Νιώθω πραγματικά πάρα πολύ μεγάλη τιμή. Περνάω τον περισσότερο καιρό μου σε φυλακές, στην πτέρυγα των μελλοθανάτων. Περνάω τον περισσότερο καιρό μου σε κοινότητες με χαμηλό εισόδημα σε προγράμματα και περιοχές όπου υπάρχει πολλή απελπισία. Το ότι βρίσκομαι εδώ στο TED και ότι βλέπω τον ενθουσιασμό, ότι τον ακούω, είναι εξαιρετικά ενθαρρυντικό για μένα. Κι ένα από τα θέματα που προέκυψαν στο λίγο διάστημα που βρίσκομαι εδώ είναι ότι το TED έχει μια ταυτότητα. Στην πραγματικότητα μπορείτε να μιλήσετε εδώ για πράγματα που έχουν παγκόσμιο αντίκτυπο. Και μερικές φορές όταν αυτά που λέγονται προέρχονται απο το TED, έχουν νόημα και ισχύ που δεν θα είχαν αν προέρχονταν από κάπου αλλού.
Το αναφέρω αυτό επειδή πιστεύω ότι η ταυτότητα είναι πολύ σημαντική. Παρακολουθήσαμε ήδη κάποιες σπουδαίες παρουσιάσεις και νομίζω πως αυτό που μάθαμε είναι ότι, αν είστε δάσκαλοι τα λόγια σας μπορούν να είναι μεστά νοήματος, αλλά αν είστε σπλαχνικοί δάσκαλοι, τα λόγια σας μπορούν να είναι εξαιρετικά μεστά νοήματος. Αν είστε γιατροί μπορείτε να κάνετε κάποια καλά πράγματα, αλλά αν είστε προστατευτικοί γιατροί μπορείτε να κάνετε κάποια άλλα πράγματα. Θέλω λοιπόν να μιλήσω για τη δύναμη της ταυτότητας. Δεν πρόκειται για κάτι που έμαθα ουσιαστικά εξασκώντας το επάγγελμά μου ως δικηγόρος και κάνοντας τη συγκεκριμένη δουλειά. Για την ακρίβεια έμαθα για την ταυτότητα από τη γιαγιά μου.
Μεγάλωσα σε ένα σπίτι που ήταν το παραδοσιακό αφροαμερικανικό σπιτικό όπου υπερίσχυε μια μητριάρχης, κι εκείνη η μητριάρχης ήταν η γιαγιά μου. Ήταν σκληρή, ήταν δυνατή, ήταν ισχυρή. Ήταν εκείνη που έδινε τέλος σε κάθε καβγά στην οικογένειά μας. Ήταν εκείνη που ξεκινούσε πολλούς καβγάδες στην οικογένειά μας. Ήταν κόρη ανθρώπων που για την ακρίβεια ήταν σκλάβοι. Οι γονείς της γεννήθηκαν υπό καθεστώς σκλαβιάς στη Βιρτζίνια τη δεκαετία του 1840. Εκείνη γεννήθηκε τη δεκαετία του 1880 και η εμπειρία της σκλαβιάς καθόρισε κατά πολύ τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόταν τον κόσμο.
Κι η γιαγιά μου ήταν σκληρή αλλά και τρυφερή. Βλέποντας την όταν ήμουν μικρός, θυμάμαι που ερχόταν προς το μέρος μου και με αγκάλιαζε. Με έσφιγγε τόσο πολύ που μετά βίας μπορούσα να αναπνεύσω κι έπειτα με άφηνε. Μια δυο ώρες αργότερα, αν την έβλεπα, ερχόταν προς το μέρος μου κι έλεγε, "Μπράιαν, νιώθεις ακόμη πως σε αγκαλιάζω;" Κι αν απαντούσα, "Όχι," με ξανάσφιγγε, κι αν απαντούσα, "Ναι," με άφηνε ήσυχο. Είχε απλώς αυτό το προτέρημα που κανείς ήθελε να βρίσκεται διαρκώς κοντά της. Η μόνη πρόκληση ήταν ότι είχε 10 παιδιά. Η μαμά μου ήταν το νεότερο από τα δέκα παιδιά της. Μερικές φορές όταν πήγαινα και περνούσα ώρα μαζί της, ήταν δύσκολο να κερδίσω κάτι από τον χρόνο ή την προσοχή της. Τα ξαδέρφια μου έτρεχαν όλη την ώρα πέρα δώθε.
Θυμάμαι, όταν ήμουν περίπου οκτώ ή εννιά ετών, που ξύπνησα ένα πρωί, πήγα στο σαλόνι κι όλα μου τα ξαδέρφια έτρεχαν πέρα δώθε. Η γιαγιά μου καθόταν στην άλλη άκρη του δωματίου κοιτάζοντάς με επίμονα. Αρχικά νόμιζα ότι παίζαμε κάποιο παιχνίδι. Την κοίταζα και της χαμογέλαγα, αλλά εκείνη ήταν πολύ σοβαρή. Κι αφού είχαμε περάσει 15 με 20 λεπτά ανταλλάσοντας ματιές, σηκώθηκε κι ήρθε στην άλλη άκρη του δωματίου και με πήρε απ' το χέρι κι είπε, "Έλα, Μπράιαν. Εσύ κι εγώ έχουμε μια κουβέντα να κάνουμε." Το θυμάμαι σαν να συνέβη χθες. Ποτέ δε θα το ξεχάσω.
Με οδήγησε έξω στο πίσω μέρος του σπιτιού κι είπε, "Μπράιαν, πρόκειται να σου πω κάτι, αλλά δε θα μιλήσεις σε κανέναν γι' αυτό." Είπα, "Εντάξει, Μαμά." Εκείνη είπε, "Να βεβαιωθείς ότι δε θα κάνεις κάτι τέτοιο." Εγώ είπα, "Είμαι βέβαιος." Έπειτα μ' έβαλε να κάτσω και με κοίταξε κι είπε, "Θέλω να ξέρεις ότι σε παρακολουθώ." Και συνέχισε, "Πιστεύω ότι είσαι ξεχωριστός." Είπε, "Πιστεύω ότι μπορείς να καταφέρεις ό,τι θελήσεις." Ποτέ δε θα το ξεχάσω.
Έπειτα είπε, "Θέλω απλώς να μου υποσχεθείς τρία πράγματα, Μπράιαν." Είπα, "Εντάξει, Μαμά." Είπε, "Το πρώτο πράγμα που θέλω να μου υποσχεθείς είναι ότι θα αγαπάς τη μαμά σου για πάντα." Είπε, "Είναι το κοριτσάκι μου, και πρέπει να μου υποσχεθείς τώρα ότι πάντα θα τη φροντίζεις." Λάτρευα τη μαμά μου, οπότε της είπα, "Ναι, Μαμά. Θα το κάνω." Έπειτα είπε, "Το δεύτερο πράγμα που θέλω να μου υποσχεθείς είναι ότι θα κάνεις πάντα το σωστό ακόμη κι όταν το σωστό είναι δύσκολο να γίνει." Το σκέφτηκα κι είπα, "Ναι, Μαμά. Θα το κάνω." Τελικά είπε, "Το τρίτο πράγμα που θέλω να μου υποσχεθείς είναι ότι ποτέ δε θα πιεις αλκοόλ." (Γέλια) Εντάξει ήμουν εννιά χρονών, οπότε είπα, "Ναι, Μαμά. Θα το κάνω."
Μεγάλωσα στην ύπαιθρο στον επαρχιακό Νότο, κι έχω έναν αδελφό ένα χρόνο μεγαλύτερό μου και μια αδελφή ένα χρόνο μικρότερή μου. Όταν ήμουν περίπου 14 ή 15, μια μέρα ο αδελφός μου ήρθε στο σπίτι κι είχε μια συσκευασία με έξι μπύρες -- δεν ξέρω που τη βρήκε -- και μας άρπαξε μαζί με την αδερφή μου και πήγαμε έξω στο δάσος. Ήμασταν κατά κάποιο τρόπο εκεί έξω κάνοντας τις τρέλες που συνηθίζαμε. Εκείνος ήπιε μια γουλιά μπύρα κι έδωσε λίγη και στην αδελφή μου, και πρόσφεραν και σε μένα. Είπα, "Όχι, όχι, όχι. Είμαι εντάξει. Συνεχίστε εσείς. Δεν πρόκειται να πιω μπύρα." Ο αδελφός μου είπε, "'Ελα. Αυτό κάνουμε σήμερα· πάντα κάνεις ό,τι κάνουμε. Ήπια λίγη, ήπιε λίγη κι η αδελφή σου. Πιες λίγη μπύρα." Είπα, "Όχι, δεν το θεωρώ σωστό. Συνεχίστε εσείς. Συνεχείστε εσείς." Και τότε ο αδελφός μου άρχισε να με κοιτάζει επίμονα. Είπε, "Ποιο είναι το πρόβλημά σου; Πιες λίγη μπύρα." Έπειτα με κοίταξε πολύ άγρια κι είπε, "Ελπίζω να μη σε απασχολεί ακόμα εκείνη η συζήτηση που είχες με τη Μαμά." (Γέλια) Είπα, "Καλά, για ποιο πράγμα μιλάς;" Είπε, "Η Μαμά λέει σ' όλα τα εγγόνια ότι είναι ξεχωριστά." (Γέλια) Ήμουν συντετριμμένος.
Κι έχω να σας ομολογήσω κάτι. Θα σας πω κάτι που ίσως δε θα έπρεπε. Γνωρίζω ότι μπορεί να μεταδοθεί ευρέως. Αλλά είμαι 52 ετών, κι έχω να σας ομολογήσω ότι ποτέ μου δεν έχω πιει ούτε μια σταγόνα αλκοόλ. (Χειροκρότημα) Δεν το λεώ επειδή πιστεύω ότι είναι κάτι ενάρετο· το λέω επειδή η ταυτότητα έχει δύναμη. Όταν δημιουργούμε το σωστό τύπο ταυτότητας, μπορούμε να πούμε πράγματα στον κόσμο γύρω μας που δεν θεωρεί ότι στην πραγματικότητα έχουν νόημα. Μπορούμε να ωθήσουμε τον κόσμο να κάνει πράγματα που δεν πιστεύει ότι μπορεί να κάνει. Όταν σκέφτηκα τη γιαγιά μου, φυσικά πίστευε ότι όλα της τα εγγόνια ήταν ξεχωριστά. Ο παππούς μου ήταν στη φυλακή την περίοδο της ποτοαπαγόρευσης. Οι θείοι μου πέθαναν από ασθένειες που σχετίζονται με το αλκοόλ. Αυτά ήταν τα πράγματα στα οποία εκείνη πίστευε ότι έπρεπε να αφοσιωθούμε.
Προσπαθώ λοιπόν να πω κάτι για το ποινικό μας σύστημα. Αυτή η χώρα είναι πολύ διαφορετική σήμερα απ' ό,τι ήταν σαράντα χρόνια πριν. Το 1972, υπήρχαν 300,000 άνθρωποι στις φυλακές. Σήμερα, υπάρχουν 2,3 εκατομμύρια. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν τώρα το μεγαλύτερο ποσοστό φυλακισμένων στον κόσμο. Έχουμε επτά εκατομμύρια ανθρώπους υπό επιτήρηση και με αναστολή. Η μαζική φυλάκιση, κατά τη γνώμη μου, έχει ουσιαστικά αλλάξει τον κόσμο μας. Στις φτωχές συνοικίες, στις έγχρωμες συνοικίες υπάρχει αυτή η απόγνωση, αυτή η απελπισία, που δημιουργούνται απ' αυτά τ' αποτελέσματα. Ένας στους τρεις μαύρους άνδρες μεταξύ 18 και 30 ετών είναι στη φυλακή, υπό επιτήρηση ή με αναστολή. Στις αστικές συνοικίες ανά τη χώρα -- Λος Άντζελες, Φιλαδέλφεια, Βαλτιμόρη, Ουάσινγκτον -- το 50 με 60 τοις εκατό όλων των νέων έγχρωμων ανδρών είναι στη φυλακή ή υπό επιτήρηση ή με αναστολή.
Το σύστημά μας δε σχηματοποιείται απλώς μ' αυτούς τους τρόπους που φαίνονται να διαστρεβλώνονται γύρω από τη φυλή, αλλά διαστρεβλώνονται κι από τη φτώχεια. Έχουμε ένα ποινικό σύστημα σ' αυτή τη χώρα που μεταχειρίζεται κάποιον πολύ καλύτερα αν είναι πλούσιος κι ένοχος παρά φτωχός κι αθώος. Ο πλούτος κι όχι η ενοχή σχηματοποιεί τ' αποτελέσματα. Κι όμως, φαινόμαστε να παραμένουμε πολύ άνετοι. Η πολιτική του φόβου και της οργής μας έχει κάνει να πιστεύουμε ότι αυτά είναι προβλήματα που δε μας αφορούν. Έχουμε αποστασιοποιηθεί.
Μου φαίνεται ενδιαφέρον. Παρακολουθούμε μερικές ενδιαφέρουσες εξελίξεις στη δουλειά μας. Η πολιτεία μου η Αλαμπάμα, όπως κι αρκετές άλλες πολιτείες, στην πραγματικότητα στερεί μόνιμα το δικαιώμα ψήφου κάποιου σε περίπτωση που έχει καταδικαστεί για κάποια εγκληματική πράξη. Αυτή τη στιγμή στην Αλαμπάμα 34 τοις εκατό του μαύρου ανδρικού πληθυσμού έχει χάσει μόνιμα το δικαίωμα ψήφου. Για την ακρίβεια προβλέπουμε ότι σε δέκα χρόνια το επίπεδο των στερούμενων του δικαιώματος της ψήφου θα είναι όσο υψηλό ήταν πριν ακόμη από την ψήφιση του Νόμου για το Δικαίωμα Ψήφου. Κι επικρατεί αυτή η απίστευτη σιωπή.
Εκπροσωπώ τα παιδιά. Πολλοί από τους πελάτες μου είναι σε πολύ νεαρή ηλικία. Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι η μόνη χώρα στον κόσμο όπου καταδικάζουμε δεκατριάχρονα παιδιά σε ισόβια κάθειρξη. Υπάρχει ισόβια κάθειρξη χωρίς αναστολή για τα παιδιά σε αυτή τη χώρα. Στην πραγματικότητα κάνουμε κάποια δίκη. Η μόνη χώρα στον κόσμο.
Εκπροσωπώ όσους βρίσκονται στην πτέρυγα των μελλοθανάτων. Είναι ενδιαφέρουσα αυτή η ερώτηση σχετικά με τη θανατική ποινή. Έχουμε μάθει με πολλούς τρόπους να θεωρούμε ότι η πραγματική ερώτηση είναι, αξίζει οι άνθρωποι να πεθαίνουν για τα εγκλήματα που έχουν διαπράξει; Αυτή είναι μια πολύ λογική ερώτηση. Αλλά υπάρχει κι ένας άλλος τρόπος θεώρησης σχετικά με το πού βρισκόμαστε ως προς την ταυτότητά μας. Ο μόνος τρόπος θεώρησης αυτού δεν είναι, αξίζει οι άνθρωποι να πεθαίνουν για τα εγκλήματα που έχουν διαπράξει, αλλά δικαιούμαστε να σκοτώνουμε; Εννοώ, είναι συναρπαστικό.
Η θανατική ποινή στην Αμερική είναι εσφαλμένη. Για κάθε εννεά άτομα που έχουν εκτελεστεί, για την ακρίβεια έχουμε αναγνωρίσει ένα αθώο άτομο που έχει αθωωθεί κι έχει απελευθερωθεί από την πτέρυγα των μελλοθανάτων. Ένα κάπως εκπληκτικό ποσοστό σφαλμάτων -- ένα στα εννέα άτομα αθώο. Εννοώ, είναι συναρπαστικό. Στην αεροπορία, δε θα επιτρέπαμε ποτέ να ταξιδεύει ο κόσμος με αεροπλάνα αν για κάθε εννέα αεροπλάνα που θα απογειώνονταν το ένα θα έπεφτε. Αλλά κατά κάποιο τρόπο μπορούμε να προστατευτούμε απ' αυτό το πρόβλημα. Δεν είναι δικό μας πρόβλημα. Δεν είναι δικό μας φορτίο. Δεν είναι δικός μας αγώνας.
Μιλάω πολύ γι' αυτά τα ζητήματα. Μιλάω για τη φυλή κι αυτό το ερώτημα σχετικά με το αν δικαιούμαστε να σκοτώνουμε. Είναι ενδιαφέρον, όταν διδάσκω στους μαθητές σχετικά με την αφροαμερικανική ιστορία, τους μιλάω για τη δουλεία. Τους μιλάω για την τρομοκρατία, για την εποχή που άρχισε στο τέλος της ανασυγκρότησης και διήρκησε μέχρι τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Η αλήθεια είναι ότι δε γνωρίζουμε πολλά πράγματα σχετικά μ' αυτή. Αλλά για τους αφροαμερικανούς σ' αυτή τη χώρα, εκείνη ήταν μια εποχή γεμάτη τρόμο. Σε πολλές συνοικίες, οι άνθρωποι ζούσαν με το φόβο του λυντσαρίσματος. Ζούσαν με το φόβο του βομβαρδισμού. Ήταν η απειλή του τρόμου που σχηματοποιήσε τις ζωές τους. Κι αυτοί οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι έρχονται τώρα σε μένα και λένε, "κ. Στίβενσον, βγάζετε λόγους, δίνετε ομιλίες, λέτε στον κόσμο να σταματήσει να λέει ότι αντιμετωπίζουμε την τρομοκρατία για πρώτη φορά στην ιστορία του έθνους μας μετά τα γεγονότα της 11/9." Μου λένε να πω, "Όχι, πείτε στον κόσμο ότι μεγαλώσαμε με την τρομοκρατία." Και φυσικά, αυτή η εποχή της τρομοκρατίας ακολουθήθηκε από τον διαχωρισμό και δεκαετίες φυλετικής υποταγής και το απαρτχάιντ.
Κι όμως, σ' αυτή τη χώρα έχουμε αυτή τη δυναμική όπου στην ουσία δε μας αρέσει να μιλάμε για τα προβλήματά μας. Δε μας αρέσει να μιλάμε για την ιστορία μας. Κι εξαιτίας αυτού, δεν έχουμε ουσιαστικά καταλάβει τι σημασία είχαν οι πράξεις μας στο πέρασμα της ιστορίας. Διαρκώς στρεφόμαστε ο ένας εναντίον του άλλου. Διαρκώς προκαλούμε εντάσεις και διαμάχες. Δυσκολευόμαστε να μιλήσουμε για τη φυλή, κι αυτό πιστεύω επειδή είμαστε απρόθυμοι ν' αφοσιωθούμε σε μια διαδικασία αλήθειας και συμφιλίωσης. Στη Νότια Αφρική, ο κόσμος κατάλαβε ότι δεν μπορούσαμε να υπερνικήσουμε το απαρτχάιντ χωρίς ν' αφοσιωθούμε στην αλήθεια και τη συμφιλίωση. Στη Ρουάντα, ακόμη και μετά τη γενοκτονία, υπήρχε αυτή η αφοσίωση, αλλά σ' αυτή τη χώρα δεν έχουμε δείξει αφοσίωση.
Έκανα κάποιες διαλέξεις στη Γερμανία σχετικά με τη θανατική ποινή. Ήταν συναρπαστικό καθώς μετά την παρουσίαση ένας από τους σπουδαστές σηκώθηκε όρθιος κι είπε, "Γνωρίζετε λοιπόν ότι είναι πολύ ανησυχητικό να ακούει κανείς τα όσα λέτε." Είπε, "Δεν υπάρχει θανατική ποινή στη Γερμανία. Φυσικά, δε θα μπορούσε ποτέ να υπάρξει θανατική ποινή στη Γερμανία." Στην αίθουσα επικράτησε πολλή ησυχία, κι αυτή η γυναίκα είπε, "Δεν υπάρχει περίπτωση, με την ιστορία μας, που να μας επέτρεπε ποτέ να εμπλακούμε στη συστηματική δολοφονία ανθρώπων. Θα ήταν ανήθικο για μας σκόπιμα και εσκεμμένα, να αρχίσουμε να εκτελούμε κόσμο." Τ' αναλογίστηκα αυτό. Πώς θα ήταν να ζει κάποιος σ' έναν κόσμο όπου το έθνος κράτος της Γερμανίας εκτελούσε κόσμο, ειδικά αν επρόκειτο κυρίως για εβραίους; Δε θα τ' άντεχα. Θα ήταν ανήθικο.
Κι όμως, σε αυτή τη χώρα, στις πολιτείες του Παλαιού Νότου, εκτελούμε κόσμο -- όπου οι πιθανότητες να καταδικαστεί κάποιος σε θανατική ποινή είναι 11 φορές περισσότερες αν το θύμα είναι λευκό από την περίπτωση που το θύμα είναι μαύρο, οι πιθανότητες είναι 22 φορές περισσότερες να καταδικαστεί κάποιος αν ο κατηγορούμενος είναι μαύρος και το θύμα είναι λευκό -- στις ίδιες εκείνες πολιτείες όπου βρίσκονται θαμμένα στο έδαφος τα σώματα ανθρώπων που λυντσαρίστηκαν. Κι όμως, υπάρχει αυτή η αποστασιοποίηση.
Πιστεύω λοιπόν ότι η ταυτότητά μας βρίσκεται σε κίνδυνο. Ότι όταν στην ουσία δε νοιαζόμαστε γι' αυτά τα δύσκολα πράγματα, τα θετικά και καταπληκτικά πράγματα δεν παύουν να υπονοούνται. Λατρεύουμε την καινοτομία. Λατρεύουμε την τεχνολογία. Λατρεύουμε τη δημιουργικότητα. Λατρεύουμε την ψυχαγωγία. Αλλά τελικά, αυτές οι αλήθειες επισκιάζονται από τον πόνο, την κακομεταχείρηση, τον εξευτελισμό, την περιθωριοποίηση. Κατά τη γνώμη μου, υπάρχει η ανάγκη να ενωθούν αυτά τα δύο. Επειδή τελικά μιλάμε για την ανάγκη να είμαστε πιο αισιόδοξοι, πιο δεσμευμένοι, πιο αφοσιωμένοι στις βασικές δοκιμασίες της ζωής σ' έναν περίπλοκο κόσμο. Κατά τη γνώμη μου αυτό σημαίνει την αφιέρωση χρόνου στη σκέψη και τη συζήτηση σχετικά με τους φτωχούς, τους δυσπραγείς, εκείνους που ποτέ δε θα βρεθούν στο TED. Αλλά στοχαζόμενοι γύρω απ' αυτούς μ' έναν τρόπο που τους εντάσσει στις δικές μας ζωές.
Ξέρετε ότι τελικά, όλοι καλούμαστε να πιστέψουμε σε πράγματα που δεν έχουμε δει. Πιστεύουμε. Όσο λογικοί κι αν είμαστε, όποια η δέσμευσή μας στη νοημοσύνη. Η καινοτομία, η δημιουργικότητα, η ανάπτυξη δεν προέρχονται μόνο απ' τις ιδέες που έχουμε στο μυαλό μας. Προέρχονται απ' τις ιδέες που έχουμε στο μυαλό μας που τροφοδοτούνται επιπλέον από κάποια πεποίθηση που υπάρχει στην καρδιά μας. Κι είναι αυτή η σύνδεση μυαλού-καρδιάς που πιστεύω ότι μας υποχρεώνει όχι απλά να είμαστε προσηλωμένοι σ' όλα τα λαμπερά και καταπληκτικά πράγματα, αλλά επίσης στα σκοτεινά και δύσκολα πράγματα. Ο Βάτσλαβ Χάβελ, ο σπουδαίος Τσέχος ηγέτης, μίλησε γι' αυτό. Είπε, "Όταν ήμασταν στην Ανατολική Ευρώπη και αντιμετωπίζαμε την καταπίεση, επιθυμούσαμε όλων των ειδών τα πράγματα, αλλά εκείνο που επιθυμούσαμε πάνω απ'όλα ήταν η ελπίδα, ένας πνευματικός προσανατολισμός, μια προθυμία να βρισκόμαστε μερικές φορές σ' απελπιστικά μέρη και να είμαστε αυτόπτες μάρτυρες."
Αυτός λοιπόν ο πνευματικός προσανατολισμός βρίσκεται ουσιαστικά στον πυρήνα αυτού με το οποίο πιστεύω ότι ακόμη κι οι κοινότητες του TED πρέπει να καταπιαστούν. Δεν υπάρχει αποστασιοποίηση από την τεχνολογία και το σχέδιο που θα μας επέτρεπε να είμαστε πλήρεις άνθρωποι έως ότου δώσουμε προσοχή στον πόνο, στη φτώχεια, στον αποκλεισμό, στην προκατάληψη, στην αδικία. Τώρα θα σας προειδοποιήσω ότι αυτού του είδους η ταυτότητα είναι μια πολύ περισσότερο απαιτητική ταυτότητα από εκείνες που δε δίνουν προσοχή στα προαναφερθέντα. Θα σας συγκλονίσει.
Είχα το σπουδαίο προνόμιο, όταν ήμουν νέος δικηγόρος, να γνωρίσω τη Ρόζα Παρκς. Η κα Παρκς συνήθιζε να επιστρέφει στο Μοντγκόμερι κάθε τόσο, και βρισκόταν μαζί με δύο από τις καλύτερές της φίλες, εκείνες τις μεγαλύτερες σε ηλικία γυναίκες, την Τζόνι Καρ που ήταν η οργανώτρια του μποϊκοτάζ των λεωφορείων στο Μοντγκόμερι -- μια αξιοθαύμαστη αφροαμερικανή -- και την Βιρτζίνια Νταρ, μια λευκή γυναίκα, της οποίας ο σύζυγος, ο Κλίφορντ Νταρ, εκπροσωπούσε τον Δρ. Κινγκ. Αυτές οι γυναίκες συναντιόντουσαν και συζητούσαν.
Κάθε τόσο η κα Καρ μ' έπαιρνε τηλέφωνο, κι έλεγε, "Μπράιαν, η κα Παρκς έρχεται στην πόλη. Πρόκειται να συναντηθούμε και να συζητήσουμε. Θέλεις να έρθεις από δω και να μας ακούσεις;" Κι εγώ απαντούσα, "Ναι, κυρία, θέλω." Κι έλεγε, "Τι θα κάνεις λοιπόν όταν θα έρθεις εδώ;" Απαντούσα, "Θα ακούω." Και πήγαινα εκεί πέρα και άκουγα, απλώς άκουγα. Ήταν τόσο ενεργοποιητικό και τόσο ενδυναμωτικό.
Μια φορά ήμουν εκεί κι άκουγα αυτές τις γυναίκες να μιλάνε και μετά από δύο ώρες η κα Παρκς γύρισε προς το μέρος μου κι είπε, "Τώρα Μπράιαν, πες μου τι είναι η Πρωτοβουλία για την Ισότητα απέναντι στον Νόμο. Πες μου τι προσπαθείς να καταφέρεις." Και της άρχισα την πολυλογία. Είπα, "Προσπαθούμε λοιπόν να δοκιμάσουμε τα όρια της αδικίας. Προσπαθούμε να βοηθήσουμε όσους έχουν καταδικαστεί άδικα. Προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε τις προκαταλήψεις και τις διακρίσεις στη διοίκηση της ποινικής δικαιοσύνης. Προσπαθούμε να δώσουμε ένα τέλος στην ισόβια κάθειρξη χωρίς αναστολή για τα παιδιά. Προσπαθούμε να κάνουμε κάτι για τη θανατική ποινή. Προσπαθούμε να μειώσουμε τον πληθυσμό των φυλακών. Προσπαθούμε να δώσουμε ένα τέλος στη μαζική φυλάκιση."
Της άρχισα την πολυλογία κι όταν τελείωσα με κοίταξε κι είπε, "Μμμ μμμ μμμ." Είπε, "Όλα αυτά πρόκειται να σε κουράσουν πάρα πάρα πάρα πολύ. (Γέλια) Και τότε ήταν που η κα Καρ έσκυψε προς το μέρος μου, ακούμπησε το δάχτυλό της στο πρόσωπό μου, κι είπε, "Γι' αυτο πρέπει να φανείς πολύ, πολύ, πολύ γενναίος."
Και για την ακρίβεια πιστεύω ότι η κοινότητα του TED χρειάζεται να φανεί περισσότερο θαρραλέα. Είναι ανάγκη να βρούμε τρόπους να ενστερνιστούμε αυτές τις δοκιμασίες, αυτά τα προβλήματα, τον πόνο. Επειδή τελικά, η ανθρωπιά μας εξαρτάται από την ανθρωπιά όλων. Έμαθα πολύ απλά πράγματα κάνοντας τη συγκεκριμένη δουλειά. Η δουλειά αυτή απλώς μου έμαθε πολύ απλά πράγματα. Έχω φτάσει στο σημείο ν' αντιλαμβάνομαι και να πιστεύω ότι καθένας από μας είναι κάτι παραπάνω από το χειρότερο πράγμα που έχουμε κάνει ποτέ. Πιστεύω ότι αυτό ισχύει για κάθε άνθρωπο σ' αυτόν τον πλανήτη. Πιστεύω ότι αν κάποιος πει ένα ψέμα, δεν είναι απλά ψεύτης. Πιστεύω ότι αν κάποιος πάρει κάτι που δεν του ανήκει, δεν είναι απλά κλέφτης. Πιστεύω ότι ακόμη κι όταν κάποιος δολοφονεί, δεν είναι απλά δολοφόνος. Κι εξαιτίας όλων αυτών υπάρχει αυτή η στοιχειώδεις ανθρώπινη αξιοπρέπεια που πρέπει να γίνεται σεβαστή απ' τον νόμο. Πιστεύω επίσης ότι σε πολλά τμήματα αυτής της χώρας, και σίγουρα σε πολλά τμήματα της υδρογείου, το αντίθετο της φτώχειας δεν είναι ο πλούτος. Δεν το νομίζω. Για την ακρίβεια πιστεύω ότι σε πάρα πολλά μέρη, το αντίθετο της φτώχειας είναι η δικαιοσύνη.
Τέλος, πιστεύω ότι, παρά το γεγονός ότι αυτό είναι τόσο δραματικό και τόσο όμορφο και τόσο εμψυχωτικό και τόσο ενδιαφέρον, στο τέλος δε θα κριθούμε με βάση την τεχνολογία μας, δε θα κριθούμε με βάση τον σχεδιασμό μας, δε θα κριθούμε με βάση τη νοημοσύνη και τη λογική μας. Στο τέλος, κρίνεται ο χαρακτήρας μιας κοινωνίας, όχι με βάση το πώς φέρεται στους πλούσιους και τους ισχυρούς και τους προνομιούχους, αλλά με βάση το πώς φέρεται στους φτωχούς, στους καταδικασμένους, στους φυλακισμένους. Αφού είναι μέσα απ' αυτόν τον δεσμό που αρχίζουμε ουσιαστικά να κατανοούμε πραγματικά βαθυστόχαστα πράγματα σχετικά με το ποιοι είμαστε.
Μερικές χάνω την ισορροπία. Θα τελειώσω μ' αυτή την ιστορία. Μερικές φορές προσπαθώ πολύ σκληρά. Κι όντως κουράζομαι, όπως όλοι μας. Μερικές φορές εκείνες οι ιδέες προσπερνούν τις σκέψεις μας με σημαντικούς τρόπους. Κι έχω εκπροσωπήσει αυτά τα παιδιά που έχουν καταδικαστεί να εκτίσουν αυτές τις πολύ σκληρές ποινές. Και πηγαίνω στη φυλακή και βλέπω τον πελάτη μου που είναι 13 και 14, κι έχει πιστοποιηθεί να δικασθεί ως ενήλικας. Αρχίζω και σκέφτομαι, καλά, πώς συνέβη αυτό; Πώς μπορεί ένας δικαστής να σε μετατρέψει σε κάτι που δεν είσαι; Ο δικαστής τον έχει πιστοποιήσει ως ενήλικα, αλλά εγώ βλέπω ένα παιδί.
Κι ένα βράδυ ήμουν ξύπνιος ως πολύ αργά κι άρχισα να σκέφτομαι, Θεέ μου, αν ο δικαστής μπορεί να μετατρέψει κάποιον σε κάτι που δεν είναι, ο δικαστής πρέπει να έχει μαγική δύναμη. 'Οντως, Μπράιαν, ο δικαστής έχει κάποια μαγική δυνάμη. Πρέπει να ζητήσεις λίγη απ' αυτήν. Κι επειδή ήμουν ξύπνιος τόσο αργά, δε σκεφτόμουν αρκετά καθαρά, άρχισα να δουλεύω πάνω σε μια εισήγηση. Είχα έναν πελάτη που ήταν 14 χρονών, ένα νεαρό, φτωχό μαύρο παιδί. Κι άρχισα να δουλεύω πάνω σ' αυτήν την εισήγηση, κι ο τίτλος της εισήγησης ήταν: "Εισήγηση για τη δίκη του φτωχού, δεκατετράχρονου μαύρου πελάτη μου ως ενός προνομιούχου, λευκού εβδομηνταπεντάχρονου εταιρικού στελέχους."
Συμπεριέλαβα στην εισήγησή μου ότι τόσο ο ενάγων όσο η αστυνομία και οι δικαστές επέδειξαν ανάρμοστη συμπεριφορά. Υπήρχε κι ένα τρελό σημείο στο κείμενο σχετικά με την ανυπαρξία σωστής συμπεριφοράς σ' αυτή τη χώρα, και την ύπαρξη μονάχα ανάρμοστης συμπεριφοράς. Το επόμενο πρωί, ξύπνησα και σκέφτηκα, ονειρεύτηκα αυτή την τρελή εισήγηση, ή πράγματι την έγραψα; Και προς επιβεβαίωση του φόβου μου, όχι μόνο την είχα γράψει, αλλά την είχα στείλει και στο δικαστήριο.
Πέρασαν δύο μήνες, κι όλα αυτά τα είχα απλώς ξεχάσει. Τελικά αποφάσισα, Θεέ μου, πρέπει να πάω στο δικαστήριο και να φέρω σε πέρας αυτή την τρελή υπόθεση. Μπήκα στ' αμάξι μου κι ένιωθα πραγματικά καταβεβλημένος -- καταβεβλημένος. Μπήκα στ' αμάξι μου και πήγα στο δικαστήριο. Και στεφτόμουν, αυτό πρόκειται να είναι πολύ δύσκολο, πολύ επίπονο. Τελικά βγήκα απ' το αμάξι κι άρχισα να κατευθύνομαι προς το δικαστήριο.
Καθώς ανέβαινα τα σκαλιά του δικαστικού μεγάρου, υπήρχε ένας μεγαλύτερος σε ηλικία μαύρος άνδρας που ήταν ο επιστάτης του δικαστικού μεγάρου. όταν ο άνδρας αυτός με είδε, ήρθε προς το μέρος μου κι είπε, "Ποιος είστε;" Απάντησα, "Είμαι δικηγόρος." Είπε, "Είστε δικηγόρος;" Είπα, "Ναι, κύριε." Αυτός ο άνδρας ήρθε προς το μέρος μου και μ' αγκάλιασε και ψιθύρισε στ' αυτί μου. Είπε, "Νιώθω τόσο περήφανος για σας." Οφείλω να σας πω, ήταν ενεργοποιητικό. Συνδέθηκε έντονα με κάτι μέσα μου σχετικά με την ταυτότητα, σχετικά με την ικανότητα κάθε ατόμου να συνεισφέρει σε μια κοινότητα, σε μια αισιόδοξη προοπτική.
Μπήκα λοιπόν στη δικαστική αίθουσα. Και μόλις μπήκα μέσα, ο δικαστής με είδε που πλησίαζα. Είπε, "κ. Στίβενσον, εσείς γράψατε αυτή την τρελή εισήγηση;" Απάντησα, "Ναι, κύριε. Την έγραψα." Κι αρχίσαμε να λογομαχούμε. Αρχισε να μπαίνει μέσα κόσμος επειδή απλά ήταν εξοργισμένος. Είχα γράψει αυτά τα τρελά πράγματα κι άρχισαν να μπαίνουν μέσα αστυνομικοί και δικαστικοί επιμελητές και δικαστικοί υπάλληλοι. Και προτού το καταλάβω, η δικαστική αίθουσα ήταν γεμάτη κόσμο που είχε θυμώσει επειδή μιλούσαμε για τη φυλή, επειδή μιλούσαμε για τη φτώχεια, επειδή μιλούσαμε για την ανισότητα.
Με την άκρη του ματιού μου, μπορούσα να δω εκείνον τον επιστάτη να πηγαίνει πέρα δώθε. Συνέχισε να κοιτάζει μέσα απ' το παράθυρο και μπορούσε να ακούσει όλες αυτές τις κραυγές. Συνέχισε να πηγαίνει πέρα δώθε. Τελικά, αυτός ο μεγαλύτερος σε ηλικία μαύρος άνδρας με αυτή την πολύ ανήσυχη έκφραση στο πρόσωπό του μπήκε στη δικαστική αίθουσα και κάθισε πίσω μου, σχεδόν στο έδρανο του συνηγόρου. Περίπου μετά από 10 λεπτά ο δικαστής είπε ότι θα γινόταν ένα διάλειμμα. Κατά τη διάρκεια του διαλείμματος ένας υπαστυνόμος προσβλήθηκε που ο επιστάτης είχε μπει στη δικαστική αίθουσα. Αυτός ο υπαστυνόμος σηκώθηκε απότομα και έτρεξε προς αυτόν τον μεγαλύτερο σε ηλικία μαύρο άνδρα. Είπε, "Τζίμι, τι κάνεις σ' αυτή τη δικαστική αίθουσα;" Ο μεγαλύτερος σε ηλικία μαύρος άνδρας σηκώθηκε και κοίταξε τον υπαστυνόμο και κοίταξε και μένα κι είπε, "Μπήκα σ' αυτή τη δικαστική αίθουσα για να πω σ' αυτόν το νεαρό άνδρα, να αφοσιωθεί στον στόχο του, να δείξει υπομονή."
Έχω έρθει στο TED επειδή πιστεύω ότι πολλοί από σας καταλαβαίνετε ότι το ηθικό τόξο του σύμπαντος είναι μακρύ, αλλά κάμπτεται προς τη δικαιοσύνη. Ότι δεν μπορούμε να είμαστε πλήρως εξελιγμένοι άνθρωποι έως ότου νοιαστούμε για τ' ανθρώπινα δικαιώματα και τη στοιχειώδη αξιοπρέπεια. Ότι όλη η επιβίωσή μας είναι συνδεδεμένη με την επιβίωση όλων. Ότι τα οράματά μας σχετικά με την τεχνολογία και το σχέδιο και την ψυχαγωγία και τη δημιουργικότητα πρέπει να συνταιριαστούν με οράματα σχετικά με την ανθρωπιά, τη συμπόνια και τη δικαιοσύνη. Και πάνω απ' όλα, για εκείνους από σας που έχετε τα ίδια οράματα, έχω έρθει απλά για να σας πω να είστε αφοσιωμένοι στο στόχο σας, να δείξετε υπομονή.
Κρις Άντερσον: Άκουσες κι είδες λοιπόν μια προφανή επιθυμία απ' αυτό το κοινό, αυτή την κοινότητα, να σε βοηθήσει στην πορεία σου και να κάνει κάτι γι' αυτό το ζήτημα. Εκτός απ' το να γράψουμε μια επιταγή, τι άλλο θα μπορούσαμε να κάνουμε;"
ΜΣ: Υπάρχουν ευκαιρίες παντού γύρω μας. Αν ζείτε στην πολιτεία της Καλιφόρνια, για παράδειγμα, αυτήν την άνοιξη θα γίνει ένα δημοψήφισμα κατά το οποίο στην ουσία θα γίνει μια προσπάθεια να επανακατευθύνουμε μερικά απ' τα χρήματα που δαπανούμε για την ποινική πολιτική. Για παράδειγμα, εδώ στην Καλιφόρνια πρόκειται να δαπανήσουμε ένα δισεκατομμύριο δολάρια για τη θανατική ποινή στα επόμενα πέντε χρόνια -- ένα δισεκατομμύριο δολάρια. Κι όμως, 46 τοις εκατό όλων των υποθέσεων ανθρωποκτονιών δεν καταλήγουν σε σύλληψη. 56 τοις εκατό όλων των υποθέσεων βιασμού δεν καταλήγουν. Υπάρχει λοιπόν η ευκαιρία να τ' αλλάξουμε αυτό. Κι αυτό το δημοψήφισμα θα πρότεινε τα δολάρια αυτά να πηγαίνουν στην επιβολή του νόμου και στην ασφάλεια. Πιστεύω ότι αυτή η ευκαιρία υπάρχει παντού γύρω μας.
ΚΑ: Έχει παρατηρηθεί αυτή η τεράστια μείωση της εγκληματικότητας στην Αμερική κατά τις τελευταίες τρεις δεκαετίες. Μέρος αυτής της αφήγησης φαίνεται να σχετίζεται μερικές φορές με τ' αυξημένα ποσοστά φυλάκισης. Τι θα λέγατε σε κάποιον που θα πίστευε κάτι τέτοιο;
ΜΣ: Για την ακρίβεια το ποσοστό βίαιων εγκλημάτων έχει παραμείνει σχετικά σταθερό. Η τεράστια αύξηση της μαζικής φυλάκισης σ' αυτή τη χώρα δεν παρατηρήθηκε στην πραγματικότητα στις κατηγορίες βίαιων εγκλημάτων. Επρόκειτο γι' αυτόν τον άστοχο πόλεμο κατά των ναρκωτικών. Από εκεί προήλθε η δραματική αύξηση στον πληθυσμό των φυλακών μας. Παρασυρθήκαμε απ' τη ρητορεία της ποινής. Συνεπώς έχουμε νόμους των "τριών χτυπημάτων" που βάζουν τον κόσμο στη φυλακή για πάντα για κλοπή ποδηλάτου, για μικροκλοπές ξένης περιουσίας, αντί να επιβάλλουν την επιστροφή εκείνων των πόρων σ' εκείνους που τιμωρήθηκαν άδικα. Πιστεύω ότι πρέπει να κάνουμε περισσότερα ώστε να βοηθήσουμε τους άδικα τιμωρημένους, όχι λιγότερα. Πιστεύω ότι η τρέχουσα ποινική μας φιλοσοφία δεν κάνει τίποτα για κανέναν. Πιστεύω ότι αυτός είναι ο προσανατολισμός που πρέπει ν' αλλάξουμε.
ΚΑ: Μπράιαν, μας άγγιξες σε μεγάλο βαθμό εδώ. Είσαι ένα εμψυχωτικό άτομο. Σ' ευχαριστώ τόσο πολύ που ήρθες στο TED. Σ' ευχαριστώ.
You can share this video by copying this HTML to your clipboard and pasting into your blog or web page. This video will play with subtitles.
You either have JavaScript turned off or have an old version of the Adobe Flash Player. To view this rating widget you
need to get the latest Flash player.
If your browser allows only "trusted sites" to execute Javascript, you should add the "googleapis.com" domain to your whitelist to allow our Flash detection to work properly.
Got an idea, question, or debate inspired by this talk? Start a TED Conversation, or join one of these:
Σε μια ενδιαφέρουσα και προσωπική ομιλία -- με σύντομες αναφορές στη γιαγιά του και τη Ρόζα Παρκς -- ο δικηγόρος για τα ανθρώπινα δικαιώματα Μπράιαν Στίβενσον μοιράζεται κάποιες σκληρές αλήθειες σχετικά με το ποινικό σύστημα της Αμερικής, ξεκινώντας με μια μαζική ανισότητα γύρω από το ζήτημα της φυλής: το ένα τρίτο του μαύρου ανδρικού πληθυσμού της χώρας έχει φυλακιστεί κάποια στιγμή στη ζωή του. Αυτά τα ζητήματα, που βρίσκονται σκεπασμένα κάτω από την ανεξέταστη ιστορία της Αμερικής, σπάνια συζητιούνται με τέτοια ειλικρίνεια, διορατικότητα και πειστικότητα.
Bryan Stevenson is the founder and executive director of the Equal Justice Initiative, fighting poverty and challenging racial discrimination in the criminal justice system. Full bio »
Translated into Greek by Vassiliki Kassi
Reviewed by Angela Nevsechirlioglou
Comments? Please email the translators above.
20:45 Posted: Feb 2009
Views 1,556,277 | Comments 443
15:27 Posted: Nov 2010
Views 755,915 | Comments 745
03:50 Posted: Nov 2011
Views 651,051 | Comments 141
Just follow the guidelines outlined under our Creative Commons license.
This comment will be attributed to . Not ? Sign Out.