de zomer; over niet meer dan vijf jaar. Dat legt een grote druk op Groenland. Nu reeds, rondom de poolcirkel -- dit is een beroemd dorp in Alaska. Dit is een stadje in Newfoundland. Antartica. De nieuwste onderzoeken van NASA. De hoeveelheid van een middelmatig tot ernstig smelten van sneeuw in een gebied overeekomend met de omvang van Californië.

"Het waren de beste tijden, het waren de ergste tijden": de bekendste openingszin in de Engelse literatuur. Ik wil kort met jullie "Een verhaal van twee planeten" delen. De aarde en Venus zijn exact even groot. De diameter van de aarde is ongeveer 400 km langer, maar de grootte-orde is dezelfde. Ze hebben exact evenveel koolstof. Het verschil is dat op Aarde de meeste koolstof door de tijd heen uit de atmosfeer is gelekt en neergeslagen in de grond als kolen, olie, aardgas etc. Op Venus zit het grootste deel in de atmosfeer. Het verschil is dat onze temperatuur gemiddeld 15 graden bedraagt. Op Venus is dat 457 graden. Dat is relevant voor onze huidige strategie om zoveel mogelijk koolstof zo snel mogelijk uit de grond te halen en naar de atmosfeer te sturen. Het is niet omdat Venus wat dichter bij de zon staat. Venus is drie keer zo heet als Mercurius, die naast de zon staat. Kort nu, hier is één van de weinige oude beelden die je hebt gezien, ik toon het omdat ik je snel "CSI: het klimaat" wil geven.

De globale wetenschappelijke gemeenschap zegt dat menselijke vervuiling uit globale opwarming die in de atmosfeer terechtkomt en dit dikker maakt, meer uitgaand infrarood vasthoudt. Dat weten jullie allemaal. Op de jongste IPCC-top wilden de wetenschappers zeggen: "Hoe zeker ben je?" Ze wilden zeggen "99 procent". De Chinezen hadden bezwaren, en dus was het compromis "meer dan 90 procent". De sceptici zeggen nu: "Minuutje, dat zouden variaties kunnen zijn in de energie die van de zon komt." Als dat waar was, dan zou de stratosfeer opgewarmd zijn, alsook de lagere atmosfeer, als er meer binnenkomt. Als er meer wordt vastgehouden onderweg naar buiten, dan zou je verwachten dat het hier warmer is en daar kouder. Hier is de lagere atmosfeer. Hier is de stratosfeer: kouder. CSI: Het klimaat.

Hier is het goede nieuws. 68 procent van de Amerikanen geloven nu dat menselijke activiteit verantwoordelijk is voor de opwarming van de aarde. 69 procent geloven dat de aarde significant opwarmt. Er is vooruitgang, maar hier is de sleutel: op een lijst van uitdagingen waar we voor staan, staat de opwarming van de aarde nog steeds ongeveer onderaan. Wat ontbreekt is een gevoel van urgentie. Als je het eens bent met de feitelijke analyse, maar je hebt geen gevoel van urgentie, waar sta je dan? De Alliantie voor Klimaatbescherming, die ik leid, heeft samen met CurrentTV -- die er geen geld voor vroegen -- een wereldwijde wedstrijd gehouden om reclamefilmpjes te maken om dit te communiceren. Dit is de winnaar.

NBC -- ik toon hier alle tv-maatschappijen -- de topjournalisten van NBC stelden 956 vragen in 2007 aan de presidentiële kandidaten. Twee ervan gingen over de klimaatcrisis. ABC: 844 vragen, twee over de klimaatcrisis. Fox: 2. CNN: 2. CBS: nul. Van lachen naar huilen. Dit is één van de oudere reclamefilmpjes voor tabak. Dit zijn we aan het doen. Dit is het benzineverbruik in al deze landen. En wij. Maar het zijn niet alleen de ontwikkelde landen. De ontwikkelingslanden volgen ons nu en versnellen hun pas. En zie, hun cumulatieve uitstoot dit jaar is gelijk aan de onze in 1965. Ze halen ons dramatisch snel in. De totale concentraties: tegen 2025 zullen ze zowat zijn waar wij stonden in 1985. Als de rijke landen volledig ontbraken in het beeld, dan zouden we deze crisis nog steeds hebben. Wij hebben de ontwikkelingslanden de technologieën en de denkwijzen gegeven die de crisis veroorzaken. Dit is Bolivië. Een periode van 30 jaar.

Dit is intensieve visserij in een paar seconden. De jaren 60. 70. 80. 90. We moeten dit stoppen. Het goede nieuws is dat het kan. We hebben de technologieën. We hebben één idee over het plan van aanpak nodig: de strijd tegen armoede in de wereld, en de uitdaging om de uitstoot van rijke landen te beperken hebben allemaal een enkele erg simpele oplossing.

Mensen zeggen: "Wat is de oplossing?" Hier is ze. Zet een prijs op koolstof. We hebben een CO2-taks nodig, inkomstenneutraal, om de belasting op arbeid te vervangen, die werd ingesteld door Bismarck, en er is wel wat veranderd sinds de 19de eeuw. In de arme wereld moeten we de antwoorden op armoede integreren met de oplossingen van de klimaatcrisis. Plannen om armoede te bestrijden in Oeganda zijn betwistbaar als we de klimaatcrisis niet oplossen.

Antwoorden kunnen een groot verschil maken in de arme landen. Dit is een voorstel dat in Europa veelbesproken is. Het komt uit Nature Magazine. DIt zijn geconcentreerde hernieuwbare zonne-energieparken, verbonden in een zogenaamd supernetwerk om alle elektrische energie te leveren aan Europa, veelal uit ontwikkelingslanden. Hoogvoltage gelijkstroom. Dit is niet uit de lucht gegrepen, dit is mogelijk.

We moeten het doen voor onze eigen economie. De jongste cijfers tonen dat het oude model niet werkt. Er zijn een hoop grote investeringen die je kan doen. Als je investeert in teerzanden of olieschalie, dan heb je een portefeuille boordevol suprime koolstofactiva. Dat is op een oude leest geschoeid. Junkies vinden aders in hun tenen als die van hun armen en benen stukgaan. Teerzanden ontginnen, en olieschalie, is net hetzelfde. Hier zijn maar een paar investeringen die volgens mij zin hebben. Ik heb er belang bij, dus hier is mijn disclaimer. Maar geothermische energie, geconcentreerde zonne-energie, geavanceerde fotovoltaïsche energie, efficiëntie en bewaring.

Je hebt deze slide al eerder gezien, maar er is een wijziging. De enige twee landen die niet hebben geratificeerd -- en nu is er maar één. Er waren verkiezingen in Australië. En er was een campagne in Australië, met televisie en internet en radiospotjes, om het gevoel van urgentie van de mensen daar te verhogen. We hebben 250 mensen opgeleid om de slideshow te geven in elk dorp en elke stad in Australië. Vele andere dingen hebben ertoe bijgedragen, maar de nieuwe Eerste Minister heeft aangekondigd dat zijn eerste prioriteit zou zijn het standpunt van Australië over Kyoto te wijzigen, en dat heeft hij gedaan. Ze werden meer bewust, deels omwille van de ongelooflijke droogte die ze kenden. Dit is Lake Lanier. Mijn vriendin Heidi Cullins zegt dat als we droogtes namen zouden geven zoals we met orkanen doen, we deze in het zuidoosten nu Katrina zouden noemen, en we zouden zeggen dat hij op Atlanta afkomt. We kunnen niet wachten op het soort droogte dat Australië kende om onze politieke cultuur te wijzigen. Hier is nog meer goed nieuws. Het aantal steden dat Kyoto steunt in de VS bedraagt 780 -- en ik dacht dat ik er een zag voorbijkomen daar, hier ter plaatse. Dat is goed nieuws.

Om te besluiten, we hebben enkele dagen geleden gehoord over hoe goed het is individuele heroïek zo gewoon te maken dat het banaal of routinematig wordt. We hebben een nieuwe generatie helden nodig. Diegenen van ons die in de Verenigde Staten van Amerika wonen, vooral vandaag, maar ook de rest van de wereld moeten begrijpen dat de geschiedenis ons voor een keuze heeft gesteld -- net zoals Jill Bolte Tayler uitzocht hoe ze haar leven moest redden toen ze werd afgeleid door de verbluffende ervaring die ze kende. We hebben een cultuur van afleiding vandaag. Maar de planeet is in nood. En we moeten een manier vinden om de generatie die vandaag leeft, te laten beseffen dat ze een missie heeft. Ik wilde dat ik de woorden vond om dit over te brengen. Dit was een andere generatie helden die democratie brachten voor de planeet. Een andere die de slavernij afschafte. En die vrouwen stemrecht gaf. We kunnen dit doen. Zeg me niet dat we de mogelijkheden niet hebben. Met het bedrag dat in een week in de oorlog in Irak wordt uitgegeven, zouden we deze uitdaging al een heel eind kunnen oplossen. We hebben de mogelijkheden om het te doen.

Nog één punt. Ik ben optimistisch, omdat ik geloof dat we in staat zijn om op momenten van grote uitdaging de oorzaken van de afleiding opzij te zetten en onszelf te overtreffen bij de uitdaging die de geschiedenis ons stelt. Soms hoor ik mensen reageren op de verontrustende feiten van de klimaatcrisis met de woorden: "Oh, dit is zo verschrikkelijk. Wat een last toch voor ons." Ik zou jullie willen vragen om dat anders te kaderen. Hoeveel generaties van de mensheid hebben de kans gehad om zich te overtreffen bij een uitdaging die verdient dat we ons uiterste best doen? Een uitdaging die meer van ons kan gedaan krijgen dan we wisten dat we konden doen? Ik denk dat we deze uitdaging moeten benaderen met een gevoel van diepe vreugde en dankbaarheid dat wij de generatie zijn die, over duizend jaar, filharmonische orkesten en dichters en zangers zullen vereren met de woorden dat zij diegenen waren die in zichzelf de kracht vonden om deze crisis op te lossen en de basis te leggen voor een briljante en optimistische menselijke toekosmt.

Laten we dat doen. Hartelijk dank.

Chris Anderson: Voor zoveel mensen bij TED is er diepe pijn dat een kwestie van design -- uiteindelijk was het een designkwestie op een stemformulier -- één designfout tot gevolg had dat jouw stem niet werd gehoord op deze manier, de afgelopen 8 jaar, in een positie waarin je deze dingen tot stand had kunnen brengen. Dat doet pijn.

Al Gore: Reken maar. (Gelach)

CA: Als je bekijkt wat de belangrijkste kandidaten in je eigen partij vandaag doen -- loop je warm voor hun plannen over de opwarming van de aarde?

AG: Het antwoord op die vraag is moeilijk voor mij, want van de ene kant denk ik dat we echt moed zouden moeten putten uit het feit dat de Republikeinse genomineerde -- met zekerheid genomineerde -- John McCain, en de twee finalisten voor de Democratische nominatie -- alle drie een erg verschillende vooruitziende positie hebben over de klimaatcrisis. Ze hebben alle drie leiderschap getoond, en alle drie verschillen erg van de aanpak van de huidige regering. En ik denk dat ze alle drie ook verantwoordelijkheidszin tonen bij hun plannen en voorstellen. Maar de campagnedialoog die -- zoals de vragen aantonen -- gevoerd wordt door de Liga van Milieustemmers, de analyse van alle vragen -- en, trouwens, de debatten zijn allemaal gesponsord door iets met het Orwelliaanse etiket "Clean Coal". Heeft iemand dat gemerkt? Elk debat is gesponsord door "Clean Coal". "Nu nog lagere emissies!"

De rijkdom en volheid van de dialoog in onze democratie heeft de basis nog niet gelegd voor het soort boude initiatief dat echt nodig is. Ze zeggen de juiste dingen en misschien -- wie van hen ook verkozen wordt -- doen ze de juiste dingen, maar ik zeg je: toen ik terugkwam uit Kyoto met een gevoel van grote vreugde, in 1997, dat we daar een doorbraak hadden geforceerd, en werd geconfronteerd met de Amerikaanse Senaat toen was maar één van de 100 senatoren bereid om te stemmen, om dat verdrag te ratificeren. Wat de kandidaten ook zeggen moet geplaatst worden naast wat de mensen zeggen.

Deze uitdaging behoort tot het weefsel van onze beschaving. Onze beschaving ademt letterlijk CO2 uit. Nu hebben we dat proces gemechaniseerd. Dat patroon wijzigen vraagt om een scope, een schaal, een snelheid van verandering die verder gaat dan wat we in het verleden hebben gedaan. Daarom ben ik begonnen met te zeggen: wees optimistisch in wat je doet, maar wees een actieve burger. Eis -- vervang de gloeilampen, maar vervang de wetten. Vervang de globale verdragen. We moeten onze stem verheffen. We moeten deze democratie oplossen -- Onze democratie is verstard. En dat moeten we veranderen. Gebruik het internet. Begeef je op het net. Verbind jezelf met mensen. Word erg actief als burger. Installeer een moratorium. We moeten geen nieuwe kolencentrales hebben die niet in staat zijn om CO2 op te vangen en op te slaan. Dus moeten we snel deze hernieuwbare bronnen bouwen. Niemand spreekt op deze schaal. Maar ik geloof dat het kan, tussen nu en november. De Alliantie voor de Klimaatbescherming zal een nationale campagne lanceren, mobilisatie van de basis, televisiespotjes, internetreclame, radio, kranten, met partnerships met iedereen, van de scouts tot de jagers en vissers.

We hebben hulp nodig. We hebben hulp nodig.

CA: In verband met jouw eigen rol in de toekomst, Al, is er nog iets anders dat je zou willen doen?

AG: Ik heb gebeden om het antwoord te kunnen vinden op die vraag. Wat kan ik doen? Buckminster Fuller schreef ooit: "Als de toekomst van de menselijke beschaving van mij afhing, wat zou ik dan doen? Hoe zou ik zijn?" Het hangt van ons allen af, maar nogmaals, niet alleen met de gloeilampen. De meesten van ons hier zijn Amerikanen. We hebben een democratie. We kunnen dingen veranderen, maar dat moeten we actief doen. Wat we nodig hebben is een hoger niveau van alertheid. Dat is moeilijk -- dat is moeilijk tot stand te brengen, maar het komt eraan. Er is een oud Afrikaans gezegde dat sommigen van jullie kennen. Het zegt: "Als je snel wil gaan, ga dan alleen; als je ver wil gaan, ga dan samen." We moeten samen ver gaan. We hebben dus een verhoogde alertheid nodig. Een verhoogd engagement. Een nieuw gevoel van urgentie. Een nieuwe erkenning van het privilege dat we kennen om deze uitdaging aan te gaan.

CA: Al Gore, hartelijk dank om naar TED te komen.

AG: Dankuwel. Heel erg bedankt.