Ντον Νόρμαν - Οι 3 τρόποι που το ντιζάιν σε κάνει ευτυχισμένο

Ο νέος μου εαυτός είναι ωραίος. (Γέλια) Ε, ο κόσμος συνήθως λέει, "Ο Νόρμαν είναι όκει, αλλά αν ακολουθούσες ό,τι είπε, τα πάντα θα ήταν εύχρηστα αλλά άσχημα". Λοιπόν, δεν είχα αυτό στο μυαλό μου, άρα...

Αυτό είναι καλοφτιαγμένο. Σας ευχαριστώ που στήσατε την παρουσίαση μου. Είναι απλά πανέμορφο. Και δεν έχω την παραμικρή ιδέα για το τί κάνει ή για τί είναι χρήσιμο, αλλά το θέλω. Κι αυτή είναι η νέα μου ζωή. Η νέα μου ζωή είναι να προσπαθώ να καταλαβαίνω τί είναι η ομορφιά, και το "ωραίο" και τα "συναισθήματα". Ο νέος μου εαυτός ασχολείται με το να φτιάχνει πράγματα έξυπνα και διασκεδαστικά.

Κι αυτός είναι ένας αποχυμωτής Φίλιπ Σταρκ, από την Alessi. Είναι καλοφτιαγμένο, είναι διασκεδαστικό. Τόσο, που το έχω στο σπίτι μου -- αλλά το έχω στο χωλ, δεν το χρησιμοποιώ για να φτιάχνω χυμό. (Γέλια) Μάλιστα αγόρασα την σπέσιαλ επίχρυση έκδοση που έρχεται με ένα σημειωματάκι που λέει, "Μην το χρησιμοποιήσετε για να φτιάξετε χυμο" Το οξύ θα καταστρέψει το επίχρισμα (Γέλια) Έτσι βασικά, πήρα ένα κουτί χυμό και τον έβαλα στο ποτήρι για να βγάλω τη φωτογραφία. (Γέλια)

Από κάτω είναι ένα πανέμορφο μαχαίρι. Είναι ένα μαχαίρι κοπής Global, κατασκευασμένο στην Ιαπωνία. Καταρχήν, δείτε το σχήμα -- απλά υπέροχο να το βλέπεις. Δεύτερον, είναι υπέροχα ισορροπημένο: έχει καλή λαβή, καλή αίσθηση. Και τρίτον, είναι τόσο κοφτερό, που κόβει. Είναι απόλαυση να το χρησιμοποιείς. Άρα, τα έχει όλα, σωστά; Είναι όμορφο και λειτουργικό. Κι μπορώ να σας πω ιστορίες γι' αυτό, που το καθιστούν ανακλαστικό, κι έτσι θα δείτε ότι έχω μια θεωρία για το συναίσθημα. Κι αυτά είναι τα τρία συστατικά.

Ο Χιρόσι Ίσι και η ομάδα του στο Εργαστήρι ΜΙΤ Μίντια πήραν ένα τραπέζι πινγκ πονγκ και τοποθέτησαν έναν προβολέα από πάνω, κι επάνω στο τραπέζι πινγκ πονγκ πρόβαλαν μια εικόνα νερού με ψάρια που κολυμπούσαν μέσα. Καθώς παίζεις, όποτε το μπαλάκι χτυπήσει κάποιο σημείο του τραπεζιού, απλώνονται κυματισμοί και τα ψάρια φεύγουν μακριά. Μετά φυσικά, το μπαλάκι χτυπάει την άλλη πλευρά, οι παφλασμοί χτυπούν τα -- καημένα ψάρια, δεν βρίσκουν ησυχία. (Γέλια) Είναι σωστός τρόπος να παίζεις πινγκ πονγκ; Όχι. Αλλά είναι διασκεδαστικός; Ναι, ναι!

Ή, δείτε το Γκουγκλ. Εάν ας πούμε, γράψετε, "συναίσθημα και ντιζάιν", θα σας δώσει 10 σελίδες αποτελέσματα. Έτσι στη Γκουγκλ, πήραν το λογότυπο τους και το άπλωσαν. Αντί να γράψουν, "Έχετε 73.000 αποτελέσματα. Αυτό είναι ένα από τα 20. Επόμενο," απλά σου βάζουν τόσα "ο", όσες είναι οι σελίδες. Πραγματικά απλό και έξυπνο. Πάω στοίχημα ότι πολλοί από εσάς το είδατε και ποτέ δεν το προσέξατε. Αυτό είναι ο υποσυνείδητος νους που περίπου το προσέχει -- πιθανά είναι κάπως ευχάριστο και δεν ξέρατε γιατί. Κι απλά είναι έξυπνο. Και βέβαια, το πραγματικά καλό είναι, πως αν γράψεις "ντιζάιν και συναίσθημα", η πρώτη απάντηση από τις 10 σελίδες στην αναζήτηση είναι η ιστοσελίδα μου. (Γέλια) Το παράξενο τώρα είναι, ότι η Γκουγκλ λέει ψέμματα, γιατί αν γράψω "ντιζάιν και συναίσθημα", λέει, "Δεν χρειάζεται το "και". Το βρίσκουμε έτσι κι αλλιώς". Άρα, οκ. Γράφω λοιπόν "ντιζάιν συναίσθημα" και η ιστοσελίδα μου δεν ήταν πάλι πρώτη. Ήταν τρίτη. Καλά, άλλη ιστορία.

Υπήρχε μια υπέροχη κριτική στους Νιου Γιορκ Τάιμς για το αυτοκίνητο ΜΙΝΙ κούπερ. Έλεγε, "Ξέρετε, αυτό είναι ένα αμάξι με πολλά ελαττώματα. Αγοράστε το, όπως και να 'χει. Είναι τόσο διασκεδαστικό στην οδήγηση". Κι αν δείτε στο εσωτερικό του -- σας λέω, το λάτρεψα, ήθελα να το δω, το νοίκιασα, αυτός είμαι εγώ ενώ φωτογραφίζω τον γιο μου που οδηγεί -- και όλο το ντιζάιν στο εσωτερικό του αυτοκινήτου είναι διασκεδαστικό. Είναι στρογγυλό και νοικοιρεμένο. Το σύστημα πλοήγησης δουλεύει υπέροχα. Αυτή είναι λοιπόν η νέα μου ζωή, έχει να κάνει με την διασκέδαση.

Έχω την αίσθηση ότι τα ευχάριστα πράγματα λειτουργούν καλύτερα, κι αυτό ποτέ δεν το κατάλαβα ώσπου ανακάλυψα -- κοιτάξτε... Θα βάλω μια σανίδα στο έδαφος. Φανταστείτε λοιπόν μια σανίδα πλάτους 60 εκ. και μήκους 9 μέτρων. και θα περπατήσω πάνω της, και δείτε, περπατάω χωρίς να βλέπω, Πάω μπρος πίσω, και πηδάω πάνω κάτω. Κανένα πρόβλημα. Θα βάλω τώρα τη σανίδα σε 90 μέτρα ύψος στον αέρα -- και δεν θα πλησιάσω, ευχαριστώ πολύ. Ο έντονος φόβος σε παραλύει. Στην πραγματικότητα επηρεάζει τον τρόπο που λειτουργεί το μυαλό.

Ο Πωλ Σάφο, πριν την ομιλία του, είπε ότι δεν την είχε έτοιμη παρά μόνο λίγες μέρες ή ώρες πριν τη διάλεξη, κι ότι η ανησυχία τον βοηθούσε πολύ να συγκεντρωθεί. Αυτό κάνει η ανησυχία κι ο φόβος σου προκαλεί αυτό που λένε -- την διερεύνηση κατά βάθος -- να συγκεντρωθείς, να μην είσαι αφηρημένος. Και δεν μπορούσα να πιέσω τον εαυτό μου να περπατήσει στη σανίδα. Μερικοί μπορούν - οι ακροβάτες, οι οικοδόμοι. Όμως πραγματικά αλλάζει τον τρόπο που σκέφτεσαι.

Κι έπειτα, η Άλις Ίσεν, ψυχολόγος, έκανε αυτό το θαυμάσιο πείραμα. Έφερε φοιτητές να λύσουν προβλήματα. Έφερνε λοιπόν κόσμο στο δωμάτιο, και κρεμόταν ένα σχοινί εκεί κι ένα σχοινί εδώ. Το δωμάτιο ήταν άδειο, εκτός από ένα τραπέζι με ένα σωρό βλακείες επάνω -- κάτι χαρτιά, ψαλίδια και τέτοια. Και τους έβαζε μέσα, και τους έλεγε, "Αυτό είναι ένα τεστ νοημοσύνης και καθορίζει το πόσο καλά τα καταφέρνετε στη ζωή". Μπορείτε να δέσετε μαζί τα δύο σχοινιά;" Έπιαναν λοιπόν το ένα σχοινί και το τραβούσαν ως εδώ και δεν έφτανε το άλλο σχοινί. Πάλι δεν φτάνει. Και κανείς βασικά δεν μπορούσε να το λύσει. Φέρνεις μια δεύτερη ομάδα ατόμων, και λες, "Α, πριν αρχίσουμε, έχω ένα κουτί ζαχαρωτά, και δεν τρώω γλυκά. Θα το θέλατε;" Κι απ' ότι φαίνεται τους αρέσει, και τους κάνει χαρούμενους -- όχι πάρα πολύ, αλλά λίγο χαρούμενους. Και μαντέψτε -- έλυσαν το πρόβλημα.

Κι αποδεικνύεται ότι όταν είσαι ανήσυχος εκτοξεύεις νευρικούς πομπούς στον εγκέφαλο, το οποίο σε συγκεντρώνει στην διερεύνηση κατά βάθος. Κι όταν είσαι χαρούμενος -- αυτό που αποκαλούμε θετική δύναμη -- εκτοξεύεις ντοπαμίνη στους προμετωπιαίους λοβους, και λύνεις τα προβλήματα με τη διερεύνηση κατά πλάτος. είσαι πιο επιρρεπής στη διακοπή, σκέφτεσαι πιο ελεύθερα. Αυτό δεν είναι εξάλλου κι ο καταιγισμός ιδεών; Στον καταιγισμό ιδεών σας κάνουμε χαρούμενους, παίζουμε παιχνίδια, λέμε, "όχι κριτική", και σου έρχονται όλες αυτές οι παράξενες, εύστοχες ιδέες. Όμως εάν ήσασταν έτσι συνέχεια, ποτέ δεν θα ολοκληρώνατε μια δουλειά γιατί ενώ θα δουλεύατε, θα λέγατε, "Α, έχω ένα νέο τρόπο να το κάνω". Άρα, για να βγει η δουλειά πρέπει να έχετε μια προθεσμία, σωστά; Πρέπει να είστε ανήσυχοι. Το μυαλό δουλεύει διαφορετικά όταν είσαι χαρούμενος λειτουργείς καλύτερα επειδή είσαι πιο δημιουργικός. Έχεις ένα προβληματάκι και λες, "Α, θα βρω άκρη". Σιγά το πράμα.

Υπάρχει κάτι που αποκαλώ το ενστικτώδες επίπεδο της διαδικασίας, Βιολογία -- έχουμε συν-προσαρμοστεί μέσω της βιολογίας να μας αρέσουν τα ζωηρά χρώματα. Είναι εξαιρετικά καλό ότι στα θηλαστικά και στα πρωτόζωα αρέσουν τα φρούτα και τα ζωηρόχρωμα φυτά, επειδή τρώς τα φρούτα και κατ' επέκταση διασκορπίζεις το σπόρο. Ένα καταπληκτικό σύνολο πραγμάτων υπάρχει στον εγκέφαλο. Δεν μας αρέσουν οι πικρές γεύσεις, δεν μας αρέσουν οι δυνατοί ήχοι, δεν μας αρέσουν οι υψηλές θερμοκρασίες, οι χαμηλές θερμοκρασίες. Δεν μας αρέσουν οι φωνές που επιπλήττουν, τα θυμωμένα πρόσωπα, μας αρέσουν τα συμμετρικά πρόσωπα, κ.λ.π., κ.λ.π. Αυτό είναι το ενστικτώδες επίπεδο. Στο ντιζάιν μπορείς να εκφράσεις το ενστικτώδες με πολλούς τρόπους, όπως την επιλογή του τύπου της γραμματοσειράς και το κόκκινο που εκφράζει το θερμό, συναρπαστικό. Ή τη Τζάγκουαρ του 1963: Πρόκειται για φτηνιάρικο αμάξι, διαλύεται συνέχεια, αλλά οι κάτοχοί του το λατρεύουν. Και είναι πανέμορφο -- βρίσκεται στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης. Ένα μπουκάλι νερού: Το αγοράζεις για το μπουκάλι, όχι για το νερό. Κι όταν τελειώσει το νερό, ο κόσμος δεν το πετάει. Το κρατούν -- ξέρετε, είναι σαν τα παλιά μπουκάλια κρασί, το κρατάς για ντεκόρ ή το ξαναγεμίζεις νερό, που αποδεικνύει ότι δεν το αγόρασες για το νερό. Όλα έχουν να κάνουν με την ενστικτώδη εμπειρία.

Το μεσαίο επίπεδο της διαδικασίας είναι το συμπεριφοριστικό κι εκεί ακριβώς είναι που γίνονται τα περισσότερα πράγματα. Το ενστικτώδες είναι στο υποσυνείδητο, δεν το αντιλαμβάνεσαι. Η συμπεριφορά είναι στο υποσυνείδητο, δεν την αντιλαμβάνεσαι. Σχεδόν όλα όσα κάνουμε είναι υποσυνείδητα. Περπατάω κυκλικά στη σκηνή -- Δεν προσέχω τον έλεγχο των ποδιών μου. Κάνω πολλά, η περισσότερη ομιλία μου είναι υποσυνείδητη, την έχω κάνει πρόβα και την έχω σκεφτεί πολλές φορές Τα πιο πολλά απ' όσα κάνουμε είναι υποσυνείδητα. Η αυτόματη συμπεριφορά-- λόγω εκπαίδευσης -- υποσυνείδητη, ελεγχόμενη από τη συμπεριφοριστική πλευρά. Και το συμπεριφοριστικό ντιζάιν έχει να κάνει με την αίσθηση του ελέγχου, που περιλαμβάνει χρησιμότητα, κατανόηση -- αλλά επίσης την αίσθηση και το βάρος.

Γι' αυτό τα μαχαίρια Global είναι τόσο καλοφτιαγμένα. Είναι τόσο ισορροπημένα, τόσο κοφτερά, που πραγματικά αισθάνεσαι ότι ελέγχεις το κόψιμο. Ή, όταν οδηγείς ένα υψηλών αποδόσεων σπορ αυτοκίνητο πάνω σε μια απαιτητική στροφή -- ξανά, η αίσθηση ότι έχεις τον πλήρη έλεγχο του περιβάλλοντος. Ή η σαρκική αίσθηση. Αυτό είναι το ντους Κόλερ, ένα ντους καταρράκτης, κι όλες αυτές οι προεξοχές από κάτω είναι επίσης κεφαλές ντους. Σε πιτσιλάει γύρω γύρω και μπορείς να μείνεις στο ντους για ώρες -- κι ωστόσο να μη σπαταλάς νερό, επειδή ανακυκλοφορεί το ίδιο βρωμόνερο. (Γέλια)

Ή αυτό -- που είναι μια πανέμορφη τσαγιέρα που βρήκα στο Ξενοδοχείο Four Seasons στο Σικάγο. Είναι μια Ronnefeldt τσαγιέρα με κλίση. Κάπως έτσι δείχνει η τσαγιέρα αλλά για να την χρησιμοποιείς την γέρνεις πίσω, και βάζεις τσάι μέσα, και μετά το γεμίζεις νερό. Το νερό στάζει σιγά σιγά πάνω απ' το τσάι. Και το τσάι στέκεται σε αυτό το σημείο δεξιά -- το τσάι βρίσκεται στα δεξιά αυτής της γραμμής. Υπάρχει μια μικρή προεξοχή μέσα, και το τσάι στέκεται εκεί και το νερό τη γεμίζει έτσι. Κι όταν το τσάι είναι έτοιμο, ή σχεδόν έτοιμο, το γέρνεις. Κι αυτό σημαίνει ότι το τσάι είναι μερικώς καλυμμένο ενώ ολοκληρώνεται το βράσιμό του. Κι όταν έχει τελειώσει, το βάζεις κάθετα, και τώρα είναι -- θυμάστε -- πάνω από αυτή τη γραμμή και το νερό φτάνει μόνο μέχρι εδώ -- κι έτσι το τσάι μένει έξω. Επιπλέον λοιπόν, επικοινωνεί, πράγμα το οποίο κάνει το συναίσθημα.

Το συναίσθημα έχει να κάνει με την ερμηνεία, το συναίσθημα είναι ηθοποιία. Είναι να αισθάνεσαι ασφαλής στον κόσμο. Η γνώση είναι για να κατανοείς τον κόσμο, το συναίσθημα είναι για να τον ερμηνεύεις -- λέγοντας καλό, κακό, ασφαλές, επικίνδυνο, και προετοιμάζοντας μας να δράσουμε, για αυτό οι μύες τεντώνουν ή χαλαρώνουν. Γι' αυτό και μπορούμε να καταλαβαίνουμε τα συναισθήματα των άλλων -- διότι οι μυς τους δρουν, υποσυνείδητα, κι επιπλέον εξελιχθήκαμε στο να εκφράζουμε πάρα πολλά συναισθήματα με τους μύες του προσώπου. Λοιπόν, κι αυτό έχει αισθήματα αν θέλετε, επειδή γνέφει στον σερβιτόρο, "Έι, τελείωσα. Βλέπεις -- είμαι όρθια". Κι ο σερβιτόρος μπορεί να έρθει και να πει, "Θα θέλατε λίγο νερό ακόμα;" Είναι καλοφτιαγμένο. Τι υπέροχο ντιζάιν.

Και το τρίτο είναι το ανακλαστικό, που είναι αν θέλετε, το υπερεγώ, είναι ένα μικρό μέρος του εγκεφάλου που δεν έχει έλεγχο του τί κάνεις, δεν έχει τον έλεγχο -- δεν βλέπει τις αισθήσεις, δεν ελέγχει τους μυς. Επιβλέπει το τί συμβαίνει. Είναι αυτή η φωνούλα στο κεφάλι σου που παρακολουθεί και λέει, "Αυτό είναι καλό. Αυτό είναι κακό". Ή, γιατί το κάνεις αυτό; Δεν καταλαβαίνω". Είναι αυτή η φωνούλα στο κεφάλι σου, η έδρα της συνείδησης.

Εδώ ένα σπουδαίο ανακλαστικό προιόν. Οι ιδιοκτήτες του Χάμερ έχουν πει, "Ξέρεις είχα πολλά αμάξια στη ζωή μου -- όλα τα εξωτικά αυτοκίνητα, αλλά ποτέ ένα αμάξι που να έλκει τόση πολλή προσοχή". Όλα γίνονται για την προσοχή. Πρόκειται για την εικόνα, όχι για το αμάξι. Αν θέλετε ένα πιο θετικό μοντέλο -- είναι το αμάξι GM. Κι ο λόγος που ίσως το αγοράσετε τώρα είναι επειδή νοιάζεστε για το περιβάλλον. Και θα το αγοράσετε για να το προστατέψετε, ακόμη κι αν τα πρώτα αμάξια θα είναι πολύ ακριβά κι όχι τελειοποιημένα. Αλλά κι αυτό είναι ανακλαστικό ντιζάιν επίσης. Ή ένα ακριβό ρολόι, ώστε να εντυπωσιάσετε τον κόσμο -- "Έλα, δεν ήξερα ότι είχες αυτό το ρολόι". Σε αντίθεση με αυτό εδώ, που είναι καθαρά συμπεριφοριστικό ρολόι, που πιθανά δείχνει καλύτερα την ώρα από των $13.000 ρολόι που μόλις σας έδειξα. Αλλά είναι άσχημο. Αυτό είναι ξεκάθαρα ένα ρολόι Ντον Νόρμαν .

Και το ωραίο είναι ότι μερικές φορές το ένα συναίσθημα συγκρούεται με το άλλο, ο ενστικτώδης φόβος της πτώσης εναντίον της στοχαστικής στάσης που λέει, "Είναι όκει, είναι όκει. Είναι ασφαλές. Είναι ασφαλές." Αν αυτό το λούνα παρκ ήταν σκουριασμένο και διαλυόταν, ποτέ δε θα ανεβαίνατε. Είναι λοιπόν σύγκρουση του ενός με το άλλο. Το άλλο ωραίο... (Γέλια) Ο Τζέικ Κρες λοιπόν είναι κατασκευαστής επίπλων, και φτιάχνει αυτό το απίστευτο σετ επίπλων. Κι αυτή είναι η καρέκλα του με την πατούσα, κι η καημένη η καρέκλα έχασε το μπαλάκι της και προσπαθεί να το πιάσει πριν πάρει κανείς χαμπάρι. Και το θαυμάσιο εδώ είναι το πως δέχεστε αυτή την ιστορία. Κι αυτό είναι το ωραίο με το συναίσθημα.

Αυτός λοιπόν είναι ο νέος μου εαυτός. Λέω μόνο θετικά πράγματα από δω και μπρος. (Γέλια) (Χειροκρότημα)