Follow TED
Be the first to know about new TEDTalks, TED news and other announcements.
Click on any phrase to play the video from that point.
Η πολιτιστική επανάσταση είναι για κάθε είδος, ένα επικίνδυνο παιδί να αφεθεί ελεύθερο στον πλανήτη του. Μέχρι να συνειδητοποιήσεις τι συμβαίνει, το παιδί είναι νήπιο, σπέρνει τον όλεθρο και είναι αργά για να το αποσύρεις. Εμείς οι άνθρωποι, είμαστε η Πανδώρα της Γης. Είμαστε αυτοί που ελευθέρωσαν τον δεύτερο αντιγραφέα από το κουτί του, και δε μπορούμε να τον χώσουμε ξανά μέσα. Βλέπουμε τις συνέπειες γύρω μας.
Eισηγούμαι ότι αυτή η θεώρηση προκύπτει αντιμετωπίζοντας τη Μιμητική Μηχανική με σοβαρότητα. Mας δίνει έναν νέο τρόπο σκέψης όχι μόνο για όσα συμβαίνουν στον πλανήτη μας, αλλά για ό,τι μπορεί να συμβαίνει αλλού στο σύμπαν. Θα ήθελα πρώτα να πω δυο πράγματα για τη Μιμητική Μηχανική και τη θεωρία των μιμιδίων, κι έπειτα, πώς αυτό μπορεί να απαντήσει ερωτήματα για το ποιος βρίσκεται εκεί έξω, εάν πράγματι υπάρχει κανείς.
Η Μιμητική Μηχανική. Στηρίχθηκε στην αρχή του παγκόσμιου Δαρβινισμού. Ο Δαρβίνος είχε αυτή την εξαιρετική ιδέα. Πράγματι, κάποιοι λένε ότι είναι η καλύτερη ιδέα που σκέφτηκε ποτέ κανείς. Δεν είναι υπέροχη σκέψη αυτή, ότι θα μπορούσε να υπάρχει κάτι όπως η καλύτερη ιδέα που θα μπορούσε κάποιος να σκεφτεί; Πιστεύετε πως θα μπορούσε να υπάρχει; Κοινό: Όχι. (Γέλια) Κάποιος λέει πολύ δυνατά όχι από εκεί πέρα. Εγώ λέω ναι, κι αν υπάρχει, δίνω το βραβείο στον Δαρβίνο.
Γιατί; Επειδή η ιδέα ήταν τόσο απλή, αλλά εξηγεί κάθε σχέδιο μέσα στο σύμπαν. Θα έλεγα όχι μόνο βιολογικό σχέδιο, αλλά κάθε σχέδιο που σκεπτόμαστε σαν ανθρώπινο. Συμβαίνει παντού το ίδιο πράγμα. Τι είπε ο Δαρβίνος; Ξέρω ότι γνωρίζετε την ιδέα, φυσική επιλογή, αλλά επιτρέψτε μου να παραφράσω, την "Καταγωγή των Ειδών", 1859, μέσα σε μερικές προτάσεις.
Αυτό που είπε ο Δαρβίνος, ήταν περίπου το εξής - εάν έχεις πλάσματα που ποικίλουν, κι αυτό δε μπορεί να αμφισβητηθεί - Βρέθηκα στα Γκαλαπάγκος και μέτρησα το μέγεθος των ραμφών και το μέγεθος των καβουκιών των χελωνών κτλ, κτλ. Και 100 σελίδες παρακάτω - (Γέλια) Και αν υπάρχει αγώνας για ζωή, τέτοιος που σχεδόν όλα αυτά τα πλάσματα πεθαίνουν - κι αυτό δε μπορεί να αμφισβητηθεί, έχω διαβάσει τον Μάλθους και έχω υπολογίσει πόσο χρειάζεται στους ελέφαντες να καλύψουν ολόκληρο τον κόσμο εάν μεγάλωναν ανεξέλεγκτα, κτλ, κτλ. Και άλλες 100 σελίδες παρακάτω. Και αν αυτοί οι λίγοι που επιβιώνουν περνούν στους απογόνους τους οτιδήποτε ήταν αυτό που τους βοήθησε να επιβιώσουν, τότε αυτοί οι απόγονοι θα πρέπει να είναι καλύτερα προσαρμοσμένοι στις συνθήκες μέσα στις οποίες συνέβησαν όλ' αυτά απ' ό,τι οι γονείς τους.
Βλέπετε την ιδέα; Εάν, εάν, εάν, τότε. Δεν είχε επίγνωση της ιδέας των αλγόριθμων. Αλλά αυτό περιέγραψε σε εκείνο το βιβλίο, και αυτά γνωρίζουμε τώρα ως τον εξελικτικό αλγόριθμο. Η αρχή είναι ότι χρειάζονται μόνο αυτά τα τρία πράγματα ποικιλομορφία, επιλογή και κληρονομικότητα. Κι όπως το θέτει ο Νταν Ντένετ, εάν έχεις αυτά τότε θα πρέπει να έχεις και εξέλιξη. Ή σχέδιο μέσα από το χάος, χωρίς τη βοήθεια κάποιου νου.
Υπάρχει μια λέξη που λατρεύω σε αυτή την εικόνα. Ποια νομίζετε πως είναι η αγαπημένη μου λέξη; Κοινό: Χάος. Χάος; Όχι. Τι; Μυαλό; Όχι. Κοινό: Χωρίς. Όχι, όχι "χωρίς". (Γέλια) Τις δοκιμάζετε με τη σειρά: Μμμμ...; Κοινό: Πρέπει. Πρέπει, στο πρέπει. Πρέπει, πρέπει. Αυτό είναι που το κάνει τόσο συναρπαστικό. Δε χρειάζεσαι σχεδιαστή, ή σχέδιο, ή προνοητικότητα ή οτιδήποτε άλλο. Εάν υπάρχει κάτι που αντιγράφεται με ποικιλότητα και επιλέγεται, τότε θα πρέπει να έχεις κάποιο σχέδιο που εμφανίζεται από το πουθενά. Δε μπορείς να το σταματήσεις. Το "πρέπει" είναι η αγαπημένη μου λέξη εδώ.
Τώρα, τι σχέση έχει αυτό με τα μιμίδια; Η βασική αρχή εδώ, εφαρμόζεται σε οτιδήποτε το οποίο αντιγράφεται με ποικιλότητα και επιλογή. Είμαστε τόσο συνηθισμένοι να σκεφτόμαστε με όρους της βιολογίας, σκεφτόμαστε τα γονίδια με αυτόν τον τρόπο. Ο Δαρβίνος δεν το έκανε αυτό φυσικά, δεν ήξερε για τα γονίδια. Μιλούσε περισσότερο για τα ζώα και τα φυτά, αλλά επίσης και για τις γλώσσες που εξελίσσονται και αφανίζονται. Αλλά η αρχή του παγκόσμιου Δαρβινισμού είναι ότι κάθε πληροφορία που ποικίλει και επιλέγεται θα παράγει σχέδιο.
Και αυτό είναι που μελετούσε ο Ρίτσαρντ Ντόκινς στο μπεστ σέλερ με τίτλο "Το εγωιστικό γονίδιο" το 1976. Την πληροφορία που ατιγράφεται την ονόμασε αντιγραφέα. Αντιγράφεται εγωιστικά. Χωρίς να σημαίνει αυτό ότι κάθεται μέσα στα κύτταρα και λέει "θέλω να αντιγραφώ". Αλλά ότι θα αντιγραφεί, εάν μπορεί, ασχέτως των συνεπειών. Δεν ενδιαφέρεται για τις συνέπειες διότι δεν μπορεί, επειδή είναι απλά πληροφορία που αντιγράφεται. Ήθελε να ξεφύγει από όποιον σκεπτόταν μοναχά τα γονίδια, κι έτσι είπε: "Υπάρχει άλλος αντιγραφέας στον πλανήτη;" Α ναι, υπάρχει.
Κοιτάξτε γύρω σας, εδώ στο δωμάτιο είναι μια χαρά. Παντού γύρω μας, κολυμπώντας αδέξια στην αρχέγονη σούπα του πολιτισμού, βρίσκεται άλλος ένας αντιγραφέας. Πληροφορία που αντιγράφουμε από άτομο σε άτομο με τη μίμηση, με τη γλώσσα, με την ομιλία, λέγοντας ιστορίες, φορώντας ρούχα, κάνοντας πράγματα. Αυτή είναι πληροφορία που αντιγράφεται με ποικιλότητα και επιλεκτικότητα. Αυτή είναι η σχεδιαστική διαδικασία σε εξέλιξη. Χρειαζόταν ένα όνομα για το νέο αντιγραφέα. Έτσι πήρε την ελληνική λέξη "μίμηση" Θυμηθείτε το αυτό, είναι ο βασικός ορισμός. Αυτό το οποίο αναπαρίσταται. Και τη συντόμευσε σε μιμίδιο (meme) επειδή είναι εύηχο και παρήγαγε ένα καλό μιμίδιο, ένα αποτελεσματικά διαδιδόμενο μιμίδιο. Έτσι παρουσιάστηκε η ιδέα. Είναι σημαντικό να μείνουμε σ'αυτόν τον ορισμό
Όλη η επιστήμη των μιμιδίων έχει δυσφημιστεί, έχει παρεξηγηθεί και έχει γίνει αντικείμενο φόβου. Αλλά πολλά από αυτά τα προβλήματα μπορούν να αποφευχθούν εάν θυμόμαστε τον ορισμό. Το μιμίδιο δεν είναι ισοδύναμο με την ιδέα. Δεν είναι ιδέα, δεν είναι ισοδύναμο με τίποτ' άλλο στην πραγματικότητα. Θυμηθείτε τον ορισμό. Είναι αυτό το οποίο αναπαρίσταται. Ή πληροφορία που αντιγράφεται από άτομο σε άτομο. Ας δούμε λοιπόν μερικά μιμίδια.
Εσείς κύριε, έχετε κρεμασμένα στο λαιμό σας αυτά τα γυαλιά με αυτόν τον συγκεκριμένο ελκυστικό τρόπο. Αναρωτιέμαι αν επινοήσατε την ιδέα εσείς ή την αντιγράψατε από κάποιον άλλο. Εάν την αντιγράψατε από κάποιον άλλο, τότε είναι μιμίδιο. Τι θα λέγατε επίσης, ωωω... δε βλέπω ενδιαφέροντα μιμίδια εδώ. Ποιος από σας λοιπόν, έχει μερικά ενδιαφέροντα μιμίδια για μένα; Α ωραία, τα σκουλαρίκια σας, Δε νομίζω ότι επινοήσατε την ιδέα των σκουλαρικιών. Πιθανότατα πήγατε και τα αγοράσατε. Υπάρχουν πολλά περισσότερα στα καταστήματα. Αυτό είναι κάτι που μεταβιβάστηκε από άτομο σε άτομο. Όλες οι ιστορίες που λέμε, φυσικά, το TED είναι μια λαμπρή έκθεση μιμιδίων, πλήθος μιμιδίων.
Όμως ο τρόπος για σκεφτούμε τα μιμίδια ωστόσο, είναι: γιατί αυτά διασπείρονται; Είναι εγωιστικές πληροφορίες, θα αντιγραφούν εφόσον μπορούν. Αλλά μερικά από αυτά θα αντιγραφούν επειδή είναι καλά, αληθή, χρήσιμα ή όμορφα. Κάποια θα αντιγραφούν παρόλο που δεν είναι τίποτα από τα παραπάνω. Για κάποια, είναι αρκετά δύσκολο να προσδιορίσουμε το γιατί.
Υπάρχει ένα συγκεκριμένο περίεργο μιμίδιο το οποίο με διασκεδάζει. Και χαίρομαι να πω, όπως το περίμενα, το βρήκα όταν ήρθα εδώ, και είμαι σίγουρη πως όλοι σας επίσης το βρήκατε. Πηγαίνεις στο όμορφο πολυτελές ξενοδοχείο οπουδήποτε, μπαίνεις μέσα, βγάζεις τα ρούχα σου, πηγαίνεις στο μπάνιο και τι βλέπεις; Κοινό: Σαπούνι μπάνιου. Παρακαλώ; Κοινό: Σαπούνι. Σαπούνι, ναι. Τι άλλο βλέπετε; Κοινό: (ακαθόριστο) Χμμμ χμμμ. Κοινό: Νιπτήρα, τουαλέτα! Νιπτήρα, τουαλέτα, ναι, όλα αυτά είναι μιμίδια, είναι όλα μιμίδια, αλλά είναι από τα χρήσιμα μιμίδια κι έπειτα είναι κι αυτό. (Γέλια) Τι κάνει αυτό εδώ; (Γέλια) Έχει εξαπλωθεί σ' όλο τον κόσμο. Δεν είναι έκπληξη που το βρήκατε όλοι όταν φτάσατε στο μπάνιο εδώ. Αλλά έβγαλα αυτή τη φωτογραφία σε μια τουαλέτα στο πίσω μέρος μιας σκηνής σε ένα οικολογικό κάμπινγκ στη ζούγκλα του Ασάμ. (Γέλια) Ποιος δίπλωσε αυτό το πράγμα εκεί πέρα και γιατί; (Γέλια) Μερικοί άνθρωποι παρασύρονται. (Γέλια) Άλλοι είναι τεμπέληδες και κάνουν λάθη. Μερικά ξενοδοχεία εκμεταλεύονται την ευκαιρία να θέσουν ακόμα περισσότερα μιμίδια με ένα μικρό αυτοκόλλητο. (Γέλια) Τι σημαίνουν όλ' αυτά; Φαντάζομαι πως υπάρχουν για να σας δείξουν πως κάποιος καθάρισε το χώρο και είναι όλα όμορφα. Ξέρετε, στην πραγματικότητα αυτό που δείχνουν είναι πως κάποιος έχει δυνητικά διασπείρει μικρόβια από τόπο σε τόπο. (Γέλια)
Σκεφτείτε το κατ' αυτόν τον τρόπο. Φανταστείτε έναν κόσμο γεμάτο από μυαλά κι ακόμα περισσότερα μιμίδια που μπορούν πιθανότατα να βρουν στέγη. Όλα τα μιμίδια προσπαθούν ν' αντιγραφούν, προσπαθούν σε εισαγωγικά, δηλαδή, αυτό σημαίνει εν συντομία, ότι εάν μπορούν να αντιγραφούν, θα το κάνουν. Μας χρησιμοποιούν ως την αναπαραγωγική τους μηχανή αντιγραφής, και είμαστε οι μηχανές των μιμιδίων.
Τώρα, γιατί είναι αυτό σημαντικό; Γιατί είναι χρήσιμο ή τι μας δείχνει; Μας δίνει μια εντελώς νέα οπτική της ανθρώπινης προέλευσης και του τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος. Όλες οι συμβατικές θεωρίες πολιτισμικής εξέλιξης, της προέλευσης των ανθρώπων, και του τι μας κάνει τόσο διαφορετικούς από άλλα είδη. Όλες οι άλλες θεωρίες, που εξηγούν τον μεγάλο εγκέφαλο, τη γλώσσα και τη χρήση εργαλείων, και όλα αυτά που μας κάνουν μοναδικούς, βασίζονται στα γονίδια. Η γλώσσα θα πρέπει να ήταν χρήσιμη για τα γονίδια. Η χρήση εργαλείων θα πρέπει να ενίσχυσε την επιβίωσή μας, το ζευγάρωμα κλπ Το ζήτημα πάντα επανέρχεται, όπως διαμαρτύρεται ο Ρίτσαρντ Ντόκινς καθ' όλο το χρόνο που προηγήθηκε, πάντα επανέρχεται στα γονίδια.
Το θέμα στη Μιμητική Μηχανική, είναι να πεις: Όχι, δεν ισχύει. Υπάρχουν δύο αντιγραφείς τώρα στον πλανήτη. Από τη στιγμή που οι προγονοί μας, ίσως 2,5 εκατομμύρια χρόνια πριν, ή κάπου τόσο, άρχισαν να μιμούνται, υπήρξε μια νέα διαδικασία αντιγραφής. Αντιγραφή με ποικιλότητα κι επιλογή. Ένας νέος αντιγραφέας εξαπολύθηκε και δεν θα μπορούσαν, από την πρώτη στιγμή, δεν θα μπορούσαν οι άνθρωποι που εξαπέλυσαν αυτό το νέο πλάσμα, ν' αντιγράψουν μόνο τα χρήσιμα, όμορφα, αληθή πράγματα κι όχι τα υπόλοιπα. Καθώς οι εγκέφαλοί τους αποκτούσαν κάποιο πλεονέκτημα από την ικανότητά τους να αντιγράφουν- ν' ανάβουν φωτιά, να την διατηρούν αναμένη, νέες τεχνικές κυνηγιού, τέτοιου είδους πράγματα- αναπόφευκτα αντέγραφαν επίσης και το να βάζουν φτερά στα μαλλιά τους, να φορούν περίεργα ρούχα, ή να βάφουν τα πρόσωπά τους, ή οτιδήποτε παρόμοιο.
Έτσι, έχουμε έναν σκληρό ανταγωνισμό μεταξύ των γονιδίων τα οποία προσπαθούν να κάνουν τους ανθρώπους να έχουν μικρούς, οικονομικούς εγκεφάλους και να μη σπαταλούν το χρόνο τους αντιγράφοντας όλα αυτά τα πράγματα και των ίδιων των μιμιδίων, όπως οι ήχοι που οι άνθρωποι έφτιαξαν και αντέγραψαν- με άλλα λόγια, αυτοί οι ήχοι που κατέληξαν να γίνουν γλώσσα- ν' ανταγωνίζονται ώστε να κάνουν τους εγκεφάλους όλο και μεγαλύτερους. Έτσι, σύμφωνα με αυτήν τη θεωρία, η ανάπτυξη μεγάλου εγκεφάλου καθοδηγήθηκε από τα μιμίδα.
Αυτός είναι ο λόγος που στο βιβλίο μου "Η Μηχανή των Μιμιδίων", το αποκάλεσα μιμητική ορμή. Καθώς τα μιμίδια εξελίσσονται, όπως αναπόφευκτα πρέπει να συμβεί, οδηγούν σ' έναν μεγαλύτερο εγκέφαλο, ο οποίος είναι καλύτερος στην αντιγραφή των μιμιδίων που καθοδηγούν ετούτη την εξέλιξη. Αυτός είναι ο λόγος που καταλήξαμε να έχουμε τέτοιο ιδιόμορφο εγκέφαλο, που αγαπάμε τη θρησκεία, τη μουσική και την τέχνη. Η γλώσσα είναι ένα παράσιτο, στο οποίο έχουμε προσαρμοστεί, όχι κάτι που ήταν αρχικά φτιαγμένο για την επιβίωση των γονιδίων μας, υπ' αυτήν την έννοια. Όπως τα περισσότερα παράσιτα, μπορεί να ξεκινήσει ως κάτι επικίνδυνο, όμως σταδιακά συνεξελίσσεται και προσαρμόζεται καταλήγοντας σε μια συμβιοτική σχέση μ' αυτό το νέο παράσιτο.
Κι έτσι, υπό τη δική μας αντίληψη, δεν συνειδητοποιούμε ότι έτσι ξεκίνησε. Αυτή είναι μια οπτική του τι είναι οι άνθρωποι. Όλα τ' άλλα είδη σ' αυτόν τον πλανήτη είναι μόνο μηχανές γονιδίων, δε μιμούνται καθόλου, εντάξει σχεδόν καθόλου. Μόνο εμείς είμαστε μηχανές γονιδίων και μιμιδίων ταυτόχρονα. Τα μιμίδα πήραν μια μηχανή γονιδίων και τη μετέτρεψαν σε μηχανή μιμιδίων.
Όμως δεν είναι μόνο αυτά. Έχουμε ένα νέο είδος μιμιδίων τώρα. Αναρωτιέμαι εδώ και πολύ καιρό, από τότε που σκέφτομαι περισσότερο τα μιμίδια, εάν υπάρχει διαφορά μεταξύ των μιμιδίων που αντιγράφουμε- των λέξεων που λέμε μεταξύ μας, των νευμάτων που αντιγράφουμε, των ανθρώπινων πραγμάτων- και όλων των τεχνολογικών πραγμάτων γύρω μας; Μέχρι τώρα, τα αποκαλούσα όλα μιμίδια, αλλά ειλικρινά τώρα σκέφτομαι ότι χρειαζόμαστε μια νέα λέξη για τα τεχνολογικά μιμίδια.
Ας τ' αποκαλέσουμε τεχνομιμίδια ή τιμίδια. Επειδή οι διαδικασίες αλλάζουν. Ξεκινήσαμε, ίσως 5.000 χρόνια πριν, με τη γραφή. Αποθηκεύσαμε τα μιμίδια που υπήρχαν εκεί έξω, σε πήλινες πλάκες, αλλά προκειμένου να έχουμε αληθινά τιμίδια και αληθινές μηχανές τιμιδίων, πρέπει να έχουμε την ποικιλότητα, την επιλογή και την αντιγραφή, να συμβαίνουν όλα έξω από τους ανθρώπους. Και οδεύουμε προς τα εκεί. Βρισκόμαστε στο εξαιρετικό σημείο, είμαστε σχεδόν εκεί, όπου υπάρχουν τέτοιες μηχανές. Πράγματι, στο σύντομο χρόνο που βρίσκομαι ήδη στο TED, βλέπω ότι είμαστε πολύ πιο κοντά απ' όσο νόμιζα προηγουμένως.
Έτσι στην ουσία, τώρα τα τιμίδια πιέζουν τα μυαλά μας να γίνουν περισσότερο μηχανές τιμιδίων. Τα παιδιά μας μεγαλώνοντας, πολύ γρήγορα μαθαίνουν να διαβάζουν, να χρησιμοποιούν μηχανήματα. Σύντομα θα έχουμε όλων των ειδών τα εμφυτεύματα, φάρμακα που θα μας αναγκάζουν να μένουμε συνέχεια ξύπνιοι. Θα πιστεύουμε πως εμείς τα επιλέγουμε, αλλά τα τιμίδια μας βάζουν να τα κάνουμε αυτά. Έτσι βρισκόμαστε τώρα σ' αυτό το σημείο καμπής της εμφάνισης ενός τρίτου αντιγραφέα στον πλανήτη μας. Τώρα, ας σκεφτούμε τι άλλο συμβαίνει εκεί έξω στο σύμπαν; Υπάρχει κάποιος άλλος εκεί; Οι άνθρωποι αναρωτιούνται γι' αυτό εδώ και πολύ καιρό. Θέτουμε ήδη αυτό το ερώτημα εδώ στο TED. Το 1961 ο Φρανκ Ντρέηκ επινόησε την διάσημη εξίσωσή του, όμως νομίζω πως επικεντρωνόμαστε σε λάθος πράγματα. Υπήρξε πολύ παραγωγική αυτή η εξίσωση. Ήθελε να υπολογίσει το Ν, τον αριθμό των ικανών για επικοινωνία πολιτισμών στον γαλαξία μας. Συμπεριέλαβε και το ρυθμό σχηματισμού των άστρων, το ρυθμό των πλανητών, αλλά και το πιο κρίσιμο σημείο, τη νοημοσύνη.
Πιστεύω πως αυτός είναι ο λάθος τρόπος να σκεφτούμε περί αυτού. Η νοημοσύνη εμφανίζεται παντού, με όλες τις δυνατές εκφάνσεις. Η ανθρώπινη νοημοσύνη είναι μόνο ένα είδος. Αυτό όμως που είναι στ' αλήθεια σημαντικό είναι οι αντιγραφείς που διαθέτει κανείς και τα επίπεδά τους, το καθένα να θρέφει το προηγούμενο. Έτσι θα πρότεινα να μη σκεφτόμαστε τη νοημοσύνη, αλλά τους αντιγραφείς.
Με βάση αυτό, πρότεινα μια νέα εξίσωση. Μια πολύ απλή εξίσωση. Ν, το ίδιο πράγμα, ο αριθμός των ικανών για επικοινωνία πολιστιμών, που θα μπορούσαμε ν' αναμένουμε στο γαλαξία μας. Ας αρχίσουμε απλά από τον αριθμό των πλανητών που υπάρχουν στο γαλαξία μας. Το κλάσμα αυτών που διαθέτουν τον πρώτο αντιγραφέα. Το κλάσμα αυτών που διαθέτουν τον δεύτερο αντιγραφέα. Το κλάσμα αυτών που διαθέτουν τον τρίτο αντιγραφέα. Διότι μόνο ο τρίτος αντιγραφέας θα βγει παραέξω- στέλνοντας πληροφορίες και ανιχνευτές, πηγαίνοντας εκεί έξω, επικοινωνώντας με οπουδήποτε αλλού.
Έτσι, εάν πάρουμε αυτήν την εξίσωση, γιατί δεν έχουμε ακούσει κάτι από κάποιον άλλον εκεί έξω; Επειδή κάθε βήμα είναι επικίνδυνο. Το ν' αποκτήσεις νέους αντιγραφείς είναι επικίνδυνο. Μπορείς να γλιτώσεις, εμείς γλιτώσαμε, αλλά είναι επικίνδυνο. Πάρτε το πρώτο βήμα, καθώς η ζωή εμφανίστηκε στη Γη. Μπορούμε να το δούμε από τη Γήινη οπτική. Μου άρεσε πολύ η ομιλία του Πήτερ Ουόρντ εχθές- δεν είναι σε όλα της τα σημεία Γήινη. Στην πραγματικότητα οι ζωντανοί οργανισμοί παράγουν πράγματα που τους εξολοθρεύουν. Λοιπόν, εμείς σ' αυτόν τον πλανήτη τη γλιτώσαμε.
Όμως τότε, πολύ καιρό αργότερα, δισεκατομμύρια χρόνια αργότερα, αποκτήσαμε τον δεύτερο αντιγραφέα, τα μιμίδια. Αυτό ήταν σίγουρα επικίνδυνο. Σκεφτείτε τον μεγάλο εγκέφαλο. Πόσες μητέρες έχουμε εδώ; Ξέρετε τι σημαίνει μεγάλος εγκέφαλος. Είναι επικίνδυνος κατά τον τοκετό. Είναι πολύ δύσκολο να τον γεννήσει κανείς. (Γέλια) Η γάτα μου γέννησε τέσσερα γατάκια, γουργουρίζοντας συνέχεια. Ααα, μμμ - δεν είναι ακριβώς το ίδιο. (Γέλια)
Όμως δεν είναι μόνο επώδυνο, σκοτώνει πολλά μωρά, και πολλές μητέρες, και κοστίζει πολύ η δημιουργία του. Τα γονίδια πιέζονται να παράγουν όλη αυτή τη μυελίνη, όλα τα λιπαρά που χρειάζονται για τον εγκέφαλο. Το ξέρετε πως έτσι όπως κάθεστε, ο εγκέφαλός σας χρησιμοποιεί το 20% της ενέργειας που καταναλώνει το σώμα σας ενώ καταλαμβάνει μόνο 2% του σωματικού σας βάρους; Είναι πραγματικά ένα ενεργοβόρο όργανο. Γιατί; Επειδή παράγει τα μιμίδια.
Αυτό θα μπορούσε να μας έχει σκοτώσει -να μας έχει σκοτώσει, και ίσως να έφτασε πολύ κοντά σ' αυτό, όμως δεν το γνωρίζουμε. Όμως ίσως να έφτασε πολύ κοντά. Έχει δοκιμαστεί στο παρελθόν; Τι γίνεται με όλα τ' άλλα είδη; Η Λουΐζ Λήκυ μίλησε χθες για το πώς είμαστε οι μόνοι που απέμειναν από αυτόν τον εξελικτικό κλάδο. Τι απέγιναν οι υπόλοιποι; Θα μπορούσε να σημαίνει ότι αυτό το πείραμα μίμησης, αυτό το πείραμα για έναν δεύτερο αντιγραφέα, είναι αρκετά επικίνδυνο για να εξολοθρεύσει κόσμο;
Εμείς τη γλιτώσαμε και προσαρμοστήκαμε. Όμως τώρα, φτάνουμε, όπως ήδη περιέγραψα, στο σημείο του τρίτου αντιγραφέα. Αυτό είναι ακόμη πιο επικίνδυνο- μάλλον, είναι και πάλι επικίνδυνο. Γιατί; Επειδή τα τιμίδια είναι εγωιστικοί αντιγραφείς και δεν νοιάζονται για μας, για τον πλανήτη μας ή για οτιδήποτε άλλο. Είναι απλά πληροφορίες -γιατί να ενδιαφέρονται άλλωστε; Μας χρησιμοποιούν για ν' απομυζήσουν τις πηγές του πλανήτη ώστε να παράγουν περισσότερους υπολογιστές, και πιο πολλά από τα υπέροχα πράγματα που ακούμε εδώ στο TED. Μη σκέφτεστε "Ω, δημιουργήσαμε το διαδίκτυο για το δικό μας όφελος". Έτσι μας φαίνεται. Σκεφτείτε τα τιμίδια να εξαπλώνονται, επειδή έτσι πρέπει να κάνουν. Είμαστε παλιές μηχανές.
Θα τη γλιτώσουμε αυτή τη φορα; Τι πρόκειται να συμβεί; Τι σημαίνει να γλιτώσουμε; Υπάρχουν ας πούμε δύο τρόποι να γλιτώσει κανείς. Ο ένας, που προφανώς συμβαίνει γύρω μας τώρα, Είναι να μας μετατρέψουν τα τιμίδια σε μηχανές τους, μ' αυτά τα εμφυτεύματα, με τα φάρμακα, έτσι ώστε να συγχωνευτούμε με την τεχνολογία. Και γιατί να το κάνουν αυτό; Διότι είμαστε αυτοαναπαραγώμενοι. Έχουμε μωρά. Φτιάχνουμε καινούρια κι έτσι είναι βολικό να φορτωθούν στη ράχη μας, επειδή δεν έχουμε φτάσει ακόμη σ' αυτόν τον πλανήτη στο σημείο όπου είναι βιώσιμη η δεύτερη επιλογή. Μολονότι πλησιάζει, άκουσα σήμερα το πρωί, είναι εγγύτερα απ' όσο νόμιζα. Το σημείο όπου οι μηχανές τιμιδίων θα μπορούν ν' αντιγράφονται από μόνες τους. Μ' αυτόν τον τρόπο, δεν θα παίζει ρόλο εάν το κλίμα του πλανήτη αποσταθεροποιηθεί τελείως, και δεν είναι πια βιώσιμο για τους ανθρώπους. Διότι εκείνες οι μηχανές τιμιδίων, δεν θα έχουν ανάγκη- δεν είναι μαλακά και υγρά πλάσματα, δεν αναπνέουν οξυγόνο, δεν απαιτούν θερμότητα. Θα μπορούσαν να συνεχίσουν και χωρίς εμάς.
Αυτές είναι οι δύο πιθανότητες. Δεν νομίζω πως είμαστε τόσο κοντά στη δεύτερη. Καταφτάνει, όμως δεν φτάσαμε ακόμα εκεί. Η πρώτη, επίσης καταφτάνει. Όμως η ζημιά που γίνεται ήδη στον πλανήτη, μας δείχνει πόσο επικίνδυνο είναι το τρίτο σημείο, το τρίτο σημείο κινδύνου, του ν' αποκτήσουμε έναν τρίτο αντιγραφέα. Θα γλιτώσουμε άραγε απ' αυτό το τρίτο σημείο κινδύνου, όπως γλιτώσαμε από το δεύτερο κι από το πρώτο; Μπορεί ναι, μπορεί και όχι. Δεν έχω ιδέα. (Χειροκρότημα) Κρις Άντερσον: Ήταν μια καταπληκτική ομιλία. Ευχαριστώ, τρομοκρατήθηκα από μόνη μου. (Γέλια).
Got an idea, question, or debate inspired by this talk? Start a TED Conversation, or join one of these:
Η Σούζαν Μπλάκμορ μελετά τα μιμίδια: ιδέες που αυτοαναπαράγονται, από εγκέφαλο σε εγκέφαλο, σαν ιοί. Δημιουργεί ένα λαμπρό νέο επιχείρημα: Η ανθρωπότητα γέννησε ένα νέο είδος μιμιδίων, τα τιμίδια, τα οποία διαδίδονται μέσω της τεχνολογίας - και εφευρίσκουν τρόπους για να διατηρηθούν εν ζωή.
Susan Blackmore studies memes -- those self-replicating "life forms" that spread themselves via human consciousness. We're now headed, she believes, toward a new form of meme, spread by the technology we've created. Full bio »
Translated into Greek by Constantine Anetakis
Reviewed by Dimitra Papageorgiou
Comments? Please email the translators above.
We humans are Earth’s Pandoran species.” (Susan Blackmore)
20:00 Posted: Nov 2006
Views 495,649 | Comments 116
21:48 Posted: Apr 2007
Views 1,002,274 | Comments 290
17:25 Posted: Feb 2008
Views 493,663 | Comments 132
Just follow the guidelines outlined under our Creative Commons license.
This comment will be attributed to . Not ? Sign out.