Ο Έρικ Σάντερσον απεικονίζει τη Νέα Υόρκη -- προτού χτιστεί.

Η ουσία του αφανούς. Πόλεις, στο παρελθόν και στο μέλλον. Στην Οξφόρδη μπορούμε ίσως να χρησιμοποιήσουμε τον Λιούις Κάρολ και να κοιτάξουμε στον καθρέφτη που λέγεται Νέα Υόρκη για να προσπαθήσουμε να δούμε τον πραγματικό εαυτό μας ή ίσως για να περάσουμε σε κάποιον άλλο κόσμο. Ή, για να χρησιμοποιήσω τα λόγια του Φ. Σκοτ Φιτζέραλντ, "Καθώς η σελήνη ανέβηκε πιο ψηλά, τα ανούσια σπίτια αρχίζουν να χάνονται ώσπου σταδιακά συνειδητοποίησα την ύπαρξη του παλιού νησιού που κάποτε άνθησε για τα μάτια των Ολλανδών ναυτικών, ένα φρέσκο, πράσινο στήθος του νέου κόσμου."

Οι συνάδελφοί μου και εγώ δουλεύουμε εδώ και 10 χρόνια για να ανακαλύψουμε και πάλι αυτόν το χαμένο κόσμο, στα πλαίσια ενός προγράμματος που αποκαλούμε "Το Πρόγραμμα Μαναχάτα". Προσπαθούμε να ανακαλύψουμε τι θα είχε δει ο Χένρυ Χάντσον το απόγευμα της 12ης Σεπτεμβρίου 1609, όταν έπλευσε στο λιμάνι της Νέας Υόρκης. Θα ήθελα να σας αφηγηθώ την ιστορία σε τρεις πράξεις. Και αν προλάβω, έναν επίλογο.

Πράξη Πρώτη: Η ανακάλυψη ενός χάρτη. Δεν μεγάλωσα στη Νέα Υόρκη. Μεγάλωσα στα δυτικά, στα βουνά της Σιέρα Νεβάδα, όπως βλέπετε εδώ, στο Ρεντ Ροκ Κάνιον. Και από τις πρώτες μου παιδικές εμπειρίες έμαθα να αγαπώ τα τοπία. Όταν ήρθε ο καιρός να κάνω το μεταπτυχιακό μου, σπούδασα το αναδυόμενο πεδίο της οικολογίας τοπίου. Η οικολογία τοπίου ασχολείται με τον τρόπο που το ρέμα και το λιβάδι και το δάσος και οι γκρεμοί δημιουργούν περιβάλλοντα για φυτά και ζώα. Αυτή η εμπειρία και η εκπαίδευση με ώθησαν να πιάσω μία θαυμάσια δουλειά στην Εταιρεία Προστασίας της Άγριας Ζωής που προσπαθεί να διασώσει την άγρια ζωή και τα άγρια τοπία σε όλο τον κόσμο. Την τελευταία δεκαετία ταξίδεψα σε πάνω από 40 χώρες για να δω τζάγκουαρ και αρκούδες και ελέφαντες και τίγρεις και ρινόκερους.

Αλλά κάθε φορά που επέστρεφα από τα ταξίδια μου, επέστρεφα στη Νέα Υόρκη. Και τα Σαββατοκύριακα, όπως όλοι οι άλλοι τουρίστες, πήγαινα στην κορυφή του κτηρίου Εμπάιαρ Στέιτ, και κοιτούσα το τοπίο, αυτά τα οικοσυστήματα, και αναρωτιόμουν, "Πώς μπορεί αυτό το τοπίο να δημιουργήσει ένα κατοικήσιμο περιβάλλον για φυτά και ζώα; Πώς φτιάχνει ένα κατοικήσιμο περιβάλλον για ζώα όπως εγώ;" Πήγαινα στην Πλατεία Τάιμς και κοιτούσα τις πανέμορφες κυρίες στον τοίχο και αναρωτιόμουν γιατί κανείς δεν κοιτά τις ιστορικές φιγούρες ακριβώς από πίσω τους. Πήγαινα στο Σέντραλ Παρκ και κοιτούσα την τοπογραφία του να συναντά την απότομη και κατακόρυφη τοπογραφία του κεντρικού Μανχάταν.

Άρχισα να διαβάζω για την ιστορία και τη γεωγραφία της Νέας Υόρκης. Διάβασα ότι η Νέα Υόρκη ήταν η πρώτη υπερ-πόλη, με περισσότερους από 10 εκατομμύρια κατοίκους, το 1950. Άρχισα να βλέπω πίνακες όπως αυτόν. Για όσους από εσάς είστε από τη Νέα Υόρκη, αυτή είναι η 125η Οδός κάτω από το Γουέστ Σάιντ Χάιγουεϊ. (Γέλια) Κάποτε ήταν παραλία. Και σε αυτόν τον πίνακα ο Τζων Τζέιμς Όντουμπον, ο ζωγράφος, κάθεται στο βράχο. Κοιτάει τα δασωμένα υψώματα των Λόφων Ουάσινγκτον, προς το Τζέφρυς Χουκ, όπου βρίσκεται η γέφυρα Τζωρτζ Ουάσινγκτον σήμερα.

Ή αυτός ο πίνακας από τη δεκαετία του 1740, από το Γκρίνουιτς Βίλατζ. Αυτοί είναι δύο φοιτητές στο Κινγκς Κόλετζ - μετέπειτα Πανεπιστήμιο Κολούμπια - που κάθονται σε ένα λόφο, αγναντεύοντας μία κοιλάδα. Οπότε και εγώ πήγαινα στο Γκρίνουιτς Βίλατζ και έψαχνα γι' αυτόν το λόφο. Και δεν μπορούσα να τον βρω. Και δεν μπορούσα να βρω αυτόν το φοίνικα. Τι δουλειά έχει αυτός ο φοίνικας εκεί; (Γέλια)

Στην πορεία αυτών των ερευνών βρήκα ένα χάρτη. Το χάρτη που βλέπετε εδώ. Περιλαμβάνεται σε ένα σύστημα γεωγραφικών πληροφοριών που μου επιτρέπει να εστιάσω. Ο χάρτης δεν χρονολογείται από την εποχή του Χάντσον αλλά από την Αμερικανική Επανάσταση, 170 χρόνια αργότερα, σχεδιασμένος από Βρετανούς στρατιωτικούς χαρτογράφους στη διάρκεια της κατοχής της Νέας Υόρκης. Και είναι ένας εκπληκτικός χάρτης. Φυλάσσεται στα Εθνικά Αρχεία εδώ στο Κιού. Τρία μέτρα μήκος και ένα μέτρο πλάτος.

Αν επικεντρωθώ στο Κάτω Μανχάταν μπορείτε να δείτε την έκταση της Νέας Υόρκης ακριβώς στο τέλος της Αμερικανικής Επανάστασης. Εδώ είναι το Μπόουλινγκ Γκριν. Και εδώ το Μπρόντγουεϊ. Και εδώ είναι το Σίτι Χωλ Παρκ. Ουσιαστικά η πόλη έφτανε μέχρι το Σίτι Χωλ Παρκ. Και πέρα απ' αυτό μπορείτε να δείτε σημεία που έχουν εξαφανιστεί, πράγματα που έχουν χαθεί. Αυτή είναι η λιμνούλα Κολέκτ, η πηγή φρέσκου νερού της Νέας Υόρκης τα πρώτα 200 χρόνια και των Ιθαγενών Αμερικανών για χιλιάδες χρόνια πρωτύτερα. Μπορείτε να δείτε τα λιβάδια Λίσπεναρντ που αποστραγγίζονται εκεί όπου σήμερα είναι η Τραϊμπέκα και τις παραλίες που ξεκινούν στο Μπάτερυ και φτάνουν μέχρι τη 42η Οδό.

Αυτός ο χάρτης σχεδιάστηκε για στρατιωτικούς σκοπούς. Χαρτογραφούν τους δρόμους, τα κτήρια, τις οχυρώσεις που έχτισαν. Αλλά καταγράφουν και πράγματα οικολογικού ενδιαφέροντος, και συγχρόνως στρατιωτικού ενδιαφέροντος: τους λόφους, τους βάλτους, τα ρέματα. Αυτό είναι το Ρίτσμοντ Χιλ και το Μινέτα Ουότερ που κυλούσε μέσα από το Γκρίνουιτς Βίλατζ. Ή ο βάλτος στο Γκράμερσυ Παρκ, ακριβώς εδώ. Ή ο λόφος Μάρεϊ. Και αυτό είναι το σπίτι του Μάρεϊ στο λόφο Μάρεϊ, πριν από 200 χρόνια. Εδώ είναι η πλατεία Τάιμς, τα δύο ρέματα που ενώνονται για να σχηματίσουν ένα υδροβιότοπο στην πλατεία Τάιμς, όπως ήταν στο τέλος της Αμερικανικής Επανάστασης.

Βρήκα λοιπόν αυτόν τον εκπληκτικό χάρτη σε ένα βιβλίο. Και σκέφτηκα, "Αν μπορούσα να γεωαναφέρω αυτόν το χάρτη, αν μπορούσα να τον τοποθετήσω στο σχέδιο της σημερινής πόλης, θα μπορούσα να βρω αυτά τα χαμένα χαρακτηριστικά της πόλης βάσει της γεωγραφίας του αστικού χώρου που γνωρίζει ο κόσμος, της γεωγραφίας των χώρων εργασίας των ανθρώπων, εκεί που μένουν, και εκεί που τους αρέσει να τρώνε." Μετά από κάμποση δουλειά μπορέσαμε να τον γεωαναφέρουμε, που σημαίνει πως μπορούσαμε να βάλουμε τους σύγχρονους δρόμους της πόλης, και τα κτήρια, και τους ανοικτούς χώρους, ώστε να εστιάσουμε στο σημείο που βρίσκεται η λιμνούλα Κολέκτ. Μπορούμε να ψηφιοποιήσουμε τη λιμνούλα Κολέκτ και τα ρέματα και να δούμε τη θέση τους στη σημερινή αστική γεωγραφία. Είναι διασκεδαστικό να βρίσκουμε πού είναι τι σε σχέση με την παλιά τοπογραφία.

Είχα όμως ακόμα μία ιδέα γι' αυτόν το χάρτη. Αν αφαιρέσουμε τους δρόμους και αν αφαιρέσουμε τα κτήρια, και αν αφαιρέσουμε τους ανοιχτούς χώρους, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε το χάρτη. Αν αφαιρέσουμε τα χαρακτηριστικά του 18ου αιώνα μπορούμε να ταξιδέψουμε πίσω στο χρόνο. Να βρούμε τα δομικά στοιχεία της οικολογίας, λόφους, ρέματα, τη βασική υδρολογία και την ακτή, τις παραλίες τα βασικά στοιχεία που συνθέτουν το οικολογικό τοπίο.

Αν τότε προσθέταμε χάρτες γεωλογίας, γεωλογία υπεδάφους και γεωλογία εδάφους, ό,τι αφήνουν οι παγετώνες, αν πάρουμε το χάρτη του εδάφους με τις 17 εδαφικές κλάσεις, όπως ορίζονται από την Εθνική Υπηρεσία Προστασίας Εδάφους, αν φτιάξουμε ένα ψηφιακό μοντέλο υψομέτρου της τοπογραφίας που μας λέει πόσο ψηλοί ήταν οι λόφοι, τότε μπορούμε να υπολογίσουμε τις πλαγιές. Μπορούμε να υπολογίσουμε την όψη. Μπορούμε να υπολογίσουμε την έκθεση στους χειμερινούς ανέμους -- πως πνέουν οι χειμερινοί άνεμοι πάνω στο τοπίο. Οι λευκές περιοχές σε αυτό τον χάρτη δείχνουν τα μέρη που είναι προστατευμένα από τους χειμερινούς ανέμους.

Συγκεντρώσαμε όλες τις πληροφορίες για το πού βρίσκονταν οι ιθαγενείς Αμερικανοί, οι Λενάπε. Και δημιουργήσαμε ένα χάρτη πιθανοτήτων για το πού μπορεί να βρίσκονταν. Οι κόκκινες περιοχές σε αυτόν το χάρτη υποδεικνύουν τα μέρη που είναι πιο κατάλληλα να συντηρήσουν ανθρώπους στο Μανχάταν, περιοχές κοντά στο νερό, περιοχές κοντά στο λιμάνι για ψάρεμα, περιοχές προστατευμένες από τους χειμερινούς ανέμους. Γνωρίζουμε πως υπήρχε ένας καταυλισμός Λενάπε εδώ κάτω, δίπλα στη λιμνούλα Κολέκτ. Και γνωρίζουμε πως ασχολούνταν με την κηπουρική, είχαν κήπους με καλαμπόκι, φασόλια και κολοκύθες, τον κήπο των "Τριών Αδερφών".

Φτιάξαμε ένα μοντέλο που εξηγεί πού μπορεί να βρίσκονταν αυτά τα χωράφια. Και τα παλιά χωράφια, τα διαδοχικά χωράφια που χάνονται. Και μπορεί να τα θεωρούμε εγκαταλελειμμένα. Αλλά στην πραγματικότητα είναι συστήματα ανοικτών πεδιάδων για πουλιά και φυτά. Και έχουν γίνει διαδοχικά περιοχές με θάμνους και αναμειγνύονται στο χάρτη με όλα τα άλλα οικοσυστήματα. Το Μανχάταν είχε 55 διαφορετικά οικοσυστήματα. Μπορείτε να τα φανταστείτε σαν γειτονιές, τόσο διαφορετικές όσο η Τραιμπέκα και η Άπερ Ιστ Σάιντ και το Ίνγουντ -- αυτά είναι τα δάση και οι υδροβιότοποι και οι θαλάσσιες κοινότητες, οι παραλίες.

55 είναι πολλά. Σε αναλογία με το μέγεθός του, το Μανχάταν είχε περισσότερα οικοσυστήματα ανά στρέμμα από το πάρκο Γιοσεμάιτ, από το Γέλοουστόουν, το Αμπασέλι. Ήταν πραγματικά ένα εκπληκτικό τοπίο ικανό να συντηρήσει μία εκπληκτική βιοποικιλότητα.

Δεύτερη Πράξη: Η ανοικοδόμηση ενός σπιτιού. Μελετήσαμε λοιπόν τα ψάρια και τα βατράχια και τα πουλιά και τις μέλισσες, τα 85 είδη ψαριών που υπήρχαν στο Μανχάταν, τις όρνιθες Χιθ, είδη που δεν υπάρχουν πια, τους κάστορες σε όλα τα ρέματα, τις μαύρες αρκούδες, και τους ιθαγενείς Αμερικανούς, για να μάθουμε πώς χρησιμοποιούσαν και πώς σκέφτονταν για το περιβάλλον τους. Θέλαμε να προσπαθήσουμε να τα απεικονίσουμε στο χάρτη. Και για να το καταφέρουμε χαρτογραφήσαμε τις ανάγκες τους στα οικοσυστήματα.

Πού βρίσκουν τροφή; Πού βρίσκουν νερό; Πού βρίσκουν καταφύγιο; Πού πηγαίνουν για αναπαραγωγή; Για έναν οικολόγο, η διασταύρωση όλων αυτών είναι το οικοσύστημα. Αλλά για τους περισσότερους ανθρώπους αυτή η διασταύρωση είναι το σπίτι τους. Διαβάζαμε λοιπόν σε οδηγούς για τη φύση, τους κοινούς οδηγούς για τη φύση που ίσως έχετε στη βιβλιοθήκη σας, ότι αυτό που χρειάζονται οι κάστορες είναι "ένα σιγανά κινούμενο ποτάμι με λεύκες, κλήθρα και ιτιές, κοντά στο νερό". Αυτό είναι το ιδανικό για ένα κάστορα.

Αρχίσαμε λοιπόν να φτιάχνουμε μία λίστα. Εδώ είναι ο κάστορας. Και εδώ είναι το ποτάμι και η λεύκα και τα κλήθρα και η ιτιά. Σαν αυτά να ήταν οι χάρτες που θα χρειαζόμασταν για να προβλέψουμε πού θα βρίσκαμε τον κάστορα. Ή τη χελώνα του βάλτου, που χρειάζεται υγρά λιβάδια και έντομα και ηλιόλουστα μέρη. Ή τον λύγκα, που χρειάζεται κουνέλια και κάστορες και λημέρια. Πολύ γρήγορα αρχίσαμε να συνειδητοποιούμε ότι οι κάστορες μπορεί να είναι κάτι που χρειάζεται ένας λύγκας. Αλλά και ο κάστορας χρειάζεται κάποια πράγματα. Και το να τα έχουμε σε μία πλευρά σημαίνει πως μπορούμε να τα ενώσουμε, πως μπορούμε να δημιουργήσουμε το δίκτυο των σχέσεων των οικοσυστημάτων για αυτά τα είδη.

Επιπλέον συνειδητοποιήσαμε πως μπορεί να αρχίσεις ως ειδικός στους κάστορες, αλλά μπορείς να ελέγξεις και τι χρειάζεται μία λεύκα. Η λεύκα χρειάζεται φωτιά και στεγνό έδαφος. Και μπορείς να δεις τι χρειάζεται ένα υγρό λιβάδι. Χρειάζεται κάστορες για να δημιουργήσουν τους υδροβιότοπους και ίσως κάποια πράγματα ακόμη. Μπορείς όμως να μιλήσεις και για ηλιόλουστα μέρη. Τι χρειάζεται λοιπόν ένα ηλιόλουστο μέρος; Δεν είναι ένα οικοσύστημα ακριβώς. Αλλά ποιες είναι οι συνθήκες που το καθιστούν εφικτό; Ή τη φωτιά. Ή το στεγνό έδαφος. Και μπορείς να βάλεις αυτά τα στοιχεία σε ένα δίκτυο με μήκος 1000 στήλες οριζόντια και 1000 σειρές κάθετα. Και τότε μπορούμε να δούμε τα δεδομένα ως ένα δίκτυο, ως ένα κοινωνικό δίκτυο.

Και αυτό είναι το δίκτυο όλων των σχέσεων οικοσυστημάτων όλων των φυτών και όλων των ζώων στο Μανχάταν, και ό,τι χρειάζονται, σε βάθος γεωλογίας, πηγαίνοντας πίσω στο χρόνο και στο χώρο στην καρδιά του δικτύου. Το αποκαλούμε Δίκτυο Μιούιρ. Και αν το μεγεθύνουμε μοιάζει κάπως έτσι. Κάθε σημείο είναι ένα διαφορετικό είδος ή ένα διαφορετικό ρέμα ή ένας διαφορετικός τύπος εδάφους. Και αυτές οι μικρές γκρίζες γραμμές είναι οι δεσμοί που ενώνουν τα πάντα. Είναι οι δεσμοί που καθιστούν τη φύση ανθεκτική. Και αυτή η δομή επιτρέπει στη φύση να λειτουργεί, ιδωμένη με όλα τα τμήματά της. Αποκαλούμε αυτά τα δίκτυα Μιούιρ από τον Αμερικανοσκωτσέζο φυσιοδίφη Τζον Μιούιρ, που είπε "Όταν προσπαθούμε να απομονώσουμε κάτι, διαπιστώνουμε πως συνδέεται με χίλιες αόρατες κλωστές που δεν σπάνε, με τα πάντα στο σύμπαν".

Πήραμε λοιπόν τα δίκτυα Μιούιρ και τα βάλαμε στους χάρτες. Αν λοιπόν θέλαμε να πάμε ανάμεσα στην 85η και την 86η οδό, και μεταξύ Λεξ και 3ης, ίσως υπήρχε ένα ποτάμι σε αυτό το οικοδομικό τετράγωνο. Και αυτά είναι τα είδη των δέντρων που ίσως βρίσκονταν εκεί, και τα λουλούδια και οι λειχήνες και τα βρύα, οι πεταλούδες, τα ψάρια στο ποτάμι, τα πουλιά στα δέντρα. Ίσως ένας δασόβιος κροταλίας να ζούσε εκεί. Και ίσως μία μαύρη αρκούδα να περπατούσε εκεί κοντά. Και ίσως να βρίσκονταν εκεί και ιθαγενείς Αμερικανοί. Και μετά πήραμε αυτά τα δεδομένα.

Μπορείτε να τα δείτε και μόνοι σας στην ιστοσελίδα μας. Μπορείτε να εστιάσετε σε οποιοδήποτε οικοδομικό τετράγωνο του Μανχάταν, και να δείτε τι μπορεί να βρισκόταν εκεί πριν από 400 χρόνια. Και τα χρησιμοποιήσαμε για να προσπαθήσουμε να αποκαλύψουμε ένα τοπίο εδώ, στην Τρίτη Πράξη. Χρησιμοποιήσαμε τα εργαλεία που χρησιμοποιούν στο Χόλιγουντ για να φτιάξουν αυτά τα φανταστικά τοπία που βλέπουμε στις ταινίες.

Και προσπαθήσαμε να τα χρησιμοποιήσουμε για να απεικονίσουμε την Τρίτη Λεωφόρο. Πήραμε το τοπίο και προσπαθήσαμε να φτιάξουμε την τοπογραφία. Βάλαμε τα εδάφη και τα νερά και φωτίσαμε το τοπίο. Βάλαμε από πάνω το χάρτη με τις οικολογικές κοινότητες. Και προσθέσαμε το χάρτη με τα είδη. Ώστε στην πραγματικότητα να παίρναμε μία φωτογραφία πετώντας πάνω από την πλατεία Τάιμς, κοιτώντας προς τον ποταμό Χάντσον, περιμένοντας τον Χάντσον να έρθει. Χρησιμοποιώντας αυτήν την τεχνολογία, μπορούμε να φτιάξουμε αυτές τις φανταστικές γεωαναφορικές προβολές. Βασικά μπορούμε να τραβήξουμε μία φωτογραφία από οποιοδήποτε παράθυρο στο Μανχάταν και να δούμε πώς έμοιαζε αυτό το τοπίο πριν από 400 χρόνια.

Αυτή είναι η άποψη από το Ιστ Ρίβερ, κοιτώντας προς το Μάρευ Χιλ, όπου σήμερα βρίσκεται το κτήριο των Ηνωμένων Εθνών. Αυτή είναι η άποψη του ποταμού Χάντσον με το Μανχάταν στα αριστερά και το Νιού Τζέρσεϋ στα δεξιά, κοιτώντας προς τον Ατλαντικό Ωκεανό. Αυτή είναι η πλατεία Τάιμς, με τη λιμνούλα καστόρων εκεί, κοιτώντας προς τα ανατολικά. Μπορούμε λοιπόν να δούμε τη λιμνούλα Κολέκτ και τους βάλτους Λίσπεναρντ πιο πίσω. Μπορούμε να δούμε τα χωράφια που δημιούργησαν οι ιθαγενείς Αμερικανοί. Και μπορούμε να τα δούμε αυτά στη σημερινή γεωγραφία της πόλης. Όταν λοιπόν βλέπετε "Νόμος και Τάξη" και οι δικηγόροι ανεβαίνουν τα σκαλιά θα μπορούσαν να κατέβουν αυτά τα σκαλιά των δικαστηρίων της Νέας Υόρκης κατευθείαν στη λιμνούλα Κολέκτ, πριν από 400 χρόνια.

Αυτές οι εικόνες είναι το έργο του φίλου και συνεργάτη μου, του Μαρκ Μπόγιερ, που βρίσκεται σήμερα εδώ στο ακροατήριο. Και θα ήθελα, αν μπορούσατε να τον χειροκροτήσετε για την εξαιρετική του δουλειά. (Χειροκρότημα)

Υπάρχει τόση δύναμη στη σύζευξη επιστήμης και οπτικοποίησης ώστε μπορούμε να δημιουργήσουμε τέτοιες εικόνες. Κοιτώντας ίσως και από τις δύο πλευρές ενός καθρέφτη. Αν και είχα λίγο χρόνο για να μιλήσω ελπίζω να αναγνωρίζετε πως το Μαναχάτα ήταν ένα πολύ ξεχωριστό μέρος. Το μέρος που βλέπετε εδώ στα αριστερά ήταν συνδεδεμένο. Βασιζόταν σε αυτή την ποικιλία. Είχε μία ανθεκτικότητα που χρειαζόμαστε στο σύγχρονο κόσμο.

Δεν θα ήθελα όμως να νομίσετε πως δεν αγαπώ το μέρος στα δεξιά, γιατί το αγαπώ. Έμαθα να αγαπώ την πόλη και τη δική της ποικιλία, και την ανθεκτικότητά της, και την εξάρτησή της από την πυκνότητα και τον τρόπο που είμαστε όλοι συνδεδεμένοι. Στην πραγματικότητα τα βλέπω ως αντανάκλαση το ένα του άλλου. Όπως και ο Λιούις Κάρολ στο "Μέσα από τον Καθρέφτη". Μπορούμε να τα συγκρίνουμε και να τα κρατήσουμε στο μυαλό μας ταυτόχρονα, είναι το ίδιο μέρος, οι πόλεις δεν μπορούν να ξεφύγουν από τη φύση. Νομίζω πως αυτό μαθαίνουμε σχετικά με την οικοδόμηση πόλεων στο μέλλον.

Αν λοιπόν μου επιτρέψετε ένα σύντομο επίλογο, όχι για το παρελθόν, αλλά για την περίοδο σε 400 χρόνια από τώρα, αυτό που συνειδητοποιούμε είναι πως οι πόλεις είναι οικοσυστήματα για ανθρώπους, και πρέπει να προσφέρουν αυτό που χρειάζονται οι άνθρωποι: ένα αίσθημα σπιτιού, φαγητό, νερό, καταφύγιο, αναπαραγωγικούς πόρους, και ένα αίσθημα νοήματος. Αυτό είναι το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του ανθρώπινου οικοσυστήματος. Και τόσες διαλέξεις εδώ στο TED είναι σχετικές με το νόημα, για το πώς να αποκτήσουμε νόημα στη ζωή μας με έναν σωρό διαφορετικούς τρόπους, μέσω της τεχνολογίας, μέσω της τέχνης, της επιστήμης, σε τέτοιο βαθμό που νομίζω πως επικεντρωνόμαστε τόσο πολύ σε αυτήν την πλευρά της ζωής μας που δεν έχουμε δώσει αρκετή προσοχή στο φαγητό και το νερό και το καταφύγιο, και στο τι χρειαζόμαστε για να αναθρέψουμε τα παιδιά.

Πώς μπορούμε να οραματιστούμε την πόλη του μέλλοντος; Τι θα λέγατε αν πηγαίναμε στο Μάντισον Σκουέαρ Παρκ, και το φανταζόμαστε χωρίς τα αυτοκίνητα αλλά με ποδήλατα, και μεγάλα δάση, και ρέματα αντί για υπονόμους και αγωγούς ομβρίων υδάτων; Αν φανταζόμασταν το Άπερ Ιστ Σάιντ με πράσινες οροφές, και ποτάμια μέσα στην πόλη και ανεμογεννήτριες να παρέχουν την ενέργεια που χρειαζόμαστε; Ή αν φανταστούμε τη μητροπολιτική περιοχή της Νέας Υόρκης που τώρα φιλοξενεί 12 εκατομμύρια ανθρώπους, αλλά με 12 εκατομμύρια ανθρώπους στο μέλλον να ζουν με την πυκνότητα του Μανχάταν στο 36% της περιοχής, με τις ενδιάμεσες περιοχές καλυμμένες με αγρούς, καλυμμένες με υδροβιότοπους, καλυμμένες με τους βάλτους που χρειαζόμαστε.

Αυτό είναι νομίζω το είδος του μέλλοντος που χρειαζόμαστε, ένα μέλλον με την ίδια ποικιλία και αφθονία και δυναμισμό του Μανχάταν, αλλά που μαθαίνει από την βιωσιμότητα του παρελθόντος, από την οικολογία, την πρωταρχική οικολογία, τη φύση με όλα της τα στοιχεία. Σας ευχαριστώ πολύ. (Χειροκρότημα)