Εντουάρντο Παές: Οι 4 εντολές των πόλεων

Είναι μεγάλη τιμή να είμαι εδώ. Είναι μεγάλη τιμή να είμαι εδώ και να μιλάω για πόλεις, για το μέλλον των πόλεων. Είναι υπέροχο να είμαι εδώ σαν δήμαρχος. Πιστεύω πραγματικά πως οι δήμαρχοι έχουν την πολιτική θέση να αλλάξουν πραγματικά τις ζωές των ανθρώπων. Είναι ο καλύτερος ρόλος. Και είναι υπέροχο να είμαι εδώ ως ο δήμαρχος του Ρίο. Το Ρίο είναι μία όμορφη πόλη, ένα ζωντανό μέρος, ένα ιδιαίτερο μέρος. Βασικά, κοιτάτε έναν άνθρωπο που έχει την καλύτερη δουλειά στον κόσμο. Και θέλω πραγματικά να μοιραστώ μαζί σας μία πολύ ιδιαίτερη στιγμή στη ζωή μου και την ιστορία της πόλης του Ρίο.

(Βίντεο) Παρουσιαστής: Και τώρα, κυρίες και κύριοι, ο φάκελος που περιέχει το αποτέλεσμα. Ζακ Ρόγκ: Έχω την τιμή να ανακοινώσω ότι οι αγώνες της 31ης Ολυμπιάδας απονέμονται στην πόλη του Ρίο ντε Τζανέιρο. (χειροκροτήματα και φωνές)

ΕΠ: Εντάξει, αυτό είναι πολύ συγκινητικό, πολύ συναισθηματικό, αλλά δεν ήταν εύκολο να φτάσουμε εκεί. Στην πραγματικότητα ήταν μία πολύ δύσκολη πρόκληση. Έπρεπε να νικήσουμε την Ευρωπαϊκή μοναρχία. Δηλαδή τον Χουάν Κάρλος, το βασιλιά της Ισπανίας. Έπρεπε να νικήσουμε τους ισχυρούς Ιάπωνες με την τεχνολογία τους. Έπρεπε να νικήσουμε τον πιο ισχυρό άντρα στον κόσμο που υπερασπιζόταν την ίδια του την πόλη. Οπότε δεν ήταν καθόλου εύκολο. Και αυτός ο τελευταίος τύπος είπε μία φράση πριν από μερικά χρόνια που νομίζω πως ταιριάζει απόλυτα στην περίσταση του Ρίο να κερδίζει τους Ολυμπιακούς. Το δείξαμε πως, ναι, μπορούμε.

Και πραγματικά, αυτός είναι ο λόγος που ήρθα εδώ απόψε. Απόψε ήρθα εδώ για να σας πω πως μπορούν να γίνουν πράγματα, πως δεν χρειάζεται πάντα να είσαστε πλούσιοι ή ισχυροί για να προχωρήσουν τα πράγματα, πως οι πόλεις είναι μία σπουδαία πρόκληση. Είναι μία δύσκολη αποστολή να διαχειρίζεσαι πόλεις. Αλλά με κάποιους καινοτόμους τρόπους διεκπεραίωσης πραγμάτων, με κάποιες βασικές εντολές, μπορείτε να κάνετε τις πόλεις ένα πραγματικά υπέροχο μέρος να ζει κανείς. Θέλω όλοι σας να φανταστείτε το Ρίο. Μάλλον σκέφτεστε μία πόλη γεμάτη ενέργεια, μία ζωντανή πόλη γεμάτη πράσινο. Και κανένας δεν το έδειξε αυτό καλύτερα από τον Κάρλος Σαλντάνια στο περσινό «Ρίο».

(Μουσική) (Βίντεο) Πουλί: Αυτό είναι απίστευτο. (Μουσική)

ΕΠ: Εντάξει, μερικά μέρη του Ρίο είναι κάπως έτσι, αλλά δεν είναι έτσι παντού. Είμαστε όπως κάθε μεγάλη πόλη στον κόσμο. Έχουμε πολύ κόσμο, μόλυνση, αυτοκίνητα, τσιμέντο, πολύ τσιμέντο. Αυτές οι εικόνες που σας δείχνω εδώ, είναι μερικές εικόνες από την Μαδουρέιρα. Είναι σα να λέμε η καρδία του προαστίου του Ρίο. Και θέλω να χρησιμοποιήσω ένα παράδειγμα του Ρίο που κάνουμε στην Μαδουρέιρα, σε αυτή την περιοχή, για να δείτε τι θα πρέπει να θεωρούμε σαν την πρώτη εντολή.

Κάθε φορά που θα δείτε μία ζούγκλα τσιμέντου σαν αυτή, αυτό που πρέπει να κάνετε είναι να βρείτε ανοιχτές εκτάσεις. Εάν δεν έχετε ανοιχτές εκτάσεις, πρέπει να πατε εκεί και να ανοίξετε εκτάσεις. Πηγαίνετε σε αυτές τις ανοιχτές εκτάσεις και κάντε τις έτσι ώστε ο κόσμος να μπορεί να πάει μέσα και να τις χρησιμοποιήσει. Αυτό θα είναι το τρίτο μεγαλύτερο πάρκο στο Ρίο μέχρι τον Ιούνιο αυτό τον χρόνο. Θα γίνει ένα μέρος όπου ο κόσμος θα μπορεί να συναντηθεί, όπου μπορείτε να βάλετε φύση. Η θερμοκρασία θα πέσει κατά δύο, τρεις βαθμούς κελσίου. Έτσι η πρώτη εντολή που θέλω να σας αφήσω απόψε είναι, ότι μία πόλη του μέλλοντος πρέπει να είναι φιλική προς το περιβάλλον. Κάθε φορά που σκέφτεστε μία πόλη, πρέπει να την σκέφτεστε πράσινη. Πρέπει να σκέφτεστε πράσινο και πράσινο.

Έτσι, προχωράμε στη δεύτερη εντολή που ήθελα να σας δείξω. Ας σκεφτούμε πως οι πόλεις είναι φτιαγμένες από ανθρώπους, πολλούς ανθρώπους μαζί. Οι πόλεις είναι γεμάτες με ανθρώπους. Και πως μετακινείς αυτούς τους ανθρώπους; Όταν έχεις 3.5 δισεκατομμύρια ανθρώπους να ζουν σε πόλεις - έως το 2050, θα είναι 6 δισεκατομμύρια ανθρώποι. Έτσι κάθε φορά που σκέφτεστε την μεταφορά αυτών των ανθρώπων, σκέφτεστε μεταφορά μεγάλης χωρητικότητας. Αλλά υπάρχει ένα πρόβλημα. Μεταφορά μεγάλης χωρητικότητας σημαίνει πως πρέπει να ξοδευτούν πάρα πολλά χρήματα.

Αυτό που θα σας δείξω εδώ είναι κάτι που έχει ήδη παρουσιαστεί στο TED από τον πρώην δήμαρχο του Κουριτίμπα μίας πόλης στην Βραζιλία, που το δημιούργησε, τον Χάιμε Λερνέρ. Και είναι κάτι που κάνουμε πάλι, πολύ στο Ρίο. Είναι το BRT, το Λεωφορείο Ταχείας Διέλευσης. Παίρνετε ένα λεωφορείο. Είναι ένα απλό λεωφορείο όπως το γνωρίζουν όλοι. Μετατρέπετε το εσωτερικό του όπως ένα βαγόνι τρένου. Χρησιμοποιείτε διαφορετικές λωρίδες, αποκλειστικές λωρίδες. Αυτό δεν αρέσει στους εργολάβους. Δε χρειάζεται να σκάψεις βαθιά στο υπέδαφος. Μπορείς να χτίσεις ωραίους σταθμούς. Αυτός είναι ένας σταθμός που φτιάχνουμε στο Ρίο. Και πάλι, δε χρειάζεται να σκάψεις βαθιά στο υπέδαφος για να κάνεις έναν τέτοιο σταθμο. Αυτός ο σταθμός έχει την ίδια άνεση, τα ίδια χαρακτηριστικά με έναν υπόγειο σταθμό. Ένα χιλιόμετρο από αυτό κοστίζει το ένα δέκατο του υπόγειου. Έτσι ξοδεύοντας πολύ λιγότερα χρήματα και κάνοντας το πολύ πιο γρήγορα, μπορείτε να αλλάξετε πραγματικά τον τρόπο που μετακινείται ο κόσμος.

Αυτός είναι ένας χάρτης του Ρίο. Όλες οι γραμμες, οι χρωματιστές γραμμές που βλέπετε, είναι το δίκτυο μεταφορών υψηλής χωρητικότητας. Αυτή την στιγμή σήμερα, μεταφέρουμε το 18% του πληθυσμού μας με μεταφορά υψηλής χωρητικότητας. Με τα BRT που κάνουμε, και πάλι, με το φθηνότερο και γρηγορότερο τρόπο, θα μετακινούμε το 63% του πληθυσμού με μεταφορά υψηλής χωρητικότητας.

Θυμηθείτε αυτό που λέω: Δεν πρέπει να είσαι πάντα πλούσιος ή ισχυρός για να καταφέρεις πράγματα. Μπορείς να βρεις καινοτόμους τρόπους για να καταφέρεις πράγματα. Η δεύτερη εντολή που θα σας αφήσω απόψε είναι, ότι η πόλη του μέλλοντος πρέπει να αντιμετωπίσει τη μετακίνηση και την ενσωμάτωση των ανθρώπων της.

Προχωράμε στην τρίτη εντολή. Και αυτή είναι η πιο αμφιλεγόμενη. Έχει να κάνει με τις φαβέλες, τις παραγκουπόλεις -- όπως τις ονομάζετε, έχουν διαφορετικά ονομάτα σε όλο τον κόσμο. Αλλά αυτό που θέλουμε να πούμε απόψε είναι, ότι οι φαβέλες δεν είναι πάντα ένα πρόβλημα. Αυτό που εννοώ, είναι οτι οι φαβέλες μπορεί καμιά φορά να είναι πραγματικά η λύση, εάν αντιμετωπιστούν, αν βάλετε κοινωνική πολιτική μέσα στις φαβέλες. Αφήστε με να σας ξαναδείξω έναν χάρτη του Ρίο. Το Ρίο έχει 6.3 εκατομμύρια κατοίκους -- Περισσότεροι από 20%, 1.4 εκατομμύρια, ζουν στις φαβέλες. Όλα αυτά τα κόκκινα μέρη είναι φαβέλες. Όπως βλέπετε, έχουν επεκταθεί σε όλη την πόλη. Αυτή είναι μία τυπική θέα φαβέλας στο Ρίο. Μπορείτε να δείτε την αντίθεση ανάμεσα στους πλούσιους και τους φτωχούς.

Θα ήθελα να επισημάνω δύο πράγματα απόψε σχετικά με τις φαβέλες. Το πρώτο είναι, οτι μπορείτε να αλλάξετε από αυτό που αποκαλώ έναν «κακό» κύκλο σε έναν εικονικό κύκλο. Αλλά αυτό που πρέπει να κάνετε για να γίνει αυτό, είναι να πάτε μέσα στις φαβέλες, να φέρετε πίσω τις βασικές υπηρεσίες -- κυρίως την εκπαίδευση και την υγεία -- με υψηλή ποιότητα. Θα σας δώσω ένα γρήγορο παράδειγμα. Αυτό ήταν ένα παλιό κτήριο σε μία φαβέλα στο Ρίο -- (το όνομα της φαβέλας δεν ακούγεται καθαρά) -- το οποίο μεταμορφώσαμε σε ένα δημοτικό σχολείο, με υψηλή ποιότητα. Αυτή είναι πρωτοβάθμια περίθαλψη που χτίσαμε μέσα σε μία φαβέλα, και πάλι, με υψηλή ποιότητα. Την ονομάζουμε οικογενειακή κλινική. Άρα το πρώτο θέμα είναι να φέρουμε βασικές υπηρεσίες μέσα στις φαβέλες με υψηλή ποιότητα.

Το δεύτερο σημείο που θα ήθελα να αναφέρω σχετικά με τις φαβέλες είναι, πως πρέπει να δημιουργήσεις ανοιχτούς χώρους στη φαβέλα. Να φέρεις υποδομές στη φαβέλα, στις παραγκούπολεις, όπου και να είσαι. Το Ρίο έχει τον στόχο, μέχρι το 2020, να έχει όλες τις φαβέλες τελείως αστικοποιημένες. Ακόμη ένα παράδειγμα, αυτό ήταν τελείως γεμάτο με σπίτια, και μετά χτίσαμε αυτό, που το ονομάζουμε, πλατεία γνώσης. Είναι ένα μέρος με υψηλή τεχνολογία όπου τα παιδιά που ζούν σε ένα φτωχό σπίτι δίπλα σε αυτό το μέρος μπορούν να πάνε μέσα και να έχουν πρόσβαση σε όλη την τεχνολογία. Χτίσαμε ακόμη και έναν κινηματογράφο -- ταινίες 3D. Και αυτό είναι το είδος της αλλαγής που παίρνεις μ'αυτό τον τρόπο. Και στο τέλος της ημέρας παίρνεις κάτι καλύτερο από ένα βραβείο TED, το οποίο είναι αυτό το υπέροχο χαμόγελο από ένα παιδί που ζει στη φαβέλα Έτσι, η τρίτη εντολή που θέλω να αφήσω εδώ απόψε είναι ότι μία πόλη του μέλλοντος πρέπει να είναι κοινωνικά ενσωματωμένη. Δεν μπορείς να αντιμετωπίσεις μία πόλη εάν δεν είναι κοινωνικά ενσωματωμένη.

Αλλά προχωρώντας στην τέταρτη εντολή, πραγματικά δε θα ήμουν εδώ απόψε. Μεταξύ Νοέμβρη και Μάη, το Ρίο είναι τελείως γεμάτο. Μόλις την προηγούμενη εβδομάδα είχαμε Καρναβάλι. Ήταν υπέροχα. Ήταν πολύ διασκεδαστικό. Έχουμε Παραμονή Πρωτοχρονιάς. Περίπου δύο εκατομμύρια κόσμος στην παραλία της Κοπακαμπάνα. Έχουμε προβλήματα. Αντιμετωπίζουμε πλημμύρες και τροπικές βροχές αυτή την περίοδο του έτους. Μπορείτε να φανταστείτε πόσο οι άνθρωποι χαίρονται μαζί μου βλέποντας τέτοιες σκηνές. Έχουμε προβλήματα με τις τροπικές βροχές. Σχεδόν κάθε χρόνο έχουμε αυτές τις κατολισθήσεις, που είναι τρομερές.

Αλλά ο λόγος για τον οποίο μπόρεσα να έρθω εδώ είναι εξαιτίας αυτού. Ήταν κάτι που κάναμε με την ΙΒΜ πριν από έναν περίπου χρόνο. Είναι αυτό που ονομάζουμε, Κέντρο Λειτουργιών του Ρίο. Και ήθελα να δείξω πως μπορώ να κυβερνήσω την πόλη μου, χρησιμοποιώντας την τεχνολογία, από εδώ, από το Λονγκ Μπιτς, έτσι ήρθα εδώ χτες το βράδυ και γνωρίζω τα πάντα. Τώρα θα μιλήσουμε με το Κέντρο Λειτουργιών. Αυτός είναι ο Οσόριο, είναι ο γραμματέας των αστικών υποθέσεων. Λοιπόν, Οσόριο, χαιρόμαστε που είμαστε μαζί σου. Έχω ήδη πει στον κόσμο ότι έχουμε τροπικές βροχές αυτόν τον καιρό. Πως είναι ο καιρός στο Ρίο τώρα;

Οσόριο: Ο καιρός είναι καλός. Έχουμε αίθριο καιρό σήμερα. Να σας δείξω το δορυφορικό ραντάρ μας. Βλέπετε λίγη υγρασία γύρω από την πόλη. Δεν υπάρχει απολύτως κανένα πρόβλημα στην πόλη από θέμα καιρου, σήμερα και τις επόμενες ημέρες.

ΕΠ: Εντάξει, πως είναι η κυκλοφορία; Αυτή την περίοδο του έτους, έχουμε πολλά μποτιλιαρίσματα. Ο κόσμος θυμώνει με τον δήμαρχο. Πως είναι η κυκλοφορία απόψε;

Οσόριο: Η κυκλοφορία απόψε είναι καλή. Να σας δείξω ένα από τα 8,000 λεωφορεία μας. Μία ζωντανή μετάδοση στο κέντρο του Ρίο για εσάς, κύριε Δήμαρχε. Βλέπετε, οι δρόμοι είναι άδειοι. Τώρα είναι 11:00 μμ στο Ρίο. Τίποτα ανησυχητικό σχετικά με την κυκλοφορία. Τώρα θα σας πάω στα συμβάντα της ημέρας. Είχαμε πολύ κίνηση νωρίς το πρωί και την ώρα αιχμής το απόγευμα, αλλά τίποτα το ανησυχητικό. Είμαστε κάτω από τον μέσο όρο σχετικά με τα κυκλοφοριακά συμβάντα στην πόλη.

ΕΠ: Εντάξει, τώρα δείχνεις μερικές δημόσιες υπηρεσίες. Αυτά είναι αυτοκίνητα.

Οσόριο: Ακριβώς, κύριε Δήμαρχε. Να σας πάω στον στόλο με τα φορτηγά συγκομιδής απορριμάτων. Αυτή είναι ζωντανή αναμετάδοση. Έχουμε GPS σε όλα τα φορτηγά μας. Και μπορείτε να τα δείτε να δουλεύουν σε όλα τα μέρη της πόλης. Συγκομιδή απορριμάτων στην ώρα τους. Οι δημόσιες υπηρεσίες λειτουργούν καλά.

ΕΠ: Εντάξει, Οσόριο, σε ευχαριστώ πάρα πολύ. Ήταν χαρά μας να σε έχουμε εδώ. Θα προχωρήσουμε ώστε να μπορέσω να βγάλω ένα συμπέρασμα. (Χειροκρότημα) Εντάξει, άρα δεν έχουμε αρχεία, αυτό το μέρος, δεν έχει γραφειοκρατία, δεν έχει απόσταση, λειτουργεί 24/7. Έτσι η τέταρτη εντολή που θέλω να μοιραστώ μαζί σας απόψε είναι ότι μία πόλη του μέλλοντος πρέπει να χρησιμοποιεί τεχνολογία για να είναι παρούσα. Δεν χρειάζεται πια να είμαι εκεί για να ξέρω και για να διαχειρίζομαι την πόλη.

Αλλά όλα όσα είπα εδώ απόψε, ή οι εντολές, είναι μέσα, τρόποι, για να κυβερνούμε πόλεις -- επενδύστε σε υποδομές, επενδύστε στο πράσινο, ανοιχτά πάρκα, ανοιχτοί χώροι, ενσωματωθείτε κοινωνικά, χρησιμοποιήστε την τεχνολογία. Αλλά στο τέλος της ημέρας, όταν μιλάμε για πόλεις, μιλάμε για συνάθροιση ανθρώπων. Και δεν πρέπει να το δούμε σαν πρόβλημα. Αυτό είναι φανταστικό. Αν τώρα είναι 3.5 δισεκατομμύρια, μετά θα είναι έξι δισεκατομμύρια και μετά 10 δισεκατομμύρια. Είναι φανταστικό, αυτό σημαίνει πως θα έχουμε 10 δισεκατομμύρια μυαλά να δουλεύουν μαζί, 10 δισεκατομμύρια ταλέντα μαζί.

Η πόλη του μέλλοντος, πραγματικά το πιστεύω πως είναι μία πόλη που νοιάζεται για τους πολίτες της, και ενσωματώνει κοινωνικά τους πολίτες της. Η πόλη του μέλλοντος είναι μία πόλη που δεν αφήνει ποτέ κάποιον απ'έξω από αυτό το υπέροχο πάρτυ, που είναι οι πόλεις.

Σας ευχαριστώ πάρα πολύ.

(Χειροκρότημα)