لاری بریلیانت بارودوۆخی گەشبینی دەخوڵقێنێت

من هەوڵدەدەم ئەو دیمەنەی جیهانتان نیشان بدەم بەو شێوەیەی کە من دەیبینم ئەو کێشەو دەرفەتانەی کە دێتە ڕێمان وە دوایی پرسیاری ئەوە بکەم کە ئایا پێویستە ئێمە گەشبین بین یان ڕەشبین بین دوای ئەوە ئەو نهێنیەتان پێ دەڵیم کە بۆچی من گەشبینێکی چارەسەر نەکراوم ڕێگەم بدەن فیلمەکەی (ئەل گۆلر)تان نیشان بدەم، کە لەوانەیە پێشتر تەماشاتان کردبێت ئێستا هەمەمووتان ڕاستی باوەڕ نەکراوتان بینیوە، ئەمە تا ڕادەیەک باوەڕ پێ نەکراوە

ڤیدۆ: ئەی پیاو... پرسیارێکی زۆر مەترسیدار لەگەڵ زانیارییەکانی ئەم سەردەمەماندا هیچ لەبارەی ئەوە نازانین کە چی ڕوو دەدات تەنانەت ئێستاش، مرۆڤ دەتوانێت کەش و هەوای جیهان بگۆڕێت لەڕێگەی بەرهەمە بەکارهاتووەکانی شارستانییەوە بۆ ئەنجام دانی ئەو کارە ساڵانە لە ڕێگەی کارگەکان و ئوتومبێلەکان زیاتر لە ٦ بلیۆن تەن لە کاربۆنی ئۆکسید کە یارمەتی وزە و گەرمی خۆر دەدات لە هەوادا کەش و هەواکەمان لەوە دەچێت بەرەو گەرم بوون بڕوات ئەمە خراپە؟ بەشێوەیەک پێوەر کراوە کە بەرز بوونەوەی چەند پلەیەک لە گەرمی زەوی دەبێتە هۆی تواندنەوەی ناوچە بەفرینەکان ئەگەر ئەمە ڕوو بدات، دورگەیەک پڕ دەبێت لە شتی باشی دۆڵەکانی میسیسپی گەشتیارەکانی ناو بەلەمێکی شوشە تاوەرەکانی میامس دەبینێت بەناو ١٥٠ پێ لە ئاوی نەگونجاو لەبەرئەوە لە کەش و هەوادا ئێمە گفتوگۆ لەگەڵ هێزدا ناکەین هەتا نەگاتە جیاوازییەکی زۆر تەنانەت دوای ئەوە زانایەکی ئەتۆمی، بەڵام لەگەڵ ژیان خۆشیدا

لاری بریلیانت: ئایا پێویستە هەستی باش یان خراپمان هەبێت لە ماوەی پەنجا ساڵی فێربوندا، بەڵام لە کۆتایدا کەم وەردەگرێت؟ ئەمە پەیوەندی بە شتی ترەوە هەیە کە ئامانجەکانی تۆ چییە وا بزانم وەک ئامانجەکەی من، من هەموو کات دەگەڕێمەوە بۆ غاندی کاتێک پرسیاریان لە ماهاتما غاندی کرد چۆن دەزانیت ئەو هەوڵەی کە لە داهاتوودا دەیدەیت کارە ڕاستەکە بێت یان هەڵەکەیان، ئەو وتی دوو چاوی هەژارترین کەس بهێنە بەر چاوی خۆت زۆربەی ئەو مرۆڤانەی کە پارێزراو نین تۆ چانست نەبووە کە لە گەڵیان بیت پرسیار لە خۆت دەکەیت ئایا ئەو کارەی کە تۆ دەیکەیت خزمەت بەو کەسە دەکات ئەگەر بەوشێوەیە بوو ئەوا کارێکی باش ئەنجام دەدەیت وە ئەگەر نا دووبارە بیری لێ بکەرەوە

بۆ زۆربەی ئێمە کە لەم ڕۆژەداین، ئەوە تەنها پەیوەندی بەهەژاری یان نە پارێزراوی کەسەکەوە نییە پەیوەندی بە کۆمەڵگە و کلتورەکە و هەموو جیهانیش هەیە ئەو ڕێرەوەی ئەو خەڵکانەی کە لە ناوەڕاستی کۆمەڵگەمان دەژین ئەوانەی کە زۆر هەژارن، پارێزراو نین ئەم ڕێگایە دەبێتە هۆی سەرهەڵدانی بێ هیوایی بەڵام گەشبینییەکی باشیش هەیە با باسی هەردوکیان بکەین، سەرەتا چەند ڕێگایەک هەیە دوو یان سێ ئاست هەیە لە گۆڕانی کەش هەوا لە سیستەمەکەدا دەبێتە هۆی بەرزبونەوەی دەریاکان ئەم کارەش دەبێتە هۆی کشانەوە وە نەمانی سوێری و دەبێتە خاڵێکی باش بەشێوەیەکی لابەلا زەرەر دەدات لە ناوچە هەژار نشینەکان و نەپارێزراوەکان لە کاتێکدا ژمارەی دانیشتوان بەرز دەبێتەوە لەگەڵ ئەوەی ئێمە یاسای زۆربوونی دانیشتوان لە لایەن پاول ئێرلیکمان بە هیچ شوێوەیەک لەم سەردەمەدا ٢٠ بلیۆن کەس نابینین وەک ئەوەی ئەو باسی دەکات ئێمە بەشی ٢٠ بلیۆن دەخۆین هەروەها ئێمە بەشێکی زۆر بە فیڕۆ دەدەین، کە لە ٧.٥ بۆ ٩.٥ بلیۆن زیاد دەکەین لە کاتی منداڵی منداڵەکانماندا کە ئەمەش لابەلا زیان بە ناوچە هەژار نشینەکان و نە پارێزراوەکان دەگەیەنن

لەبەرئەوەیە کە ئەو خەڵکە کۆچ دەکەن بۆ شارەکان لەبەرئەوەیە لە مانگی حوزەیرانی ئەم ساڵدا، ئاوا بە ڕێمان کرد کە لە %٥١ ی مرۆڤ لە شارەکان و شوێنە کاول بووەکان دەژین ناوچەکانی دەوروبەری شار ئیتر وەک جاران خواردن بەرهەم ناهێنن شۆڕشی سەوز هەرگیز نەگەشتە ئەفەریقا ئەگەر بە بیابان بوون، گێژەڵۆکە و بیابانی گۆبی، ئۆکادین بەڕادەیەکی زۆر ئێمە توشی ناڕەحەتی بووین لە دۆزینەوەی هیکتارێک بۆ بەرهەم هێنانی کالۆری وزە وەک ئەوەی لە ١٥ ساڵی ڕابردودا هەبوو

لە ئەنجامدا مرۆڤایەتی بەرەو لەناو بردنی ژیانی گیانەوەران دەڕوات ساڵی ڕابردوو ئەفریقیەکان لە ئەفەریقا ٦٠٠ ملیۆن ئاژەڵی کێویان خواردووە وە ٢ ملیۆن گۆشتی تریان فەوتاندووە هەر کیلۆیەک لەو گۆشتە سەدان هەزار ڤایرۆسی تازەی تێدایە تا ئێستا ڕێک نەخراوە ئەو بازنە جینانەی کە ئێمە نایان زانین ئەو ڕێگایەی کە بڵاوی دەکەنەوە ئێمە نایزانین ئێمە ئامادەین بۆ ئەو نەخۆشیانەی کە دەگوازرێتەوە، دەرکەوتنی نەخۆشیەکانی ناو کۆمەڵگە

بەشێوەیەکی باش، من دەڵیم تەکنەلۆژیا بەرەو پێش چوونیێکی باشی بە خۆوە بینیوە زۆربەمان سودمان لەو بەرەو پێش چونە وەرگرتووە، بەڵام لایەنێکی خراپی هەیە لە چەمکی کیمیایدا، وە لە تەکنەلۆژیادا کە دەمانبات بەرەو تێکشکاندن وە لە گەورەکردنی توڕەیماندا هەست کردن و ئەزیت دان بەهۆی دوورە پەرێزمان وە لە راستیدا لەگەڵ فراوان بوونی جیهانگیری دا کە زۆر کەس براوە و زۆرکەسی دۆڕاوەش هەن لە مڕۆدا جیهان لە جیابونەوەیەک و ناحەقیەکدا دەژی کە لە مێژوودا نەبووە

لە %١ خەڵک کۆنتڕۆڵی خواردن و خزمەتگوزاریەکانی %٤٠ کردووە چی روودەدات ئەگەر بلیۆنێک خەڵک ئەوانەی کە ئەمڕۆ بە کەمتر لەیەک دۆلار دەژین بەرزبێتەوە بۆ سێ بلیۆن لە (٣٠) ساڵی داهاتودا؟ ئەو لە %١ ی کە خاوەنی بەرهەمەکانی خۆیانن زیاتر لە %٤٠ وە خزمەت گوزارییەکانی نەک لەبەر ئەوەی کە ئەوان بەرەو دەوڵەمەندبونێکی زیاتر دەرۆن بەڵام لەبەر ئەوەی کە جیهان بەرەو زیاد بوونێکی زۆری هەژاری دەچێت هەفتەی رابردوو بیل کلیتۆن لە خەڵاتکردنی بەرنامەی (تی ئی دی) دا وتی ئەم باروودۆخە چاوەروان نەکراوە یەکسان نیە، ڕاست نیە، وە سەقامگیرنیە

لەبەر ئەوەی هۆکاری زۆر هەیە بۆ بێ هیوابوون لەسەرەتاوە دارفۆڕ سەرچاوەی شەڕ بووە ساڵی ڕابردوو ٨٥،٠٠٠ خۆبیشاندان هەبوو لە چین پێویست بوو پۆلیس و سوپا بۆ ماوەی ٢٣٠ ڕۆژ چاودێری دۆخەکە بکەن زۆر بەی زۆری خۆپیشاندانەکان دەربارەی سەرچاوەکان بووە ئێمە بە ڕێژەیەکی زۆر توشی کارەسات دەبین کە ئەوەش چاوەروان نەکراوە هەندێکی پەیوەندی بە کەش و هەواوە یان پەیوەندی بە مافەکانی مرۆف یان پەیوەندی بە باش بوونەوەی نەخۆشیەوە هەیە تازەترین نەخۆشی کە دەرکەوتووە ئەویش(ئێچ ٥ ئێن ١) کە ئەنفڵۆزای باڵندەیە کە لەوانەیە ئەو شتانە دەرکەوێت کە پێشتر نەبووە ئەمە جیهانێکی ناجێگیرە وە جیاواز لە ناجێگیری جیهان لە رابردوودا لە یوتوبەوە بۆت دەردەکەوێت کە ئەو شتانە لە تەلەفیزۆنەوەدیجیتاڵەکەت یان تەلەفونەکەتەوە دەبینیت ئەمە بەرەو کوێ دەچێت؟ بۆ هەندێک ئەمە بەرەو توورەبونی ئاین و توندوتیژی سیاسی و تیرۆرەوە دەڕوات بۆ هەندێکی تر کشانەوە، نەبوون و گرنگیدان بە پارەیە بۆ ئێمە بەرەو کوێمان دەبات وەک چالاکی کۆمەڵایەتی یان لێکۆڵەرەوە کاتێک تەماشای ئەم ڕێگایانە دەکەین ئایا بێهیوا دەبین یان هێزو توانامان زیاتر دەبێت؟

با تەماشای حاڵەتێک بکەین، حاڵەتێکی بەگڵاندیشی یەکەم، ئەگەر ئەمە بڵاوبوونەوەی گازی کاربۆن بوەستێت گۆڕانکاری کەش و هەوا بەردەوام دەبێت وە لەگەڵ گۆرانکاری کەش و هەوا ئەگەر ئەو هێڵە شینانە ببینیت ئەو خاڵانەی هێڵەکە ئەوە دەردەخات ئەگەر بڵاوبوونەوەی خانوی سەوزی گازبوەستێت لە (١٠) ساڵی داهاتوو زیاد بوونی دەریاکان دەبینیت بەلایەنی کەمەوەئاستی دەریا ٢٠-٣٠ ئینج بەرزدەبێتەوە وە ئەمە باشترین نموونەیە کە هیوای بۆ بخوازین و (١٠) جار زیاتر بێت ئەوە چ پەیوەندیەکی بەبنگڵادیشەوە هەیە؟ باتەماشا بکەین ئا ئەمە بەنگڵاندیشە لە %٧٠ی بەنگلاندیش کەمتر بە پێنج پێ لە ئاستی ڕووی دەریاوە بەرزە بابەرەو سەرەوە بڕۆین وە تەماشای هیمالایا بکەین وە تەماشای گۆڕانکاری کەش و هەوا دەکەین کە دەیتووێنێتەوە ئاوی زیاتر دێتە خوارەوە لەناو بردنی ناوچە دارستانییەکان لێرە لە (تارای) ناتوانێ دوای بکەوێت چونکە دارەکان وەک دڕک وان ئاوی زیاتر لەوەرزەکاندا هەڵدەگرن ئێستا ئێمە تەماشای بەشی خوارەوەی باشور دەکەین، لە ڕێگەی (کالی گانداکی)یەوە وابزانم زۆرێک لە ئێوە زۆر هێواشن لێرە ئێمە بەتەماین بە کەشتی بڕۆین و تەماشای بەنگلادیش بکەین وە ببینین کاریگەری هەردوو بەرز بوونەوەکەی ئاو چی دەبێت کە لە باکورەوە دێت، وە لە باشورەوە دەریاکان بەرز دەبێتەوە تەماشای ئەو پێنج ڕوبارە سەرەکیە بکە کە بەنگلادیش پێویستی پێیەتی ئێستا با تەماشای باشور بکەین، بەرەو سەرەوە بڕۆین، با ئەوە بە تەواوی ببینین بەلایەنی کەمەوە ٢٠-٤٠ ئینج ئاوی دەریاکان بەرز دەبێتەوە کە یەک دەگرێت لەگەڵ زیاد بوونی ئاستی شلەمەنیەکانی هیمالایا. تەماشای ئەمە بکە وە ١٠٠ ملیۆن ئاوارە لە بەنگلادیشەوە دەگونجێت کۆچ بکەن بۆ هیندستان و چین ئەوە ئەو ناڕەحەتیەیە کە وڵاتێک توشی دەبێت

بەڵام ئەگەر تەماشای جیهان بکەین لەهەموو لایەکی زەوییەوە، لە هەر شوێنێک ناوچەیەکی نزم هەبێت قەرەباڵغیەکی زۆر نزیک ئاوەکان بەرزبونەوەیەکی باش دەبینیت لە ئاستی دەریا کە بەربەرەکانێ دەکات لەگەڵ ژیانمان ناوچە نزمەکانی (ساهاران) لە ئەفریقا، وە تەنانەت ناوچەی (بەی) لە سان فرانسیسکۆی خۆمان هەموومان لەمەدا بەیەکەەوین ئەمە شتێک نیە دەربارەی کەسانێک کە ئێمە هیچ لەبارەیانەوە نازانین گۆڕانکاری کەشوهەوا شتێکە بەسەر هەمووماندا دێت لەیەک کاتدا

لەبەرئەوەی چەند نەخۆشییەکی تازە دەرکەوتن کە بیست ساڵ پێش ئێستا ناویت نەدەزانی: تای ئیبۆڵا و ئیهاسا، نەخۆشی پێستی مەیمون لەگەڵ تێکشکاندنی ڕووکاری سەوز کە ئاژەڵەکانی لە مرۆڤەکان جیاکردۆتەوە ئێمە هەردووکمان لەسەر ڤایرۆسی یەکتری دەژین بیرتانە بیست ساڵ پێش ئێستا هیچ کەسێک (تای ڕۆژئاوای نیل) ی نەبیست بوو؟ ئێمە تەماشامان دەکرد، کاتێک کەیسێک لەوە گەیشتە کەناراوەکانی ئەمریکا وە هەموو ساڵێک دووبارە دەبوویەوە بیرتانە کە هیچ کەس نەخۆشی ئیبۆلای نەبیست بوو هەتا ئەو کاتەی سەدان کەس لە ناوەڕاستی ئەفریقا مردن بەهۆی ئەوەوە؟ بەداخەوە، ئەوە تەنها سەرەتایە نزیکەی (٣٠) نەخۆشی گوازراوەی تازە دەرکەوتون کە لە ئاژەڵەوە دەستیان پێکردوە وە گوازراونەتەوە لەم (٣٠) ساڵەی دوایدا ئەوە هۆکارێکی کەم نیە بۆ بێهیوابوون

بەڵام با تەماشای حاڵەتی گەشبینی بکەین. پێکەنین هەواڵی ناخۆش بەسە. هەمیشە مرۆڤایەتی تووشی بەربەرەکانێ بووە ئێوە تەنها تەماشای لیستی ناوی کەسە ناسراوەکان بکەن بۆ بەبیرهێنانەوەی خۆمان ئێمە پێشتر لێرەبووین، ئازاردان بەهۆی ترساندنەوە، ئازاردان بەهۆی پەرچەکردارەوە کاتێک هەندێک یان لەوانەیە کەسێک لە ئێوە لەم ژوورەدا هەوڵ بدات بۆ شکاندنی وە دروست کردنی ڕیکخراوێک وەک فیزیاناسەکان بۆ خزمەت کردنی کۆمەڵگا کە شەڕیان کردوە لەدژی ترسی ئەتۆم دەرمان دروستکەرەکان لە ڕیزی پێشەوەن کە هەوڵدانەکانی ئێمەیان تازەکردەوە لەسەر کاولکاریەکانی ئەمڕۆ محەمەد ئەل بەڕادعی، هیوا گەورەکەو گەشبینەکەکەیە، ئەو هەموومانی کۆکردەوە لەگەڵ محەمەد یونسی خۆمان

ئێمە نەمانی ئەو نەخۆشیانەمان بینیوە لەوانەیە ئێمە نەمانی ئەو دەرزیە ببینین لەم ساڵدا ساڵی ڕابردوو، تەنها (٢٠٠٠) حاڵەت لە هەموو جیهاندا هەبووە لەوانەیە لە ساڵی داهاتوودا نەمانی کرمی (جیوینا) ببینین تەنها (٣٥،٠٠٠) حاڵەت لە جیهاندا ماوە بیست ساڵ پێش ئێستا (٣) ملێۆن و نیو هەبووە وە نەخۆشی تازەمان بینیوە، نوەک ئەو (٣٠) نەخۆشیە گوازراوەیەی کە تازە دەرکەوتوون ئەم نەخۆشیە پێی دەگوترێت سامانی ناسراو. پێکەنین ئەمە دیاردەیەکی زۆر نایابە لە هەموو لایەنێکی جیهانی تەکنەلۆژیا، خەڵکی گەنج دەبینن کە بە نەخۆشی سامانی لەناکاو لێدراون بەڵام ئەوان سامانەکانیان بەشێوەیەک بەکاردەهێنن کە باوانیان لە پێشتر ئەوەیان نەکردوە ئەوان چاوەڕێی ئەوە ناکەن هەتا دایک و باوکیان دەمرێت و بنغەیەک دروست بکەن ئەوان ڕێنیشاندەری پارەکانیان دەکەن، سەرچاوەکانیان، دڵەکانیان، ئەرکەکانیان تا جیهان بکەنە شوێنێکی باشتر بەدڵنیاییەوە هیچ شتێک بێجگە لەوە گەشبینت ناکات

هۆکاری زیاتر تا گەشبین بیت: لە شەستەکاندا، من دروستکراوێکی ئەو کاتەم جوڵانەوەیەک هەبوو ئێمە وا هەستمان دەکرد کە بەشێکی ئەو جیهانە باشە ئەوەتا لەو سوچە وەستاوە کە ئێمە لەدایک بوونی جیانێکی ئازاد دەبینیت لە ئەمڕۆدا جوڵانەوەیەکی تر هەیە، ئەو جولانەوەیە بۆ پاراستنی زەوییە ئەمە تەنها سەرەتایەکە پێنج هەفتە پێش ئێستا، گروپێک لە چالاکوانانی بازرگانی کۆبونەوە بۆ وەستاندنی کورەی ئاگرین لە بیناکاندا لە شاری (تەکساس) دا کە لەوانەیە ببوایە بە هۆکارێک بۆ لەناوبردنی کەشو هەوای ژینگە شەش مانگ پێش ئێستا، گروپێکی چالاکوانانی بازرگانی کۆبونەوە بۆ ئەوەی بچنە پاڵ حاکمی کۆمارییەکان لە کالیفۆڕنیا بۆ دەرکردنی (ئەی بی ٣٢). باشترین یاسای ژینگە لە مێژوودا

ئاڵوگۆڕێکی بەست لە ئەنجومەنی نوێنەران و سیناتۆرەکانیش وەک شایەتحاڵ لەوێ بوون دەتوانن ئەوە بێنیتە پێش چاوت؟ پێکەنین ئێمە پەیوەندیەکی گەرم دەبینین لە نێوان زانست و ئایین کە پێةج ساڵ پێش ئێستا باوەڕم نەدەکرد پێی، وەک کەسێکی کۆمەڵگای ئەنجلیکانی کە تێدەگات لە دۆخی خراپی گۆڕانی کەشو هەوا وە ئێستا (٤،٠٠٠) کڵێسە هاتونەتە پاڵ کۆمەڵەکەی ژینگە ئەوە شتێکی هیوا بەخشە پلانی ٢٠- ٢٠ -٢٠ یئەوروپیەکان شتێکی باشە شتێکە کە پێویستە هەموومان هەست بەو هیوایە بکەین لە چواردەی نیساندا جوڵانەوەیەکی گەورە دەبێت کاتێک هەزاران کەس لە ئەمریکا بڵاو دەبنەوە و چالاکی خۆپیشاندان دەکەن لە دژی یاسایەک.... هەوڵدەدەن یاسایەک دەربکەن بۆ وەستانی گۆڕانکاری کەشوهەوا وە لە حەڤدەی تەمووزدا، دوێنێ گوێم لێبوو کە لە هەموو جیهان کۆنسێرتێکی فراوانی جیهانی دەکرێت بە ڕاستەوخۆیی وە ئێوە هەست بە گەشبینیە دەکەن کە هەیە بۆ پاراستنی زەوی

ئێستا، ئەوە ئەوە ناگەیەنێت کە خەڵک لەوە تێدەگات کە گۆڕانکاری کەشوهەوا ئازاری هەژارترین و بێ دەسەڵاترین دەدات ئەمە ئەوە دەگەیەنێت کە خەڵک لەسەرەتای هەنگاوەکانییەتی کە هەندێ کاردەکەن بەدەر لە حەز و ئارەزووی خۆیان بەڵام من سەرەکیترین پاڵپشتی (ڕۆکفێلێر)م ڕۆکفێلێر و براکانی بۆ پاڵپشتی، هێولێت، مێرسی کۆرپس، وە ئێوەش هاوڕییانی گوگڵ چەندین ڕێکخراوی تریش، سەرەتایەک بۆ تێگەشتن لەوەی کە پێویستمانە بۆ هەوڵدان نەک بۆ ڕاگرتنی کەش و هەوا بەڵام لە هەنگاوی دووەمدا هەوڵ بدرێت ئەنجامەکانی گۆڕانی کەش و هەوا ڕابگیرێت لەسەر هەژارترین و بێ هیواترین شوێنەکان

بەڵام بۆ من هۆکارێکی ترم هەیە بۆ گەشبینییەکی چارەسەر نەکراو ئێوە چەند چیرۆکێکی هاندەرتان گوێ لێ بووە وە منیش چەند دانەیەکم، گوێ لێ بووە لە دوێنێ شەودا کە لە بیرم کردووە باسی هەندێکیان بکەم ڕابردوی من لە ڕاستیدا ڕاهێنان و کۆبونەوەی تەندروستی نییە لە پەرستگایەک لە هیمالایا ژیاوم، وە دەرسم لەگەڵ هەموو مامۆستایەکی زیرەک خوێندووە کە لە پەرستگا دەری هێنام، پێی وتم کە ئەوە قەدەری منە وەک هەست کردن وابوو وەکو یودا-- ئەوە قەدەری تۆیە کە کار لەگەڵ ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی بکەیت یارمەتی بەرزکردنەوەییارمەتی کوتوپڕ بدەم لە کاتێکدا کە هیچ پڕۆگرامێکی یارمەتی بۆ نەخۆشی کتوپڕ نەبوو

دەبێت ئەمە گەشبینیت بکات کە چیتر نەخۆشی کتوپڕ نەماوە چونکە ئەوە خراپترین نەخۆشی بوو لە مێژودا لە سەدەی ڕابردودا-- ئەوەی کە هەبوو لە حەوت ساڵی ڕابردوو نیو بلیۆن خەڵک بەهۆی ئەو نەخۆشییەوە مردن زیاتر لە کوژرانی هەموو شەڕەکان لە مێژودا زیاتر لە مردووانی هەر نەخۆشییەکی تر لە مێژوی جیهانیدا لە هاوینی خۆشەویستیدا، لە ساڵی ١٩٦٧، دوو ملیۆن خەڵک ، منداڵ، مردن بەهۆی ئەو نەخۆشییە کتوپڕییەوە ئەوە مێژویەکی کۆن نییە کاتێک ئێوە دەردەکانی ناو ئینجیل لە سوتان دەخوێننەوە، ئەوە نەخۆشی کتوپڕ بوو فاراوح رامس ی پێنجەم، ئەوەی کە ڕەسمەکەی لێرەیە، مردن بەهۆی ئەو نەخۆشەوە بۆ بەرز کردنەوەی ئاستی ئەو نەخۆشییە پێویستە گەورەترین سوپای وڵاتە یەکگرتووەکان لە مێژودا کۆبکەینەوە ئێمە سەردانی هەموو خانویەکی هندستانمان کرد دەگەڕاین بۆ ئەو نەخۆشییە- ١٢٠ ملیۆن خانوو مانگی جارێک، بۆ ماوەی دوو ساڵ لە کاتێکی نامۆدا دوای ئەوە ئێمە خەرک بوو کۆنتڕۆڵی ئەو نەخۆشییە بکەین ئەوە ئەو شتەیە کە تۆ دەبێت فێری بیت وەک توێژەرێکی کۆمەڵایەتی، ڕاستی کۆتا ئینج

کاتێک ویستمان ئەو نەخۆشییە کۆتایی پێ بهێنین، دووبارە گەڕایەوە لەبەرئەوەی کۆمپانیای شاری (تاتانگار) کرێکارەکانی کشاندەوە ئەوانەی کە دەیان توانی کار بدۆزنەوە لەوێ ئەوان ئەو نەخۆشییەیان گرت کە شوێنێکدا مابووەوە وە گەڕانەوە بۆ ماڵەوە بۆ مردن کاتێک ئەوەیان کرد ئەو نەخۆشییەیان گواستەوە ١٠ وڵاتی تر دووبارە دەست کرسیەوە بە بڵاوبونەوە ئێمەش پێویست بوو لەسەرەتاوە دەست پێ بکەینەوە بەڵام لە کۆتایدا سەرکەوتوو بووین، وە لە کۆتا حاڵەت لەو نەخۆشییە ئەم کچە بچوکە، ڕاهیمە بانو باریساڵ لە بەنگلادیش کاتێک ئەو هەناسەی دەدا کۆتا ڤایرۆسی ئەو نەخۆشییە سییەکانی بە جێ هێشت وە کەوتنە سەر زەوی و هەتاوەکە دواین ڤایرۆسی ئەو نەخۆشییەی کوشت لەگەڵ ئەوەشدا ئەو بازنەی گواستنەوەی نەخۆشییەی تێک شکاند لە مێژودا

چۆن دەبێت ئەوە گەشبینت نەکات؟ نەخۆشییەک کە سەدان هەزار کەسی لە هندستان کوشت و نیوەی کوێر کرد بەکوێر بوونی هەموو ئەوانە لە هندستان کۆتایی پێ هات وە گرنگترین شت بۆ ئێمە لێرەدا ئەوەیە کە بۆندێک دروست کراوە دکتۆرەکان و کارمەندی تەندروستی لە ٣٠ وڵاتی جیاوازەوە لە هەموو ڕەگەزەکان، هەموو ئاینەکان، هەموو ڕەنگەکان بەیەکەوە کاریان کرد بەیەکەوە شەڕیان کرد شەڕیان کرد لە دژی دوژمنێکی هاوبەش، لە دژی یەکتر شەڕیان نەکرد چۆن ئەوە گەشبینت ناکات سەبارەت بە داهاتوو؟ زۆر سوپاس چەپڵە