Όταν ήμουν φοιτητής εδώ στην Οξφόρδη, τη δεκαετία του 1970, το μέλλον του κόσμου ήταν θλιβερό. Η πληθυσμιακή έκρηξη ήταν ασταμάτητη. Η παγκόσμια πείνα ήταν αναπόφευκτη. Μια επιδημία καρκίνου που προκαλόταν από χημικές ουσίες στο περιβάλλον επρόκειτο να συντομεύσει τη ζωή μας. Η όξινη βροχή έπεφτε στα δάση. Η έρημος προέλαυνε ένα μίλι ή δύο το χρόνο. Το πετρέλαιο εξαντλoύταν. Και ένας πυρηνικός χειμώνας θα έφερνε το τέλος μας. Κανένα από εκείνα τα πράγματα δεν συνέβησαν. (Γέλια) Και, παραδόξως, αν δει κανείς τι πραγματικά συνέβη κατά τη διάρκεια της ζωής μου, το μέσο κατά κεφαλήν εισόδημα του μέσου ανθρώπου στον πλανήτη, σε πραγματικούς όρους, προσαρμοσμένο για πληθωρισμό, τριπλασιάστηκε. Η διάρκεια ζωής έχει αυξηθεί κατά 30 τοις εκατό, κατά τη διάρκεια της ζωής μου. Η παιδική θνησιμότητα έχει μειωθεί κατά δύο τρίτα. Η κατά κεφαλή παραγωγή τροφίμων αυξήθηκε κατά ένα τρίτο. Και όλα αυτά σε μια εποχή που ο πληθυσμός έχει διπλασιαστεί.
Πώς το καταφέραμε αυτό - ασχετο αν νομίζετε ότι ήταν καλό ή όχι - Πώς το καταφέραμε αυτό; Πώς γίναμε το μόνο είδος που γίνεται πιο ευημερές καθώς γίνεται πιο πολυπληθές; Το μέγεθος της άμορφης μάζας (BLOB) σε αυτό το γράφημα αντιπροσωπεύει το μέγεθος του πληθυσμού. Και η στάθμη του διαγράμματος αντιπροσωπεύει το κατά κεφαλήν ΑΕΠ. Νομίζω ότι για να απαντήσουμε το παραπάνω ερώτημα πρέπει να κατανοήσουμε πώς οι άνθρωποι φέρνουν κοντά τα μυαλά τους και επιτρέπουν στις ιδέες τους, να συνδυαστούν και να ανασυνδυαστούν, να συναντηθούν και, μάλιστα, να ζευγαρώσουν. Με άλλα λόγια, θα πρέπει να κατανοήσουμε πως οι ιδέες κάνουν σεξ.
Θέλω να φανταστείτε πώς φτάσαμε από το να φτιάχνουμε αντικείμενα όπως αυτό στο να φτιάχνουμε αντικείμενα όπως αυτό. Αυτά είναι και τα δύο πραγματικά αντικείμενα. Το ένα είναι ένας χειροπέλεκυς από την Αχελαία από πριν μισό εκατομμύριο χρόνια τύπου σαν αυτόν που έφτιαχνε ο Homo Erectus. Το άλλο είναι προφανώς ένα ποντίκι υπολογιστή. Έχουν και τα δύο το ίδιο ακριβώς μέγεθος και σχήμα σε παράξενο βαθμό. Έχω προσπαθήσει να καταλάβω πιο είναι μεγαλύτερο, και είναι σχεδόν αδύνατο. Κι αυτό επειδή είναι και τα δύο σχεδιασμένα να ταιριάζουν στο ανθρώπινο χέρι. Είναι και τα δύο τεχνολογίες. Στο κάτω κάτω, η ομοιότητά τους δεν είναι τόσο ενδιαφέρουσα. Μας λέει ότι και τα δυο φτιάχτηκαν με σκοπό να ταιριάζουν στο ανθρώπινο χέρι. Οι διαφορές τους είναι που με ενδιαφέρουν. Επειδή αυτό στα αριστερά έγινε βάση ενός αναλλοίωτου σχεδίου για περίπου ένα εκατομμύριο χρόνια - από ενάμιση εκατομμύριο χρόνια πριν μέχρι περίπου μισό εκατομμύριο χρόνια πριν. ο Homo erectus έφτιαχνε το ίδιο εργαλείο για 30.000 γενιές. Βέβαια, υπήρξαν ορισμένες τροποποιήσεις, αλλά τα εργαλεία άλλαξαν με πιο αργούς ρυθμούς από ό,τι οι σκελετοί εκείνα τα χρόνια. Δεν υπήρξε πρόοδος, ούτε καινοτομία. Είναι ένα εξαιρετικό φαινόμενο, αλλά είναι αλήθεια. Αντιθέτως, το αντικείμενο στα δεξιά είναι απαρχαιωμένο μετά από πέντε χρόνια. Και υπάρχει άλλη μια διαφορά επίσης, η οποία είναι ότι το αντικείμενο στα αριστερά είναι κατασκευασμένο από μία μόνο ουσία. Το αντικείμενο στα δεξιά είναι φτιαγμένο από ένα συνδυασμό διαφόρων ουσιών, από το πυρίτιο και το μέταλλο και το πλαστικό και ούτω καθεξής. Και κάτι παραπάνω: είναι ένας συνδυασμός διαφορετικών ιδεών, την ιδέα της πλαστικής ύλης, την ιδέα του λέιζερ, την ιδέα του τρανζίστορ. Όλες αυτές συνδυάζονται μαζί σε αυτή την τεχνολογία.
Και είναι αυτός ο συνδυασμός, αυτή η συσσώρευση τεχνολογίας, που μου εξάπτει το ενδιαφέρον. Γιατί πιστεύω ότι είναι το μυστικό για την κατανόηση του τι γίνεται στον κόσμο. Το σώμα μου είναι μια συσσώρευση των ιδεών επίσης της ιδέας των κυττάρων του δέρματος, της ιδέας των εγκεφαλικών κυττάρων, της ιδέας των κυττάρων του ήπατος. Έχουν όλες συγκεντρωθεί. Πώς η εξέλιξη κάνει συσσωρευτικά, συνδυαστικά πράγματα; Λοιπόν, χρησιμοποιεί τη σεξουαλική αναπαραγωγή. Στα άφυλα είδη, εάν έχετε δύο διαφορετικές μεταλλάξεις σε διάφορα πλάσματα, ένα πράσινο και ένα κόκκινο, τότε πρέπει η μία πρέπει να είναι καλύτερη από την άλλη. Η μία εξαφανίζεται για να επιβιώσει η άλλη. Αλλά εάν έχετε ένα σεξουαλικό είδος, τότε είναι δυνατόν για ένα άτομο να κληρονομήσει και τις δύο μεταλλάξεις από διαφορετικές γενεαλογίες. Έτσι αυτό που κάνει το σεξ, είναι ότι επιτρέπει στο άτομο να αξιοποιήσει τις γενετικές καινοτομίες ολόκληρου του είδους. Δεν περιορίζεται στη δική του γενεαλογία.
Ποια είναι η διαδικασία που έχει το ίδιο αποτέλεσμα στην πολιτιστική εξέλιξη όπως το σεξ έχει στη βιολογική εξέλιξη; Νομίζω ότι η απάντηση είναι η ανταλλαγή, η συνήθεια της ανταλλαγής ενός πράγματος για ένα άλλο. Είναι ένα μοναδικά ανθρώπινο χαρακτηριστικό. Κανένα άλλο ζώο δεν το κάνει. Μπορούμε να τα διδάξουμε στο εργαστήριο να κάνουν λίγη ανταλλαγή. Και πράγματι υπάρχει αμοιβαιότητα σε άλλα ζώα. Όμως, η ανταλλαγή ενός αντικειμένου για ένα άλλο ποτέ δεν συμβαίνει. Όπως είπε ο Άνταμ Σμιθ (Adam Smith) "Κανείς δεν είδε ποτέ ένα σκυλί να κάνει μια δίκαιη ανταλλαγή ενός κοκκάλου με ένα άλλο σκυλί." (Γέλια) Μπορείτε να έχετε πολιτισμό χωρίς ανταλλαγή. Μπορείτε να έχετε, κατά κάποιον τρόπο, ασεξουαλικό πολιτισμό. Οι χιμπατζήδες, οι όρκες, αυτού του είδους τα πλάσματα, έχουν κουλτούρα. Διδάσκουν ο ένας τον άλλον παραδόσεις οι οποίες μεταλαμπαδεύονται από το γονέα στο παιδί. Στην περίπτωση αυτή, οι χιμπατζήδες διδάσκουν ο ένας τον άλλο πώς να σπάσουν καρύδια με πέτρες. Αλλά η διαφορά είναι ότι αυτοί οι πολιτισμοί ποτέ δεν επεκτείνονται, ποτέ δεν εξελίσσονται, ποτέ δεν συσσωρεύονται, ποτέ δεν συνδυάζονται. Και ο λόγος είναι επειδή δεν υπάρχει σεξ, κατά κάποιο τρόπο δεν υπάρχει ανταλλαγή ιδεών. Στρατεύματα χιμπατζήδων έχουν διαφορετικές κουλτούρες σε διαφορετικά στρατεύματα Δεν υπάρχει ανταλλαγή ιδεών μεταξύ τους.
Και γιατί η ανταλλαγή οδηγεί σε άνοδο του βιοτικού επιπέδου; Η απάντηση ήρθε από τον Ντέϊβιντ Ρικάρντο (David Ricardo) το 1817. Εδώ έχουμε μια "εποχής του λίθου" εκδοχή της ιστορίας του, παρόλο που ο ίδιος την είχε πει μιλώντας περί εμπορίου μεταξύ χωρών. Ο Άνταμ χρειάζεται τέσσερις ώρες για να κάνει μια λόγχη και τρεις ώρες για να κάνει ένα χειροπέλεκη. Ο Οζ χρειάζεται μία ώρα για να κάνει μια λόγχη και δύο ώρες για να κάνει ένα χειροπέλεκυ. Έτσι ο Οζ είναι καλύτερος και στα λόγχες και στους χειροπελέκεις από τον Άνταμ. Δεν χρειάζεται τον Άνταμ. Μπορεί να κάνει τις δικές του λόγχες και τους δικούς του χειροπελέκεις. Η απάντηση είναι όχι, γιατί αν το καλοσκεφτούμε, αν ο Οζ φτιάξει δύο λόγχες και ο Άνταμ φτιάξει δύο χειροπελέκεις. και μετά τα ανταλλάξουν, τότε ο καθένας θα έχει δουλέψει μια ώρα λιγότερο. Και όσο περισσότερο το κάνουν αυτό, τόσο πιο αληθινό πρόκειται να γίνει αυτό. Επειδή όσο περισσότερο το κάνουν αυτό, τόσο καλύτερος θα γίνεται ο Άνταμ στο να φτιάχνει χειροπελέκεις και τόσο καλύτερος θα γίνεται ο Οζ στο να φτιάχνει λόγχες. Έτσι, τα οφέλη από το εμπόριο θα αυξάνονται όλο και περισσότερο. Και αυτό είναι μια από τις ομορφιές της ανταλλαγής, Δημιουργεί την ορμή για περισσότερη εξειδίκευση, η οποία δημιουργεί την ορμή για περισσότερες ανταλλαγές και ούτω καθεξής. Ο Άνταμ και ο Οζ γλύτωσαν μια ώρα δουλειάς. Αυτό είναι η ευημερία, η εξοικονόμηση χρόνου στην ικανοποίηση των αναγκών μας.
Ρωτήστε τον εαυτό σας πόσο καιρό θα έπρεπε να εργαστείτε για να παρέχετε στον εαυτό σας μία ώρα φωτός αυτό το βράδυ για να διαβάσετε ένα βιβλίο. Αν έπρεπε να ξεκινήσετε από το μηδέν, ας πούμε βγαίνετε στην εξοχή. Βρίσκετε ένα πρόβατο. Το σκοτώνετε. Παίρνετε το λίπος του. Το λιώνετε. Φτιάχνετε ένα κερί, κ.λπ. κ.λπ. Πόσο καιρό πρόκειται να σας πάρει αυτό; Ένα αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα. Για πόσο καιρό χρειάζεται πραγματικά να δουλέψετε για να κερδίσετε μια ώρα φωτός για ανάγνωση αν έχετε το μέσο μισθό στη Βρετανία σήμερα; Και η απάντηση είναι περίπου μισό δευτερόλεπτο. Το 1950, θα έπρεπε να εργαστείτε για οκτώ δευτερόλεπτα με έναν μέσο μισθό για να αποκτήσετε αυτό το φως. Και αυτά είναι επτάμισι δευτερόλεπτα ευημερίας που έχετε κερδίσει. Μετά το 1950, Επειδή αυτά είναι επτάμισι δευτερόλεπτα στα οποία μπορείτε να κάνετε κάτι άλλο. Ή μπορείτε να αποκτήσετε ένα άλλο αγαθό ή υπηρεσία. Και ακόμα πιο παλιά, το 1880, θα χρειαζόντουσαν 15 λεπτά για να κερδίσετε αυτή την ποσότητα φωτός με το μέσο μισθό. Πίσω στο 1800, θα έπρεπε να εργαστείτε έξι ώρες για να κερδίσετε ένα κερί που θα μπορούσε να καίει για μια ώρα. Με άλλα λόγια, ο μέσος άνθρωπος, με το μέσο μισθό δεν μπορούσε να βγάλει αρκετά χρήματα για αγοράσει ένα κερί το 1800.
Ας πάμε πίσω σε αυτήν την εικόνα με τον χειροπέλεκυ και το ποντίκι, και ρωτήστε τον εαυτό σας: "Ποιος τα έφτιαξε και για ποιον;" Ο χειροπέλεκυς έγινε από κάποιον για τον εαυτό του. Ήταν αυτάρκεια. Αυτό το αποκαλούμε φτώχεια τη σήμερον ημέρα. Αλλά το αντικείμενο στα δεξιά έγινε για μένα από άλλους ανθρώπους. Πόσους ανθρώπους; Δεκάδες; Εκατοντάδες; Χιλιάδες; Ξέρετε, νομίζω ότι είναι πιθανώς εκατομμύρια. Επειδή πρέπει να συμπεριλάβουμε τον άνθρωπο που καλλιέργησε τον καφέ που παρασκευάστηκε για τον άνθρωπο που ήταν στην εξέδρα άντλησης πετρελαίου, ο οποίος έκανε τις γεωτρήσεις για το πετρέλαιο, το οποίο επρόκειτο να μετατραπεί σε πλαστικό, κλπ. Εργάζονται όλοι για μένα, για να φτιάξουν ένα ποντίκι για μένα. Και αυτός είναι ο τρόπος που δουλεύει η κοινωνία. Αυτό είναι που έχουμε επιτύχει ως είδος.
Στα παλιά τα χρόνια, αν ήσουν πλούσιος, είχες κυριολεκτικά ανθρώπους που εργάζονταν για σένα. Αυτός ήταν ο τρόπος που έγινες πλούσιος: τους προσέλαβες. Ο Λουδοβίκος ο 14ος (Louis XIV) είχε πολλούς ανθρώπους να εργάζονται γι 'αυτόν. Κατασκεύαζαν τα ανόητα ρούχα του, όπως αυτό. (Γέλια) Και τον κούρευαν με τον ανόητο τρόπο που ήθελε, και άλλα πολλά. Είχε 498 άτομα να προετοιμάζουν το δείπνο του κάθε βράδυ. Όμως, ο σύγχρονος τουρίστας που επισκέπτεται το παλάτι των Βερσαλλιών και κοιτάζει τις εικόνες του Λουδοβίκου του 14ου, κι αυτός έχει 498 άτομα που θα φτιάξουν το δείπνο του εκείνο το βράδυ: Μιλάω για τα άτομα που δουλεύουν στα μπιστρό και τα καφέ και τα εστιατόρια και τα καταστήματα σε όλο το Παρίσι. Και είναι όλοι έτοιμοι να του σερβίρουν, με μόνο μία ώρα προειδοποίηση, ένα εξαιρετικό γεύμα το οποίο θα είναι πιθανώς υψηλότερης ποιότητας από οποιοδήποτε δείπνο του Λουδοβίκου του 14ου. Αυτό είναι αυτό που έχουμε κάνει, επειδή όλοι εργαζόμαστε ο ένας για τον άλλον. Είμαστε σε θέση να αξιοποιήσουμε την εξειδίκευση και την ανταλλαγή να ανυψώσουμε τα επίπεδα διαβίωσης μας.
Υπάρχουν κι άλλα ζώα που εργάζονται το ένα για το άλλο. Τα μυρμήγκια είναι ένα κλασικό παράδειγμα: οι εργάτες δουλεύουν για τις βασίλισσες και οι βασίλισσες δουλεύουν για τους εργάτες. Αλλά υπάρχει μια μεγάλη διαφορά, που είναι ότι αυτό συμβαίνει μόνο στο εσωτερικό της αποικίας. Κανένα μυρμίγκι δεν δουλεύει για μυρμίγκια από άλλη αποικία. Και ο λόγος για αυτό είναι ότι υπάρχει αναπαραγωγικός καταμερισμός της εργασίας. Δηλαδή, τα μυρμίγκια ειδικεύονται σε σχέση με την αναπαραγωγή. Η βασίλισσα κάνει όλη την αναπαραγωγή. Στο είδος μας, δεν μας αρέσει αυτό. Η αναπαραγωγή είναι το μόνο πράγμα που επιμένουμε να κάνουμε για τους εαυτούς μας. (Γέλια) Ακόμη και στην Αγγλία, δεν αφήνουμε την αναπαραγωγή στη Βασίλισσα.
Πότε λοιπόν άρχισε αυτή η συνήθεια (να δουλεύουμε ο ένας για τον άλλο); Πόσο καιρό υπάρχει; Και τι σημαίνει; Νομίζω ότι ίσως η παλαιότερη έκδοσή της είναι ίσως η σεξουαλική διαίρεση της εργασίας. Αλλά δεν έχω αποδείξεις για αυτό. Φαίνεται σαν το πρώτο πράγμα που κάναμε ήταν να δουλεύουν οι άνδρες για τις γυναίκες και οι γυναίκες για τους άνδρες. Σε όλες τις κοινωνίες κυνηγών-τροφοσυλλεκτών σήμερα, υπάρχει καταμερισμός της εργασίας στην αναζήτηση τροφής μεταξύ των αρσενικών κυνηγών και των θηλυκών συλλεκτών. Δεν είναι πάντοτε τόσο απλό. Αλλά υπάρχει μια διάκριση μεταξύ των εξειδικευμένων ρόλων μεταξύ ανδρών και γυναικών. Και η ομορφιά αυτού του συστήματος είναι ότι ωφελεί και τις δύο πλευρές. Η γυναίκα ξέρει ότι, στην περίπτωση των Χάτζα (Hadza) που βλέπετε εδώ - σκάβει για ρίζες για να τις μοιραστεί με τους άνδρες με αντάλλαγμα το κρέας - ξέρει ότι το μόνο που έχει να κάνει για να αποκτήσει πρόσβαση σε πρωτεΐνη είναι να σκάψει παραπάνω ρίζες και να τις ανταλλάξει με κρέας. Και δεν χρειάζεται να πάει σε ένα εξαντλητικό κυνήγι και να προσπαθήσει να σκοτώσει ένα αφρικάνικο αγριογούρουνο. Και ο άντρας γνωρίζει ότι δεν χρειάζεται να σκάψει για να πάρει ρίζες. Το μόνο που έχει να κάνει είναι να διασφαλίσει ότι όταν σκοτώνει ένα αγριογούρουνο, αυτό να είναι αρκετά μεγάλο για να μπορεί να μοιραστεί ένα κομμάτι του. Έτσι και οι δύο πλευρές αυξάνουν το επίπεδο ζωής η μία της άλλης μέσω του σεξουαλικού καταμερισμού της εργασίας.
Πότε συνέβη αυτό; Δεν ξέρουμε, αλλά είναι πιθανόν ότι οι Νεάντερταλ δεν το κάνανε αυτό. Ήταν ένα άκρως συνεταιριστικό είδος. Ήταν ένα ιδιαίτερα έξυπνο είδος. Οι εγκέφαλοί τους κατά μέσο όρο, στο τέλος, ήταν μεγαλύτεροι από το δικό σας και το δικό μου σε αυτό το δωμάτιο σήμερα. Είχαν φαντασία. Θάβανε τους νεκρούς τους. Είχαν γλώσσα πιθανότατα, διότι γνωρίζουμε ότι είχαν τον ίδιο τύπο γονιδίου FOXP2 με εμάς, όπως ανακαλύφθηκε εδώ στην Οξφόρδη. Και φαίνεται πως είχαν πιθανώς γλωσσικές δεξιότητες. Ήταν λαμπροί άνθρωποι. Δεν τους υποβαθμίζω τους Νεάντερταλ. Αλλά δεν υπάρχουν ενδείξεις σεξουαλικού καταμερισμού της εργασίας. Δεν υπάρχει καμία ένδειξη συλλεκτικής συμπεριφοράς από τα θηλυκά. Φαίνεται πως τα θηλυκά συνεργάζονταν με τους άνδρες στο κυνήγι. Και το άλλο πράγμα για το οποίο δεν υπάρχει απόδειξη είναι η ανταλλαγή μεταξύ των ομάδων. Επειδή τα αντικείμενα που θα βρείτε στο απομεινάρια των Νεάντερταλ, τα εργαλεία που κατασκεύαζαν, πάντα ήταν κατασκευασμένα από ντόπια υλικά. Για παράδειγμα, στον Καύκασο υπάρχει μια ιστοσελίδα όπου μπορείτε να βρείτε τα τοπικά εργάλεια των Νεάντερταλ. Είναι πάντα κατασκευασμένα από ντόπιο πυριτόλιθο. Στην ίδια κοιλάδα υπάρχουν απομεινάρια σύγχρονων ανθρώπων από περίπου την ίδια ημερομηνία, πριν 30.000 χρόνια. Και κάποια από αυτά είναι από ντόπιο πυριτόλιθο, αλλά πολλά από αυτά είναι κατασκευασμένα από οψιανό από πολύ μακριά. Και όταν οι άνθρωποι άρχισαν να μετακινούν αντικείμενα με αυτό τον τρόπο, αυτή είναι ενδειξη ότι υπήρχε ανταλλαγή, μεταξύ των ομάδων.
Το εμπόριο είναι 10 φορές πιο παλιό από την γεωργία. Οι άνθρωποι το ξεχνούν αυτό. Νομίζουν ότι το εμπόριο είναι κάτι σύγχρονο. Η ανταλλαγή μεταξύ ομάδων υπάρχει εδώ και εκατό χιλιάδες χρόνια. Και τα πρώτα στοιχεία γι' αυτή εμφανίζονται κάπου μεταξύ 80 και 120.000 χρόνια πριν στην Αφρική, όπου βλέπουμε οψιανό και ίασπη και άλλα πράγματα να μετακινούνται σε μεγάλες αποστάσεις στην Αιθιοπία. Βρίσκουμε, επίσης, κοχύλια - όπως ανακαλύφθηκε από μια ομάδα εδώ στην Οξφόρδη - που διακινούνταν 125 μίλια στην ενδοχώρα από τη Μεσόγειο στην Αλγερία. Και αυτό είναι απόδειξη ότι οι άνθρωποι έχουν αρχίσει ανταλλαγές μεταξύ ομάδων. Και ότι θα οδήγησε σε εξειδίκευση.
Πώς ξέρεις ότι η μετακίνηση σε μεγάλες απόστασεις σημαίνει εμπόριο και όχι η μετανάστευση; Κοιτάξτε τους σημερινούς κυνηγούς/τροφοσυλλέκτες όπως οι ιθαγενείς, οι οποίοι έκαναν εξορύξεις για χειροπέλεκεις από πέτρα σε ένα μέρος που ονομάζεται Όρος Άιζα (Mt. Isa), που ήταν ένα λατομείο που ανήκει στη φυλή Καλκαντούν (Kalkadoon). Τα ανταλλάσαν με τους γείτονές τους για πράγματα όπως σαλάχια (stingray barbs). Και το αποτέλεσμα ήταν ότι οι πέτρινοι χειροπελέκεις καταλήξαν σε ένα μεγάλο μέρος της Αυστραλίας. Έτσι, η μετακίνηση των εργαλείων σε μεγάλες αποστάσεις είναι σημάδι εμπορίου, όχι μετανάστευσης.
Τι συμβαίνει όταν οι άνθρωποι δεν μπορούν πια να ανταλλάξουν; δεν μπορούν πια να ανταλλάσσουν και να ειδικευτούν; Η απάντηση είναι ότι, όχι μόνο επιβραδύνεται η τεχνολογική πρόοδος, αλλά μπορεί ακόμα και να αντιστραφεί. Ένα παράδειγμα είναι η Τασμανία. Όταν το επίπεδο της θάλασσας ανέβηκε, και η Τασμανία έγινε νησί 10.000 χρόνια πριν, οι άνθρωποι σε αυτό, όχι μόνο βίωσαν βραδύτερη εξέλιξη από ό, τι οι άνθρωποι στην ηπειρωτική χώρα, αλλά βίωσαν οπισθοδρόμηση. Έχασαν την ικανότητα να κάνουν [οστέινα] εργαλεία και αλιευτικά εργαλεία και είδη ένδυσης διότι ο πληθυσμός των περίπου 4.000 ατόμων απλά δεν ήταν αρκετά μεγάλος για να διατηρηθούν αυτές οι εξειδικευμένες ικανότητες αναγκαίες για να διατηρηθούν οι τεχνολογίες που είχαν. Είναι σαν οι άνθρωποι σε αυτό το δωμάτιο να βρίσκονταν ξαφνικά σε ένα έρημο νησί. Πόσα από τα πράγματα στις τσέπες μας θα μπορούσαμε να συνεχίσουμε να φτιάχνουμε μετά από 10.000 χρόνια; Αυτό δεν συνέβη στην Τιέρα ντελ Φουέγκο - παρόμοιο νησί, παρόμοια άτομα. Ο λόγος είναι ότι η Τιέρα ντελ Φουέγκο διαχωρίζεται από τη Νότια Αμερική πολύ λιγότερο Και υπήρξε επικοινωνία για συναλλαγές ανάμεσα στο νησί και την ήπειρο σε όλα τα 10.000 χρόνια. Οι Τασμανοί είχαν απομονωθεί.
Ας ξαναγυρίσουμε σε αυτήν την εικόνα και πάλι και ρωτήστε τον εαυτό σας, όχι μόνο ποιος το έφτιαξε και για ποιον, αλλά ποιος ήξερε πώς να το φτιάξει. Στην περίπτωση του χειροπέλεκυ, ο άνθρωπος που τον κατασκεύασε ήξερε πώς να το κάνει. Αλλά ποιος ξέρει πώς να φτιάξει ένα ποντίκι για τον υπολογιστή; Κανείς! Κυριολεκτικά κανείς. Δεν υπάρχει κανείς στον πλανήτη που ξέρει πώς να κάνει ένα ποντίκι για τον υπολογιστή. Το εννοώ αυτό στα σοβαρά. Ο πρόεδρος της εταιρείας που φτιάχνει ποντίκια για τον υπολογιστή δεν ξέρει. Ξέρει μόνο πώς να διαχειρίζεται μια εταιρεία. Το πρόσωπο στη γραμμή συναρμολόγησης δεν ξέρει γιατί δεν ξέρει πώς να βγάλει πετρέλαιο με τρυπάνι από μια πηγή για να πάρει το πετρέλαιο και να κατασκευάσει το πλαστικό, και ούτω καθεξής. Γνωρίζουμε όλοι μας μικρά κομματάκια, αλλά κανείς μας δεν γνωρίζει το σύνολο.
Παραθέτω, φυσικά, εδώ ένα απόσπασμα από ένα διάσημο δοκίμιο από τον Λέοναρντ Ριντ (Leonard Read), τον οικονομολόγο της δεκαετίας του 1950, που ονομάζεται "Εγώ, το μολύβι" στο οποίο έγραψε για το πώς ένα μολύβι κατασκευάζεται, και πως κανείς δεν ξέρει ούτε πώς να κάτασκευάσει ένα μολύβι, διότι οι άνθρωποι που τα συναρμολογούν δεν ξέρουν πώς να εξορύξουν γραφίτη. Και δεν ξέρουν πώς να κόψουν τα δέντρα και τέτοια πράγματα. Και αυτό που έχουμε κάνει στην ανθρώπινη κοινωνία, μέσω της ανταλλαγής και της εξειδίκευσης, είναι να δημιουργήσουμε την ικανότητα να κάνουμε πράγματα που ούτε που κατανοούμε. Δεν είναι το ίδιο με τη γλώσσα. Με την γλώσσα πρέπει να μεταφέρουμε ιδέες τις οποίες καταλαβαίνουμε μεταξύ μας. Αλλά με την τεχνολογία, μπορούμε να κάνουμε πράγματα που είναι πέραν των δυνατοτήτων μας.
Έχουμε προχωρήσει πέρα από την ικανότητα του ανθρώπινου νου σε έναν εξαιρετικό βαθμό. Και παρεμπιπτόντως αυτός είναι ένας από τους λόγους που εγώ δεν ενδιαφέρομαι για το διάλογο γύρω από το I.Q., για το αν ορισμένες ομάδες έχουν υψηλότερα I.Q. από άλλες ομάδες. Αυτό είναι παντελώς άσχετο. Αυτό που έχει σχέση με την κοινωνία είναι το πόσο καλά οι άνθρωποι επικοινωνούν τις ιδέες τους, και πόσο καλά συνεργάζονται, Δεν είναι το πόσο έξυπνα είναι τα άτομα που την αποτελούν. Έτσι έχουμε δημιουργήσει κάτι που ονομάζεται συλλογικός εγκέφαλος. Ο καθένας μας είναι ένας κόμβος στο δίκτυο. Είμαστε οι νευρώνες αυτού του εγκεφάλου. Η ανταλλαγή ιδεών, από τη συνάντηση και το ζευγάρωμα των ιδεών μεταξύ τους, είναι που προκαλεί την τεχνολογική πρόοδο, σταδιακά, σιγά-σιγά. Ωστόσο, άσχημα πράγματα συμβαίνουν . Και στο μέλλον, καθώς πηγαίνουμε προς τα εμπρός, θα βιώσουμε φυσικά τρομερά πράγματα. Θα υπάρξουν πόλεμοι, θα υπάρξουν κρίσεις θα υπάρξουν φυσικές καταστροφές. Φοβερά πράγματα θα συμβούν σε αυτόν τον αιώνα. Είμαι απολύτως βέβαιος. Αλλά είμαι επίσης βέβαιος, πως λόγω των συνδέσεων που κάνουν οι άνθρωποι, και της ικανότητας των ιδεών να συναντιούνται και να ζευγαρώνουν όπως ποτέ πριν. Είμαι επίσης βέβαιος ότι η τεχνολογία θα προχωρήσει, και ως εκ τούτου το βιοτικό επίπεδο θα ανέβει. Διότι μέσα από το σύννεφο, προμηθευόμενοι μέσα από το ίδιο μας το πλήθος, μέσω του "άπό κάτω προς τα επάνω" κόσμου που έχουμε δημιουργήσει, όπου όχι μόνο η ελίτ, αλλά όλοι είναι σε θέση να έχουν τις ιδέες τους και να τις κάνουν να συναντηθούν και να ζευγαρώσουν, σίγουρα επιταχύνουμε τον ρυθμό της καινοτομίας.
You can share this video by copying this HTML to your clipboard and pasting into your blog or web page. This video will play with subtitles.
You either have JavaScript turned off or have an old version of the Adobe Flash Player. To view this rating widget you
need to get the latest Flash player.
If your browser allows only "trusted sites" to execute Javascript, you should add the "googleapis.com" domain to your whitelist to allow our Flash detection to work properly.
Got an idea, question, or debate inspired by this talk? Start a TED Conversation.
Στο TEDGlobal 2010, ο συγγραφέας Ματ Ρίντλεϊ (Matt Ridley) δείχνει πώς, σε όλη την ιστορία, η κινητήρια δύναμη της ανθρώπινης προόδου υπήρξε η συνάντηση και το ζευγάρωμα των ιδεών για τη δημιουργία νέων ιδεών. Δεν είναι σημαντικό, λέει, το πόσο έξυπνα είναι τα άτομα. Αυτό που έχει πραγματική σημασία είναι το πόσο έξυπνος είναι ο συλλογικός εγκέφαλος.
Matt Ridley argues that, through history, the engine of human progress and prosperity has been, and is, "ideas having sex with each other." Full bio »
Translated into Greek by Ino Agrafioti
Reviewed by Theodora Apostolopoulou
Comments? Please email the translators above.
19:01 Posted: Jan 2007
Views 629,081 | Comments 84
17:52 Posted: Apr 2008
Views 432,362 | Comments 83
19:11 Posted: Jan 2007
Views 516,627 | Comments 106
Just follow the guidelines outlined under our Creative Commons license.
This comment will be attributed to . Not ? Sign Out.