Лиза Донели: Цртање со хумор за промена

(Смеа)

Јас се плашев од женственоста. Не дека сега не се плашам, но научив да се преправам. Научив да бидам флексибилна. Всушност, развив интересни алатки за справување со овој страв. Дозволете ми да Ви објаснам. Во 50тите и 60тите кога јас растев, малите девојчиња требаше да бидат мили и промислени и убави и нежни и меки. И требаше да се соживуваме со улогите кои беа еден вид на сенки. Не ни беше јасно што требаше да бидеме.

(Смеа)

Имаше премногу идоли околу нас. Имавме мајки, тетки, братучетки, сестри, и секако насекаде присутниве медиуми кои нè бомбардираа со слики и зборови, кажувајќи ни какви треба да бидеме. Епа, мојата мајка беше различна Таа беше домаќинка но, ние не правевме женски работи заедно. И не ми купуваше розеви парчиња облека. Напротив, таа знаеше што ми треба и ми купи книга со карикатури. И јас практично ја "изедов"! Цртав, и цртав и бидејќи знаев дека хуморот е прифатлив во моето семејство можев да цртам и да правам што сакам, и не морав да изведувам, нити морав да зборувам Бев многу срамежлива a сепак добивав одобрување. И станав карикатурист. Сега кога си млад не секогаш знаеш сè -- знаеш дека има некои правила таму но не секогаш знаеш не ги следиш добро иако сме испрограмирани на раѓање со овие работи и кажано ни е која е најважната боја во светот Кажано ни е во каква форма треба да бидеме. (Смеа) Кажано ни е што да носиме (Смеа) и каква фризура да носиме (смеа) и како да се однесуваме

Сега тие правила за кои зборувам се секогаш под будното око на културата. Ние сме цело време исправани. И првите полицајци се жени бидејќи ние сме носителите на традицијата. Ја пренесуваме од генерација на генерација. Не само, ние секогаш имаме нејасна претстава дека нешто се очекува од нас. И како врв на овие правила тие се менуваат. (Смеа) Ние не знаеме што се случува во половина од времето, и тоа не става во многу нејасна позиција.

(Смеа)

Сега, ако не ги сакате тие правила и многу од нас не ги сакаат знам дека јас не ги сакав, и сеуште не ги сакам иако ги следам половина од времето, не секогаш свесна дека ги следам кој е подобар начин од тој да ги сменам со хумор? Хуморот се потпира на обичаите на едно општество. Го зема она што го знаеме и го извртува. Ги зема кодексите на однесување и кодексите на облекување и ги прави неочекувани и тоа е она што изнудува насмевки. Сега што ако се направи спој на жени и хумор? Мислам дека може да се добијат промени. Бидејќи жените се на основата и ја знаат традицијата толку добро што може да придонесе еден различен глас на масата.

И јас почнав да цртам на сред огромен хаос. Пораснав недалеку од тука во Вашингтон за време на движењето за правата на граѓаните, погубувањата, прислушувањето Вотергејт и феминистичкото движење. И мислам дека цртав обидувајќи се да сфатам што се случува. И тогаш исто и моето семејство беше во хаос. И јас цртав обидувајќи се да го соединам моето семејство (Смеа) -- обидувајќи се да го соединам моето семејство преку смеа. Тоа не ми успеа. Моите родители се разведоа, сестра ми беше уапсена, Но, јас го најдов моето место. Открив дека не морам да носам високи потпетици не морав да носам розево, и да се чувствувам дека припаѓам.

Кога бев малку постара во моите 20ти години сфатив дека нема многу жени - карикатуристи. И си помислив " Епа.. можеби можам да го скршам стаклениот плафон на карикатуристите" И така направив, станав карикатурист. И тогаш си помислив, во моите 40ти почнав да размислувам " Епа, зашто не направам нешто? Секогаш ги сакав политичките карикатури, па зашто не направам нешто со содржината на моите карикатури да ги натерам луѓето да помислат за глупавите правила кои ги следиме низ смеа?"

Сега мојата перспектива е всушност (Смеа) мојата перспектива е американска перспектива Не можам против тоа. Јас живеам тука Иако сум патувала многу сеуште размислувам како американска жена Но верувам дека правилата за кои зборувам се универзални, секако-- кои секоја култура има различни кодекси на однесување и облекување и традиција и секоја жена треба да се справува со овие исти нешта со кои се справуваме и ние од САД Така, имаме жените, бидејќи ние сме на основата, ја знаеме традицијата -- имаме неверојатна антена.

Мојата работа во последно време е во соработка со интернационални карикатуристи во која многу уживам. Со тоа почнав повеќе да ја ценам моќта на карикатурите за доаѓање до вистината, за доаѓање до проблемите брзо и "посочно". И не е само тоа, туку и фактот дека може да се стигне до читателот не само преку интелектот туку и преку срцето. Мојата работа исто така ми овозможи да соработувам со жени карикатуристи од цел свет -- земји како Саудиска Арабија, Иран, Турција, Аргентина, Франција -- и сме седнале заедно и сме се смееле и сме зборувале и сме ги споделувале нашите тешкотии. И овие жени работат напорно за да бидат чуени нивните гласови под некои многу тешки услови. Но јас се чувствувам благословена што можев да работам со нив.

И зборевме за како жените имаат силна перцепција, заради нашата нејасна позиција и нашата улога како зачувувачи на традициите, и дека имаме огромен потенцијал да бидеме предводници на промени. И мислам, искрено верувам дека може да воведеме промени преку смеа.

Ви благодарам.

(Аплауз)