Vilhelmo Kamkŭamba: Kiel mi jungis la venton

Dankon. Antaŭ du jaroj, sur la TED-a sceno de Aruŝa, Tanzanio, mi tre mallonge parolis pri unu el miaj plej prifierindaj kreitaĵoj, simpla maŝino, kiu ŝanĝis mian vivon.

Antaŭe, mi neniam estis forlasinta mian hejmon en Malavio. Mi neniam estis uzinta komputilon nek estis vidinta interreton. Sursceneje, tiun tagon, tiom nervoza mi estis, ke mi forgesis kiel paroli angle, kaj sentis emon vomi. (Ridoj) Neniam estis vidinta mi tiom da azungu – blankuloj. (Ridoj)

Tiam, dramajn cirkonstancojn mi preferis prisilenti. Hodiaŭ, kompense, ŝanĝiĝis la situacio, kaj mi pretas konigi ilin al vi. Nia familio konsistas el sep geinfanoj, ĉiuj filinoj krom mi. Jen mi estas, bubo, kun mia patro. Antaŭ ol malkovri la mirindaĵojn de la scienco, mi estis nur terkultivisto en lando de malriĉaj terkultivistoj. Kiel ĉiuj ĉirkaŭ ni, ni kreskigis maizon.

Alvenis jaro, kiam ni tre malbonŝancis. En 2001, ni travivis teruran malsategon. En kvin monatoj, Malavianoj komencis morti pro tio. Mia familio manĝis nur unufoje tage, en la vespero. Nur tri plenbuŝoj de nsima por ĉiu el ni. La manĝaĵo apenaŭ nutris nin. Ni lante konsumiĝis.

En Malavio, oni devas pagi por ĉeesti la mezlernejon. La malsato devigis min forlasi ĝin. Rigardante mian patron kaj la sekajn kampojn, mi pensis, ke estontecon tian mi ne povas akcepti.

Mi tre ŝatis la mezlernejon, kaj pretis fari ion ajn por ricevi edukadon. Mi tial vizitis bibliotekon. Mi legis sciencajn librojn, precipe pri fiziko. Mi ne tre bone legadis angle, kaj lernis vortojn per skemoj kaj bildoj.

Iu libro kaptis mian atenton. Ĝi diris, ke ventoturbino povas pumpi akvon kaj generi elektron. Akvopumpado signifas irigacion, ŝirmilo kontraŭ la malsato, kiun ni tiam spertis. Mi do decidis starigi mem ventoturbinon. Ne havante materialojn, mi iris al rubaĵejo, kie mi trovis ĉion, kion mi bezonas. Pluraj, inkluzive de mia patrino, diris, ke mi frenezas. (Ridoj)

Mi trovis traktoran ventolilon, amortizilon, plastajn duktojn… Per bicikla kadro kaj malnova bicikla dinamo, mi konstruis mian maŝinon. Por unu lampo, komence. Kaj poste, kvar lampoj, kun ŝaltiloj, kaj eĉ cirkvitrompilo, modeligita laŭ elektra sonorilo. Alia maŝino pumpas akvon por irigacio.

Homoj ekenviciĝis antaŭ mia domo (Ridoj) por reŝargi siajn poŝtelefonojn. (Aplaŭdoj) Neforigeblaj ili estis. (Ridoj) Kaj ankaŭ ĵurnalistoj venis, kuntrenante blogistojn, kaj baldaŭ mi ricevis alvokon de io nomata TED. Mi neniam estis vidinta aviadilon antaŭe, neniam estis dorminta en hotelo. Sursceneje, tiun tagon en Aruŝa, forgesinte kiel paroli angle, mi nur povis balbuti: «Mi provis, kaj konstruis ĝin».

Do mi volas diri ion gravan al ĉiuj, kiuj estas kiel mi, al Afrikanoj, kaj malriĉuloj luktantaj por efektivigi siajn revojn. Dio benu vin. Eble iam vi vidos tion interrete. Mi diras al vi: fidu al vi mem kaj kredu je viaj revoj. Sendepende de kio okazas, neniam rezignu. Dankon. (Aplaŭdoj)